Lễ Khai ấn đền Trần Xuân Bính Ngọ 2026: Gìn giữ Hào khí Đông A, lan tỏa giá trị di sản

Lễ hội Khai ấn đền Trần (phường Nam Định, Ninh Bình) là một nghi lễ truyền thống lâu đời của Tiên Miếu nhà Trần (Phủ Thiên Trường xưa). Trải qua nhiều thế kỷ, lễ hội vẫn được gìn giữ như một sinh hoạt văn hóa - tâm linh, mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc: cầu cho quốc thái dân an, thiên hạ thái bình, xã tắc thịnh trị; muôn nhà cùng thụ hưởng lộc ấn “Tích Phúc Vô Cương”, mở đầu năm mới với sức khỏe, niềm tin và tinh thần hăng say trong lao động, học tập, công tác.

UBND phường Nam Định, tỉnh Ninh Bình đã tổ chức họp báo thông tin về việc tổ chức Lễ hội Khai Ấn đền Trần năm 2026.

Lễ hội Khai ấn thường diễn ra vào đêm 14, rạng sáng ngày 15 tháng Giêng hàng năm tại đền Trần (phường Nam Định). Đây không chỉ là nghi lễ cầu phúc mà còn là dịp để các tầng lớp nhân dân bày tỏ lòng thành kính, tri ân công đức tổ tiên, tưởng nhớ những đóng góp to lớn của vương triều Trần trong sự nghiệp dựng nước và giữ nước, khai sông lấn biển, mở mang bờ cõi; đặc biệt là hào khí Đông A rực sáng với ba lần chiến thắng oanh liệt trước quân Nguyên - Mông.

Theo kế hoạch, Lễ hội Khai ấn đền Trần Xuân Bính Ngọ năm 2026 sẽ được tổ chức từ ngày 27/2 đến 4/3/2026 (tức từ ngày 11 đến 16 tháng Giêng). Mở đầu lễ hội, ngày 27/2 (11 tháng Giêng) diễn ra Lễ rước kiệu Ngọc Lộ; ngày 28/2 (12 tháng Giêng) tổ chức Lễ rước Nước, tế Cá và chương trình nghệ thuật chào mừng.

Đêm chính lễ 2/3 (tức 14 tháng Giêng), từ 21h30 diễn ra lễ dâng hương tại đền Bảo Lộc; tại đền Trần, nghi lễ dâng hương được tổ chức từ 22h15 đến 22h40. Tiếp đó, từ 22h40 đến 23h10 là nghi lễ rước Kiệu ấn từ đền Cố Trạch sang đền Thiên Trường; đúng 23h15 tiến hành Lễ Khai ấn - nghi thức linh thiêng được đông đảo nhân dân và du khách mong đợi.

Rạng sáng 3/3 (tức 15 tháng Giêng), Kiệu ấn được hồi về đền Cố Trạch lúc 1h50; từ 2h00, ấn được phát cho nhân dân và du khách thập phương tại ba địa điểm: nhà Giải Vũ, nhà trưng bày và đền Trùng Hoa. Ngày 4/3 (tức 16 tháng Giêng) diễn ra các nghi thức tế lễ Thượng nguyên, tế tiên tổ Trần triều tại đền Cố Trạch và lễ dâng Chúc văn hoàn cung.

Song hành cùng phần lễ, phần hội diễn ra sôi nổi tại Quảng trường Đông A, Khu di tích đền Trần - chùa Tháp với nhiều hoạt động văn hóa đặc sắc: trưng bày sinh vật cảnh; triển lãm ảnh “Vương triều Trần - 800 năm và dấu ấn Phủ Thiên Trường xưa”; triển lãm ảnh đẹp du lịch Ninh Bình; không gian “Chợ đồ xưa”; giới thiệu sản phẩm thủ công mỹ nghệ truyền thống, sản phẩm OCOP và các hoạt động quảng bá du lịch. Bên cạnh đó là các chương trình biểu diễn nghệ thuật truyền thống và trò chơi dân gian như múa lân - sư - rồng, thi đấu cờ người, chọi gà… tạo nên không khí lễ hội đậm đà bản sắc.

Năm 2026 là năm đầu tiên Lễ hội Khai ấn đền Trần được tổ chức theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Công tác chuẩn bị do UBND phường Nam Định chủ trì đã được triển khai từ sớm, với trọng tâm là đẩy mạnh tuyên truyền, trang trí khánh tiết, treo cờ Tổ quốc, cờ hội; lắp đặt pa-nô, khẩu hiệu, biển chỉ dẫn trong và ngoài khu di tích; đồng thời bảo đảm các điều kiện về vệ sinh môi trường, an toàn thực phẩm. Các lực lượng chức năng cũng xây dựng phương án đảm bảo an ninh trật tự, an toàn giao thông và phòng, chống cháy nổ trong suốt thời gian diễn ra lễ hội, đặc biệt là đêm Khai ấn.

Thông qua hệ thống nghi lễ trang nghiêm và các hoạt động văn hóa phong phú, Lễ hội Khai ấn đền Trần Xuân Bính Ngọ 2026 tiếp tục khẳng định giá trị bền vững của di sản văn hóa thời Trần; góp phần giáo dục truyền thống yêu nước, bồi đắp niềm tự hào dân tộc cho các thế hệ hôm nay và mai sau, đồng thời quảng bá tiềm năng du lịch, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.