Cô đỡ thôn, bản cần hỗ trợ những gì?

Cô đỡ thôn, bản được xem như cánh tay nối dài của ngành y tế ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi trong chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em. Tuy nhiên, chế độ, chính sách đối với đội ngũ này hơn 30 năm qua vẫn chỉ mang tính động viên, khuyến khích, cho nên rất cần có những chính sách, chế độ đãi ngộ tốt hơn để họ yên tâm, phát huy hết năng lực…
Rà soát toàn diện, kiến nghị giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc về y tế cơ sở, y tế dự phòng Phát huy vai trò của cô đỡ thôn, bản
Cô đỡ thôn, bản cần hỗ trợ những gì?
Cô đỡ thôn, bản Thào Thị Dễ (ngoài cùng bên trái) ở bản Tiên Lô, xã Na Son, huyện Điện Biên Đông tư vấn cho phụ nữ mang thai.

Theo Vụ trưởng Vụ Sức khỏe Bà mẹ-Trẻ em (Bộ Y tế) Đinh Anh Tuấn, cách đây 30 năm, tỷ lệ tử vong mẹ và trẻ sơ sinh tại các vùng dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa rất cao; nguyên nhân chính là do tập quán, thói quen không đi khám thai, chỉ đẻ tại nhà, không có cán bộ y tế hỗ trợ.

Từ năm 1990, có 3.077 cô đỡ thôn, bản được đào tạo đã góp phần cải thiện đáng kể sức khỏe bà mẹ, trẻ em. Tuy nhiên, số lượng cô đỡ thôn, bản cứ giảm dần, chỉ còn 1.549 cô đỡ thôn, bản đang hoạt động tại 28 tỉnh miền núi, vùng dân tộc thiểu số, trong đó tập trung nhiều nhất ở các tỉnh miền núi phía bắc và Tây Nguyên.

Nhờ có cô đỡ thôn, bản, kiến thức và thực hành chăm sóc sức khỏe của phụ nữ dân tộc đã tăng lên rõ rệt. Tỷ lệ phụ nữ biết cách chăm sóc thai nghén, phát hiện các dấu hiệu nguy hiểm trong thời gian mang thai, sau sinh đã được cải thiện. Số lượng phụ nữ có thai chủ động chăm sóc sức khỏe bản thân, đi khám thai đủ ba lần, sinh đẻ tại trạm y tế, tiêm phòng uốn ván, uống viên sắt… tại các cơ sở y tế tăng lên rõ rệt.

Bên cạnh đó, nhờ được sự chăm sóc, hỗ trợ của cô đỡ thôn, bản, nhiều ca tai biến được phát hiện sớm, kịp thời chuyển tuyến trên, tránh được tử vong mẹ và trẻ sơ sinh... Điểm mạnh của đội ngũ cô đỡ thôn, bản là có cùng ngôn ngữ, phong tục, tập quán và tín ngưỡng, lại ở ngay trong cộng đồng, cho nên dễ dàng tiếp cận các bà mẹ, trẻ em và cung cấp dịch vụ phù hợp, được đồng bào dân tộc thiểu số tin tưởng, chấp nhận.

Tuy nhiên, từ cuối năm 2019, nhiều địa phương không bố trí được kinh phí hỗ trợ đội ngũ này. Đến tháng 1/2023, số cô đỡ thôn, bản được hưởng phụ cấp đã giảm xuống chỉ còn 911 người, trong đó 732 người kiêm nhiệm thêm nhiệm vụ của nhân viên y tế thôn, bản. Đáng chú ý, có đến 638 cô đỡ chưa được hưởng phụ cấp nhưng vẫn hoạt động, ngày đêm tham gia chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em. 60% số cô đỡ thôn, bản không có đủ trang, thiết bị, vật tư y tế (gói đỡ đẻ sạch) để hoạt động. Từ đó, công tác chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ sơ sinh cũng bị ảnh hưởng.

Trước đây, theo quy định của Quyết định 75/2009/QĐ-TTg, cô đỡ thôn, bản được hưởng mức phụ cấp 0,3 hoặc 0,5 mức lương cơ sở tùy theo địa bàn hoạt động ở khu vực II hay khu vực III. Từ khi có Nghị định 34/2019/NĐ-CP của Chính phủ, nhiều địa phương đã dừng chi trả phụ cấp cho y tế thôn, bản nói chung và cô đỡ thôn, bản nói riêng.

Kinh phí để duy trì hoạt động đội ngũ này chủ yếu dựa vào nguồn ngân sách địa phương, trong khi, hầu hết địa phương có cô đỡ thôn, bản hoạt động đều là những tỉnh miền núi, chưa đủ khả năng tự cân đối ngân sách.

Theo báo cáo của Vụ Sức khỏe Bà mẹ-Trẻ em, tính đến ngày 10/3/2023, cả nước có 5.111 thôn, bản có khó khăn về chăm sóc sức khỏe sinh sản, cần bố trí cô đỡ thôn, bản. Đặc biệt, tại các tỉnh như: Lai Châu, Điện Biên, Sơn La, Lào Cai, Hà Giang, Cao Bằng, Kon Tum, Gia Lai vẫn còn nhiều thôn, bản có tỷ lệ đẻ tại nhà rất cao (trên 60%) và cũng không có cô đỡ thôn, bản.

Theo số liệu điều tra thống kê thực trạng kinh tế-xã hội 53 dân tộc thiểu số năm 2019, còn khoảng 12% phụ nữ mang thai không đến các cơ sở y tế khám thai lần thứ nhất; còn 13,6% phụ nữ dân tộc thiểu số không sinh con tại cơ sở y tế…; một số dân tộc như Mảng, H’Mông, Cống và La Hủ có tỷ lệ sinh con tại nhà không có cán bộ chuyên môn đỡ rất cao, lần lượt là 50,6%, 38,8%, 37% và 36,5%... và tỷ suất chết ở trẻ em dân tộc thiểu số dưới 1 tuổi vẫn chiếm tỷ lệ khá.

Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn đề nghị các ban, ngành, đoàn thể và cộng đồng cùng chung sức với Bộ Y tế trong việc duy trì, phát triển mạng lưới cô đỡ thôn, bản. Theo đó, đề nghị các bộ, ban, ngành tiếp tục quan tâm, hỗ trợ thiết thực cho đội ngũ cô đỡ thôn, bản.

Đặc biệt, cần thực thi một cách hiệu quả, sáng tạo và phù hợp các chính sách với từng địa phương cụ thể. Các cấp ủy, chính quyền, hệ thống chính trị cần xác định vai trò, vị trí của cô đỡ thôn, bản; quan tâm chỉ đạo, tổ chức triển khai có hiệu quả các chương trình mục tiêu quốc gia, nhất là thực hiện đúng và đủ các chính sách hỗ trợ của Nhà nước đối với cô đỡ thôn, bản; tích cực tuyên truyền, vận động các chức sắc, già làng, trưởng bản, người có uy tín trong bản, làng, cộng đồng... nhằm huy động nguồn lực, tạo điều kiện vật chất và tinh thần động viên, phát huy vai trò của cô đỡ thôn, bản.

Đánh giá cao vai trò của cô đỡ thôn, bản trong việc tuyên truyền, vận động, tư vấn, giúp đỡ phụ nữ dân tộc thiểu số trong quá trình mang thai, sinh nở, chăm sóc trẻ em; giúp các thai phụ tiếp cận các dịch vụ y tế, hạn chế tai biến không đáng có, giảm đáng kể tỷ lệ tử vong mẹ, trẻ em, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Y Thông đề nghị Bộ Y tế phối hợp chặt chẽ với Ủy ban Dân tộc và các bộ, ngành, địa phương kiểm tra, rà soát, nghiên cứu, xây dựng, sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện các chính sách đối với đội ngũ cô đỡ thôn, bản.

Ủy ban Dân tộc cũng đề nghị cấp ủy, chính quyền, hệ thống chính trị cơ sở các cấp vùng dân tộc thiểu số và miền núi xác định rõ vai trò, vị trí của cô đỡ thôn, bản, thực hiện đúng, đầy đủ các chính sách hỗ trợ của Nhà nước đối với cô đỡ thôn, bản.

Nguồn: Cô đỡ thôn, bản cần hỗ trợ những gì?

Thanh Mai/nhandan.vn
https://suckhoeviet.org.vn/

Tin liên quan

Tiếp tục tăng cường đầu tư và nâng cao vai trò y tế cơ sở

Tiếp tục tăng cường đầu tư và nâng cao vai trò y tế cơ sở

Ngày 27/3, tại Hà Nội, Bộ Y tế phối hợp Ngân hàng Thế giới tổ chức Hội thảo về định hướng phát triển y tế cơ sở trong tình hình mới.
Rà soát toàn diện, kiến nghị giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc về y tế cơ sở, y tế dự phòng

Rà soát toàn diện, kiến nghị giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc về y tế cơ sở, y tế dự phòng

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định khẳng định, y tế cơ sở, y tế dự phòng luôn được Đảng và Nhà nước quan tâm, đạt được nhiều thành tựu trong chăm sóc sức khỏe nhân dân; trong bối cảnh phòng, chống dịch COVID-19 vừa qua, y tế cơ sở, y tế dự phòng đã hết sức cố gắng, "xông pha"...

Cùng chuyên mục

Bộ Y tế đề nghị siết kiểm nghiệm, tăng cường giám sát sản phẩm sữa, dinh dưỡng

Bộ Y tế đề nghị siết kiểm nghiệm, tăng cường giám sát sản phẩm sữa, dinh dưỡng

Ngày 4/3, Bộ Y tế thông tin đã có văn bản gửi UBND các tỉnh/thành phố về việc nâng cao năng lực kiểm nghiệm và giám sát các sản phẩm thực phẩm.
Trung đoàn Thông 29 nhận 150 tân binh tại 4 xã của tỉnh Đắk Lắk

Trung đoàn Thông 29 nhận 150 tân binh tại 4 xã của tỉnh Đắk Lắk

SKV - Ngày 4/3, tại xã Quảng Phú (tỉnh Đắk Lắk), Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân tỉnh Đắk Lắk đã long trọng tổ chức lễ giao nhận quân năm 2026.
Lâm Đồng: Khởi công Dự án sửa chữa đường cất hạ cánh, đường lăn Cảng hàng không quốc tế Liên Khương

Lâm Đồng: Khởi công Dự án sửa chữa đường cất hạ cánh, đường lăn Cảng hàng không quốc tế Liên Khương

SKV - Ngày 4/3, tại xã Đức Trọng (tỉnh Lâm Đồng), Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) đã tổ chức Lễ khởi công Dự án sửa chữa đường cất hạ cánh, đường lăn - Cảng hàng không quốc tế Liên Khương.
Đắk Lắk: Đơn vị bầu cử số 14 tiếp xúc cử tri trực tiếp tại Xã Krông Bông

Đắk Lắk: Đơn vị bầu cử số 14 tiếp xúc cử tri trực tiếp tại Xã Krông Bông

SKV- Thực hiện chương trình tiếp xúc cử tri trước cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031. Sáng 3/03, các ứng cử viên đại biểu HĐND tỉnh Đắk Lắk khóa XI, thuộc đơn vị bầu cử số 14 đã có buổi tiếp xúc cử tri trực tiếp và trực tuyến tại xã Krông Bông, Hòa Sơn và Cư Pui.
Khơi dậy tinh thần chủ động chăm sóc sức khỏe trong giai đoạn mới

Khơi dậy tinh thần chủ động chăm sóc sức khỏe trong giai đoạn mới

Việc tổ chức Ngày Sức khỏe toàn dân Việt Nam và hưởng ứng Ngày Sức khỏe thế giới năm 2026 nhằm cụ thể hóa chủ trương chuyển mạnh từ tư duy tập trung khám bệnh, chữa bệnh sang chủ động phòng bệnh; chú trọng bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, phù hợp định hướng tại Nghị quyết số 72-NQ/TW.
Hà Nội: Bảo đảm công tác y tế trong những ngày diễn ra bầu cử

Hà Nội: Bảo đảm công tác y tế trong những ngày diễn ra bầu cử

Nhằm bảo đảm an toàn tuyệt đối cho sự kiện chính trị trọng đại của đất nước - cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, Sở Y tế Hà Nội đã ban hành kế hoạch chi tiết về công tác y tế và phòng, chống dịch bệnh.

Các tin khác

Lâm Đồng: Duy trì thu hút khách du lịch trong thời gian Cảng hàng không quốc tế Liên Khương tạm đóng cửa

Lâm Đồng: Duy trì thu hút khách du lịch trong thời gian Cảng hàng không quốc tế Liên Khương tạm đóng cửa

SKV - Nhằm hạn chế tối đa tác động đến hoạt động du lịch trong thời gian Cảng hàng không quốc tế Liên Khương tạm đóng cửa để cải tạo, nâng cấp, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lâm Đồng đã ban hành Kế hoạch thu hút khách du lịch với tinh thần chủ động - linh hoạt - thích ứng, bảo đảm duy trì đà tăng trưởng của ngành du lịch trong năm 2026.
Lễ hội Hải Thượng Lãn Ông 2026: Lan tỏa giá trị y đức, phát huy tinh hoa y học cổ truyền

Lễ hội Hải Thượng Lãn Ông 2026: Lan tỏa giá trị y đức, phát huy tinh hoa y học cổ truyền

Trong không khí rực rỡ của mùa xuân Bính Ngọ 2026, Lễ hội Hải Thượng Lãn Ông đã trở thành một điểm đến tâm linh, văn hóa và sức khỏe đặc biệt đối với người dân và du khách trên khắp cả nước.
Trung đoàn Thông tin 29 tổ chức Lễ ra quân huấn luyện năm 2026

Trung đoàn Thông tin 29 tổ chức Lễ ra quân huấn luyện năm 2026

SKV- Ngày 2/3, Trung đoàn Thông tin 29 - Quân đoàn 34 đã long trọng tổ chức Lễ ra quân huấn luyện năm 2026. Buổi lễ diễn ra trong không khí trang nghiêm, phấn khởi, thể hiện quyết tâm cao của toàn thể cán bộ, chiến sĩ đơn vị ngay từ ngày đầu ra quân.
Thủ tướng Phạm Minh Chính thăm, tặng quà người dân Khu tái định cư Quảng Đức

Thủ tướng Phạm Minh Chính thăm, tặng quà người dân Khu tái định cư Quảng Đức

SKV- Chiều 1/3, trong khuôn khổ chương trình công tác tại tỉnh Đắk Lắk, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cùng Đoàn công tác của Chính phủ đã đến thăm, tặng quà các hộ gia đình bị thiệt hại do mưa lũ, hiện đã được xây dựng nhà ở mới theo Chiến dịch Quang Trung tại Khu tái định cư thôn Quảng Đức, xã Tuy An Nam.
Bệnh hiếm ở Việt Nam - Thách thức lớn, cần giải pháp bền vững

Bệnh hiếm ở Việt Nam - Thách thức lớn, cần giải pháp bền vững

Hưởng ứng Ngày Quốc tế Bệnh hiếm, Cục Quản lý khám, chữa bệnh, Bộ Y tế phối hợp Trung tâm Nghiên cứu và Đánh giá kinh tế y tế (HERAC) tổ chức lễ mít tinh và hội thảo chuyên đề "Xây dựng danh mục bệnh hiếm và định hướng giải pháp tài chính cho thuốc hiếm tại Việt Nam".
Lâm Đồng: Tình hình kinh tế - xã hội 2 tháng đầu năm 2026 có nhiều khởi sắc

Lâm Đồng: Tình hình kinh tế - xã hội 2 tháng đầu năm 2026 có nhiều khởi sắc

SKV - Ngày 27/2, UBND tỉnh Lâm Đồng đã tổ chức họp báo cung cấp thông tin tình hình phát triển kinh tế - xã hội 2 tháng đầu năm 2026.
Hội Nam Y Việt Nam Khai xuân Bính Ngọ- Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955- 27/2/2026)

Hội Nam Y Việt Nam Khai xuân Bính Ngọ- Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955- 27/2/2026)

Trong không khí hân hoan của những ngày đầu xuân Bính Ngọ 2026, Hội Nam Y Việt Nam đã long trọng tổ chức Buổi lễ Khai xuân và Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/02/1955 – 27/02/2026). Đây là dịp để các thế hệ thầy thuốc nhìn lại chặng đường vẻ vang, đồng thời thắp sáng tinh thần “Nam dược trị Nam nhân”.
Tỏa sáng Y đức – Vững bền Y thuật – Phát huy tinh hoa Nam y vì sức khỏe nhân dân

Tỏa sáng Y đức – Vững bền Y thuật – Phát huy tinh hoa Nam y vì sức khỏe nhân dân

Ngày 27/2/2026, ngành Y tế cả nước trang trọng kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam – dấu mốc thiêng liêng bắt nguồn từ bức thư Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi Hội nghị cán bộ ngành Y tế ngày 27/2/1955. Lời dạy “Lương y như từ mẫu” đã trở thành chuẩn mực đạo đức cao quý, là kim chỉ nam cho các thế hệ thầy thuốc Việt Nam suốt hơn bảy thập kỷ qua.
AI trong bệnh viện: Người bệnh được lợi gì?

AI trong bệnh viện: Người bệnh được lợi gì?

Đẩy mạnh ứng dụng CNTT và AI trong bệnh viện đang cho thấy quyết tâm "số hóa tận gốc" mọi quy trình - từ quản lý, tài chính đến chuyên môn lâm sàng. AI không còn là khái niệm xa vời mà đã trở thành công cụ thiết thực, hỗ trợ bác sĩ thực hành chuẩn mực, cập nhật liên tục, qua đó nâng cao chất lượng khám chữa bệnh một cách toàn diện.
Hơn 6.000 bệnh nhân được hỗ trợ thuốc miễn phí

Hơn 6.000 bệnh nhân được hỗ trợ thuốc miễn phí

Sau hơn 7 năm triển khai, Chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí cho cơ sở khám bệnh, chữa bệnh để điều trị cho người bệnh đã đạt nhiều kết quả tích cực, góp phần giảm gánh nặng chi phí điều trị, đặc biệt đối với các bệnh hiểm nghèo, bệnh hiếm và bệnh mạn tính nặng.
Xem thêm
Khai Xuân Hội tụ: Liên minh các Hội Y tế và Công ty CP Ao Vua hướng về cội nguồn Tản Viên Sơn

Khai Xuân Hội tụ: Liên minh các Hội Y tế và Công ty CP Ao Vua hướng về cội nguồn Tản Viên Sơn

[Ba Vì, ngày 28/02/2026] – Trong tiết trời xuân ấm áp và linh thiêng của vùng đất Ba Vì, một sự kiện gặp gỡ đầy ý nghĩa đã diễn ra, đánh dấu sự gắn kết bền chặt giữa các tổ chức xã hội - nghề nghiệp và doanh nghiệp vì sự nghiệp chăm sóc sức khỏe Nhân dân.
Hội Nam Y Việt Nam Khai xuân Bính Ngọ- Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955- 27/2/2026)

Hội Nam Y Việt Nam Khai xuân Bính Ngọ- Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955- 27/2/2026)

Trong không khí hân hoan của những ngày đầu xuân Bính Ngọ 2026, Hội Nam Y Việt Nam đã long trọng tổ chức Buổi lễ Khai xuân và Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/02/1955 – 27/02/2026). Đây là dịp để các thế hệ thầy thuốc nhìn lại chặng đường vẻ vang, đồng thời thắp sáng tinh thần “Nam dược trị Nam nhân”.
Lan tỏa tinh thần y đức và phát huy giá trị thuốc Nam

Lan tỏa tinh thần y đức và phát huy giá trị thuốc Nam

Nhân dịp kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955 – 27/2/2026) và khai Xuân năm Bính Ngọ, Chi hội Nam y Thái Nguyên đã long trọng tổ chức buổi gặp mặt đầu Xuân dành cho các hội viên là thầy thuốc, y sĩ, lương y và những người làm công tác chăm sóc sức khỏe cộng đồng, tại Văn phòng Chi hội.
Hội Nam Y Việt Nam và Công ty CP Tập đoàn Ao Vua trao tặng 300 suất quà tết tại Cẩm Thủy- Thanh Hóa

Hội Nam Y Việt Nam và Công ty CP Tập đoàn Ao Vua trao tặng 300 suất quà tết tại Cẩm Thủy- Thanh Hóa

Sáng ngày 3/2/2026, tại trụ sở UBND xã Cẩm Thủy, tỉnh Thanh Hóa, Hội Nam Y Việt Nam phối hợp cùng Công ty CP Tập đoàn Ao Vua đã tổ chức chương trình trao tặng quà Tết cho các hộ gia đình có hoàn cảnh khó khăn và gia đình chính sách trên địa bàn.
Gala Chào xuân 2026 - “Tinh hoa Thương hiệu Việt” lần thứ II: Diễn đàn kết nối tri thức và tôn vinh thương hiệu Việt

Gala Chào xuân 2026 - “Tinh hoa Thương hiệu Việt” lần thứ II: Diễn đàn kết nối tri thức và tôn vinh thương hiệu Việt

Tại Trường Đại học Nam Cần Thơ, Gala Chào xuân 2026 – “Tinh hoa Thương hiệu Việt” lần thứ II quy tụ đại diện Hội Nam Y Việt Nam, giới chuyên gia, doanh nghiệp và các đơn vị đồng hành trong không khí trang trọng, ấm áp.
Phiên bản di động