Trí thức Khoa học và Công nghệ : 40 năm đổi mới cùng đất nước

Đ/c Nguyễn Ngọc Linh - Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam phát biểu tại Hội thảo

Tham dự chương trình có đồng chí Nguyễn Ngọc Linh - Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam; đồng chí Nguyễn Quyết Chiến - Tổng thư ký Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam; đồng chí Bùi Kim Tuyến - Trưởng ban Tư vấn, phản biện; đồng chí Tô Bá Trọng - nguyên Chủ nhiệm UBKT, nguyên Chánh Văn phòng Liên hiệp Hội Việt Nam cùng các nhà khoa học và lãnh đạo các Hội.

Đ/c Tô Bá Trọng, nguyên Chủ nhiệm UBKT, nguyên Chánh văn phòng Liên hiệp hội Việt Nam

Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam) thành lập năm 1983, là tổ chức Hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ ở Trung ương, có chức năng tập hợp - đoàn kết - phát huy vai trò của trí thức khoa học và công nghệ phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa cũng như xây dựng nền kinh tế trí thức.

Năm 2026 sẽ là năm ghi nhận dấu mốc quan trọng trong 40 năm đất nước ta thực hiện công cuộc đổi mới - một hành trình dài với nhiều thành tựu to lớn, toàn diện, có ý nghĩa lịch sử đối với sự phát triển của đất nước và đời sống nhân dân. Trong suốt quá trình đó, đội ngũ trí thức Khoa học và công nghệ, các chuyên gia, các nhà khoa học của Liên hiệp hội Việt Nam và các Hội thành viên, các tổ chức Khoa học và công nghệ... đã không ngừng nỗ lực, đóng góp vào sự phát triển chung của đất nước. Hội thảo có vai trò tổng hợp, khái quát và đánh giá được các hoạt động nổi bật của Liên hiệp Hội và các Hội thành viên từ năm 1986 đến năm 2025. Từ đó, đúc rút được một số bài học kinh nghiệm trong quá trình xây dựng, phát triển và đề xuất những giải pháp nhằm phát huy vai trò của đội ngũ trí thức của Liên hiệp Hội trong thời kỳ đổi mới.

Có thể nói: trong những năm qua Liên hiệp Hội Việt Nam đã thực sự là “Ngôi nhà chung” của những ngành nghề khác nhau như: Hội Luật gia Việt Nam. Tổng Hội Y - dược học Việt Nam, Hội Khoa học kinh tế Việt Nam, Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, Hội Lâm nghiệp Việt Nam, Hội Xây dựng Việt Nam, Hội Nam Y... Bên cạnh việc tập hợp, đoàn kết, tôn vinh trí thức, Liên hiệp Hội còn không ngừng phổ biến kiến thức khoa học và công nghệ; tư vấn phản viện và giám định xã hội.

Tại hội thảo, các đại biểu đã được lắng nghe tham luận về “Những đóng góp của Liên Hiệp hội Việt Nam trong công tác vận động trí thức phục vụ sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước” của ông Phạm Văn Tân - Nguyên Phó Chủ tịch VUSTA. Ông Phạm Văn Tân khẳng định, những đóng góp quan trọng của Liên hiệp Hội Việt Nam trong chặng đường 40 năm đổi mới đất nước được thể hiện trên 3 nội dung hoạt động, đó là: Chủ động tạo môi trường thuận lợi để tập hợp, đoàn kết và vận động tri thức KH&CN thực hiện đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước; Chủ động phát huy vai trò là thành viên tích cực của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; Tích cực, chủ động công tác tham mưu cho Đảng, Nhà nước các cơ chế, chính sách, các chủ trương quan trọng.

Có thể kể đến hàng nghìn đề tài cấp tỉnh, cấp bộ/ngành, cấp cơ sở và hàng trăm đề tài cấp nhà nước đã được lực lượng tri thức của các hội thành viên và các tổ chức KH&CN trực thuộc Liên hiệp Hội Việt Nam thực hiện.

Tham luận tại Hội thảo, PGS.TS Tô Bá Trượng - Viện Nghiên cứu Hợp tác Phát triển Giáo dục đã tham luận về những “Đóng góp của tri thức khoa học và công nghệ Liên Hiệp hội các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam trong chặng đường 40 năm đổi mới của đất nước”. Trong đó PGS.TS Tô Bá Trượng nhấn mạnh vai trò chiến lược của Liên hiệp Hội Việt Nam trong hệ thống chính trị - xã hội, những đóng góp trong nghiên cứu, phản biện và phổ biến tri thức.

Quang cảnh Hội thảo

Trong lĩnh vực phản biện và giám định xã hội, Liên hiệp Hội Việt Nam đã chủ trì và tham gia hàng trăm chương trình, đề án lớn như: phản biện Chiến lược phát triển khoa học công nghệ quốc gia, Chiến lược phát triển giáo dục 2021 - 2030, Chiến lược tăng trưởng xanh, các dự án Luật đất đai, Luật Bảo vệ môi trường, Luật Giáo dục (sửa đổi)… qua đó nhiều kiến nghị đã được Nhà nước ghi nhận, góp phần hoàn thiện thể chế và chính sách phát triển bền vững.

Liên hiệp Hội cũng là lực lượng tiên phong trong truyền thông và phổ biến tri thức khoa học với hệ thống các cơ quan báo chí, tạp chí, bản tin điện tử của các Hội thành viên. Nhiều chương trình truyền thông khoa học, giải thưởng sáng tạo KH&CN Việt Nam (VIFOTEC), Cuộc thi Sáng tạo Thanh - Thiếu niên - Nhi đồng toàn quốc đã khơi dậy mạnh mẽ tinh thần sáng tạo trong xã hội.

Trải qua quá trình phát triển cùng các chương trình hoạt động hiệu quả, Liên hiệp Hội Việt Nam đã trở thành một trường học lớn của tri thức Việt Nam, nơi hội tụ, bồi dưỡng và lan tỏa những giá trị trí tuệ, nhân văn, cống hiến.

Điểm lại“Một số đóng góp nổi bật của Hội Xã hội học Việt Nam trong 40 năm đổi mới đất nước”, ông Nguyễn Hữu Minh cho biết, Hội đã đạt được nhiều thành công trong công tác xây dựng và triển khai chính sách dân số ở Việt Nam, nghiên cứu đô thị và chính sách phát triển đô thị, những vấn đề về phát triển nông thôn, nghiên cứu cơ cấu xã hội, phân tầng xã hội và hệ thống chính trị ở Việt Nam, nghiên cứu về gia đình và bình đẳng giới. Có thể thấy, cùng với những nhà chuyên môn ở các lĩnh vực khác, trong 40 năm qua, các nhà xã hội học đã có những đóng góp không nhỏ vào thành tựu của sự nghiệp đổi mới trên các góc độ về cung cấp luận cứ xây dựng chính sách, trực tiếp tham gia vào các ban soạn thảo chính sách, đào tạo và truyền bá tri thức xã hội đến công chúng.

Cũng tại Hội thảo, TS. Nguyễn Ngọc Sinh - Chủ tịch Hội Bảo vệ thiên nhiên và môi trường Việt Nam (VACNE) đã tham luận về các đóng góp nổi bật của Hội. TS. Nguyễn Ngọc Sinh khẳng định, VACNE là địa chỉ tin cậy luôn đáp ứng kịp thời yêu cầu của đất nước, của cộng đồng thông qua hoạt động tư vấn và phản biện xã hội. Trong suốt 40 năm qua, VACNE luôn chú trọng đổi mới nội dung, phương thức và nâng cao hiệu quả truyền thông về tài nguyên, môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu phục vụ phát triển bền vững; Liên tục tổ chức hàng loạt hội thảo khoa học, mạnh dạn cập nhật nhiều nội dung học thuật mới vào thực tiễn. Trong đó phải kể đến Phong trào Bảo tồn Cây Di sản Việt Nam được Hội khởi xướng từ năm 2010 đã và đang phát huy được hiệu quả, trở thành phong trào phát triển sâu rộng trong quần chúng nhân dân.

Với sự nỗ lực không ngừng trong suốt 40 năm qua và cả những năm tiếp theo, có thể khẳng định Liên hiệp Hội Việt Nam đã và đang ngày càng phát triển mạnh mẽ, vai trò, vị trí, uy tín trong xã hội của Liên hiệp Hội ngày càng được nâng cao, đóng góp quan trọng cho sự nghiệp phát triển đất nước.

Một số hình ảnh nổi bật tại Hội thảo: