Liên tiếp cấp cứu bệnh nhân rắn độc cắn, bác sĩ cảnh báo mất "thời gian vàng" vì tin mẹo dân gian

Một ca rắn cắn được điều trị ổn định và ra viện tại Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình.

Các bác sĩ cảnh báo mùa mưa là thời điểm rắn xuất hiện nhiều, trong khi không ít người vẫn nhập viện muộn vì đắp lá, hút nọc hoặc tìm thầy lang, khiến nguy cơ tử vong và di chứng tăng cao.

Liệt tứ chi, thở máy sau khi bị rắn cạp nia cắn

Những ngày đầu tháng 7, Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình liên tiếp cho xuất viện hai bệnh nhân bị rắn độc cắn sau quá trình điều trị tích cực.

Trong đó, nam bệnh nhân 37 tuổi (Ninh Bình) nhập viện sau khi bị rắn cắn vào ban đêm gần khu vực ao hồ. Ban đầu, người bệnh chỉ đau rát họng, sụp mi và nhìn mờ nên không nghĩ tình trạng quá nghiêm trọng. Tuy nhiên, chỉ sau thời gian ngắn, nọc độc gây liệt cơ toàn thân, suy hô hấp buộc các bác sĩ phải đặt nội khí quản, thở máy. Có thời điểm, bệnh nhân liệt hoàn toàn tứ chi và xuất hiện viêm phổi bội nhiễm.

Sau nhiều ngày điều trị tại Khoa Hồi sức tích cực-Chống độc, người bệnh hồi phục hoàn toàn chức năng hô hấp, vận động bình thường và được xuất viện.

Một trường hợp khác là nữ bệnh nhân 64 tuổi (Hà Tĩnh) bị rắn hổ mang cắn, nhập viện với bàn chân phải sưng nề nghiêm trọng, nguy cơ hoại tử và biến chứng toàn thân. Nhờ được điều trị kịp thời, người bệnh cũng đã ổn định sức khỏe và xuất viện.

Theo các bác sĩ, thời gian gần đây, cả hai cơ sở của Bệnh viện Bạch Mai tại Hà Nội và Ninh Bình đều liên tục tiếp nhận bệnh nhân bị rắn độc cắn. Nhiều trường hợp gặp nạn khi làm vườn, đi lại vào ban đêm, thậm chí bị rắn cắn ngay trong lúc ngủ.

Bác sĩ Đỗ Tuấn Anh, Khoa Hồi sức tích cực-Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình cho biết, rắn cạp nia là một trong những loài rắn độc nguy hiểm nhất ở Việt Nam. Đặc điểm của loài rắn này là vết cắn thường rất nhỏ, ít đau, ít sưng nên người bệnh dễ chủ quan. Trong khi đó, nọc độc thần kinh vẫn âm thầm gây liệt cơ, suy hô hấp và có thể đe dọa tính mạng chỉ sau vài giờ nếu không được cấp cứu.

Mất "thời gian vàng" vì tin mẹo dân gian

Theo Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai, số ca rắn cắn thường tăng cao vào mùa mưa, đặc biệt trong khoảng thời gian từ chiều tối đến rạng sáng.

Điều đáng lo ngại là nhiều người vẫn lựa chọn đắp lá, rạch vết cắn, hút nọc, uống thuốc nam hoặc tìm thầy lang trước khi đến bệnh viện. Việc này khiến người bệnh bỏ lỡ "thời gian vàng" để sử dụng huyết thanh kháng nọc và các biện pháp hồi sức chuyên sâu.

Theo Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Trung Nguyên, hiện không có bất kỳ mẹo dân gian nào có thể trung hòa nọc rắn. Ngược lại, các biện pháp như rạch vết thương, hút nọc, chườm đá, đắp lá hay gây điện giật không những không có tác dụng mà còn làm tăng nguy cơ nhiễm trùng, hoại tử và khiến việc điều trị trở nên khó khăn hơn.

Cả 2 cơ sở Hà Nội và Ninh Bình vẫn đang liên tục tiếp nhận những ca rắn cắn nhập viện.

Đối với các loài rắn độc thần kinh như cạp nia, cạp nong, hổ mang hay hổ chúa, người bệnh có thể rơi vào tình trạng liệt cơ, suy hô hấp chỉ sau vài chục phút đến vài giờ. Riêng rắn hổ mang còn có thể gây hoại tử mô rất nhanh, để lại tổn thương không thể phục hồi.

Sơ cứu đúng để tăng cơ hội sống

Các bác sĩ khuyến cáo, khi bị rắn cắn, người dân cần giữ bình tĩnh, hạn chế vận động, bất động chi bị cắn và nhanh chóng đưa người bệnh đến cơ sở y tế có khả năng cấp cứu. Nếu nghi ngờ bị rắn độc thần kinh cắn, có thể băng ép bất động đúng kỹ thuật trong quá trình vận chuyển.

Người dân tuyệt đối không rạch vết cắn, hút nọc, đắp lá, chườm đá, gây điện giật hoặc trì hoãn việc đến bệnh viện vì tin vào các phương pháp truyền miệng.

Để phòng tránh rắn cắn trong mùa mưa, người dân nên mang ủng và găng tay khi làm vườn, sử dụng đèn khi đi lại vào ban đêm, phát quang bụi rậm, dọn sạch nơi rắn có thể trú ẩn quanh nhà và không ngủ trực tiếp trên nền đất.