Từng bước đưa điều trị hiếm muộn vào bảo hiểm y tế

Toàn cảnh hội thảo. (Ảnh: BTC)

Sáng 28/8, Hội Phụ sản Việt Nam phối hợp với Bệnh viện Phụ sản Trung ương, Hệ thống Y tế Vinmec tổ chức Hội nghị Sản phụ khoa Quốc tế, quy tụ gần 600 đại biểu là các nhà quản lý, giáo sư, tiến sĩ, chuyên gia, nhà khoa học, bác sĩ và cán bộ y tế. Đáng chú ý, sự kiện có sự tham gia của nhiều chuyên gia, nhà khoa học quốc tế đến từ Ấn Độ, Singapore, Hồng Kông (Trung Quốc), Thái Lan, Australia và các tổ chức chuyên ngành trong khu vực.

Đây là cơ hội để các chuyên gia trong nước và quốc tế cùng cập nhật những tiến bộ mới, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn, trao đổi các xu hướng phát triển của chuyên ngành và mở rộng mạng lưới hợp tác chuyên môn.

Nên xem hiếm muộn là vấn đề y tế công cộng

Ngoài những chia sẻ về thực hành lâm sàng, một trong những nội dung được nhiều chuyên gia quan tâm đó là thông tin lần đầu tiên Tổ chức Y tế thế giới (WHO) ban hành Hướng dẫn về phòng ngừa, chẩn đoán và điều trị hiếm muộn.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Vương Thị Ngọc Lan, Phó Hiệu trưởng Trường đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh - thành viên ban soạn thảo hướng dẫn cho biết, hiếm muộn gây trở ngại cho việc đạt được mong muốn sinh sản và các mục tiêu sinh sản, vì thế giải quyết vấn đề hiếm muộn là yếu tố cốt lõi của quyền con người và các mục tiêu sức khỏe toàn cầu gồm: Bình đẳng giới, bao phủ y tế toàn dân, tiếp cận y tế công bằng, bảo vệ tài chính cá nhân và cặp đôi, quyền về sức khỏe, quyền hưởng các thành tựu khoa học...

Tuy nhiên, ở nhiều quốc gia, hiện hiếm muộn chưa được đưa vào chính sách y tế quốc gia hoặc chính sách bảo hiểm y tế.

Chia sẻ về điểm mới trong khuyến cáo của WHO là các quốc gia cần cá thể hóa hiếm muộn trong điều trị, bà Ngọc Lan nhấn mạnh: “WHO khuyến cáo các quốc gia nên xem hiếm muộn là vấn đề y tế công cộng hàng đầu để vận động các nhà hoạch định chính sách có đầu tư thích đáng cho vấn đề này, đưa vào chính sách y tế quốc gia”.

Theo bà Lan, sau hơn 4 tháng khuyến cáo được công bố, nhiều quốc gia đưa khuyến cáo vào thực hành quốc gia.

Từng bước đưa điều trị hiếm muộn vào bảo hiểm y tế

Tại Việt Nam, khuyến cáo này càng đáng chú ý khi tỷ lệ vô sinh, hiếm muộn được ghi nhận ở mức cao, trong khi khả năng tiếp cận điều trị của nhiều gia đình vẫn chịu sức ép từ chi phí.

Giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Viết Tiến, Chủ tịch Hội Phụ sản Việt Nam, nguyên Giám đốc Bệnh viện Phụ sản Trung ương đề xuất sớm có chính sách bảo hiểm y tế cho bệnh nhân hiếm muộn.

Trao đổi với phóng viên Báo Nhân Dân, Giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Viết Tiến, Chủ tịch Hội Phụ sản Việt Nam, nguyên Giám đốc Bệnh viện Phụ sản Trung ương cho biết, trên thế giới, tỷ lệ vô sinh, hiếm muộn tương đối cao. Tại Việt Nam, theo một nghiên cứu từ đề tài cấp Nhà nước đã công bố con số có 7,7% các cặp vợ chồng bị vô sinh cần được can thiệp. Tuy nhiên, chuyên gia này cho rằng, đến thời điểm này tỷ lệ đó chắc chắn đã cao hơn.

Xu hướng kết hôn muộn, tuổi kết hôn cao dẫn đến tỷ lệ vô sinh cũng có xu hướng tăng lên. Trong khi đó, chi phí điều trị, đặc biệt là thụ tinh trong ống nghiệm, vẫn là một gánh nặng không nhỏ đối với nhiều gia đình.

Hiện nay, chi phí trung bình cho một chu kỳ thụ tinh trong ống nghiệm khoảng 70-100 triệu đồng, tùy thuộc vào nguyên nhân và mức độ khó của từng trường hợp; nguyên nhân càng phức tạp thì chi phí càng cao. Vì vậy, nếu chúng ta thực hiện được chính sách bảo hiểm hỗ trợ để các cặp vợ chồng được thăm khám, phát hiện và điều trị sớm hiếm muộn, sẽ giúp giảm bớt gánh nặng chi phí trong quá trình điều trị.

"Thực tế, nhiều nước trên thế giới đã có chính sách hỗ trợ cho các bệnh nhân vô sinh, hiếm muộn và Việt Nam cũng nên từng bước thực hiện. Nếu chưa thể bảo hiểm toàn bộ chi phí điều trị, nhất là những kỹ thuật rất đắt tiền như thụ tinh trong ống nghiệm, thì chúng ta có thể thực hiện từng bước, hỗ trợ được phần nào thì nên cố gắng thực hiện phần đó và càng sớm càng tốt", ông Nguyễn Viết Tiến đề xuất.

Về lộ trình, theo chuyên gia này, trước hết, bảo hiểm y tế có thể hỗ trợ một phần chi phí thăm khám, xét nghiệm, siêu âm và các thăm dò cần thiết, bởi quá trình chẩn đoán vô sinh, hiếm muộn cũng đòi hỏi nhiều xét nghiệm và chi phí không nhỏ.

Sau đó, với những trường hợp đặc biệt, chẳng hạn các cặp vợ chồng có hoàn cảnh rất khó khăn hoặc có những đóng góp đáng ghi nhận cho đất nước, cộng đồng, chúng ta có thể xem xét bảo hiểm cả những kỹ thuật điều trị đắt tiền.

Ông Tiến cho biết thêm, trong quân đội, chính sách hỗ trợ cho các cặp vợ chồng quân nhân thực hiện các chu kỳ thụ tinh trong ống nghiệm đã được triển khai với mức hỗ trợ bảo hiểm cao nhất cũng không quá 300 triệu đồng. Đây là một chính sách rất tốt. Vì vậy, nếu chưa thể bao phủ bảo hiểm y tế toàn bộ cho tất cả các cặp vợ chồng vô sinh, hiếm muộn thì Chủ tịch Hội Phụ sản Việt Nam đề xuất có thể bắt đầu từ những trường hợp đặc biệt, rồi từng bước mở rộng.

Thạc sĩ, bác sĩ Đinh Anh Tuấn, Cục trưởng Cục Bà mẹ-Trẻ em, Bộ Y tế phát biểu.

"Chúng tôi là những người trực tiếp điều trị cho các cặp vợ chồng vô sinh, hiếm muộn nên rất thấu hiểu hoàn cảnh, mong muốn và những khó khăn mà họ đang phải đối mặt. Vì vậy, tôi rất mong chính sách hỗ trợ này có thể được nghiên cứu và triển khai sớm, từng bước nhưng thiết thực và hiệu quả", Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Viết Tiến nói.

Chia sẻ tại hội thảo, Thạc sĩ, bác sĩ Đinh Anh Tuấn, Cục trưởng Cục Bà mẹ-Trẻ em, Bộ Y tế đánh giá, chưa bao giờ ngành sản phụ khoa Việt Nam của chúng ta lại phát triển như giai đoạn hiện nay. Chúng ta đã tiếp cận với trình độ phát triển của các quốc gia tiên tiến trong khu vực và trên thế giới khi triển khai được nhiều kỹ thuật sản phụ khoa.

Ông Tuấn cho biết, Bộ Y tế đang có kế hoạch xây dựng Hướng dẫn quốc gia về hỗ trợ sinh sản vào cuối 2026, đầu 2027. Những hướng dẫn của WHO là kim chỉ nam để Việt Nam xây dựng hướng dẫn riêng.

Với sự hội tụ của các chuyên gia hàng đầu, hội nghị hướng tới xây dựng một diễn đàn khoa học chuyên sâu, cởi mở và kết nối, góp phần thúc đẩy đào tạo, nghiên cứu khoa học, ứng dụng các tiến bộ y học và nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe phụ nữ, bà mẹ và trẻ em tại Việt Nam.

Trong khuôn khổ hội nghị, có khoảng 40 bài phát biểu được các chuyên gia trong và ngoài nước chia sẻ, cập nhật những kiến thức mới trong lĩnh vực sản khoa, trang bị thêm cho đội ngũ thầy thuốc, đặc biệt là đội ngũ thầy thuốc ở các địa phương, tuyến cơ sở những kiến thức và kỹ năng để phát triển chuyên môn, phục vụ tốt hơn công tác chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em Việt Nam.