Tác dụng sức khỏe của cây ngân hạnh

Cây ngân hạnh là một vị thuốc quý

Đặc điểm của cây ngân hạnh

Ngân hạnh còn có tên gọi khác là cây Bạch, Bạch quả, Công tôn thụ. Tên tiếng Anh là Maidenhair tree. Tên khoa học của Ngân hạnh là Ginkgo biloba L., thuộc họ Bạch quả (Ginkgoaceae).

Cây cao khoảng 20 – 30m có thân hình trụ, phân thành những cành dài. Trên cành có những cành nhánh ngắn, mang lá có cuống dài.

Lá cây Ngân hạnh thường tụ ở một mấu, mọc so le. Phiến lá hình quạt, gốc thuôn nhọn. Mép lá phía trên tròn, nhẵn, lõm giữa chia phiến lá thành hai thùy rộng. Gân lá rất sít nhau, tỏa từ gốc lá thành hình quạt, phân nhánh theo hướng rẽ đôi. Cuống lá dài hơn phiến.

Ngân hạnh là cây đơn tính khác gốc, có cây chỉ có hoa đực, có cây chỉ có hoa cái. Hoa cái thụ phấn từ hoa đực để kết quả.

Quả của cây ngân hạnh có kích thước tương đương quả mận, thịt màu vàng, có mùi bơ khét rất khó chịu.

Cây ngân hạnh có nhiều tác dụng tốt đối với sức khỏe

Tác dụng dược lý của cây ngân hạnh

Tác dụng chống oxy hóa

Nguyên tắc cơ bản đằng sau hoạt động điều trị của chiết xuất lá Ngân hạnh đối với các bệnh mãn tính (như bệnh thoái hóa thần kinh, bệnh tim mạch và ung thư) là tập trung vào các đặc tính chống oxy hóa của nó. 2 cơ chế hoạt động được đề xuất là (1) trực tiếp loại bỏ các gốc tự do và (2) gián tiếp ức chế sự hình thành các gốc tự do.

Các thành phần chính liên quan đến tất cả các tác động này là flavonoid (quercetin và kaempferol) và terpenoid (ginkgolides và bilobalide). Trong đó, mỗi loại đóng góp đặc tính chống oxy hóa khác nhau. Các flavonoid được biết là phát huy tác dụng của chúng thông qua việc ức chế enzym cyclooxygenase‐2, là một phần của quá trình tổng hợp prostaglandin. Sự ức chế của nó được biết là làm giảm quá trình sinh ung thư ruột kết. Bilobalide làm tăng hoạt động của các enzym chống oxy hóa (SOD và catalase) và cải thiện khả năng tồn tại của tế bào.

Phòng ngừa các bệnh thoái hóa thần kinh

Chiết xuất lá Nhân hạnh được biết là có khả năng ức chế sự hình thành Aβ (là thành phần chính của các mảng già và lắng đọng amyloid mạch máu trong não của bệnh nhân mắc bệnh Alzheimer) từ protein tiền thân β-amyloid (APP), một quá trình quan trọng trong cơ chế bệnh sinh của bệnh Alzheimer.

Ngoài ra, chiết xuất lá Ngân hạnh làm giảm quá trình chết rụng tế bào thần kinh. Đây được coi là một trong những nguyên nhân chính gây ra các bệnh thoái hóa thần kinh và do đó giúp làm giảm bệnh Alzheimer. Lá Ngân hạnh cũng đã được báo cáo là cải thiện lưu lượng máu não bằng cách kích thích tiết norepinephrine và tăng tuổi thọ trong một nghiên cứu trên chuột.

Tác dụng bảo vệ tim mạch

Thiếu máu cục bộ, suy giảm tuần hoàn máu, là tình trạng cơ bản thường gặp của các bệnh tim mạch và mạch máu não. Chiết xuất lá Ngân hạnh có tác dụng bảo vệ tim mạch nhờ công dụng chống oxy hóa, chống kết tập tiểu cầu và tăng lưu lượng máu thông qua giải phóng oxit nitric và prostaglandin.

Vị thuốc ngân hạnh có hiệu quả tốt với sức khỏe con người

Tác dụng chống ung thư

Chiết xuất lá Ngân hạnh được biết là có tác dụng ngăn ngừa hóa học ở những mức độ khác nhau với các đặc tính chống oxy hóa, kháng sinh và biểu hiện gen ảnh hưởng.

Khả năng chống oxy hóa của chiết xuất lá Ngân hạnh góp phần cải thiện khả năng chịu đựng của tế bào đối với stress oxy hóa, cũng như giảm sự hình thành mạch, là sự hình thành mạch máu cần thiết cho sự di căn của khối u.

Nito oxit (NO) liên quan đến sự tiến triển của bệnh ung thư dường như cũng được phân giải thông qua các terpenoit của chiết xuất lá Ngân hạnh bằng cách thay đổi sự biểu hiện của các enzym tổng hợp NO. Ngoài ra, chiết xuất lá Ngân hạnh được biết là có ảnh hưởng đến sự biểu hiện của các gen liên quan đến tăng sinh tế bào, biệt hóa tế bào và quá trình chết rụng ở mức mRNA trong các mô hình ung thư vú và bàng quang, do đó cung cấp tác dụng chống ung thư.

Giảm căng thẳng, cải thiện tâm trạng và trí nhớ

Căng thẳng liên quan đến sự gia tăng nồng độ glucocorticoid và rối loạn chức năng trí nhớ sau đó, tăng lo lắng, giảm khả năng miễn dịch, rối loạn đường tiêu hóa, nhồi máu cơ tim, hoặc các ảnh hưởng như tăng cảnh giác. Vì tâm trạng và cảm xúc có liên quan đến căng thẳng, tác dụng giảm bớt của chiết xuất lá Ngân hạnh có thể giúp cải thiện tâm trạng, do đó dẫn đến hoạt động chống trầm cảm. Tác dụng tăng cường trí nhớ của chiết xuất lá Ngân hạnh là nhờ thông qua việc ngăn ngừa thoái hóa tế bào thần kinh.

Bài thuốc chữa bệnh dân gian của cây ngân hạnh

1. Chữa cảm lạnh

Dùng quả Ngân hạnh 7 trái nướng chín, cùng với lá Ngải cứu. Dùng lá Ngải là như cái tổ, rồi mỗi quả cho vào một tổ lá Ngải. Sau đó, bọc giấy ướt xung quanh rồi đem nướng cho thơm. Khi dùng bỏ hết giấy, bỏ hết lá Ngải, chỉ ăn nguyên quả, ngày 3 – 4 quả như vậy (Trích trong Bí uẩn phương).

2. Trị hen suyễn

Bạch quả định suyễn thang bao gồm: Quả Ngân hạnh 21 quả sao vàng, Ma hoàng 12g, Tô tử 8g, Khoản đông hoa, Chế bán hạ, Tang bạch bì đều dùng mật sao các vị đều 8g, Hạnh nhân bỏ vỏ và đầu nhọn, Hoàng cầm sao qua, đều 6g, Cam thảo 4g.

Nước 600 ml: Sắc ba lần, gạn lấy nước, chia uống trong ngày.

3. Tiểu tiện nhiều

Chữa đi tiểu tiện quá nhiều, tiểu tiện trắng đục.

Ngân hạnh 10 quả, 5 để sống, 5 để chín. Gom cả 2 thứ vào rồi ăn trong ngày.

Cần tham khảo ý kiến bác sĩ nếu sử dụng

Tóm lại, ngân hạnh là một loại dược liệu quý. Trong y học cổ truyền, nó có tác dụng bổ phổi, trị ho suyễn. Trong y học hiện đại lại được dùng với tác dụng chống oxy hóa, chống bệnh thoái hóa thần kinh, bảo vệ tim mạch, chống ung thư. Những thông tin trong bài viết trên chỉ mang tính chất tham khảo, nếu muốn sử dụng thuốc, bạn cần hỏi ý kiến bác sĩ điều trị.

Minh Phương

https://suckhoeviet.org.vn