VCCA 2026: Diễn đàn doanh nghiệp thúc đẩy kết nối công nghệ thông minh và đổi mới sáng tạo vì tăng trưởng bền vững

Công nghệ thông minh là động lực phát triển mới của nền kinh tế

Diễn đàn do Hội Tự động hóa Việt Nam (VAA) tổ chức, với sự chủ trì của GS. Lê Hùng Lân – Phó Chủ tịch Hội Tự động hóa Việt Nam và TS. Đỗ Mạnh Cường - Phó Tổng Thư ký Hội Tự động hóa Việt Nam.

Phát biểu đề dẫn tại diễn đàn, GS. Lê Hùng Lân nhấn mạnh “trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp diễn ra mạnh mẽ, công nghệ thông minh, trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn và tự động hóa đang trở thành động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và phát triển bền vững.”

Theo GS. Lê Hùng Lân, việc tăng cường kết nối giữa cơ quan quản lý, giới khoa học, doanh nghiệp và nhà đầu tư sẽ góp phần thúc đẩy chuyển giao công nghệ, thương mại hóa kết quả nghiên cứu và hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, tạo nền tảng cho quá trình chuyển đổi số trong nhiều lĩnh vực của nền kinh tế.

Gia Lai định vị hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và thu hút đầu tư

Mở đầu chuỗi tham luận, TS. Trần Quang Trung đại diện Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Gia Lai, đã giới thiệu chiến lược triển khai công nghệ thông minh và đổi mới sáng tạo của địa phương.

Theo đó, Gia Lai đang xây dựng hệ sinh thái huy động vốn và đổi mới sáng tạo, lấy mô hình “Gia Lai Development & Innovation Finance Corporation (GDFC)” làm trung tâm kết nối giữa chính quyền, doanh nghiệp, nhà đầu tư và các tổ chức tài chính nhằm huy động hiệu quả nguồn lực cho phát triển. Địa phương xác định ưu tiên đầu tư vào các lĩnh vực có lợi thế như: Kinh tế số, AI và đổi mới sáng tạo, Công nghiệp xanh, Logistics, Du lịch chất lượng cao và năng lượng sạch.

TS. Trần Quang Trung cũng chia sẻ 5 thông điệp chiến lược dành cho Gia Lai gồm: “Đúng tầm nhìn - Đúng cơ chế - Đúng đối tác - Đúng thực thi - Đúng kết quả” hướng tới mục tiêu thu hút đầu tư hiệu quả, phát triển bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh của tỉnh.

Bên cạnh đó, tỉnh đang từng bước xây dựng Gia Lai Talent & Innovation Ecosystem 2045, kết nối chính quyền, trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp nhằm phát hiện, đào tạo nhân lực chất lượng cao, hỗ trợ khởi nghiệp và thương mại hóa các kết quả nghiên cứu khoa học.

AI và cộng tác người - máy mở ra mô hình sản xuất thông minh

Trong tham luận "Các ứng dụng thông minh và nâng cao hiệu suất của hệ thống cộng tác người - máy" TS. Đỗ Mạnh Cường - Phó Tổng Thư ký Hội Tự động hóa Việt Nam, cho rằng chuyển đổi số trong sản xuất không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu tất yếu để doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh.

Theo ông, quá trình chuyển đổi của ngành sản xuất đang được thúc đẩy bởi ba xu hướng lớn: Đẩy nhanh số hóa, tái cấu trúc chuỗi cung ứng, phát triển bền vững theo tiêu chuẩn ESG. Các công nghệ như IoT, AI, dữ liệu lớn, phân tích dữ liệu thời gian thực và nền tảng quản trị thông minh đang giúp doanh nghiệp tối ưu vận hành, nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản và cải thiện chất lượng sản phẩm.

Đại diện Hội Tự động hóa Việt Nam cũng cho biết, phần lớn doanh nghiệp Việt Nam hiện nay là doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ, vì vậy việc lựa chọn các giải pháp chuyển đổi số có chi phí hợp lý, dễ triển khai và dễ mở rộng sẽ là chìa khóa để thúc đẩy quá trình số hóa.

Dẫn kết quả khảo sát của McKinsey, ông cho biết các giải pháp sản xuất thông minh có thể giúp doanh nghiệp giảm thời gian đưa sản phẩm ra thị trường, giảm chi phí bảo trì, giảm thời gian dừng máy và nâng cao năng suất. Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp vẫn đang đối mặt với thách thức về nguồn nhân lực, tài chính và lộ trình chuyển đổi.

AI từng bước trở thành “bộ não” của nhà máy

Nhiều ví dụ thực tiễn về việc ứng dụng AI kết hợp robot và hệ thống tự động hóa trong nhà máy thông minh đã được ông Bùi Trung Kiên - Trưởng nhóm kinh doanh Công ty Cổ phần Giải pháp Tự động hóa ETEK chia sẻ.

Theo ông, AI không chỉ thay thế sức lao động ở các công việc lặp lại mà còn hỗ trợ doanh nghiệp phân tích dữ liệu, dự báo rủi ro và đưa ra quyết định nhanh chóng.

Một số giải pháp tiêu biểu được giới thiệu gồm:

• Chẩn đoán lỗi ổ bi bằng tín hiệu rung: Sử dụng Machine Learning để phát hiện sớm các dấu hiệu hư hỏng của thiết bị, giúp doanh nghiệp chủ động bảo trì và giảm thời gian dừng máy.

• Kiểm tra chất lượng mối hàn bằng Deep Learning: ứng dụng thị giác máy (Machine Vision) để phát hiện lỗi ngoại quan, đánh giá chất lượng mối hàn và phân loại sản phẩm đạt hoặc không đạt với độ chính xác cao.

• Giám sát quy trình sản xuất bằng AI: thông qua hệ thống camera thông minh theo dõi thao tác của công nhân, đối chiếu với quy trình chuẩn (SOP), phát hiện sai lệch và đưa ra cảnh báo theo thời gian thực.

Theo đại diện ETEK, việc kết hợp AI, robot và dữ liệu đang từng bước hình thành mô hình nhà máy thông minh, giúp doanh nghiệp nâng cao năng suất, giảm chi phí vận hành và tăng khả năng cạnh tranh.

Tăng cường kết nối giữa khoa học, doanh nghiệp và nhà đầu tư

Khép lại chương trình là phiên tọa đàm và hỏi đáp giữa các diễn giả với cộng đồng doanh nghiệp, nhà khoa học và đại biểu tham dự.

Nhiều vấn đề được trao đổi xoay quanh khả năng ứng dụng AI trong sản xuất, xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trong doanh nghiệp cũng như các giải pháp thu hút đầu tư cho lĩnh vực công nghệ cao.

Đáng chú ý, phiên tọa đàm có sự tham gia của ông Efimov Andrey - Giám đốc quản lý Forward Capital (Liên bang Nga), cùng nhiều chuyên gia và doanh nghiệp trong nước. Các ý kiến trao đổi đã mang đến góc nhìn đa chiều về hợp tác quốc tế trong phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo và huy động nguồn lực đầu tư.

Diễn đàn không chỉ là nơi giới thiệu các xu hướng công nghệ mới mà còn tạo không gian kết nối giữa nhà quản lý, giới khoa học, doanh nghiệp và nhà đầu tư nhằm thúc đẩy chuyển giao công nghệ, mở rộng hợp tác và chia sẻ kinh nghiệm triển khai các mô hình sản xuất thông minh.

Thông qua các tham luận và phiên thảo luận chuyên sâu, diễn đàn đã cho thấy AI, tự động hóa và chuyển đổi số đang từng bước trở thành nền tảng quan trọng để nâng cao năng suất, gia tăng năng lực cạnh tranh và hướng tới mục tiêu phát triển xanh, bền vững của doanh nghiệp cũng như các địa phương trong giai đoạn mới.