Hà Nội khẳng định vai trò tiên phong trong xây dựng nông thôn mới

Dẫn đầu cả nước với những con số ấn tượng

Đến nay, Hà Nội có 100% số xã đạt chuẩn nông thôn mới; 229 xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao (đạt 146,8% so với mục tiêu); 109 xã đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu (đạt 136,2% so với mục tiêu). Đặc biệt, 100% huyện, thị xã đã đạt chuẩn hoặc hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới; trong đó 6/17 huyện đạt chuẩn huyện nông thôn mới nâng cao, tương đương 150% mục tiêu đề ra.

Song hành với xây dựng nông thôn mới, Chương trình OCOP của Hà Nội tiếp tục dẫn đầu cả nước với hơn 3.400 sản phẩm được đánh giá, phân hạng. Hai làng nghề tiêu biểu của Thủ đô và của Việt Nam là gốm sứ Bát Tràng và lụa Vạn Phúc đã trở thành thành viên thứ 67 và 68 của Mạng lưới các thành phố thủ công sáng tạo thế giới, góp phần nâng tầm giá trị văn hóa – kinh tế làng nghề Việt Nam trên trường quốc tế.

Sản xuất nông nghiệp tại Hà Nội từng bước phát triển theo hướng hiệu quả, bền vững, gắn với nâng cao thu nhập cho người dân nông thôn. Ảnh Nguyễn Linh.

Kinh tế nông thôn phát triển, đời sống người dân được nâng cao

Trong lĩnh vực kinh tế, xuất khẩu nông, lâm sản của Hà Nội đã vượt mốc 2 tỷ USD. Các sản phẩm thủ công mỹ nghệ và nông sản chế biến của Thành phố hiện đã có mặt tại hơn 40 quốc gia và vùng lãnh thổ. Đáng chú ý, tỷ lệ hộ nghèo toàn Thành phố đã giảm xuống 0% theo chuẩn nghèo đa chiều Hà Nội giai đoạn 2022–2025, phản ánh rõ nét hiệu quả của các chính sách phát triển nông thôn gắn với an sinh xã hội.

Với Hà Nội, xây dựng nông thôn mới không chỉ là nhiệm vụ phát triển kinh tế – xã hội, mà còn là trách nhiệm chính trị đặc biệt của Thủ đô – trung tâm chính trị, hành chính quốc gia. Khu vực nông thôn chiếm hơn 60% diện tích tự nhiên, do đó kết quả xây dựng nông thôn mới có ý nghĩa quyết định đối với sự phát triển bền vững lâu dài của Thành phố.

Xác định rõ quan điểm “không chạy theo thành tích”, Hà Nội kiên trì coi xây dựng nông thôn mới là quá trình đổi mới toàn diện, lâu dài, lấy chất lượng sống của người dân làm thước đo. Sau hơn 15 năm triển khai, đặc biệt trong nhiệm kỳ Đại hội XIII của Đảng, nông thôn Hà Nội đã có bước chuyển mình mạnh mẽ, đồng bộ và bền vững.

Làng nghề gốm sứ Bát Tràng – một trong hai làng nghề của Hà Nội trở thành thành viên Mạng lưới các thành phố thủ công sáng tạo thế giới.

Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, đến nay:

100% đường xã, đường liên thôn đã được bê tông hóa, nhựa hóa;

Hệ thống thủy lợi đáp ứng yêu cầu tưới tiêu cho trên 95% diện tích đất nông nghiệp;

Trên 95% hộ dân nông thôn được sử dụng nước sạch;

100% trạm y tế xã đạt chuẩn quốc gia;

Trên 96% trường học đạt chuẩn.

Những con số này cho thấy sự đầu tư bài bản, đồng bộ và quyết liệt của Thành phố cho hạ tầng và dịch vụ thiết yếu khu vực nông thôn.

Phong trào “đường nở hoa”, “Ngày Chủ nhật xanh” góp phần xây dựng môi trường sống xanh – sạch – đẹp tại nhiều vùng nông thôn Hà Nội. Ảnh: VGP/Thiện Tâm

Giữ gìn bản sắc, xây dựng môi trường sống đáng mơ ước

Không chỉ “cứng hóa” hạ tầng, Hà Nội đặc biệt chú trọng xây dựng môi trường sống và đời sống văn hóa tinh thần cho người dân. Các phong trào như “đường nở hoa”, “nhà có số, đường có tên”, “Ngày Chủ nhật xanh” đã trở thành nét đẹp quen thuộc ở nhiều vùng quê. Nhiều khu vực nông thôn mang dáng dấp đô thị hiện đại nhưng vẫn giữ được bản sắc truyền thống, tạo nên hình ảnh “làng trong phố, phố trong làng” rất riêng của Thủ đô.

Thực tiễn tại thôn An Hòa (xã Suối Hai) hay nhiều mô hình phát triển kinh tế nông thôn khác cho thấy, khi kinh tế phát triển, thu nhập được nâng cao, chính người dân lại trở thành lực lượng nòng cốt, tự nguyện hiến đất, góp công xây dựng quê hương. Hàng nghìn ngày công lao động, hàng nghìn mét vuông đất được hiến tặng là minh chứng sinh động cho sức mạnh của lòng dân trong xây dựng nông thôn mới.

Các sản phẩm OCOP của Hà Nội ngày càng đa dạng, góp phần nâng cao giá trị nông sản và thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn.

Giai đoạn 2010–2024, Hà Nội đã huy động hơn 185 nghìn tỷ đồng cho xây dựng nông thôn mới, trong đó nhân dân đóng góp trên 21 nghìn tỷ đồng. Ngày 22/6/2025, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định công nhận Hà Nội hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới – một dấu mốc quan trọng, khẳng định vai trò tiên phong của Thủ đô trong sự nghiệp hiện đại hóa nông thôn cả nước.

Bước vào giai đoạn phát triển mới, trong bối cảnh Đại hội XIV của Đảng đang đến gần, những thành tựu đạt được trong nhiệm kỳ Đại hội XIII không chỉ là kết quả của một giai đoạn, mà còn là nền tảng vững chắc để Hà Nội tiếp tục hiện thực hóa mục tiêu phát triển nông thôn sinh thái, hiện đại, văn minh, gắn với kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, du lịch nông thôn và bảo tồn giá trị văn hóa truyền thống. Qua đó, nông thôn Thủ đô không chỉ là nơi “đáng sống”, mà còn trở thành không gian phát triển năng động, đóng góp ngày càng lớn cho tăng trưởng chung của Thành phố và đất nước./.