Từ nghiên cứu đến kỳ vọng: “Sâm Nữ Hoàng” và khát vọng nâng tầm dược liệu Việt Nam

Tác giả người nghiên cứu ra cây sâm nữ Hoàng.GS,TS, Nhà khoa học Võ Thi Ngọc ( hình của tác giả và củ sâm nữ Hoàng)

Sâm Nữ Hoàng dược liệu quý của Việt Nam hôm nay không chỉ là kết quả nghiên cứu đơn thuần, mà còn là minh chứng cho hành trình dài đầy gian nan và tâm huyết của GS.TS Võ Thị Ngọc. Từ những ngày đầu đối diện với thiếu thốn về nguồn gen, điều kiện thí nghiệm hạn hẹp, cho đến khi gặp phải những hoài nghi về giá trị ứng dụng, chị vẫn kiên định với niềm tin vào đất, vào tri thức khoa học và vào nỗ lực không ngừng. Chính sự bền bỉ ấy đã giúp chị vượt qua từng thử thách, từng thất bại, để rồi tạo nên một công trình khoa học mang tính đột phá. Hôm nay, với vai trò là Giám đốc Công ty TNHH Lương Thực Ms Thiên Ngọc (Vĩnh Long), chị tiếp tục viết tiếp hành trình đưa sản phẩm từ phòng thí nghiệm đến với đời sống, khẳng định giá trị của trí tuệ Việt Nam trên bản đồ dược liệu.

Ngày 31/7/2025, Việt Nam chính thức ghi dấu một cột mốc mới: loài cây dược liệu Sâm Nữ Hoàng (Rumex crispus L.) được Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) chấp nhận lưu hành. Kết quả thử nghiệm của Chi nhánh Cần Thơ - Trung tâm dịch vụ phân tích thí nghiệm TP.HCM cho thấy trong củ Sâm Nữ hoàng tươi có chứa nhiều hoạt chất quý. Cụ thể như: Polyphenol tổng 1,47%, Polysaccharide hòa tan 5,5%, Saponin tổng 1,34%, Flavonoid 957 mg/kg. Quy đổi ra dược liệu khô (giả định giảm 80% nước) thì Polyphenol tương đương 7,35%, Polysaccharide tương đương 27,5%, Saponin tương đương 6,7%, Flavonoid tương đương 4785 mg/kg (0,48%). Không chỉ đơn thuần là một giống cây, đây còn là kết tinh của tâm huyết, trí tuệ và khát vọng nâng tầm dược liệu Việt Nam trên bản đồ thế giới.

Sâm Nữ Hoàng sản phẩm của hành trình miệt mài nghiên cứu của GS.TS Võ Thị Ngọc, nhà khoa học xuất sắc trong lĩnh vực nghiên cứu phát triển giống cây trồng nông nghiệp. Đằng sau thành quả ấy là biết bao năm tháng bền bỉ với đất đai, phòng thí nghiệm và những trăn trở làm sao để tri thức khoa học có thể đồng hành cùng đời sống, mang lại giá trị thiết thực cho cộng đồng. Từ những ngày đầu đối diện với thiếu thốn về nguồn gen, điều kiện thí nghiệm hạn hẹp, cho đến khi gặp phải những hoài nghi về giá trị ứng dụng, chị vẫn kiên định với niềm tin vào đất, vào tri thức khoa học và vào nỗ lực không ngừng. Chính sự bền bỉ ấy đã giúp chị vượt qua từng thử thách, từng thất bại, để rồi tạo nên một công trình khoa học mang tính đột phá. Hôm nay, với vai trò là Giám đốc Công ty TNHH Lương Thực Ms Thiên Ngọc (Vĩnh Long), chị tiếp tục viết tiếp hành trình đưa sản phẩm từ phòng thí nghiệm đến với đời sống, khẳng định giá trị của trí tuệ Việt Nam trên bản đồ dược liệu.

Bà Võ Thị Ngọc được phong giáo sư danh dự nhờ nghiên cứu mới giống Sâm Nữ Hoàng tại trường Đại học Quốc tế Hoa Kỳ.

Đặc biệt Sâm Nữ Hoàng đặc biệt thích hợp với khí hậu và thổ nhưỡng tại Việt Nam. Sâm có chu kỳ sinh trưởng khoảng 12 tháng có thể thu hoạch, thích hợp với các thời tiết khí hậu khắc nghiệt (nhiệt độ 35-40 độ C) và các loại đất phù sa (Đồng bằng Sông Cửu Long), đất đỏ bazan ở vùng Tây nguyên. Sâm Nữ Hoàng được kỳ vọng mang lại giá trị kinh tế cao cho người dân canh tác, nhất là phát triển kinh tế cho bà con dân tộc vùng cao vùng xa.

So sánh với giá sâm nhập khẩu hàng chục đến cả trăm triệu đồng mỗi kg, Sâm Nữ Hoàng mở ra một cánh cửa khác: một loại sâm Việt, gần gũi, dễ trồng, dễ dùng, nhưng vẫn mang lại giá trị dược liệu cao. Đó không chỉ là lợi thế kinh tế, mà còn là niềm tự hào văn hóa bởi từ nay, trên bàn trà của mỗi gia đình Việt, trong từng sản phẩm chăm sóc sức khỏe, người tiêu dùng có thể tìm thấy hương vị và giá trị từ chính đất mẹ.

Trong bối cảnh thế giới đang tìm về với thiên nhiên, hướng tới lối sống xanh và bền vững, Sâm Nữ Hoàng xuất hiện như một lời đáp của Việt Nam gửi đến bạn bè năm châu: chúng ta có những giá trị riêng, có những nguồn lực quý báu, và quan trọng hơn cả, chúng ta biết cách nuôi dưỡng và biến chúng thành sức mạnh. Từ một hạt giống nhỏ bé, Sâm Nữ Hoàng nay đã trở thành biểu tượng của niềm tin và khát vọng. Không chỉ là câu chuyện về một loại cây dược liệu mới, đây còn là minh chứng cho trí tuệ và bản lĩnh của người Việt: dám ước mơ, dám sáng tạo, dám khẳng định vị thế trên trường quốc tế.

Hình ảnh những luống sâm xanh mướt trải dài khắp vùng miền sẽ không chỉ gợi lên sự trù phú, mà còn kể câu chuyện về một dân tộc biết biến thách thức thành cơ hội, biến cây rau quen thuộc thành báu vật quốc gia. Trong tương lai, khi thế giới nhắc đến các dòng sâm quý, cùng với Hàn Quốc, Nhật Bản hay Ngọc Linh, chắc chắn sẽ có thêm một cái tên được gọi lên với niềm kính trọng: Sâm Nữ Hoàng – niềm tự hào mới của Việt Nam.