Nhà khoa học Svante Paabo đoạt giải Nobel Y sinh

Lúc 16 giờ 30 ngày 3.10 (giờ Việt Nam), Ủy ban Nobel của Viện Karolinska ở thủ đô Stockholm (Thụy Điển) đã công bố giải Nobel Y sinh, hay còn gọi là Nobel Y học, năm 2022.

Theo đó, giải Nobel Y sinh năm nay được trao cho tiến sĩ Svante Pääbo, Giám đốc Viện Max Planck về Nhân chủng học Tiến hóa ở Leipzig (Đức).

Thông qua nghiên cứu tiên phong của mình, giáo sư Svante Pääbo đã thực hiện được một điều dường như không thể: Giải trình tự bộ gene của người Neanderthal, một họ hàng đã tuyệt chủng của loài người ngày nay.

Ông cũng đã phát hiện ra Denisova, một hominin chưa từng được biết đến trước đây.

Đặc biệt, ông Pääbo cũng phát hiện ra rằng sự chuyển gene đã xảy ra từ những hominin đã tuyệt chủng này sang Homo sapiens sau khi di cư ra khỏi châu Phi khoảng 70.000 năm trước.

Dòng gene cổ xưa này đối với con người ngày nay có liên quan về mặt sinh lý học, chẳng hạn ảnh hưởng đến cách hệ thống miễn dịch của chúng ta phản ứng với các bệnh truyền nhiễm.

Nghiên cứu của ông Pääbo đã tạo ra một lĩnh vực khoa học hoàn toàn mới. Bằng cách tiết lộ những khác biệt về gene giúp phân biệt con người ngày nay với các hominin đã tuyệt chủng, những khám phá của ông cung cấp cơ sở để tìm hiểu điều gì khiến chúng ta trở nên độc nhất.

Năm ngoái, Nobel Y sinh về tay bộ đôi hai nhà khoa học Mỹ là David Julius và Ardem Patapoutian về phát hiện cho phép giải mã cơ chế đằng sau năng lực cảm nhận nhiệt độ và xúc giác ở người.

Còn năm 2020, giải Nobel Y sinh được trao cho bộ ba nhà khoa học Harvey Alter và Charles Rice (người Mỹ), và Michael Houghton (người Anh) vì những đóng góp đóng vai trò quyết định trong cuộc chiến chống căn bệnh viêm gan, một vấn nạn y tế toàn cầu gây ra tình trạng xơ gan và ung thư gan trên khắp thế giới.

Giải Nobel Y sinh đã mở đầu tuần lễ Nobel, với kế tiếp là Nobel Vật lý (4.10); Nobel Hóa học (5.10) và Văn chương (6.10). Giải Nobel Hòa bình được công bố ngày 7.10 và Nobel Kinh tế là đầu tuần sau (10.10).

Năm nay, nhà tổ chức giải Nobel thông báo giá trị giải thưởng là 10 triệu crown Thụy Điển (hơn 21,5 tỉ đồng) và sẽ chia đều trong trường hợp có nhiều người cùng đoạt giải.

Lễ trao giải Nobel sẽ diễn ra vào ngày 10.12, ngày mất của người sáng lập là ông Alfred Nobel. Trừ giải Nobel Hòa bình được trao ở thủ đô của Na Uy, các giải còn lại được trao tại buổi lễ ở Stockholm, Thụy Điển.

Chúc Vinh (T/H)