Phát huy trí thức khoa họa và công nghệ Việt: 40 năm đồng hành cùng công cuộc đổi mới và phát triển đất nước

Đồng chí Nguyễn Ngọc Linh - Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam phát biểu tại Hội thảo

Tham dự chương trình có đồng chí Nguyễn Ngọc Linh – Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam; đồng chí Nguyễn Quyết Chiến – Tổng Thư ký Liên hiệp Hội Việt Nam; đồng chí Bùi Kim Tuyến – Trưởng Ban Tư vấn, Phản biện; đồng chí Tô Bá Trọng – nguyên Chủ nhiệm UBKT, nguyên Chánh Văn phòng Liên hiệp Hội Việt Nam cùng đông đảo trí thức, nhà khoa học tiêu biểu.

40 năm đổi mới – Hành trình cống hiến và phát triển

Liên hiệp Hội Việt Nam, thành lập năm 1983, là tổ chức chính trị - xã hội của đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ, được Đảng và Nhà nước giao trọng trách tập hợp, đoàn kết và phát huy vai trò của trí thức phục vụ công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, xây dựng nền kinh tế tri thức.

Đồng chí Tô Bá Trọng - nguyên Chủ nhiệm UBKT - nguyên Chánh văn phòng Liên hiệp hội Việt Nam chia sẻ tại hội thảo.

Năm 2026 sẽ đánh dấu 40 năm đất nước thực hiện công cuộc đổi mới – một hành trình dài với nhiều thành tựu to lớn, toàn diện và có ý nghĩa lịch sử. Suốt chặng đường ấy, đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ, các nhà khoa học của Liên hiệp Hội Việt Nam và các hội thành viên đã không ngừng sáng tạo, đóng góp thiết thực vào sự phát triển kinh tế - xã hội.

Hội thảo lần này là dịp để tổng kết, đánh giá các hoạt động nổi bật của Liên hiệp Hội và các hội thành viên giai đoạn 1986–2025, đồng thời đúc rút những bài học kinh nghiệm và đề xuất giải pháp nhằm phát huy hơn nữa vai trò của đội ngũ trí thức trong thời kỳ mới.

Toàn cảnh hội thảo.

Liên hiệp Hội – “Ngôi nhà chung” của trí thức Việt Nam

Phát huy vai trò là tổ chức tập hợp các hội nghề nghiệp đa lĩnh vực như Hội Luật gia Việt Nam, Tổng Hội Y - Dược học Việt Nam, Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam, Hội Lâm nghiệp Việt Nam, Hội Xây dựng Việt Nam, Hội Nam Y Việt Nam..., Liên hiệp Hội không chỉ đoàn kết, tôn vinh đội ngũ trí thức mà còn không ngừng đẩy mạnh phổ biến tri thức, tư vấn, phản biện và giám định xã hội.

Tại hội thảo, ông Phạm Văn Tân, nguyên Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam, trình bày tham luận “Những đóng góp của Liên hiệp Hội Việt Nam trong công tác vận động trí thức phục vụ sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước”. Ông khẳng định:

“Những đóng góp của Liên hiệp Hội Việt Nam được thể hiện rõ trên ba phương diện: chủ động tạo môi trường thuận lợi cho trí thức KH&CN thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước; phát huy vai trò là thành viên tích cực của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; và tích cực tham mưu, đóng góp vào xây dựng chính sách phát triển đất nước.”

Thực tế, trong 40 năm qua, đội ngũ trí thức thuộc các hội thành viên đã thực hiện hàng nghìn đề tài cấp tỉnh, bộ, ngành và hàng trăm đề tài cấp Nhà nước, góp phần trực tiếp vào sự phát triển của nhiều lĩnh vực then chốt.

Trí thức KH&CN – Lực lượng tiên phong trong phản biện và sáng tạo

Trong tham luận “Đóng góp của trí thức KH&CN Liên hiệp Hội Việt Nam trong 40 năm đổi mới của đất nước”, PGS.TS Tô Bá Trượng, Viện Nghiên cứu Hợp tác Phát triển Giáo dục, nhấn mạnh vai trò chiến lược của Liên hiệp Hội Việt Nam trong hệ thống chính trị - xã hội, đặc biệt trong công tác nghiên cứu, phản biện và phổ biến tri thức khoa học.

Liên hiệp Hội Việt Nam đã chủ trì và tham gia hàng trăm chương trình, đề án lớn của quốc gia như phản biện Chiến lược phát triển KH&CN quốc gia, Chiến lược giáo dục 2021–2030, Chiến lược tăng trưởng xanh, cùng các dự án luật quan trọng như Luật Đất đai, Luật Bảo vệ môi trường, Luật Giáo dục (sửa đổi)... Nhiều ý kiến, kiến nghị từ đội ngũ trí thức đã được Nhà nước tiếp thu, góp phần hoàn thiện thể chế và thúc đẩy phát triển bền vững.

Song song với hoạt động phản biện, Liên hiệp Hội còn tiên phong trong công tác truyền thông và phổ biến tri thức khoa học thông qua hệ thống các cơ quan báo chí, tạp chí, bản tin điện tử của các hội thành viên. Các chương trình như Giải thưởng Sáng tạo KH&CN Việt Nam (VIFOTEC), Cuộc thi Sáng tạo Thanh – Thiếu niên – Nhi đồng toàn quốc đã trở thành sân chơi trí tuệ, nuôi dưỡng niềm đam mê nghiên cứu và sáng tạo trong cộng đồng.

Những đóng góp thiết thực từ các Hội thành viên

Đại diện Hội Xã hội học Việt Nam, ông Nguyễn Hữu Minh điểm lại những đóng góp nổi bật của hội trong công tác xây dựng và triển khai chính sách dân số, nghiên cứu đô thị, nông thôn, cơ cấu xã hội, phân tầng và bình đẳng giới. Ông cho rằng, cùng với các ngành khoa học khác, xã hội học đã góp phần quan trọng trong việc cung cấp luận cứ khoa học cho hoạch định chính sách, đào tạo nguồn nhân lực và lan tỏa tri thức xã hội.

Trong khi đó, TS. Nguyễn Ngọc Sinh – Chủ tịch Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam (VACNE) – chia sẻ về những đóng góp nổi bật của hội trong công tác bảo vệ tài nguyên, môi trường và ứng phó biến đổi khí hậu. Ông đặc biệt nhấn mạnh Phong trào Bảo tồn Cây Di sản Việt Nam – một sáng kiến do VACNE khởi xướng từ năm 2010, đến nay đã lan tỏa sâu rộng, trở thành phong trào có ý nghĩa nhân văn và môi trường to lớn.

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm tại hội thảo.

Khẳng định vị thế, phát huy vai trò trí thức thời kỳ mới

Sau 40 năm đồng hành cùng đất nước, Liên hiệp Hội Việt Nam đã trở thành một “trường học lớn” của trí thức Việt Nam, nơi hội tụ, bồi dưỡng và lan tỏa giá trị tri thức, nhân văn và cống hiến.

Với vị thế ngày càng được khẳng định, Liên hiệp Hội Việt Nam tiếp tục đóng vai trò nòng cốt trong việc kết nối đội ngũ trí thức KH&CN, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, góp phần xây dựng đất nước phát triển nhanh, bền vững, hùng cường và hạnh phúc.