Mã thầy- Bổ mát, giải nhiệt, trị nhiều chứng bệnh
![]() |
| Ảnh minh họa |
Theo Từ điển Cây thuốc Việt Nam, của tác giả Võ Văn Chi (giảng viên Trường ĐH Tổng hợp Hà Nội, ĐH Đà Lạt, Đại học Y dược TPHCM), Mã thầy hay còn được gọi với các tên khác như: Củ năn, Năng ngọt - Eleocharis oih dulcis (Burm.f.) Trin. ex Henschel var. tuberosa (Roxb.) Koyama, thuộc họ Cói - Cyperaceae.
Mã thầy là cây thảo thuỷ sinh sống nhiều năm. Củ to, đen, nạc trắng giòn, ngọt. Thân hình trụ cao 15-60cm hay hơn, đường kính 1.5-3mm hay hơn, bóng. Lá tạo thành bẹ ngắn ở gốc, dễ rách.
Cụm hoa bông dạng tháp bút, dài 2-5cm, rộng bằng thân; hoa có 7 tơ màu vàng nâu, 2-3 nhị, 2-3 đầu nhuỵ. Quả bế dài bằng 1/2 vẩy, có 5-7 tia, tròn.
Sinh thái: Cây trồng, ưa khí hậu vùng núi cao.
Trồng khoảng 200-240 ngày là có thu hoạch, có thể cho 10-15 tấn trên mỗi hecta. Mùa hoa tháng 7-11.
Phân bố: Trồng ở Hà Giang, Cao Bằng, Lâm Đồng, Kiên Giang. Còn có ở Ấn Độ, Trung Quốc, Triều Tiên, Nhật Bản.
Bộ phận dùng: Củ và phần thân trên mặt đất - Tuber et Herba Eleocharidis Tuberosae.
Thành phần hoá học: Củ Năn chứa lượng tinh bột và protein tương tự như Năn ngọt nhưng có lượng đường cao hơn.
Tính vị, tác dụng: Cỏ có vị ngọt, tính hàn; có tác dụng hoá đàm, giải nhiệt, tiêu tích, minh mục.
Công dụng: Củ dùng ăn, nấu canh, nấu chè, làm mứt, là loại thức ăn bổ mát. Cũng được dùng làm thuốc cầm máu. Khi nghiền củ thành một chất dịch như sữa, dịch này có tác dụng ức chế sự sinh trưởng của Staphylococcus và Bacillus Coli. Có tác giả cho là củ được dùng trị tiêu khát, bệnh về gan, táo bón, lỵ ra máu, mắt sưng đỏ. Liều dùng 10-20g, dạng thuốc sắc.
Ở Vân Nam (Trung Quốc), củ được dùng trị trẻ em thực tích, phát sốt, hoàng đản, mắt đỏ, đái buốt (nhiệt lâm); phần cây trên mặt đất dùng làm thuốc thanh nhiệt lợi niệu.
Tin liên quan
Ra mắt Văn phòng đại diện Tạp chí Sức Khỏe Việt tại tỉnh Hưng Yên
09:23 | 07/06/2026 Tin tức
Đổi mới tư duy xây dựng nguồn nhân lực y học cổ truyền & tư duy khoa học ứng dụng: Từ bài học quốc tế đến lời giải cho thực tiễn Việt Nam
21:08 | 01/06/2026 Thông tin đa chiều
"Phải đặt phát triển y học cổ truyền trong tổng thể chiến lược phát triển của đất nước trong giai đoạn mới"
10:31 | 21/05/2026 Y học cổ truyền
Cùng chuyên mục
Công bố quyết định giao TS. Nguyễn Thị Nguyên phụ trách Trường Đại học Công nghiệp Việt - Hung
20:09 | 15/07/2026 Tin tức
Hướng dẫn khám sức khỏe định kỳ miễn phí cho trẻ dưới 6 tuổi
07:07 | 15/07/2026 Tin tức
Liên cầu lợn gây viêm màng não, bác sĩ cảnh báo biến chứng phù não đe dọa tính mạng
04:04 | 15/07/2026 Tin tức
Tăng cường công tác khám, chữa bệnh cho người dân vùng cao
19:42 | 14/07/2026 Tin tức
Khám, chữa bệnh từ xa: Sự tiện lợi rời rạc hay quy trình tạo giá trị
07:07 | 14/07/2026 Tin tức
Bệnh viện Đại học Y dược Thành phố Hồ Chí Minh thực hiện ca ghép tim trong 65 phút
04:04 | 14/07/2026 Tin tức
Các tin khác
Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên phát động chiến dịch khám sức khỏe toàn dân tại Đồng Nai
20:09 | 13/07/2026 Tin tức
Siết quản lý thực phẩm từ khâu công bố đến lưu thông
11:11 | 13/07/2026 Tin tức
Đoàn công tác Bệnh viện Chợ Rẫy thăm, hỗ trợ chuyên môn tại Bệnh viện Đa khoa vùng Tây Nguyên
10:09 | 13/07/2026 Tin tức
Cụ thể hóa mục tiêu khám sức khỏe miễn phí cho người dân
07:07 | 13/07/2026 Tin tức
Lạm dụng thuốc "gia truyền" chữa gout, người đàn ông 34 tuổi rơi vào nguy kịch
21:34 | 12/07/2026 Tin tức
Khai trương mô hình đào tạo xạ trị - xạ phẫu đầu tiên tại Việt Nam
21:32 | 12/07/2026 Tin tức
Nhiều trẻ vẫn mắc viêm não Nhật Bản vì bỏ quên mũi tiêm nhắc
17:17 | 12/07/2026 Tin tức
Ca mắc Adenovirus tăng gấp 3, Bệnh viện Nhi Trung ương cảnh báo nguy cơ lây nhiễm mùa hè
04:04 | 12/07/2026 Tin tức
Hành trình 9 năm vì một Việt Nam nhân ái: Cộng đồng VNV sơ kết hoạt động và vinh danh các tấm gương thiện nguyện tiêu biểu toàn quốc
23:00 | 11/07/2026 Sức khỏe tinh thần
Việt Nam - Pháp thúc đẩy hợp tác sản xuất vắc xin thế hệ mới
19:48 | 11/07/2026 Tin tức
Ban Đại diện phía Nam Hội Nam Y Việt Nam sơ kết công tác 6 tháng đầu năm 2026
2 ngày trước Hoạt động hội
Hội Nam Y Việt Nam: Đổi mới sáng tạo, khẳng định vị thế trên nền tảng y học cổ truyền và khoa học hiện đại
30-06-2026 11:37 Hoạt động hội
Ban Thiện nguyện phía Nam (Hội Nam y Việt Nam) tổ chức khám chữa bệnh y học cổ truyền và tặng quà cho 150 người dân tại xã Tân Tập
13-06-2026 23:36 Hoạt động hội
Chi hội Nam y tỉnh An Giang phối hợp Chùa Nam Thạnh Tự khám và cấp thuốc miễn phí cho nhân dân
10-06-2026 22:17 Hoạt động hội
Hội Nam Y Việt Nam: Chi hội Nam Y Văn phòng tổ chức kỳ họp thường kỳ- Kết nạp Hội viên mới và phổ cập tri thức dược liệu kháng khuẩn
23-05-2026 11:06 Hoạt động hội




