Đột quỵ xuất huyết não và những dấu hiệu ban đầu dễ bị bỏ qua ở người cao tuổi

Một bệnh nhân điều trị tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương. (Ảnh minh họa)

Chủ quan với triệu chứng nhẹ, người bệnh rơi vào hôn mê do xuất huyết não

Bệnh viện Nội tiết Trung ương cho biết, nữ bệnh nhân T.T.L. (70 tuổi, trú tại Ninh Bình) có tiền sử nhiều bệnh lý nghiêm trọng gồm đái tháo đường type 2 hơn 10 năm, tăng huyết áp, suy thận mạn giai đoạn cuối, suy tim, rối loạn lipid máu và từng bị tai biến mạch máu não để lại di chứng yếu nửa người trái.

Khoảng 5 ngày trước khi nhập viện, người bệnh xuất hiện tình trạng yếu dần tay chân trái, cầm đũa khó hơn bình thường, kèm theo hoa mắt, chóng mặt khi thay đổi tư thế, ăn uống kém, buồn nôn và nôn khan.

Theo bác sĩ Bệnh viện Nội tiết Trung ương, do các triệu chứng khởi phát âm thầm, chưa quá dữ dội nên rất dễ bị nhầm với tình trạng mệt mỏi ở người cao tuổi hoặc rối loạn tiền đình thông thường, khiến nhiều người chủ quan bỏ qua “thời gian vàng” phát hiện đột quỵ.

Điển hình là khi nhập viện, bệnh nhân L. vẫn tỉnh táo, tiếp xúc được nhưng đã có biểu hiện giảm sức cơ nửa người trái.

Nhận định đây là trường hợp nguy cơ đột quỵ cao trên nền nhiều bệnh lý mạn tính kéo dài, các bác sĩ đã chỉ định chụp cắt lớp vi tính sọ não ngay từ thời điểm nhập viện để đánh giá tổn thương, đồng thời điều trị dự phòng đột quỵ tái phát theo phác đồ. Người bệnh cũng được theo dõi sát các dấu hiệu thần kinh và huyết áp nhằm phát hiện sớm nguy cơ diễn biến nặng.

Mặc dù đã được theo dõi và điều trị dự phòng đột quỵ theo phác đồ ngay từ khi nhập viện, tình trạng bệnh vẫn diễn biến bất thường. Sau một lần vận động gắng sức và thay đổi tư thế đột ngột, người bệnh xuất hiện chóng mặt dữ dội, buồn nôn, huyết áp tăng vọt lên mức nguy hiểm (>180/90 mmHg).

Chỉ trong chưa đầy 30 phút, ý thức người bệnh giảm nhanh từ trạng thái tỉnh táo hoàn toàn sang lơ mơ, gọi hỏi không đáp ứng, nhanh chóng xuất hiện suy hô hấp phải tiến hành đặt ống nội khí quản, thông khí xâm nhập và kiểm soát huyết áp tích cực bằng thuốc hạ huyết áp đường tĩnh mạch nhằm duy trì mục tiêu huyết áp theo phác đồ.

Kết quả chụp cắt lớp vi tính sọ não sau đó xác định bệnh nhân bị xuất huyết não, não thất số lượng nhiều, tiên lượng rất nặng.

Các bác sĩ cho biết đây là thí dụ điển hình về hậu quả nghiêm trọng của việc không kiểm soát tốt các bệnh lý nền, đặc biệt là tăng huyết áp.

Ở người cao tuổi, thành mạch máu não thường đã xơ cứng, suy yếu; đồng thời khi huyết áp tăng đột ngột rất dễ gây vỡ mạch máu não dẫn tới xuất huyết não - một trong những thể đột quỵ có tỷ lệ tử vong cao.

Nhận biết sớm các dấu hiệu thần kinh bất thường

Các bác sĩ cũng cảnh báo nguy cơ đột quỵ xuất huyết ngày càng gia tăng ở người cao tuổi có nhiều bệnh lý mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường, suy thận hay tiền sử tai biến não.

Trường hợp điển hình của bệnh nhân L. cho thấy bệnh có thể diễn tiến cực nhanh chỉ trong vài giờ, từ lúc còn tỉnh táo đến hôn mê nguy kịch rất nhanh.

Theo các bác sĩ, điều đáng lo ngại là nhiều dấu hiệu cảnh báo sớm tưởng chừng đơn giản nhưng thường bị bỏ qua như yếu tay chân tăng dần, chóng mặt, buồn nôn, khó cầm nắm đồ vật… có thể là tín hiệu báo trước một cơn đột quỵ nguy hiểm.

Việc chậm trễ hoặc chủ quan với các triệu chứng thần kinh có thể khiến người bệnh rơi vào hôn mê, suy hô hấp và nguy cơ tử vong rất cao.

Bác sĩ khuyến cáo người dân, đặc biệt là người có tiền sử tăng huyết áp, đái tháo đường, suy thận, bệnh tim mạch hoặc từng đột quỵ cần kiểm tra sức khỏe định kỳ và tuân thủ điều trị nghiêm ngặt.

Khi xuất hiện các biểu hiện thần kinh dù nhẹ, cần đi khám ngay thay vì tự theo dõi tại nhà, bởi “thời gian vàng” trong xử trí đột quỵ có ý nghĩa quyết định đến khả năng sống còn và phục hồi của người bệnh.