Lưu ý khi bảo quản thực phẩm trong tủ lạnh

1. Phân loại thực phẩm để bảo quản

Mục đích của việc phân loại thực phẩm để tránh lây nhiễm chéo, đồng thời hạn chế thấp nhất tình trạng thực phẩm hư hỏng, mất dưỡng chất.

Để ngăn ngừa tình trạng này, bạn cần phân loại đồ ăn trong tủ lạnh rồi để chúng riêng vào một hộp (hoặc một ngăn) ở tủ lạnh. Phân loại tương tự cho các loại củ quả và thịt hoặc nội tạng động vật.

Ngay sau khi mua về, bạn cần phân loại thực phẩm như sau:

- Với nhóm thực phẩm công nghiệp (đóng gói sẵn): Bạn có thể cất ngay vào tủ lạnh để chất lượng thực phẩm bên trong được bảo toàn tối ưu.

- Với nhóm thực phẩm tươi sống: Bạn cần rửa sạch (với các loại thịt, cá), loại bỏ phần hư, dập (với các loại rau xanh lá, củ quả, trái cây) và chia nhỏ chúng vào từng túi/ hộp chuyên dụng để tránh mùi thực, làm “loạn” mùi trong tủ lạnh và tiện cho việc chế biến.

2. Bảo quản thức ăn sống riêng biệt với thức ăn chin

Thức ăn sống nên ngăn cách biệt lập với thức ăn chín

Một trong những cách bảo quản đồ ăn trong tủ lạnh phổ biến, được nhiều bà nội trợ áp dụng đó chính là phân loại thực phẩm sống và chín. Hay nhóm thực phẩm này nên được để riêng ở hai vị trí khác nhau trong tủ lạnh bởi vi khuẩn từ thực phẩm sống có thể lây lan, làm ô nhiễm thực phẩm đã được nấu chín.

Vi khuẩn thường tăng trưởng mạnh mẽ theo cấp số nhân nên nếu thực phẩm chín không được hâm lại, rủi ro về mắc các bệnh lý đường tiêu hóa cũng tăng lên, gây nguy hiểm cho cả gia đình, đặc biệt là cho trẻ nhỏ và người cao tuổi.

3. Làm lạnh thực phẩm một cách an toàn

Một khi đã áp dụng cách bảo quản thực phẩm trong tủ lạnh, bạn không nên đặt thức ăn vừa đun sôi ngay vào tủ bởi có thể khiến thức ăn bị “sốc” nhiệt, biến chất, làm mất giá trị dinh dưỡng của nó hay thậm chí là bị biến đổi mùi vị.

Ngoài ra, tiếp xúc với hơi nóng tỏa ra từ thức ăn sôi làm tăng khả năng lây nhiễm của vi khuẩn salmonella (một loại vi khuẩn gây nhiễm trùng đường ruột) sang các loại thực phẩm khác.

Nói cách khác, bằng cách đặt thực phẩm nóng trong tủ lạnh, bạn đang “mạo hiểm” sự sống còn của các loại thực phẩm dễ hỏng khác đặt gần đó như trứng, rau và thịt,…Tốt nhất, bạn nên để nguội thực phẩm để chúng cân bằng về nhiệt độ phòng rồi sau đó, hãy cất trữ chúng vào tủ lạnh.

4. Chọn hộp đựng thực phẩm chắc chắn, không độc hại

Sử dụng hộp đựng an toàn thực phẩm

Hộp đựng thực phẩm trong tủ lạnh có thể gây hại cho sức khỏe con người nếu chúng chứa các chất độc hại như Bisphenol A (BPA) hoặc phthalates. Các chất này có thể “hòa” vào thực phẩm khi hộp nhựa được sử dụng để đựng thức ăn quá nóng hoặc quá lạnh. Khi ăn, chúng ta có thể hấp thụ chúng, tăng nguy cơ ung thư vòm họng, thực quản và đường tiêu hóa.

Khi chọn cách bảo quản thực phẩm trong tủ lạnh với hộp nhựa, bạn nên tìm mua loại hộp được sản xuất với cam kết không chứa BPA (BPA-free) hoặc phthalates (Phthalates-free), đạt các chứng nhận an toàn từ các tổ chức uy tín.

5. Đặt nhiệt độ phù hợp để bảo quản từng loại thực phẩm

Mỗi nhóm thực phẩm sẽ có một mức nhiệt độ phù hợp để giữ được lâu, tránh bị hư không sử dụng được dẫn tới lãng phí. Trong ngăn mát, từ 4°C đến 7°C là khoảng nhiệt độ “lý tưởng” cho nhiều loại vi khuẩn bắt đầu sinh sôi mạnh mẽ. Do đó, với nhóm rau củ quả, nên cài nhiệt độ ngăn mát khoảng 1°C đến 3°C, với thực phẩm tươi sống nên cài nhiệt độ ngăn đông khoảng dưới – 18 độ C.

Bên cạnh đó, bạn cần nắm rõ thời gian bảo quản thực phẩm trong tủ lạnh để sử dụng đúng. Nhóm rau củ quả, tùy từng loại, từ 3 ngày – 4 tuần, còn thực phẩm tươi sống, tốt nhất trong vòng 4 tháng trở lại.

6. Sắp xếp thực phẩm một cách hợp lý

Khi áp dụng cách bảo quản thực phẩm trong tủ lạnh, bạn cần lưu ý sắp xếp thực phẩm hợp lý để kéo dài độ tươi của chúng:

Với nhóm thực phẩm dễ bị dập, nhàu, nát: Chẳng hạn như rau lá còn xanh hay các loại củ và trái cây chín, bạn nên xếp chúng lên trên cùng để không bị đè bởi các loại thực phẩm khác.

Với nhóm thực phẩm tươi sống: Chẳng hạn như thịt đỏ hay nội tạng động vật, bạn nên trữ ở ngăn đông hoặc xếp chúng ở tầng thấp nhất trong ngăn mát.

7. Không để quá nhiều đồ trong tủ lạnh

Nhiều người có thói quen “nhét” tất tần tật mọi thứ vào trong tủ lạnh để bảo quản. Hành động tưởng chừng “có lợi” này thực chất lại “gây hại”, có thể khiến các đồ ăn trong tủ lạnh dễ bị hư hỏng, ôi thiu, biến chất….

Mỗi loại tủ lạnh đều có một công suất làm lạnh cố định. Việc đặt quá nhiều đồ trong tủ lạnh sẽ làm hơi lạnh bị phân tán, dẫn đến thực phẩm sẽ được làm lạnh chậm hơn, đồng thời nhiệt độ làm lạnh cũng không còn đảm bảo ở mức lý tưởng (dưới 4°C). Vì thế, bạn không nên để quá nhiều đồ trong tủ lạnh để hạn chế tình trạng này.

Để quá nhiều đồ trong tủ lạnh là thói quen khó bỏ

8. Vệ sinh tủ lạnh thường xuyên

Chúng ta thường có xu hướng “chất đống” những phần thực phẩm cũ mà chúng ta chưa ăn hết vào tủ lạnh. Theo thời gian, lượng vi khuẩn trong thực phẩm thừa và các loại thực phẩm tươi sống khác trong tủ lạnh cũng có xu hướng tích tụ nhiều hơn. Do đó, lý do quan trọng nhất bạn cần vệ sinh tủ lạnh thường xuyên là để ngăn chặn sự sinh sôi của vi trùng có thể gây ra các bệnh ngộ độc thực phẩm.

Cần vệ sinh tủ lạnh thường xuyên

9. Bảo quản kỹ những thức ăn gây mùi

Cá khô, mực khô, sầu riêng, mít, mắm… là những thực phẩm có mùi nặng. Do đó, nếu bảo quản trong tủ lạnh bạn nên bọc kỹ, hoặc đậy nắp thật kín trước khi cho vào tủ lạnh để tránh ám mùi vào thức ăn khác hoặc ảnh hưởng đến “bầu không khí” bên trong tủ lạnh.

10. Các thực phẩm hạn chế bảo quản trong tủ lạnh

Không phải thực phẩm nào cũng nên đưa vào tủ lạnh để bảo quản. Dưới đây là danh sách một số loại thực phẩm không nên bảo quản trong tủ lạnh:

Bánh mì: Tủ lạnh có thể ngăn chặn sự phát triển của nấm mốc nhưng lại làm khô bánh mì nhanh chóng. Tốt nhất, hãy giữ bánh mì ở nhiệt độ phòng và ăn hết càng sớm càng tốt. Nếu buộc phải trữ lạnh bánh mì, bạn hãy mạnh dạn gói kín, cho vào ngăn đông rồi nướng lại trước khi ăn là được.

Các loại đồ nướng: Chất béo trong đồ nướng cứng lại ở nhiệt độ lạnh, làm giảm hương vị cũng như làm cứng kết cấu. Khi hâm lại, chất béo này sẽ chảy ra khiến đồ nướng “mềm nhũn” như thực phẩm chiên để lâu, mất đi hương vị đặc trưng của món nướng.

Khoai tây: Nhiệt độ lạnh sẽ phá vỡ tinh bột trong khoai tây, khiến chúng bị sạn (sượng) khi ăn rất khó chịu. Đặt khoai trong bóng tối mát mẻ, khô ráo là cách bảo quản tốt nhất.

Mật ong: Nhiệt độ lạnh khiến mật ong kết tinh, mất đi độ sánh mịn hoàn hảo.

Cà phê: Độ ẩm cao trong tủ lạnh có thể khiến cà phê bị mốc (không tốt cho hương vị của cà phê xay hoặc cà phê nguyên hạt). Thay vào đó, hãy cất giữ cà phê trong hộp kín và đặt ở nhiệt độ phòng

Một số loại thực phẩm không nên bỏ vào tủ lạnh

Cà chua: Hơi lạnh của tủ mát khiến cà chua mềm nhũn, lớp vỏ nhăn nheo. Tốt nhất, bạn nên để cà chua bên hiên cửa sổ hoặc nơi thoáng mát để cà chua vừa thơm ngon, vừa đẹp mắt.

Hành tây & tỏi: Độ ẩm trong tủ lạnh khiến chúng nhanh mốc và bị “rỉ” nước, mất đi độ giòn vốn có nên ăn kém ngon miệng hơn. Tốt nhất, nên đặt hành tây và tỏi vào hộp kín để tránh thất thoát hơi nước và trữ ở nhiệt độ phòng.

Các loại dưa: Bảo quản nguyên trái dưa ở nhiệt độ phòng có thể giúp giữ cho các chất chống oxy hóa trong dưa hấu, dưa gang, dưa lưới,…nguyên vẹn hơn. Nếu bạn đã lỡ cắt dưa thành miếng, hãy bảo quản chúng trong tủ lạnh trong tối đa 4 ngày.

Các loại tương ớt, sốt cay: Vị cay tự nhiên đã ngăn cản sự sinh sôi của vi khuẩn hiệu quả. Vì thế, bạn không cần phải cất tương ớt trong ngăn mát.

Các loại quả mọng (việt quất, dâu tây, nho, mâm xôi): Các loại quả mọng ngon nhất khi ăn ở nhiệt độ phòng. Để ngăn mát quá lâu khiến quả mọng sũng nước, ăn mất đi vị ngọt tự nhiên.

11. Tránh làm lạnh thực phẩm đã rã đông

Làm lạnh thực phẩm đã rã đông càng nhiều lần, thực phẩm càng mất chất dinh dưỡng và hương vị càng tẻ nhạt. Ví dụ, một số loại thực vật, chẳng hạn như đậu xanh, sẽ bị nhão nếu được rã đông và đông lạnh nhiều lần. Đặc biệt hơn, hầu hết các dòng sữa nguyên kem, sữa công thức hay sữa mẹ trữ đông có thể bị biến chất hoàn toàn, bị tách nước (phân tầng) nếu như bạn làm lạnh và rã đông nhiều lần. Nếu tiếp tục tiêu thụ sữa đã tách lớp có thể khiến trẻ bị tiêu chảy, đau bụng, chướng khí, khó tiêu.

Những thực phẩm đã rã đông nếu làm lạnh trở lại có thể bị nhiễm khuẩn (gây tiêu chảy, ngộ độc) và hao hụt dần dưỡng chất. Để tránh tình trạng này, khi phân loại thực phẩm bảo quản bạn nên cắt/ chặt khúc thành các phần vừa đủ cho mỗi lần chế biến.