Lương y Nguyễn Đức Quý: Tìm kiếm cách lý giải hiệu quả của y học cổ truyền dưới góc nhìn khoa học

Tuy nhiên, trong bối cảnh khoa học hiện đại phát triển mạnh mẽ, việc diễn giải và lý giải các hiện tượng được mô tả trong y học cổ truyền dưới góc nhìn của khoa học tự nhiên vẫn là một vấn đề đang được nhiều nhà nghiên cứu quan tâm.

Xuất phát từ những trăn trở đó, lương y Nguyễn Đức Quý, Ủy viên Ban Chấp hành Chi hội Nam y Đồng Nai, đã dành nhiều năm tìm hiểu các công trình nghiên cứu liên quan đến những hiện tượng vật lý và sinh học trong cơ thể sống, với mong muốn góp phần làm sáng tỏ một số cơ chế có thể liên quan đến hiệu quả của các phương pháp điều trị truyền thống.

Cơ duyên đến với các nghiên cứu liên ngành

Theo chia sẻ của lương y Nguyễn Đức Quý, trong quá trình nghiên cứu và hành nghề, ông nhận thấy nhiều hiện tượng trong y học cổ truyền vẫn chưa được giải thích đầy đủ bằng ngôn ngữ của khoa học hiện đại.

Sự quan tâm của ông đối với hướng nghiên cứu liên ngành bắt đầu khi tiếp cận một số tài liệu quốc tế đề cập đến mối liên hệ giữa các yếu tố vật lý trong môi trường với các quá trình sinh học của cơ thể. Từ đó, ông dần tìm hiểu sâu hơn các lĩnh vực nghiên cứu như Biophysics và Bioelectromagnetics, vốn tập trung nghiên cứu các hiện tượng vật lý xảy ra trong hệ sinh học.

Các lĩnh vực này khảo sát nhiều hiện tượng như:

• hoạt động điện của tế bào thần kinh
• tín hiệu điện sinh học của tim và não
• các tương tác điện – từ trong mô sống

Những nghiên cứu này cho thấy cơ thể con người không chỉ vận hành thông qua các quá trình sinh hóa, mà còn liên quan đến nhiều dạng tín hiệu vật lý và điện sinh học ở cấp độ tế bào và mô.

Từ những quan sát của y học cổ truyền đến câu hỏi khoa học

Theo lương y Nguyễn Đức Quý, về bản chất, cơ thể con người là một hệ thống vật chất phức tạp được cấu thành từ các nguyên tử, phân tử và các cấu trúc sinh học.

Các cấu trúc này hình thành nên tế bào, mô và các cơ quan, đồng thời tham gia vào nhiều quá trình tương tác sinh học – vật lý khác nhau.

“Từ góc nhìn khoa học, bên cạnh các phản ứng sinh hóa quen thuộc, cơ thể con người còn tồn tại nhiều hiện tượng vật lý như tín hiệu điện sinh học và các dao động sinh học,” ông cho biết.

Những hiện tượng này từ lâu đã được nghiên cứu trong các lĩnh vực như Biophysics và Bioelectromagnetics, góp phần giải thích hoạt động của hệ thần kinh, tim mạch và nhiều quá trình sinh lý khác trong cơ thể.

Từ đó, ông đặt ra câu hỏi: liệu một số mô tả trong y học cổ truyền, như sự lưu thông của khí huyết hoặc trạng thái cân bằng của cơ thể, có thể được nghiên cứu và lý giải sâu hơn thông qua các công cụ của khoa học hiện đại hay không.

Tiếp cận các cơ chế sinh học ở cấp độ phân tử

Trong quá trình nghiên cứu tài liệu khoa học, lương y Nguyễn Đức Quý đặc biệt quan tâm đến các nghiên cứu liên quan đến gốc tự do và stress oxy hóa.

Theo khoa học hiện đại, tình trạng Oxidative Stress xảy ra khi sự sản sinh các gốc tự do trong cơ thể vượt quá khả năng trung hòa của hệ thống chống oxy hóa tự nhiên. Quá trình này có thể dẫn đến tổn thương tế bào và được xem là một trong những yếu tố liên quan đến nhiều bệnh lý mạn tính cũng như quá trình lão hóa.

Các nghiên cứu trong sinh học phân tử và y học hiện đại cho thấy việc kiểm soát stress oxy hóa đóng vai trò quan trọng trong duy trì sức khỏe và phòng ngừa bệnh tật.

Theo ông Quý, việc tìm hiểu các cơ chế này có thể góp phần cung cấp thêm góc nhìn khoa học đối với một số nguyên lý điều hòa cơ thể được đề cập trong y học cổ truyền.

Hướng tiếp cận liên ngành trong nghiên cứu sức khỏe

Một số kết quả tìm hiểu của lương y Nguyễn Đức Quý đã được ông tổng hợp trong báo cáo khoa học với chủ đề “Những thành tựu nghiên cứu khoa học trên thế giới về khả năng chữa bệnh của năng lượng sinh học”. Báo cáo này được trình bày tại hội thảo khoa học “Năng lượng sinh học trong chăm sóc sức khỏe cộng đồng” tổ chức năm 2023 tại Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch (TP. Hồ Chí Minh).

Trong báo cáo, ông đề cập đến một số hướng nghiên cứu liên ngành đang được quan tâm trong khoa học sức khỏe, trong đó có lĩnh vực nghiên cứu về các trường sinh học, thường được gọi là Biofield.

Theo một số nhà nghiên cứu, lĩnh vực này khảo sát khả năng tồn tại của các trường năng lượng sinh học có thể liên quan đến các quá trình điều hòa sinh lý trong cơ thể. Tuy nhiên, đây vẫn là lĩnh vực đang tiếp tục được nghiên cứu và còn nhiều tranh luận trong cộng đồng khoa học.

Kết nối tri thức truyền thống và khoa học hiện đại

Trong bối cảnh khoa học ngày càng phát triển theo hướng liên ngành, nhiều nhà nghiên cứu cho rằng việc kết nối tri thức truyền thống với các phương pháp nghiên cứu hiện đại có thể mở ra những hướng tiếp cận mới trong khoa học sức khỏe.

Đối với lương y Nguyễn Đức Quý, việc tìm hiểu các khía cạnh vật lý và sinh học của hệ sống không nhằm thay thế các phương pháp của Y học hiện đại. Thay vào đó, ông cho rằng đây là một hướng tiếp cận bổ sung, có thể góp phần làm phong phú thêm cách nhìn về cơ thể con người.

“Y học cổ truyền là kết quả của quá trình quan sát và thực hành tích lũy qua hàng nghìn năm. Nếu những mô tả đó được khảo sát thêm bằng các công cụ của khoa học hiện đại, chúng ta có thể hiểu sâu hơn về những hiện tượng sinh lý đã được ghi nhận từ lâu,” ông chia sẻ.

Theo nhiều nhà khoa học, sự giao thoa giữa các lĩnh vực như sinh học, vật lý và y học có thể mở ra những hướng nghiên cứu mới, góp phần làm rõ hơn các cơ chế vận hành của cơ thể con người cũng như nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe cộng đồng trong tương lai.