Bảo tồn cây dược liệu của người Dao Ba Vì
Nguồn tài nguyên vô giá
Theo Lương y Triệu Thị Dung ở thôn Hợp Sơn, xã Ba Vì, vùng núi Ba Vì có hơn 500 loài dược liệu quý và đặc hữu, để tìm được những vị thuốc quý hiếm ẩn mình trên núi cao đại ngàn, người Dao phải khổ công lặn lội trong rừng sâu, núi thẳm để tìm kiếm những bài thuốc quý. Theo kinh nghiệm được tích lũy từ đời này qua đời khác của người Dao, thuốc được sử dụng theo cách thông thường là sắc thuốc để uống.
“Cùng với sự phát triển của thị trường, người Dao xã Ba Vì đã tự nghiên cứu kết hợp hàng trăm cây thuốc để chế ra một số loại cao chữa được nhiều bệnh khác nhau. Hiện đã có nhiều bài thuốc hữu hiệu được chế biến cho thuận tiện khi sử dụng nhưng vẫn giữ được công dụng của chúng”, Lương y Triệu Thị Dung cho biết thêm.
Không chỉ với những bài thuốc quý giá từ các lương y của địa phương, theo thời gian, sau những chuẩn bị kỹ càng, cuối năm 2021 cùng sự phát triển, Hợp tác xã Nam dược Tản Viên Sơn đã đầu tư nhà máy sản xuất dược liệu đạt tiêu chuẩn GMP với sự hỗ trợ của các đơn vị nghiên cứu khoa học về dược liệu, mang lại những sản phẩm chất lượng, đủ tầm để tiếp cận thị trường thế giới. Lương y Lăng Thị Châm, Chủ tịch Hội đồng quản trị Hợp tác xã Nam dược Tản Viên Sơn cho biết, với mong muốn nâng cao giá trị các bài thuốc nam của người Dao tại thị trường, Hợp tác xã xây dựng nhà máy quy mô lớn để sản xuất các loại thuốc đa dạng. Vẫn là dược liệu truyền thống song quy trình sản xuất được khép kín hoàn toàn; thay vì đun thuốc trên bếp củi, với nhà máy GMP, thuốc cao của Hợp tác xã được cô đặc bằng nồi nấu chân không kết hợp pha chế trong các bồn hút chân không… tạo ra sản phẩm bảo đảm an toàn chất lượng...
![]() |
| Người Dao bảo tồn và phát triển cây dược liệu. https://suckhoeviet.org.vn/ |
Chủ tịch UBND xã Ba Vì Lương Văn Hà cho biết, trước đây, đồng bào dân tộc người Dao ở xã Ba Vì sống giữa lưng chừng núi Tản Viên (độ cao từ 600-800m) và sinh kế gắn chặt với rừng. Từ năm 1991, khi Vườn Quốc gia Ba Vì hình thành, nông dân phải di dân tái định cư xuống xuống độ cao dưới 100m (ngoài địa giới của Vườn). Nhờ đó, người Dao Ba Vì đã lưu giữ những tri thức sử dụng cây cỏ làm thuốc rất đa dạng và chế biến trên 60 bài thuốc được Bộ Y tế công nhận. Người Dao có kinh nghiệm cha truyền con nối với nghề làm thuốc. Hiện, cả xã có 301 hộ gia đình theo nghề làm thuốc nam với các hình thức tổ chức kinh doanh: Nhà thuốc gia truyền (1 nhà); hợp tác xã kinh doanh thuốc nam (24 hợp tác xã); còn lại là các hộ kinh doanh cá thể về thuốc nam, kinh doanh nguyên liệu cung cấp cho các nhà thuốc.
Tại vùng núi Ba Vì có khoảng trên 500 loài dược liệu, được phân thành 118 hộ và 321 chi và đều được sử dụng trong các bài thuốc để điều trị 33 chứng bệnh khác nhau... Do đó, chỉ có trồng và phát triển dược liệu để chế biến thuốc nam mới có thể thoát nghèo; trước đây tỷ lệ hộ nghèo trên địa bàn toàn xã chiếm 60-70%, nhưng đến nay số hộ nghèo chỉ chiếm 1,8%. Nông dân nơi đây đang làm giàu từ nghề trồng và chế biến cây dược liệu.
Giữ gìn và bảo tồn “viên ngọc" quý
Được ví như "viên ngọc" quý của người Dao Ba Vì, hiện nay, nguồn gen của các cây dược liệu quý hiếm này đang cạn kiệt và bị đe dọa tuyệt chủng do quá trình thu hái không bền vững trong khoảng thời gian dài. Đa số các hộ làm thuốc có quy mô gia đình nhỏ lẻ nên khó có tiềm lực đầu tư bài bản; sản xuất theo quy trình khép kín từ sản xuất đến bào chế, mẫu mã, bao bì và giấy tờ minh chứng chất lượng sản phẩm của cơ quan chức năng...
| Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Lê Minh Hoan làm việc với người Dao về bảo tồn cây dược liệu. https://suckhoeviet.org.vn/ |
Để phát triển và bảo tồn các loại thuốc nam quý của địa phương, xã đã triển khai được 5ha trồng và chăm sóc cây thuốc Nam theo hướng an toàn. Việc bảo tồn, phát triển nghề thuốc Nam không chỉ góp phần bảo đảm sinh kế cho người dân tộc Dao ở Ba Vì mà còn bổ sung vào kho tàng thuốc Nam của cả nước. Hiện nay, người Dao trẻ cũng đã đi học tại các trường trung cấp, cao đẳng về y học cổ truyền để gìn giữ, phát huy các bài thuốc, cây thuốc quý của dân tộc, nối tiếp nghề của gia đình.
Mới đây, trong buổi làm việc tại Vườn Quốc gia Ba Vì, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Lê Minh Hoan cho biết, nghề làm thuốc nam, tri thức và văn hóa bản địa của người Dao nơi đây xứng đáng được coi như "viên ngọc", thậm chí còn quý hơn! Vì vậy, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tiếp tục cùng chính quyền địa phương và người dân phát triển cây dược liệu. Ngoài ra, các ngành chức năng cùng thảo luận, tháo gỡ khó khăn, mở rộng không gian phát triển cây dược liệu để nâng cao chất lượng sản phẩm, ứng dụng công nghệ hiện đại vào sản xuất thuốc Nam theo chuẩn GMP, tạo nên thương hiệu thuốc Nam của người Dao Ba Vì.
Nguồn: Bảo tồn cây dược liệu của người Dao Ba Vì - Nhịp sống Hà Nội (hanoimoi.com.vn)
Tin liên quan
Phê duyệt chủ trương đầu tư hơn 88.600 tỷ đồng để nâng cao sức khỏe nhân dân
15:40 | 11/12/2025 Dấu ấn Việt Nam
Dự báo thời tiết ngày 11/12/2025: Vùng núi phía Bắc có nơi rét đậm
05:30 | 11/12/2025 Môi trường xanh
Đồng Nai ghi nhận ca đậu mùa khỉ đầu tiên
20:37 | 10/12/2025 Tin tức
Cùng chuyên mục
UNESCO chính thức ghi danh nghề làm tranh Đông hồ vào danh mục cần bảo vệ khẩn cấp
22:49 | 10/12/2025 Tin tức
Công ty CP Việt Tùng: Khẳng định năng lực qua những công trình bền vững
22:41 | 10/12/2025 Dấu ấn Việt Nam
Ngành Y tế Đắk Lắk triển khai hội nghị thẩm định hồ sơ bệnh án điện tử
11:34 | 10/12/2025 Tin tức
Gia Lai: Tổ chức Hội Nghị tổng kết công tác dân vận trên địa bàn năm 2025
11:19 | 10/12/2025 Tin tức
Ngộ độc thuốc bảo vệ thực vật: Dấu hiệu nhận biết và hướng xử trí kịp thời
22:49 | 09/12/2025 Tin tức
Thôn Ngọc Chi tổ chức hội nghị tổng kết công tác Chi hội Người cao tuổi nhiệm kỳ 2020 – 2025 và triển khai phương hướng nhiệm kỳ 2026 – 2031
22:48 | 09/12/2025 Tin tức
Các tin khác
Phẫu thuật lấy búi tóc nặng 500 gram trong dạ dày bé gái 6 tuổi
22:13 | 09/12/2025 Tin tức
Lần đầu vi phẫu thành công cứu sống ngón tay thủy thủ bị đứt rời sau 25 giờ
21:57 | 09/12/2025 Dấu ấn Việt Nam
Gần 200 thí sinh bước vào kỳ thi Olympic Trí tuệ nhân tạo Sinh viên Việt Nam lần đầu tiên
16:00 | 09/12/2025 Dấu ấn Việt Nam
Tăng cường phục hồi sau bão lũ, đẩy mạnh các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội năm 2025
09:10 | 09/12/2025 Tin tức
Kịp thời cứu sống bệnh nhân suy đa tạng do mắc bệnh Whitmore
21:04 | 08/12/2025 Tin tức
Phó Thủ tướng kiểm tra tiến độ Dự án cơ sở 2 Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức
20:43 | 08/12/2025 Tin tức
Thái Nguyên đẩy mạnh Dự án 7: Chung tay cải thiện dinh dưỡng, nâng cao tầm vóc trẻ em vùng khó khăn
15:31 | 08/12/2025 Tin tức
Thái Nguyên tăng tốc nâng cao dịch vụ y tế vùng dân tộc thiểu số
15:30 | 08/12/2025 Tin tức
Cảnh báo tình trạng mạo danh Hội Bảo vệ người tiêu dùng để bán gói truyền thông trái phép
15:09 | 08/12/2025 Tin tức
Ứng dụng sức khỏe điện tử nâng cao chăm sóc bà mẹ – trẻ em vùng dân tộc thiểu số Thái Nguyên
11:00 | 08/12/2025 Tin tức
Diễn đàn quốc tế Lạc Bệnh Học lần thứ 21: Hội Nam Y Việt Nam làm cầu nối đưa Lạc Bệnh Học vươn tầm thế giới
23-11-2025 07:00 Tin tức
Hội thảo khoa học “Sức khỏe não bộ: Phòng ngừa suy giảm và tăng cường trí nhớ” - Cùng hành động và chăm sóc sức khỏe cộng đồng
09-11-2025 17:00 Hoạt động hội
Chi hội Nam y Trà Vinh tổ chức thành công đại hội đại biểu lần thứ II, nhiệm kỳ 2025-2030
04-11-2025 10:14 Hoạt động hội
Chi hội Nam y tỉnh An Giang lan tỏa yêu thương – trao gửi niềm tin tới người dân khó khăn khóm Long Thạnh
17-10-2025 21:58 Hoạt động hội
“Trái tim yêu thương” – Chi hội Nam y Kon Tum mang Trung thu về thôn nghèo Đăk Hà
05-10-2025 14:21 Hoạt động hội



