Sát thủ vô hình PM 2.5

5.800 người tử vong mỗi năm, tuổi thọ giảm tương đương 2.49 tuổi, nguy cơ mắc các bệnh hô hấp cao hơn gấp nhiều lần. Đó là những gì mà người dân Hà Nội đang phải đối mặt trong tình trạng ô nhiễm không khí nghiêm trọng như hiện nay. Một trong những nguyên nhân gây ra “thảm họa” ô nhiễm không khí ở Hà Nội, là bụi mịn PM 2.5. Một loại bụi mà được giới chuyên gia gọi với cái tên đáng sợ là “sát thủ vô hình.”

PM 2.5 là gì?

Bụi mịn PM 2.5 vốn là một cụm từ đã được báo chí nhắc đến nhiều lần trong những năm gần đây. Nhưng khi được hỏi đến thì nhiều người vẫn không biết PM2.5 chính xác là gì. Trong khi đó, loại bụi này chính là thứ đang cướp dần đi sức khỏe và sự sống của chúng ta.

Sát thủ vô hình PM 2.5

PM là cụm từ viết tắt của Particulate Matter, có nghĩa là chất dạng hạt rắn hoặc lỏng. Các hạt này có đường kính nhỏ hơn hoặc bằng 2.5 micromet, tức là chỉ bằng một phần triệu mét. Với kích thước này PM2.5 có thể dễ dàng đạt 30 hạt bụi mịn trên chiều rộng của 1 sợ tóc. Kích thước của bụi mịn quá nhỏ nên chúng chỉ có thể được phát hiện dưới kính hiển vi điện tử. Vì vậy, các nhà khoa học còn đặt cho PM2.5 tên gọi là “sát thủ vô hình”.

Trên thực tế, nhiều người biết đến ô nhiễm không khí, điển hình là bụi mịn PM2.5. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu biết một cách sâu sắc và toàn diện về loại bụi này. Ở Việt Nam, bụi mịn PM2.5 thường cao hơn ở miền Bắc, đặc biệt là khu vực đồng bằng sông Hồng. Các khu vực đô thị thường có mức độ cao hơn nông thoonn 1,49 lần. Bên cạnh đó, nồng độ bụi mịn PM2.5 có xu hướng thay đổi theo mùa. Ở miền Bắc, mùa đông thường có mức độ ô nhiễm PM2.5 cao hơn mùa hè.

Gió cùng các yếu tố thời tiết thuận lợi có thể mang PM2.5 từ các nguồn phát thải bay đi rất xa. Vào các tháng mùa đông, gió mùa đông bắc có thể mang theo bụi từ lục địa phía Bắc đến khu vực miền Bắc Việt Nam, bên cạnh đó bụi mịn còn đến từ hạt động đốt phụ phẩm nông nghiệp từ các nước láng giềng, đặc biệt là Lào. Có nhiều nguyên nhân chính dẫn đến phát sinh và gia tăng bụi mịn PM2.5 bao gồm cả nguyên nhân tự nhiên và nhân tạo. Một số nguyên nhân tự nhiên như cháy rừng, bụi thiên nhiên (bắt nguồn từ sa mạc, đất cát, phun trào núi lửa,…). Các hoạt động của con người như giao thông vận tải, sinh hoạt (bếp than, bếp củi,…), đốt rác thải, xây dựng và sản xuất công nghiệp cũng là nguyên nhân chính thúc đẩy sự phát sinh và xâm lấn toàn cầu của bụi PM2.5.

Cách thức “giết người” của PM 2.5

Gần như là vô hình, vô dạng, không ai có thể cảm nhận được sự tồn tại của PM 2.5 nhưng loại bụi này đang cướp đi sức khỏe của con người hàng ngày, hàng giờ. Anh Đức, là một xe ôm công nghệ. 8 đến 10 tiếng đồng hồ chạy ngoài đường, Anh Đức là người cảm nhận rõ nhất sự ảnh hưởng của ô nhiễm không khí đối với cơ thể mình.

Anh Đức chia sẻ: “Công việc của mình là chạy xe ôm công nghệ, một ngày mình sẽ chạy 8 – 12 tiếng. Khi mà mình trở về nhà, quần áo của mình bám rất nhiều bụi, cơ thể sau giờ làm cũng cảm thấy mệt mỏi hơn. Ô nhiễm không khí cũng làm cho nhiều người có tâm lý sợ ra đường, hoặc nếu có ra đường thì họ cũng sẽ lựa chọn đi ô tô. Cho nên những người chạy xe máy như mình sẽ mất một lượng khách đáng kể.”

Sát thủ vô hình PM 2.5

Cơ thể mệt mỏi, sợ ra đường,… đã từ bao giờ môi trường sinh sống của người dân Hà Nội lại trở nên đáng sợ như vậy? Theo tổ chức y tế thế giới WHO, cơ thể con người chỉ có cơ chế tự bảo vệ với hạt bụi có kích cỡ là hơn 10 micromet. Tuy nhiên, những hạt bụi có kích cỡ 0.01 đến 5 micromet sẽ xâm nhập vào phế quản và phế nang, gây ảnh hưởng đến sức khỏe con người hơn bất kì chất gây ô nhiễm nào.

Bác sĩ chuyên khoa, Bệnh viện Phổi Trung ương, Nguyễn Ngọc Hồng chia sẻ: “Bụi mà có kích thức từ 2 – 3 micromet là loại bụi rất nguy hiểm. Nó có thể lắng đọng nhiều, tập trung chủ yếu ở phế nang, khoảng 80 – 90% là lắng động ở phế nang phổi. Bởi vì lắng đọng lớn, xâm nhập nhiều dẫn đến hàng rào bảo vệ của cơ thể hoạt động sẽ thích ứng thành một vòng xoắn bảo vệ. Đầu tiên là tế bào, sau đó là dịch thể và kích hoạt cả hệ thống khác nữa. Điều này dẫn đến tình trạng là phản ứng viêm, làm suy yếu hệ miễn dịch. Từ đó, khi cơ thể bị xâm nhập bởi các loại chất độc khác như kim loại nặng, vi sinh vật,… sẽ gây ra các bệnh nguy hiểm.”

Sát thủ vô hình PM 2.5

Theo các chuyên gia y tế, ô nhiễm không khí còn ảnh hưởng đến tâm, thần kinh, tác động đến hệ thần kinh trung ương, thay đổi hành vi, ảnh hưởng đến khả năng nhận thức của trẻ em. Ô nhiễm không khí có thể gây ra tình trạng rối loạn tâm lý và mất cảm giác khỏe mạnh.

Làm thế nào để ngăn chặn PM 2.5?

Có thể thấy, PM 2.5 là một “sát thủ” thực thụ, chúng tấn công một cách âm thầm và lặng lẽ, gây ra những hậu quả khó lường đối với sức khỏe con người. Chính vì vậy, tìm ra giải pháp để ngăn chặn gia tăng PM 2.5 là điều vô cùng cần thiết.

Với tư cách là một người đứng đầu, có trách nhiệm quản lý, đảm bảo đời sống dân cư, ông Nguyễn Gia Thái, Bí thư chi bộ tổ dân cư số 3, phường Giảng Võ, Quận Ba Đình chia sẻ: “Tôi cũng kiến nghị với chính quyền cấp trên, tức là làm sao có những cơ chế xử phạt nghiêm minh.”

Sát thủ vô hình PM 2.5

Bác sĩ Vũ Văn Thành, Bệnh viện Phổi Trung ương cho rằng: “Bên cạnh những chính sách, sự vào cuộc của các cơ quan, ban ngành, mỗi người dẫn cũng cần phải tự bảo vệ, ý thức trách nhiệm với sức khỏe và sự an toàn của bản thân. Bảo vệ bản thân mỗi khi ra đường, có những biện pháp vệ sinh, phòng bệnh, ngăn ngừa các nguy cơ từ bụi mịn PM 2.5”

Sát thủ vô hình PM 2.5

Không khí là môi trường sống của mỗi người dân, mỗi địa phương và mỗi quốc gia. Không khí nuôi dưỡng sự sống của con người, sự trong lành của môi trường sống chính là một nền tảng quan trọng cho sự phát triển về cả thể chất và tinh thần của mỗi người. Chính vì vậy, chung tay bảo vệ môi trường chính là đang nâng niu sự sống quý giá của chúng ta.

Duyên Bùi

Tin liên quan

Dự báo thời tiết ngày 24/1/2026: Bắc Bộ rét đậm, vùng núi có nơi rét hại

Dự báo thời tiết ngày 24/1/2026: Bắc Bộ rét đậm, vùng núi có nơi rét hại

Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia vừa đưa ra thông tin dự báo thời tiết Hà Nội và các khu vực khác trên cả nước ngày 24/1/2026.
Gala chào Xuân 2026 - Tinh hoa Thương hiệu Việt

Gala chào Xuân 2026 - Tinh hoa Thương hiệu Việt

Chương trình “Gala chào Xuân 2026 - Tinh hoa Thương hiệu Việt” sẽ được tường thuật trực tiếp trên Tạp chí Sức Khỏe Việt vào lúc 14 giờ thứ Bảy, ngày 24/1/2026.
Dự báo thời tiết ngày 23/1/2026: Bắc Bộ rét đậm, rét hại, đề phòng băng giá và mưa tuyết

Dự báo thời tiết ngày 23/1/2026: Bắc Bộ rét đậm, rét hại, đề phòng băng giá và mưa tuyết

Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia vừa đưa ra thông tin dự báo thời tiết Hà Nội và các khu vực khác trên cả nước ngày 23/1/2026.

Cùng chuyên mục

Lâm Đồng: Giải chạy siêu địa hình chuẩn quốc tế Prenn Trail Summit 2025 khởi tranh ở 8 cự ly

Lâm Đồng: Giải chạy siêu địa hình chuẩn quốc tế Prenn Trail Summit 2025 khởi tranh ở 8 cự ly

SKV- Theo Ban tổ chức, ngày 22/1, siêu cự ly 250km của Prenn Trail Summit 2025 đã chính thức xuất phát bùng nổ với sự góp mặt của 44 vận động viên, đánh dấu sự khởi đầu của hành trình siêu cự ly thi đấu đường đua địa hình (ultra trail), lập mốc kỷ lục dài nhất Việt Nam đến thời điểm hiện tại.
Thiếu hay thừa kali: Cơ thể sẽ “lên tiếng” như thế nào?

Thiếu hay thừa kali: Cơ thể sẽ “lên tiếng” như thế nào?

Kali là khoáng chất và chất điện giải thiết yếu, giữ vai trò quan trọng trong nhiều hoạt động sống của cơ thể. Thiếu kali có thể gây mệt mỏi, yếu cơ, chuột rút; trong khi thừa kali lại tiềm ẩn nguy cơ rối loạn nhịp tim, thậm chí đe dọa tính mạng nếu không được kiểm soát kịp thời.
5 món giàu kali người huyết áp cao nên ăn thường xuyên

5 món giàu kali người huyết áp cao nên ăn thường xuyên

Với người bị tăng huyết áp, điều chỉnh chế độ ăn uống đóng vai trò không kém thuốc điều trị. Trong đó, kali là khoáng chất đặc biệt quan trọng, giúp cân bằng điện giải, hỗ trợ giãn mạch và góp phần kiểm soát huyết áp một cách tự nhiên. Việc bổ sung các thực phẩm giàu kali vào bữa ăn hằng ngày có thể giúp ổn định chỉ số huyết áp, giảm gánh nặng cho tim mạch và thận.
5 bệnh có thể làm tăng acid uric trong máu

5 bệnh có thể làm tăng acid uric trong máu

Không chỉ liên quan trực tiếp đến chế độ ăn uống, acid uric cao còn có thể là “tín hiệu cảnh báo” của nhiều bệnh lý nền. Theo các chuyên gia, một số bệnh như gout, bệnh thận, hội chứng chuyển hóa, suy giáp hay vảy nến có thể làm rối loạn quá trình chuyển hóa và đào thải acid uric, khiến nồng độ chất này trong máu tăng cao.
5 loại hạt giúp giảm acid uric, hỗ trợ phòng ngừa bệnh gout

5 loại hạt giúp giảm acid uric, hỗ trợ phòng ngừa bệnh gout

Không chỉ chế độ ăn nhiều đạm mới ảnh hưởng đến nồng độ acid uric, mà việc lựa chọn thực phẩm lành mạnh, ít purin cũng đóng vai trò quan trọng trong kiểm soát chỉ số này. Theo các chuyên gia dinh dưỡng, một số loại hạt giàu chất béo tốt, omega-3 và chất chống oxy hóa có thể hỗ trợ đào thải acid uric tự nhiên, từ đó giảm nguy cơ mắc bệnh gout và các biến chứng liên quan.
Uống nước đun sôi để nguội nhiều ngày có an toàn không?

Uống nước đun sôi để nguội nhiều ngày có an toàn không?

Nhiều người có thói quen uống nước đun sôi để nguội trong nhiều ngày, tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rằng điều này có thể gây hại cho sức khỏe do nguy cơ nhiễm khuẩn và tích tụ kim loại nặng trong nước.

Các tin khác

Đào thải acid uric tự nhiên: Những thói quen đơn giản giúp giảm nguy cơ gout

Đào thải acid uric tự nhiên: Những thói quen đơn giản giúp giảm nguy cơ gout

Uống đủ nước, hạn chế thực phẩm giàu purin, bổ sung anh đào và vitamin C đúng cách là những giải pháp thiết thực, dễ áp dụng, giúp cơ thể đào thải acid uric hiệu quả, qua đó giảm nguy cơ mắc bệnh gout và các biến chứng liên quan.
Nâng cao chất lượng chăm sóc và điều trị người bệnh đột quỵ tại Việt Nam

Nâng cao chất lượng chăm sóc và điều trị người bệnh đột quỵ tại Việt Nam

Theo Tổ chức Y tế thế giới, năm 2021, đột quỵ là nguyên nhân gây tử vong và tàn tật đứng thứ ba trên toàn cầu, với ước tính 93,8 triệu trường hợp tử vong. Nguy cơ đột quỵ suốt đời đã tăng 50% trong 20 năm qua, với dự đoán cứ 4 người trưởng thành thì có 1 người sẽ bị đột quỵ trong đời.
Hà Nội triển khai mô hình "trạm y tế 4.0", mở rộng chăm sóc sức khỏe từ cơ sở

Hà Nội triển khai mô hình "trạm y tế 4.0", mở rộng chăm sóc sức khỏe từ cơ sở

Mới đây, Sở Y tế Hà Nội phối hợp với Bệnh viện Đa khoa Đức Giang và UBND các phường Bồ Đề, Long Biên tổ chức lễ bàn giao mô hình trạm y tế chuyển đổi số toàn diện. Đây là hoạt động cụ thể hóa Nghị quyết số 72 của Bộ Chính trị về tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, trong đó nhấn mạnh vai trò của y tế cơ sở.
Ngành y tế thay đổi cách tiếp cận từ chữa bệnh sang chủ động phòng ngừa

Ngành y tế thay đổi cách tiếp cận từ chữa bệnh sang chủ động phòng ngừa

Thực hiện Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị, ngành y tế giúp người dân tự nhận thức về bệnh lý để chủ động phòng ngừa thay vì chỉ tập trung đi điều trị như hiện nay.
Nông nghiệp hữu cơ – lời giải cho bài toán sức khỏe và môi trường

Nông nghiệp hữu cơ – lời giải cho bài toán sức khỏe và môi trường

Trong bối cảnh các vấn đề về an toàn thực phẩm, ô nhiễm môi trường và gia tăng bệnh mạn tính ngày càng trở nên đáng lo ngại, nông nghiệp hữu cơ đang được xem là một trong những hướng đi tất yếu, mang tính dài hạn cho cả sức khỏe con người lẫn môi trường sống. Không chỉ là xu hướng tiêu dùng, nông nghiệp hữu cơ đang dần trở thành lời giải căn cơ cho bài toán phát triển bền vững của ngành nông nghiệp và y tế dự phòng.
Gạo lứt, đậu xanh, mè đen – bộ ba thực dưỡng quen mà lạ trong chăm sóc sức khỏe

Gạo lứt, đậu xanh, mè đen – bộ ba thực dưỡng quen mà lạ trong chăm sóc sức khỏe

Trong dòng chảy của dinh dưỡng hiện đại, khi nhiều người tìm đến các loại thực phẩm chức năng hay chế độ ăn “ngoại nhập”, thì gạo lứt, đậu xanh, mè đen – ba loại nông sản quen thuộc của người Việt – lại đang được nhìn nhận trở lại như một bộ ba thực dưỡng giàu giá trị. Quen thuộc trong đời sống hằng ngày, nhưng dưới góc nhìn khoa học dinh dưỡng và y học cổ truyền, bộ ba này vẫn còn nhiều giá trị “quen mà lạ”, đáng để khai thác đúng cách trong chăm sóc sức khỏe chủ động.
Rau – củ – quả trong thanh nhiệt, giải độc cơ thể: Giải pháp tự nhiên bảo vệ sức khỏe

Rau – củ – quả trong thanh nhiệt, giải độc cơ thể: Giải pháp tự nhiên bảo vệ sức khỏe

Trong bối cảnh thời tiết nắng nóng kéo dài, ô nhiễm môi trường, áp lực công việc và thói quen ăn uống nhiều dầu mỡ, đồ chế biến sẵn, tình trạng nóng trong, tích độc đang ngày càng phổ biến ở nhiều người. Theo các chuyên gia y tế, thay vì lạm dụng các sản phẩm “detox” ngắn hạn, việc sử dụng rau – củ – quả trong thanh nhiệt, giải độc cơ thể được xem là giải pháp tự nhiên, an toàn và bền vững cho sức khỏe.
Quảng Trị đẩy mạnh tái cơ cấu nông nghiệp, mở rộng cây trồng giảm phát thải

Quảng Trị đẩy mạnh tái cơ cấu nông nghiệp, mở rộng cây trồng giảm phát thải

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng tác động rõ nét đến sản xuất nông nghiệp, Quảng Trị đang đẩy mạnh tái cơ cấu ngành theo hướng bền vững, lấy mở rộng cây trồng giảm phát thải làm trọng tâm. Cách làm này không chỉ góp phần bảo vệ môi trường, giảm phát thải khí nhà kính mà còn nâng cao giá trị gia tăng cho nông sản địa phương.
Cảnh báo về nguy cơ ung thư và tiểu đường từ chất bảo quản thực phẩm

Cảnh báo về nguy cơ ung thư và tiểu đường từ chất bảo quản thực phẩm

Việc sử dụng thực phẩm chế biến sẵn như thịt nguội, xúc xích, thịt xông khói đã trở thành thói quen phổ biến trong cuộc sống hiện đại. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây đã chỉ ra rằng những chất bảo quản thường có trong các loại thực phẩm này có thể mang đến nguy cơ nghiêm trọng đối với sức khỏe, đặc biệt là ung thư và tiểu đường loại 2.
Giải mã mối liên hệ giữa trầm cảm, lo âu và PTSD từ bản đồ gen 6 triệu người

Giải mã mối liên hệ giữa trầm cảm, lo âu và PTSD từ bản đồ gen 6 triệu người

Một nghiên cứu quy mô toàn cầu vừa được công bố đã mang đến cái nhìn mới mẻ về mối quan hệ giữa các rối loạn tâm thần. Theo đó, các chứng bệnh tâm lý không tồn tại độc lập mà có những điểm chung về cội nguồn sinh học. Điều này giải thích tại sao nhiều người mắc trầm cảm cũng thường bị lo âu hoặc rối loạn căng thẳng sau sang chấn (PTSD).
Xem thêm
Chi hội Nam y tỉnh An Giang khám bệnh, phát thuốc miễn phí cho 200 người dân xã Thường Phước

Chi hội Nam y tỉnh An Giang khám bệnh, phát thuốc miễn phí cho 200 người dân xã Thường Phước

Ngày 14/01/2026, thực hiện kế hoạch hoạt động Quý I/2026, Chi hội Nam y tỉnh An Giang phối hợp Hội Chữ thập đỏ xã Thường Phước (tỉnh Đồng Tháp) tổ chức chương trình khám bệnh, tư vấn sức khỏe và cấp phát thuốc miễn phí cho 200 người dân địa phương.
Chi hội Nam y tỉnh An Giang tổng kết hoạt động năm 2025, đề ra mục tiêu phát triển vững mạnh trong năm 2026

Chi hội Nam y tỉnh An Giang tổng kết hoạt động năm 2025, đề ra mục tiêu phát triển vững mạnh trong năm 2026

Thực hiện chương trình công tác năm 2025, Chi hội Nam y tỉnh An Giang đã tổ chức Hội nghị tổng kết hoạt động vào ngày 03/01/2025 tại phường Tân Châu, tỉnh An Giang.
Hội Nam y Việt Nam: Dấu ấn hoạt động năm 2025 và mục tiêu trọng tâm năm 2026

Hội Nam y Việt Nam: Dấu ấn hoạt động năm 2025 và mục tiêu trọng tâm năm 2026

Năm 2025 ghi dấu một giai đoạn hoạt động sôi động, nhiều điểm nhấn của Hội Nam y Việt Nam trong bối cảnh phong trào bảo tồn, phát triển y học cổ truyền và Nam y tiếp tục nhận được sự quan tâm của xã hội.
Viện Nghiên cứu Y Dược học Tuệ Tĩnh: Trang trọng Lễ kỷ niệm 5 năm thành lập và Hội thảo khoa học Kế thừa di sản Đại Danh y Tuệ Tĩnh

Viện Nghiên cứu Y Dược học Tuệ Tĩnh: Trang trọng Lễ kỷ niệm 5 năm thành lập và Hội thảo khoa học Kế thừa di sản Đại Danh y Tuệ Tĩnh

(SKV) - Trong không khí trang trọng và phấn khởi, sáng ngày 21/12 Viện Nghiên cứu Y Dược học Tuệ Tĩnh đã long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 5 năm thành lập gắn với Hội thảo khoa học “Kế thừa, phát huy di sản Đại danh y – Thiền sư Tuệ Tĩnh trong nghiên cứu và phát triển Y Dược học cổ truyền”. Sự kiện là dấu mốc quan trọng, nhìn lại chặng đường hình thành – phát triển của Viện, đồng thời mở ra những định hướng mới cho y dược học cổ truyền Việt Nam trong giai đoạn hội nhập và đổi mới.
Lan tỏa phong trào thi đua khi trí thức, nhà khoa học và doanh nghiệp cùng đồng hành

Lan tỏa phong trào thi đua khi trí thức, nhà khoa học và doanh nghiệp cùng đồng hành

Hội nghị Khối thi đua số 7 của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam diễn ra ngày 20/12 tại Hà Nội.
Phiên bản di động