Ăn chay và những điều bạn nên biết

Thực tế hiện nay có không ít người tìm hiểu và lựa chọn chế độ ăn chay. Ở nhiều đất nước phát triển, đây còn là một xu thế rất thịnh hành.

Ăn chay là gì ?

Ăn chay và những điều bạn nên biết
Ăn chay là một chế độ dinh dưỡng lành mạnh

Ăn chay là ăn bất kì một món ăn gì cũng đều có nguồn gốc từ thực vật với thực đơn chính là rau củ, các loại hạt, trái cây… và tuyệt đối không ăn các thực phẩm có nguồn gốc từ động vật. Ăn chay là phương pháp ăn uống lành mạnh, dinh dưỡng và cân bằng vừa tốt cho sức khỏe vừa giúp cải thiện tâm trạng, an nhiên và tịnh tâm, vui vẻ hơn.

Trong phật giáo, có hai hình thức là ăn chay trường và ăn chay kỳ :

- Ăn chay kỳ : là hình thức ăn chay dựa theo những ngày nhất định trong tháng hoặc các tháng nhất định trong năm mà phát nguyện ăn lạt ( mùng 1, 8, 14, 15, 18, 23, 24, 28, 29 và 30 )

- Ăn chay trường: là hình thức kéo dài có thể là suốt đời.

Lợi ích của việc ăn chay

Ăn chay có tốt không phụ thuộc vào chính việc thiết kế chế độ ăn có đủ dưỡng chất hay không. Nếu làm được điều này thì cơ thể sẽ thu được rất nhiều lợi ích:

Nguy cơ béo phì giảm

Thực phẩm ăn chay thường ít chất béo và hàm lượng calo thấp, chưa kể đến nguồn chất xơ và vitamin trong các loại rau củ, ngũ cốc, trái cây, các loại hạt,... rất dồi dào nên sẽ thúc đẩy quá trình trao đổi chất đồng thời đốt cháy lượng calo dư thừa, nhờ đó mà nguy cơ béo phì được giảm xuống. Người biết ăn chay đúng cách và tập luyện điều độ sẽ giảm cân an toàn.

Giảm cholesterol

Các thực phẩm từ động vật hầu hết đều chứa nguồn chất béo bão hòa cao nên dễ gây tích tụ cholesterol bám vào thành động mạch. Tuy nhiên, nếu ăn chay thì thực phẩm từ thực vật sẽ giàu chất xơ, giúp trung hòa và đào thải cholesterol dư thừa ra ngoài cơ thể đồng thời ổn định đường huyết hiệu quả.

Tốt cho tiêu hóa

Ăn chay và những điều bạn nên biết
Hệ tiêu hóa tốt khi chúng ta ăn chay

Ăn chay có tốt không xét trên phương diện này mang lại những công dụng rất hữu ích. Thực phẩm của người ăn chay được chế biến từ cây họ đậu, rau củ, trái cây, ngũ cốc,... nên giàu chất xơ giúp thúc đẩy hoạt động của nhu động ruột. Chính vì thế mà người duy trì chế độ ăn chay thường xuyên rất ít khi có nguy cơ bị bệnh đường tiêu hóa.

Giảm nguy cơ mắc tiểu đường type 2

Người bị tiểu đường nên tìm hiểu ăn chay có tốt không vì nếu biết ăn chay đúng cách thì đường huyết sẽ được kiểm soát và các biến chứng do tiểu đường gây ra cũng được giảm thiểu.

Đặc biệt, nếu bị tiểu đường type 2 thì việc thay calo thực vật cho calo động vật có thể giảm 18% nguy cơ bị bệnh lý này vì nó giảm thiểu nguy cơ đối với hội chứng chuyển hóa - tác nhân chính dẫn đến tiểu đường type 2.

Tăng cường sức khỏe cho hệ tim

Do thực phẩm được dùng để ăn chay có tác dụng ổn định cholesterol, ổn định đường huyết và giảm huyết áp nên sẽ giảm thiểu được nguy cơ mắc bệnh tim và cải thiện sức khỏe hệ tim.

Đặc biệt, ăn chay còn là cách để cơ thể có được nguồn omega-3 từ thực vật rất tốt cho tim mạch. Những thực phẩm giàu omega-3 có thể kể đến như các loại hạt, các loại đậu, ngũ cốc nguyên hạt,...

Ăn chay và những điều bạn nên biết
Giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch đáng kể khi ăn chay

Tăng cường sức khỏe tinh thần

Ăn chay là một cách tuyệt vời để tăng cường sức khỏe tinh thần. Tiêu thụ thực phẩm lên men và rau lá xanh có thể làm giảm mức độ cortisol - một loại hormone căng thẳng trong máu. Đây là hormone gây ra căng thẳng, lo lắng và trầm cảm. Bạn càng có nhiều cortisol trong cơ thể, bạn càng có nhiều nguy cơ mắc các tình trạng sức khỏe tâm thần khác nhau.

Lưu ý khi ăn chay

Ăn chay và những điều bạn nên biết
Một số lưu ý khi ăn chay

Muốn ăn chay khỏe mạnh cần xây dựng được chế độ ăn đủ dinh dưỡng, khoa học, nói không với thực phẩm chế biến sẵn, đồ ăn nhanh,.... và có chế độ rèn luyện thể chất hợp với thể trạng.

Để đạt được những lợi ích từ việc ăn chay như đã nói đến ở trên, cần lưu ý:

- Không thay thế thịt bằng thực phẩm chay đã qua chế biến hay giàu chất béo.

- Luôn đảm bảo chế độ ăn chay cung cấp đủ dưỡng chất cho cơ thể.

- Ước tính hàm lượng protein cơ thể tiêu thụ hàng ngày để đảm bảo đủ dưỡng chất. Trung bình, mỗi bữa ăn cần đảm bảo cơ thể được cung cấp 20 - 30g protein.

- Đa dạng hóa thực đơn để kích thích sự ngon miệng và đầy đủ dưỡng chất.

- Chọn chế độ ăn chay hợp với thể trạng sức khỏe của mình.

Phạm Thủy (TH)

Tin liên quan

Ăn chay ngày Tết: Lợi ích sức khỏe và những điều cần lưu ý

Ăn chay ngày Tết: Lợi ích sức khỏe và những điều cần lưu ý

Trong nhịp sống hiện đại, ăn chay không còn giới hạn trong tôn giáo hay tín ngưỡng mà dần trở thành một xu hướng sống lành mạnh. Đặc biệt trong những ngày Tết - khi mâm cỗ thường dư thừa đạm, béo và rượu bia - việc ăn chay xen kẽ được nhiều chuyên gia đánh giá là lựa chọn hợp lý, giúp cơ thể “nghỉ ngơi” và tái cân bằng.
Sản phẩm Smart A tiệm cận như thế nào với nghiên cứu Quốc tế

Sản phẩm Smart A tiệm cận như thế nào với nghiên cứu Quốc tế

Trước những băn khoăn của bạn đọc về cơ sở khoa học và mức độ an toàn của sản phẩm Smart A, phóng viên đã có cuộc trao đổi với ông Hà Văn Nam – Tổng giám đốc Công ty TNHH Ứng dụng Khoa học Công nghệ Quốc tế (Smart A) để làm rõ các vấn đề liên quan.
Bộ Y tế thu hồi toàn quốc dược liệu Tang ký sinh vi phạm chất lượng do Công ty TNHH Đông Dược Dân Lợi nhập khẩu

Bộ Y tế thu hồi toàn quốc dược liệu Tang ký sinh vi phạm chất lượng do Công ty TNHH Đông Dược Dân Lợi nhập khẩu

SKV – Cục Quản lý Y, Dược cổ truyền (Bộ Y tế) vừa ban hành Công văn số 2285/YDCT-QLHN yêu cầu thu hồi bắt buộc trên phạm vi toàn quốc lô dược liệu Tang ký sinh vi phạm chất lượng mức độ 2 do Công ty TNHH Đông Dược Dân Lợi nhập khẩu, đồng thời chỉ đạo các địa phương tăng cường giám sát, xử lý theo quy định của pháp luật.

Cùng chuyên mục

[Infographic] 8 thực phẩm giúp cải thiện tuần hoàn máu

[Infographic] 8 thực phẩm giúp cải thiện tuần hoàn máu

Tuần hoàn máu đóng vai trò quan trọng trong việc vận chuyển oxy và dưỡng chất đến khắp các cơ quan, giúp cơ thể duy trì hoạt động khỏe mạnh. Khi lưu thông máu kém, cơ thể có thể xuất hiện các dấu hiệu như lạnh tay chân, mệt mỏi hoặc giảm sức bền. Bên cạnh việc vận động hợp lý, chế độ ăn uống khoa học cũng góp phần cải thiện tuần hoàn. Dưới đây là một số thực phẩm quen thuộc, chứa nhiều dưỡng chất có lợi cho mạch máu và tim mạch.
Hoa và sức khỏe phái đẹp - Liệu pháp dịu dàng từ thiên nhiên

Hoa và sức khỏe phái đẹp - Liệu pháp dịu dàng từ thiên nhiên

Không chỉ mang vẻ đẹp thanh tao và hương thơm dễ chịu, nhiều loài hoa còn được y học cổ truyền xem như những vị thuốc quý giúp bồi bổ cơ thể, điều hòa khí huyết và chăm sóc sắc đẹp. Từ hoa cúc, hoa hồng đến hoa nhài hay hoa sen, mỗi loài hoa đều chứa những dược tính tự nhiên góp phần giúp phụ nữ khỏe - đẹp hơn mỗi ngày.
7 loại trà thảo mộc giúp giảm đau đầu tự nhiên

7 loại trà thảo mộc giúp giảm đau đầu tự nhiên

Đau đầu là triệu chứng phổ biến mà nhiều người gặp phải - từ đau đầu do căng thẳng, đau nửa đầu cho đến đau đầu kèm buồn nôn. Bên cạnh các biện pháp điều trị y tế, một số loại trà thảo mộc tự nhiên có thể hỗ trợ giảm đau, chống viêm, thư giãn, hoặc làm dịu các triệu chứng đi kèm. Mời bạn đọc cùng tham khảo 7 loại trà thảo mộc nổi bật trong bài viết dưới đây.
Tăng cường chăm sóc sức khỏe cho phụ nữ xã Sơn Đồng: Sự kết hợp giữa kiến thức và cộng đồng

Tăng cường chăm sóc sức khỏe cho phụ nữ xã Sơn Đồng: Sự kết hợp giữa kiến thức và cộng đồng

Nằm trong chuỗi hoạt động chào mừng Ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3, ngày 4/3/2026, Tạp chí Sức khỏe Việt phối hợp cùng Văn phòng DKT Việt Nam tại Hà Nội, Hội Phụ nữ và Công đoàn xã Sơn Đồng (Hà Nội) đã tổ chức thành công chương trình truyền thông cộng đồng về sức khỏe sinh sản (SKSS) và sức khỏe tình dục (SKTD).
[Infographic] 5 loại trà thảo dược tốt cho tim mạch

[Infographic] 5 loại trà thảo dược tốt cho tim mạch

Một số loại trà thảo dược có khả năng hỗ trợ giảm nguy cơ mắc các bệnh về tim mạch. Việc kết hợp uống trà thảo dược với chế độ ăn uống lành mạnh, lối sống tích cực sẽ mang lại hiệu quả tối ưu trong việc duy trì và cải thiện sức khỏe tim mạch.
Lợi ích sức khỏe của các loại hạt ngày Tết theo y học cổ truyền

Lợi ích sức khỏe của các loại hạt ngày Tết theo y học cổ truyền

Các loại hạt như hạt hướng dương, hạt dưa, hạt điều… vốn quen thuộc trong mỗi gia đình dịp Tết không chỉ ngon mà còn chứa nhiều dưỡng chất tốt cho cơ thể. Theo y học cổ truyền, việc dùng đúng và vừa phải các loại hạt có thể hỗ trợ cân bằng nội sinh, bồi bổ khí huyết và duy trì sức khỏe tổng thể.

Các tin khác

Mâm ngũ quả ngày Tết: Lợi ích sức khỏe nhìn từ y học cổ truyền và hiện đại

Mâm ngũ quả ngày Tết: Lợi ích sức khỏe nhìn từ y học cổ truyền và hiện đại

Không chỉ mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc, mâm ngũ quả ngày Tết còn phản ánh triết lý dưỡng sinh của cha ông ta: dùng thực phẩm tự nhiên để điều hòa cơ thể, phòng bệnh và bồi bổ sức khỏe. Dưới góc nhìn kết hợp giữa y học cổ truyền và y học hiện đại, mỗi loại trái cây trên mâm ngũ quả đều có những giá trị riêng.
Bánh chưng, bánh tét: Giá trị dinh dưỡng và cách ăn không lo tăng cân ngày Tết

Bánh chưng, bánh tét: Giá trị dinh dưỡng và cách ăn không lo tăng cân ngày Tết

Bánh chưng, bánh tét là "linh hồn" của mâm cỗ ngày Tết. Tuy nhiên, với lối sống ít vận động và chế độ ăn dư thừa năng lượng, nhiều người e ngại rằng bánh chưng, bánh tét dễ gây tăng cân, rối loạn tiêu hóa. Dưới góc nhìn khoa học dinh dưỡng và y học cổ truyền, nếu biết ăn đúng cách, món bánh truyền thống này vẫn mang lại lợi ích cho sức khỏe.
Ngộ độc thực phẩm ngày Tết: Những món “quen mặt” nhưng tiềm ẩn nguy cơ cao

Ngộ độc thực phẩm ngày Tết: Những món “quen mặt” nhưng tiềm ẩn nguy cơ cao

Tết Nguyên đán là dịp sum vầy, là khoảng thời gian mỗi gia đình quây quần bên mâm cơm đầy ắp những món ăn truyền thống. Thế nhưng, phía sau sự phong phú ấy lại tiềm ẩn không ít nguy cơ về an toàn thực phẩm. Nhiều năm qua, sau kỳ nghỉ Tết, các cơ sở y tế thường ghi nhận gia tăng các ca rối loạn tiêu hóa, ngộ độc thực phẩm, thậm chí có trường hợp diễn biến nặng phải nhập viện cấp cứu.
[Infographic] 7 nguyên tắc vàng để ăn Tết khỏe mạnh

[Infographic] 7 nguyên tắc vàng để ăn Tết khỏe mạnh

Tết Nguyên đán là thời điểm sum họp, vui vầy, nhưng cũng là giai đoạn cơ thể dễ “quá tải” vì ăn uống thất thường, dư thừa đạm, chất béo. Thực tế cho thấy, sau Tết, số ca rối loạn tiêu hóa, tăng huyết áp, mỡ máu và tăng cân đều có xu hướng gia tăng. Để tận hưởng trọn vẹn không khí xuân mà vẫn bảo vệ sức khỏe, các chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo nên tuân thủ một số nguyên tắc cơ bản trong ăn uống.
Cà phê và sức khỏe: Uống sao cho có lợi?

Cà phê và sức khỏe: Uống sao cho có lợi?

Một tách cà phê buổi sáng không chỉ giúp tinh thần tỉnh táo mà còn là “nghi thức” mở đầu ngày mới của nhiều người. Bên cạnh hương vị hấp dẫn, cà phê còn mang lại những lợi ích sức khỏe đáng chú ý. Tuy nhiên, mỗi cơ thể là một “cá thể riêng biệt”, vì vậy cần hiểu rõ bản thân và uống cà phê một cách thông minh để tận hưởng trọn vẹn lợi ích của thức uống này.
10 thói quen hàng ngày giúp đẩy lùi nguy cơ bệnh tim mạch

10 thói quen hàng ngày giúp đẩy lùi nguy cơ bệnh tim mạch

Bệnh tim mạch hiện vẫn là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trên toàn cầu. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng phần lớn yếu tố nguy cơ tim mạch có thể được kiểm soát thông qua lối sống. Những thói quen nhỏ nhưng duy trì đều đặn mỗi ngày có thể giúp giảm đáng kể rủi ro và cải thiện sức khỏe tim mạch về lâu dài.
Bác sĩ chỉ ra 3 thói quen đơn giản giúp trái tim khỏe mạnh mỗi ngày

Bác sĩ chỉ ra 3 thói quen đơn giản giúp trái tim khỏe mạnh mỗi ngày

Bệnh tim mạch không phải là một tình trạng khẩn cấp xảy ra trong ngày một ngày hai, mà là một tiến trình âm thầm kéo dài nhiều năm, thậm chí hàng chục năm. Theo thống kê y tế, tim mạch hiện là nguyên nhân gây ra khoảng 1/3 số ca tử vong trên toàn cầu, trở thành “kẻ sát nhân thầm lặng” đe dọa sức khỏe cộng đồng.
Chế biến nông sản, thủy sản: Hướng đi bền vững cho kinh tế nông thôn gắn với sức khỏe và môi trường

Chế biến nông sản, thủy sản: Hướng đi bền vững cho kinh tế nông thôn gắn với sức khỏe và môi trường

Trong bối cảnh sản xuất nông nghiệp ngày càng chịu nhiều áp lực từ biến đổi khí hậu, thị trường tiêu thụ và yêu cầu ngày càng cao về an toàn thực phẩm, chế biến nông sản, thủy sản không còn là khâu phụ trợ, mà đang trở thành “chìa khóa” mở ra hướng phát triển bền vững cho kinh tế nông thôn, đồng thời góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng và môi trường sinh thái.
Từ nông sản thô đến sản phẩm tiêu dùng: Bài toán chế biến sau thu hoạch gắn với sức khỏe và môi trường

Từ nông sản thô đến sản phẩm tiêu dùng: Bài toán chế biến sau thu hoạch gắn với sức khỏe và môi trường

Trong nhiều năm qua, nông nghiệp Việt Nam đã đạt được những bước tiến đáng kể về sản lượng. Tuy nhiên, thực tế cho thấy phần lớn nông sản vẫn được tiêu thụ ở dạng thô, giá trị gia tăng thấp, dễ bị tác động bởi thị trường và thời vụ.
Nâng tầm đặc sản vùng miền nhờ công nghệ chế biến gắn với sức khỏe và môi trường

Nâng tầm đặc sản vùng miền nhờ công nghệ chế biến gắn với sức khỏe và môi trường

Việt Nam là quốc gia có lợi thế lớn về nông sản và đặc sản vùng miền, với sự đa dạng về khí hậu, thổ nhưỡng và tập quán canh tác. Tuy nhiên, trong thời gian dài, nhiều đặc sản địa phương vẫn chủ yếu tiêu thụ ở dạng thô, giá trị gia tăng thấp, khó mở rộng thị trường.
Xem thêm
​Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác: Pho sử sống của Y đức và Khát vọng tự chủ Y học dân tộc

​Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác: Pho sử sống của Y đức và Khát vọng tự chủ Y học dân tộc

Trong tiết xuân của ngày rằm tháng Giêng năm Bính Ngọ, ngành Y tế Việt Nam lại cùng hướng về Y Miếu (Hà Nội) và mảnh đất Liêu Xá (Hưng Yên) để tưởng niệm 235 năm ngày mất của Đại danh y Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác. Sự kiện không chỉ là nghi thức tâm linh, mà còn là dịp để nhìn lại giá trị xuyên thời đại của một hệ thống tư tưởng y học đồ sộ.
Khai Xuân Hội tụ: Liên minh các Hội Y tế và Công ty CP Ao Vua hướng về cội nguồn Tản Viên Sơn

Khai Xuân Hội tụ: Liên minh các Hội Y tế và Công ty CP Ao Vua hướng về cội nguồn Tản Viên Sơn

[Ba Vì, ngày 28/02/2026] – Trong tiết trời xuân ấm áp và linh thiêng của vùng đất Ba Vì, một sự kiện gặp gỡ đầy ý nghĩa đã diễn ra, đánh dấu sự gắn kết bền chặt giữa các tổ chức xã hội - nghề nghiệp và doanh nghiệp vì sự nghiệp chăm sóc sức khỏe Nhân dân.
Hội Nam Y Việt Nam Khai xuân Bính Ngọ- Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955- 27/2/2026)

Hội Nam Y Việt Nam Khai xuân Bính Ngọ- Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955- 27/2/2026)

Trong không khí hân hoan của những ngày đầu xuân Bính Ngọ 2026, Hội Nam Y Việt Nam đã long trọng tổ chức Buổi lễ Khai xuân và Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/02/1955 – 27/02/2026). Đây là dịp để các thế hệ thầy thuốc nhìn lại chặng đường vẻ vang, đồng thời thắp sáng tinh thần “Nam dược trị Nam nhân”.
Lan tỏa tinh thần y đức và phát huy giá trị thuốc Nam

Lan tỏa tinh thần y đức và phát huy giá trị thuốc Nam

Nhân dịp kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955 – 27/2/2026) và khai Xuân năm Bính Ngọ, Chi hội Nam y Thái Nguyên đã long trọng tổ chức buổi gặp mặt đầu Xuân dành cho các hội viên là thầy thuốc, y sĩ, lương y và những người làm công tác chăm sóc sức khỏe cộng đồng, tại Văn phòng Chi hội.
Hội Nam Y Việt Nam và Công ty CP Tập đoàn Ao Vua trao tặng 300 suất quà tết tại Cẩm Thủy- Thanh Hóa

Hội Nam Y Việt Nam và Công ty CP Tập đoàn Ao Vua trao tặng 300 suất quà tết tại Cẩm Thủy- Thanh Hóa

Sáng ngày 3/2/2026, tại trụ sở UBND xã Cẩm Thủy, tỉnh Thanh Hóa, Hội Nam Y Việt Nam phối hợp cùng Công ty CP Tập đoàn Ao Vua đã tổ chức chương trình trao tặng quà Tết cho các hộ gia đình có hoàn cảnh khó khăn và gia đình chính sách trên địa bàn.
Phiên bản di động