Ghép cùng lúc tim và phổi, cứu sống bệnh nhân giai đoạn cuối – Bước tiến vượt bậc trong lịch sử y học Việt Nam

Sáng 13/8, TS.BS Dương Đức Hùng – Giám đốc Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức – chính thức công bố thông tin về ca ghép đa tạng đặc biệt này. Bệnh nhân Trần Như Q., 38 tuổi, mắc thông liên nhĩ, tăng áp động mạch phổi nặng, biến chứng thành hội chứng Eisenmenger, suy tim phải không hồi phục, hở van ba lá nặng. “Mỗi ngày sống sót với chị lúc đó đều tính bằng từng giờ,” TS Hùng cho biết.

Ca ghép "đặc biệt trong những ca đặc biệt"

Trước ca mổ, bệnh nhân chưa kịp điều trị suy dinh dưỡng, còn phổi người hiến lại nhiễm khuẩn Acinetobacter baumannii và có kích thước lớn hơn lồng ngực người nhận. “Đây là ca bệnh cực hiếm, vừa khó về kỹ thuật, vừa thách thức về hồi sức và chăm sóc sau mổ,” PGS.TS Phạm Hữu Lư – Phó Trưởng khoa Ngoại Tim mạch và Lồng ngực – nói.

Các bác sĩ tiến hành ghép tim-phổi cho bệnh nhân.

Ekip phẫu thuật đã sử dụng hệ thống tuần hoàn ngoài cơ thể để thay thế tạm thời tim và phổi, hạn chế truyền dịch, dùng tối thiểu thuốc mê, theo dõi huyết động bằng thiết bị hiện đại nhất. Phổi được cắt gọn để vừa khoang ngực, nối hai phế quản gốc thay vì nối khí quản nhằm tối ưu tưới máu và giảm biến chứng.

Huy động sức mạnh liên chuyên khoa

Ca mổ huy động hơn 40 bác sĩ, điều dưỡng, kỹ thuật viên từ các chuyên ngành: ngoại tim mạch, gây mê hồi sức, hồi sức tích cực, dinh dưỡng, phục hồi chức năng… “Nếu chờ phê duyệt quy trình, bệnh nhân sẽ tử vong. Chúng tôi đã sẵn sàng, nguồn tạng đã có, và điều quan trọng nhất là phải cứu người,” TS.BS Hà Anh Đức – Cục trưởng Cục Quản lý Khám chữa bệnh – khẳng định.

Ý nghĩa vượt khỏi một ca phẫu thuật

Trên thế giới, ghép khối tim – phổi chỉ được thực hiện khoảng 100 ca mỗi năm do nguồn tạng hiếm và yêu cầu kỹ thuật cực kỳ phức tạp. Thành công tại Việt Đức đưa Việt Nam vào nhóm ít ỏi quốc gia làm chủ kỹ thuật này. Tỷ lệ sống sau ghép tại các trung tâm hàng đầu thế giới như Stanford (Mỹ) đạt gần 90% sau 1 năm, cho thấy tiềm năng cứu sống và cải thiện chất lượng sống của người bệnh.

“Chúng tôi coi đây là cột mốc khẳng định năng lực ghép đa tạng của Việt Nam, mở ra cơ hội sống cho những bệnh nhân mắc đồng thời bệnh tim và phổi giai đoạn cuối – những người mà y học trước đây gần như bó tay,” TS Hùng chia sẻ.

Bệnh nhân đang hồi phục sức khỏe sau ca phẫu thuật.

Sau 24 ngày hậu phẫu, bệnh nhân Q. đã hồi phục tích cực, minh chứng cho quyết định táo bạo nhưng đầy tính nhân văn của ekip. Thành công này không chỉ cứu một mạng người mà còn “cắm lá cờ đỏ sao vàng” của y học Việt Nam trên bản đồ ghép tạng thế giới.