Việt Nam coi phòng chống tác hại thuốc lá là vấn đề y tế công cộng hàng đầu

Việt Nam luôn xác định phòng chống tác hại thuốc lá là vấn đề y tế công cộng được quan tâm hàng đầu. Bởi việc sử dụng thuốc lá phổ biến ở Việt Nam là một nguyên nhân làm gia tăng các bệnh không lây nhiễm một cách nhanh chóng trong thời gian qua.

Thông tin trên được PGS.TS Lương Ngọc Khuê - Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, Giám đốc Quỹ Phòng chống Tác hại Thuốc lá cho biết tại Hội thảo nhóm chuyên gia về phòng chống tác hại thuốc lá do Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá phối hợp với Tổ chức Y tế Thế giới tại Việt Nam và Quỹ Bloomberg Philanthropies tổ chức ngày 10/10, tại Hà Nội.

PGS.TS Lương Ngọc Khuê phát biểu tại hội thảo. (Ảnh: Vietnam+)

PGS.TS Lương Ngọc Khuê phân tích việc sử dụng thuốc lá là một nguyên nhân làm gia tăng các bệnh không lây nhiễm như đột quỵ, mạch vành, bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính, ung thư phổi... Đây là những nguyên nhân hàng đầu gây ra tử vong ở cả nam và nữ giới Việt Nam.

Được sự hỗ trợ và đồng hành của Quỹ Bloomberg Philanthropies trong 10 năm qua, công tác phòng chống tác hại của thuốc lá tại Việt Nam đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận. Hành lang pháp lý cho công tác phòng chống tác hại của thuốc lá đã dần hoàn thiện, đánh dấu bằng sự ra đời của Luật Phòng chống tác hại thuốc lá năm 2012 với các quy định các địa điểm cấm hút thuốc lá, các biện pháp giảm nhu cầu sử dụng thuốc lá và tạo nguồn kinh phí bền vững.

Với sự ủng hộ của Quốc hội, Chính phủ, Bộ Y tế, Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá đã phối hợp chặt chẽ với các Bộ ngành, Uỷ ban nhân dân các tỉnh, thành phố, các tổ chức chính trị- xã hội để thực hiện công tác Phòng chống tác hại thuốc lá. Công tác phòng, chống tác hại của thuốc lá đã có nhiều kết quả đáng ghi nhận.

Hiện tỷ lệ sử dụng hút thuốc lá trong nam giới từ 15 tuổi trở lên giảm từ 42,3% (năm 2020) xuống 38,9% (năm 2022). Tỷ lệ sử dụng hút thuốc lá trong học sinh độ tuổi từ 13 đến 15 tuổi giảm từ 2,5% (năm 2014) xuống 1,9% (năm 2022).

Bên cạnh những thành công nhất định trong công tác phòng chống tác hại của thuốc lá còn gặp nhiều khó khăn như: Công tác thanh tra, kiểm tra thực hiện Luật Phòng chống tác hại thuốc lá còn chưa được thường xuyên, giá thuốc lá rẻ, bày bán khắp nơi; Vi phạm quảng cáo, trưng bày tại điểm bán còn phổ biến; Tỷ lệ sử dụng thuốc lá ở nước ta tuy đã giảm nhưng vẫn còn cao, đặc biệt là nam giới, tỷ lệ hút thuốc lá trong nữ giới gia tăng,…

Ảnh minh họa

PGS.TS Lương Ngọc Khuê còn khẳng định: “Thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng đe doạ thành quả phòng chống tác hại thuốc lá tại Việt Nam”.

Theo Điều tra năm 2019 của Tổ chức Y tế thế giới, tỷ lệ sử dụng thuốc lá điện tử trong học sinh 15-17 tuổi tại Việt Nam là 2,6%. Điều tra tình hình sử dụng thuốc lá trong học sinh năm 2022 cho thấy tỷ lệ sử dụng thuốc lá điện tử học sinh độ tuổi 13 -15 là 3,5%.

Tại Hội thảo, PGS.TS Lương Ngọc Khuê bày tỏ và mong muốn Quỹ Bloomberg Philanthropies và các tổ chức quốc tế tiếp tục hỗ trợ cho Việt Nam thực hiện thành công các mục tiêu của Chiến lược Quốc gia về phòng, chống tác hại của thuốc lá đến năm 2030 và Luật PCTHTL, đặc biệt là vấn đề tăng thuế thuốc lá; ngăn ngừa việc sử dụng các sản phẩm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng; Hỗ trợ đẩy mạnh các hoạt động truyền thông về tác hại của các sản phẩm thuốc lá, đặc biệt là tác hại của các sản phẩm thuốc lá mới trên cả các phương tiện truyền thông truyền thống và mạng xã hội. Tiếp tục tổ chức các hội thảo chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về thực hiện các chính sách giảm cung và giảm cầu đối với các sản phẩm thuốc lá. Tiếp tục hỗ trợ tăng cường năng lực cho Quỹ PCTHTL và mạng lưới cán bộ tham gia công tác PCTHTL của Việt Nam…

Các đại biểu tham dự hội thảo

Tại Hội thảo, các chuyên gia quốc tế cũng bày tỏ sự lo ngại thuốc lá điện tử đang có xu hướng tăng nhanh trong đối tượng thanh thiếu niên và phụ nữ trẻ. Theo các chuyên gia, cần phải có sự phối hợp liên ngành trong phòng chống tác hại thuốc lá và cần tạo ra một phong trào rộng khắp.

Các đại biểu đã thảo luận và tìm giải pháp 5 nhóm vấn đề: Thực hiện các quy định về môi trường không khói thuốc; Cai nghiện thuốc lá và thuốc lá mới; Cảnh báo sức khỏe; Quảng cáo, khuyến mại và tài trợ; Thuế và Giá thuốc lá.