Nhiều Bệnh viện đang diễn ra tình trạng thiếu thuốc chữa bệnh…

Thiếu thuốc, thiếu vật tư y tế không phải là vấn đề mới. Tuy nhiên, thời gian gần đây, tình trạng này đã xảy ra tại nhiều cơ sở y tế của nhiều địa phương trên cả nước, làm ảnh hưởng rất lớn đến quyền lợi của người bệnh. Theo lãnh đạo nhiều bệnh viện, tình trạng thiếu thuốc, thiếu vật tư y tế tại các cơ sở khám chữa bệnh (KCB) không phải là vấn đề mới và nó thường xảy ra nhỏ lẻ. Nhưng thời gian vừa qua, tình trạng này đã xảy ra tại nhiều cơ sở y tế của nhiều địa phương trên cả nước.

Theo TS. Phạm Thanh Hà – Phó Giám đốc Bệnh viện Răng Hàm Mặt Trung ương Hà Nội cho biết còn 2 tuần nữa bệnh viện này hết thuốc tê phục vụ cho công tác khám chữa bệnh. Đặc biệt, với cơ sở răng hàm mặt nếu không có thuốc tê thì nguy cơ đóng cửa rất cao.

“Hiện nay, do một số loại thuốc tê đã hết, Bệnh viện phải thay thế bằng loại thuốc tê khác tính năng tương tự nhưng cũng rất khó” – TS. Phạm Thanh Hà cho biết.

Cũng theo TS. Phạm Thanh Hà, nếu như trước kia, thiếu thuốc chỉ gặp ở cơ sở công lập là chính, tư nhân vẫn mua được nhưng nay thì cả tư nhân cũng thiếu. Vì thế, sắp tới vấn đề cung ứng thuốc tế sẽ rất khó khăn. Bệnh viện mong sớm có giải pháp tháo gỡ.

Theo ông Hà, thời gian để từ khi công ty đăng kí nhập cho đến khi về được Việt Nam thì phải mất đến 3-4 tháng. Lí do vì nhà máy sản xuất cho nước nào phải có kế hoạch trước, không thể lấy thuốc xuất sang nước khác bán cho Việt Nam được vì liên quan đến vấn đề nhãn mác, luật.

Hiện nay, chỉ có 2-3 hãng sản xuất thuốc tê nhập khẩu về Việt Nam. Trên thế giới cũng không có nhiều nhà sản xuất thuốc tê nên việc tìm kiếm sản phẩm thay thế rất khó.

Trước đó, thông tin từ Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai, hiện nơi đây thiếu nhiều loại thuốc gồm huyết thanh kháng nọc rắn cạp nia, thuốc giải độc cho người bị ngộ độc Clostridium Botulinum.

Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm chống độc, Bệnh viện Bạch Mai cho hay, các thuốc giải độc có vai trò rất quan trọng trong quá trình điều trị cho bệnh nhân ngộ độc, cải thiện đáng kể tỉ lệ tử vong.

Khi những thuốc đặc hiệu bị thiếu, các bác sĩ phải sử dụng tất cả biện pháp có thể để cứu chữa cho bệnh nhân, nhưng hiệu quả rất hạn chế.

Ông Đào Xuân Cơ, Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai cho hay bệnh viện đã có văn bản kiến nghị Bộ Y tế đề xuất thành lập kho dự trữ các thuốc hiếm, để sẵn sàng điều phối đến các bệnh viện toàn quốc khi có người bệnh cần sử dụng.

Trước đó, khi dịch sốt xuất huyết bùng phát mạnh tại nhiều cơ sở y tế xảy ra tình trạng khan hiếm thuốc điều trị.

Đại diện Viện Pasteur TP. Hồ Chí Minh cho biết, công tác phòng chống dịch sốt xuất huyết của khu vực đang gặp nhiều khó khăn, vướng mắc, trong đó thiếu kinh phí, hóa chất, thiết bị và thuốc là phổ biến.

Cụ thể, hóa chất, máy phun diệt muỗi, loăng quăng dự kiến không đủ cho khu vực phía Nam trong thời gian tới. Hầu hết, việc mua sắm hóa chất cho năm nay của các tỉnh đang còn nằm trên giấy, nếu dùng hết số hóa chất cũ thì sẽ khó khăn trong giai đoạn tới.

Bên cạnh đó, các sinh phẩm xét nghiệm chẩn đoán bệnh cũng thiếu. Nhiều bệnh viện thiếu dịch truyền cao phân tử (tức dịch truyền) để điều trị bệnh nhân nặng do khó mua sắm.

Theo đại diện Sở Y tế An Giang, nơi số ca mắc tăng từ đầu năm tăng 387% so với cùng kỳ năm 2021, trong thời gian chờ mua sắm hóa chất số lượng lớn, địa phương đề nghị các cơ sở chỉ định thầu rút gọn dưới 100 triệu đồng để giải quyết nhanh, nhưng các cơ sở cũng sợ sai phạm, nhiều nơi chưa thực hiện.

Về thuốc điều trị, theo phác đồ của Bộ Y tế, bệnh nhân sốc sốt xuất huyết nặng được truyền dung dịch cao phân tử gồm Dextran 40, Dextran 70, HES 200.000 dalton.

Tuy nhiên, 3 loại dịch truyền trên đều khan hiếm. Bộ Y tế cho phép cơ sở y tế sử dụng HES 130.000 dalton để thay thế. Tuy vậy, HES 130.000 không thể hiệu quả bằng Dextran 40, 70 và HES 200.000.

Sở Y tế TP. Hồ Chí Minh đã đăng ký mua Dextran 40 cho các bệnh viện, nhưng phải chờ đặt hàng từ 6-8 tháng để đơn vị sản xuất cung ứng.

Không chỉ có các loại thuốc trên bị thiếu mà theo phản ánh của nhiều bệnh viện, tình trạng thiếu thuốc khám chữa bệnh, thiết bị y tế trở nên trầm trọng thời gian qua.

Liên quan đến vấn đề thiếu thuốc tại các Bệnh viện, trước đó theo đại diện của Bộ Y tế, thời vừa gian qua, để bảo đảm kịp thời cho công tác đấu thầu, mua sắm thuốc, vật tư, công tác phòng, chống dịch Covid-19 nói riêng, các cơ quan chức năng và Bộ Y tế đã ban hành nhiều văn bản quy định, hướng dẫn và đôn đốc về công tác đấu thầu, mua sắm. Tuy nhiên, qua quá trình triển khai thực hiện tại các đơn vị, địa phương, đặc biệt là việc đấu thầu, mua sắm phục vụ công tác phòng, chống dịch vẫn còn bộc lộ một số khó khăn, vướng mắc và bất cập.

Cũng qua báo cáo của các đơn vị, địa phương, Bộ Y tế cho biết, hiện có tình trạng thiếu thuốc, vật tư y tế ở nhiều nơi, chủ yếu là các loại thuốc, vật tư y tế thông dụng thuộc thẩm quyền mua sắm của các địa phương, đơn vị, gây ảnh hưởng đến công tác khám bệnh, chữa bệnh và chăm sóc sức khỏe nhân dân.

Theo Bộ Y tế, nguyên nhân chính dẫn tới tình trạng thiếu thuốc, vật tư y tế là do tâm lý lo ngại, sợ sai, sợ được thanh tra, kiểm tra, do vậy không dám làm, không dám đấu thầu, mua sắm của một số địa phương và đơn vị, mặc dù Bộ Y tế và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố đã thực hiện việc phân cấp thẩm quyền mua sắm, giao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm cho các đơn vị.

Một số địa phương giao cho các đơn vị chủ động tự đấu thầu, thay vì đấu thầu tập trung như trước, nhưng các đơn vị vẫn tỏ ra lúng túng hoặc e ngại trong tổ chức thực hiện. Một số doanh nghiệp, nhà cung cấp cũng e ngại trong việc cung ứng hàng hóa cho các đơn vị công do liên quan đến giá chưa hợp lý, thủ tục đấu thầu, thủ tục thanh toán phức tạp, khó khăn.

Mua sắm trong lĩnh vực y tế có lúc, có nơi xuất phát từ nhu cầu bị động, phụ thuộc nhiều vào các yếu tố như tình hình dịch bệnh, mô hình bệnh tật. Đặc biệt là trong các năm 2020-2021 là hai năm chịu ảnh hưởng nặng nề của đại dịch Covid-19, nhiều gói thầu phải mua theo hình thức chỉ định thầu rút gọn, lựa chọn nhà thầu trong trường hợp khẩn cấp để phục vụ cho nhu cầu chống dịch./.

Nguyễn Cường (TH)