Xoa dịu nỗi đau cho trẻ khuyết tật bằng “liều thuốc” tình thương

Chiến tranh đi qua, nỗi đau ở lại

Tịnh xá Ngọc Lộ tọa lạc tại số 320 đương 2/4, khu phố 1, thị trấn Cam Lộ, huyện Cam Lộ, tỉnh Quảng Trị. Được thành lập năm 1960. Năm năm sau, ngay tại mảnh đất này, sư cô Liên Nhuần người Gò Nổi, Quảng Nam ra đây tu, mới 19 tuổi nhưng chứng kiến cuộc chiến khốc liệt nên cô đã phát tâm tự thiêu để cầu nguyện hòa bình. Đến năm 1975, đất nước được giải phóng, ngôi chùa đã bị tàn rụi, hoang sơ. Năm 1984 nhà nước quy hoạch lại Tịnh xá để làm sân bóng, đến 1985 lại thành lập chợ ngô đồng buôn bán buổi chiều nhưng rồi cũng không phát triển.

Năm 1990, Ni trưởng Chúng Liên (quê Cam Lộ, Quảng Trị) và sư cô Nguyệt Liên, được sự phân công của Giáo hội Hệ phái Khất Sĩ ra Quảng Trị để xin tái thiết lập lại Tịnh xá Ngọc Lộ. Năm 1994, được sự đồng ý và giúp đỡ từ chính quyền địa phương xây dựng lại, năm 1996, tịnh xá đi vào hoạt động chính thức. Và từ đó tu học theo Hệ phái Khất Sĩ do Tôn sư Minh Đăng Quang sáng lập “Nối truyền Thích ca Chánh pháp”. Là người con của Quảng Nam nhưng Ni sư Thích Nữ Nguyệt Liên, trụ trì của Tịnh xá Ngọc Lộ đã gắn bó với mảnh đất Cam Lộ, Quảng Trị như quê Hương thứ hai của mình. Ở đây, sư cô được mọi người mến phục, trân quý vì có nhiều hoạt động thiện nguyện để giúp đỡ trẻ em khuyết tật, những hoàn cảnh gặp khó khăn, bất hạnh trong xã hội. Ký ức chiến tranh lấp đầy những trang nhật ký đầy ám ảnh, cô nghẹn ngào chia sẻ: “Những năm tháng chiến tranh, nhất là thời nhất là thời kỳ 1967 – 1968 tại đây thật sự ác liệt, lúc đó bom đế quốc Mỹ bắn phá hết, nhà chùa chỉ còn mỗi tượng Phật. Dân đến gọi cô đi, cô đi theo dân đến tận Đà Nẵng. Dọc đường đi, người chết chồng lên nhau, bên kia có, đồng bào ta có… nhìn rất tang thương…

Với vai trò là Trụ trì Tịnh xá Ngọc Lộ và sứ mệnh của người con Phật, sư cô Nguyệt Liên bắt tay vào các hoạt động từ thiện tại địa phương, chủ yếu giúp đỡ trẻ em nghèo, học sinh có hoàn cảnh khó khăn, trẻ em khuyết tật, nạn nhân chất độc màu da cam,…

“Ngôi nhà” thứ 2 của những đứa trẻ bất hạnh

Trải bao nhiêu năm kể từ ngày, quân đội Mỹ ngừng rải chất độc hóa học xuống miền Nam, Việt Nam (tháng 4 năm 1971), huyện Cam Lộ là vùng đất chịu nhiều đau thương, mất mát, là địa đầu chiến tuyến giữa hai miền Nam – Bắc, nơi đây đã từng hứng chịu nhiều bom đạn và chất độc hóa học hủy diệt con người, đến thiên nhiên và môi trường sống. Trong đó, hai xã Cam Nghĩa và Cam Chính, chịu ảnh hưởng nặng nề nhất, chất độc ấy vẫn tiếp tục hành hạ biết bao thân phận, đặc biệt là những đứa trẻ ngây thơ, vô tội.

Là một người con Phật, không thể quay lưng với nỗi đau của con người Sư trụ trì Nguyệt Liên trải lòng: “Một lần lên thăm vùng chiến khu Cùa, tôi chứng kiến những hoàn cảnh bị khuyết tật do chất độc hóa học không thể đi lại, hay tự chăm sóc bản thân, tôi rất xót xa. Từ đó, trong tôi luôn ấp ủ ý định xây dựng một trung tâm phục hồi chức năng để hỗ trợ các em”.

Năm 2007, sau khi viết đơn xin chính quyền địa phương cấp đất trên địa bàn thị xã Cam Lộ, Sư cô Nguyệt Liên đã tích cực đứng ra kêu gọi hỗ trợ từ các nhà hảo tâm để xây dựng Trung tâm Phục hồi chức năng Tịnh xá Ngọc Lộ làm nơi tập luyện, phục hồi cho trẻ em bị khuyết tật trên địa bàn huyện. Năm 2008, tịnh xá được nhà nước cấp cho 1200 mét vuông đất để tiến hành thi công, đến 2010 trung tâm chính thức đi vào hoạt động với đầy đủ các phòng chức năng, thiết bị tập luyện, nơi ăn ở và nơi ăn ở cho các em. Hơn 10 năm qua, nơi đây trở thành “ngôi nhà” thứ hai cho hàng trăm đứa trẻ khuyết tật, bại não, trẻ nhiễm chất độc màu da cam trên địa bàn huyện Cam Lộ và các địa phương lân cận.

Phục hồi chức năng bằng y học cổ truyền

Tại Trung tâm, có đầy đủ các dụng cụ để hỗ trợ việc phục hồi chức năng như: các loại xe đạp tập cho người bại não, đèn tia la-ze để phục hồi tay chân cong cứng hay phục vụ cho những người bị tổn thương cột sống, bị tai biến,…Sư cô Nguyệt Liên chia sẻ: “Lúc mới đưa vào hoạt động, có khoảng gần 200 em bị khuyết tật từ thể nhẹ cho đến bại não đến để phục hồi. Hằng ngày, các em được giáo viên hỗ trợ, chăm sóc và phục hồi bằng các phương pháp y học cổ truyền”.

Trong cơ sở từ thiện Tịnh xá Ngọc Lộ có 2 nhân viên chuyên về phục hồi chức năng không lương, đã được học trong bệnh viện Trung Ương Huế và có bằng trung cấp là Sư cô Thích nữ Nguyệt Liên và các Sư cô Liên. Sư cô Trụ trì và tình nguyện viên ở cơ sở từ thiện đã dày công khổ luyện học hỏi thêm các kỹ năng về chăm sóc, nuôi dưỡng và tâm lý của người khuyết tật. Từ đó, bền bỉ hướng dẫn cho từng em về các kỹ năng phục hồi, nâng cao thể chất, thể lực và cả trí tuệ cho các em.

Về công tác hàng ngày phục hồi cho các em. Buổi sáng 8 giờ sư cô nhận các em, buổi chiều 16 giờ 30 bố mẹ đến đón về. Buổi trưa các em ăn và ở lại cơ sở. những em nội trú sẽ được trung tâm hỗ trợ hoàn toàn tiền ăn, sinh hoạt. Có 1 số em lớn tuổi nhưng bại não nặng nên phải ở nhà để điều trị. Ở Tịnh xá, có một bảo mẫu và một người nấu ăn thường xuyên có sự vất vả trong kinh phí khi chỉ nhận 4 triệu đồng một tháng nhưng vẫn duy trì đến nay.

Do tình hình dịch bệnh và một số nguyên nhân khách quan, hiện nay Trung tâm tiếp nhận khoảng 50 em đến tập luyện, mỗi ngày là đến khoảng 5 – 10 em và làm theo dây chuyền em này đến thì em kia nghỉ. “Ảnh hưởng của COVID-19 nên trung tâm phải phân lịch tập cho các em, có thời điểm phải đóng cửa để đảm bảo phòng dịch. Thêm nữa, hiện nay do hết nguồn tài trợ nên việc hợp đồng giáo viên hướng dẫn phải dừng lại, hiện các ni sư trong tịnh xá thay nhau hỗ trợ, chăm sóc và hướng dẫn các em khi đến tập phục hồi. Mong muốn, thời gian tới sẽ có các nhà hảo tâm hỗ trợ để trung tâm có giáo viên hướng dẫn bài bản hơn”, Sư cô Nguyệt Liên bộc bạch.

Trong quá trình hơn 10 năm, những đứa trẻ ngày ấy, người xơ cứng não, người bại não, động kinh, thiểu năng,…không phục vụ được chính mình, nay đã lớn và trở thành người có ích không chỉ đối với bản thân mà cả gia đình và xã hội. Có em đã hội nhập được vào các trường mầm non và phổ thông, có người đã lập gia đình, sinh con.

Các cô tâm niệm rằng, đây là một việc làm thiện nguyện, mang tính nhân đạo sâu sắc, có ý nghĩa lớn đối với gia đình các em và toàn xã hội.

Tấm lòng Bồ tát của sư trụ trì

Ngoài việc xây dựng và duy trì hoạt động cho Trung tâm Phục hồi chức năng Tịnh xá Ngọc Lộ, sư trụ trì Nguyệt Liên còn phát tâm chương trình “Nồi cháo tình thương” được triển khai từ năm 2016, vào mỗi sáng thứ 5 hằng tuần, từ 130 -150 suất cháo dinh dưỡng cùng bánh mì nóng miễn phí, được sư cô và các tình nguyện viên phát cho bệnh nhân nghèo đến điều trị tại Trung tâm Y tế huyện Cam Lộ.

Đồng thời, sư cô Thích Nữ Nguyệt Liên còn tích cực tham gia các hoạt động từ thiện nhân đạo, ủng hộ đồng bào bị thiên tai, lũ lụt hoặc khi người có hoàn cảnh khó khăn. Sư cô đã đi vận động, kêu gọi Phật tử và các nhà hảo tâm cùng những người có lòng từ bi, nhường cơm, xẻ áo đóng góp công sức nhỏ bé của mình để giúp đời, giúp người. Riêng trong cơn lũ lịch sử năm 2017, Sư cô đã trực tiếp vận động cứu trợ cho bà con vùng lũ của 3 tỉnh Quảng Trị, Quảng Bình, Hà Tĩnh hơn 6.000 suất quà, trị giá hơn 3 tỷ 767 triệu đồng. Đây là nghĩa cử cao đẹp thể hiện tinh thần cứu khổ cứu nạn mà người con Phật như cô đã thấm nhuần từ khi bước chân vào cửa Phật.

Với những đóng góp to lớn đó, cơ sở từ thiện Tịnh Xá Ngọc Lộ đã được Trung ương Hội khuyến học Việt Nam tặng Bằng khen đã có thành tích xuất sắc trong phong trào thi đua khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập năm 2013, UBND tỉnh tặng Bằng khen về thành tích xuất sắc trong phong trào thi đua “Dân vận khéo” giai đoạn 2009- 2013, UBND huyện Cam Lộ tặng Giấy khen đã có thành tích xuất sắc trong hoạt động từ thiện. Sư cô Thích Nữ Nguyệt Liên được UBND tỉnh tặng Bằng khen đã có nhiều thành tích trong 15 năm thực hiện Cuộc vận động “Ngày vì người nghèo” do Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam phát động.

Sư cô Thích Nữ Nguyệt Liên cũng như những người con Phật ở Tịnh xá Ngọc Lộ đã âm thầm, bền bỉ, quên mình để hi sinh vì người khác, vì cộng đồng. Là liều thuốc nhân ái cho cuộc sống, góp phần làm đẹp hơn cho hình ảnh những người tu hành nơi cửa Phật.

Tâm An – Thu Nhất