Đánh giá về biến thể phụ BA.2.12.1 mới xuất hiện ở Việt Nam.

Biến thể BA.2.12.1 cũng có khả năng lẩn tránh miễn dịch gấp 1,8 lần so với biến chủng BA.2

BA.2.12.1 phát triển từ BA.2, mang đầy đủ ưu thế của “biến chủng tàng hình” này về lây truyền và trốn tránh miễn dịch. BA.2.12.1 chứa khoảng 20 đột biến tương tự được thấy ở chủng Omicron ban đầu, cộng với bảy đột biến mới.

Tháng 4/2022, biến chủng BA.2.12.1 được Sở Y tế New York ghi nhận là biến chủng phụ mới tách ra từ BA.2. Thời điểm này, BA.2.12.1 chiếm hơn một nửa số ca mắc COVID-19 ở New York và New Jersey.

Theo báo cáo của Cơ quan Y tế bang New York, BA.2.12.1 được cho là có khả năng lây nhiễm cao hơn tới 27% so với BA.2 và 50% so với chủng Omicron ban đầu.

“Về cơ bản chúng vẫn là Omicron, chỉ là chúng có thêm một số đột biến gai” –Tiến sĩ Benjamin tenOever, giáo sư vi sinh và y học tại Đại học New York cho biết.

Người nhiễm BA.2.12.1 có triệu chứng tương tự như nhiễm BA.2 trước, gồm sốt, ớn lạnh, ho, khó thở, mệt mỏi, đau cơ, nhức đầu, mất vị giác hoặc khứu giác, viêm họng, ngạt mũi hoặc chảy nước mũi, nôn mửa, tiêu chảy. Tuy nhiên, báo cáo cua NBC News lưu ý trong đợt bùng phát mới ở Mỹ, không nhiều bệnh nhân nhiễm BA.2.12.1 bị mất vị giác và khứu giác. Dữ liệu sơ bộ cho thấy BA.2.12.1 lây lan nhanh hơn nhưng dường như không gây bệnh nặng hơn.

“Chúng tôi tin rằng những người được tiêm chủng, và đặc biệt là được chích ngừa mũi tăng cường tiếp tục có được sự bảo vệ mạnh mẽ chống lại virus, kể cả là BA.2.12.1″ – Giám đốc Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Mỹ, Tiến sĩ Rochelle Walensky cho biết.

Tuy nhiên, hai nghiên cứu chưa được đánh giá ngang hàng của các nhà nghiên cứu tới từ Trung Quốc và Nam Phi cho thấy, BA.2.12.1 có thể né miễn dịch có nhờ vaccine và các lẫn mắc Covid-19 trước đó. Điều đó đồng nghĩa ngay cả những người từng mắc chủng Omicron ban đầu cũng có nguy cơ tái nhiễm BA.2.12.1.

Tiến sĩ Fady Youssef, chuyên gia y tế tại Trung tâm Y tế MemorialCare Long Beach, đánh giá các thông tin về BA.2.12.1 hiện chỉ ở giai đoạn đầu.

“Đến nay, nó dường như không gây triệu chứng nặng hơn Omicron. Chúng tôi cần thêm dữ liệu trước khi đưa ra kết luận” – Tiến sĩ Fady Youssef cho biết.

Các chuyên gia cảnh báo sự xuất hiện của BA.2.12.1 – biến thể đang lây lan nhanh chóng ở Mỹ là lời nhắc nhở rằng đại dịch vẫn chưa kết thúc và virus vẫn sẽ còn biến đổi. Tuần qua, Việt Nam ghi nhận gần 10 trường hợp mắc Covid-19 biến thể phụ mới BA.2.12.1 của chủng Omicron.

Theo TS Nguyễn Vũ Thượng – Phó Viện trưởng Viện Pasteur TP. Hồ Chí Minh, biến thể này có khả năng lẩn tránh miễn dịch nhưng ít hơn BA.4, BA.5. BA.2.12.1 được cho là tăng 1,8 lần khả năng kháng với kháng thể tạo ra từ vaccine so với BA.2.

“Do đó, nếu chúng ta không làm tốt các biện pháp phòng chống dịch thì dự báo ca mắc sẽ gia tăng, cùng với dịch sốt xuất huyết thì có nguy cơ dịch chồng dịch. Do đó, các địa phương cũng cần thận trọng khi thấy dịch giảm, có thể do chưa nhập liệu đầy đủ nên chưa cập nhật được đầy đủ số liệu”, TS Thượng cảnh báo.

Trao đổi với báo Tuổi trẻ, PGS.TS.BS Nguyễn Vũ Trung – Viện trưởng Viện Pasteur TP. Hồ Chí Minh cho biết, hiện Omicron là biến thể phổ biến trên thế giới và tại Việt Nam. Do bản chất nhân lên của virus nên trong biến chủng Omicron lại có các biến thể phụ. Sự nhân lên này đã tạo ra thay đổi, bên cạnh bản thân của mỗi biến thể cũng có sự thay đổi. Trong thời gian gần đây nhiều quốc gia trên thế giới, trong đó có Việt Nam đã xuất hiện các biến thể phụ của Omicron gồm: BA.1, BA.2, BA.3, BA.4, BA.5. Trong những biến thể phụ này lại có thêm những biến thể phụ khác như biến thể phụ BA.2 thì có biến thể phụ nhỏ hơn là BA.2.12.1.

Viện trưởng Viện Pasteur TP. Hồ Chí Minh – PGS.TS. Nguyễn Vũ Trung

“Có thể hình dung như một nhánh lớn có những nhánh khác nhỏ dần. Đây là điều thường xảy ra ở các virus nói chung và virus SARS-CoV-2 nói riêng” – PGS Trung lấy ví dụ.

“Sự xuất hiện và thay đổi các biến chủng tiềm ẩn các nguy cơ bùng phát dịch nếu không thực hiện quyết liệt, triệt để các biện pháp phòng chống dịch, trong đó có tiêm vắc xin. Chính vì điều này, việc tuyên truyền cho cộng đồng tiếp tục triển khai các biện pháp chống dịch, đặc biệt là tiêm vắc xin rất có ý nghĩa, để đề phòng trường hợp bùng phát dịch do các biến thể mới trong tương lai” – PGS Trung nhấn mạnh./.

Phạm Sinh