Hàng giả chủ yếu là nhóm thực phẩm chức năng, thuốc đông y và mỹ phẩm

Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên, Trưởng Ban chỉ đạo 389 Bộ Y tế - Ảnh: VGP/HM

Chia sẻ với phóng viên, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên, Trưởng Ban Chỉ đạo 389 Bộ Y tế cho biết, qua kiểm tra, cơ quan chức năng chưa phát hiện cơ sở sản xuất, xuất nhập khẩu, bán buôn thuốc, nguyên liệu làm thuốc có hành vi sản xuất, nhập khẩu, xuất khẩu, bán buôn thuốc giả, thuốc không rõ nguồn gốc xuất xứ, thuốc nhập lậu.

Các cơ sở sản xuất, nhập khẩu, bán buôn thuốc, nguyên liệu làm thuốc cơ bản thực hiện nghiêm túc việc kiểm tra chất lượng nguyên liệu đầu vào, kiểm tra trong quá trình sản xuất và kiểm tra chất lượng thành phẩm thuốc trước khi xuất xưởng đưa ra lưu thông.

Tuy nhiên, các đoàn kiểm tra của Bộ Y tế vẫn phát hiện một số cơ sở bán lẻ thuốc vi phạm các quy định về mua bán thuốc hợp pháp, có nguồn gốc hóa đơn chứng từ đầy đủ, kinh doanh thuốc.

Nhiều vi phạm trong lĩnh vực thực phẩm, mỹ phẩm

Trong lĩnh vực thực phẩm, mỹ phẩm, Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên cho biết, còn nhiều đơn vị có vi phạm. Các vi phạm chủ yếu là các hành vi công bố, quảng cáo, sản xuất mỹ phẩm có thành phần không đúng với phiếu công bố sản phẩm mỹ phẩm; vi phạm về ghi nhãn thực phẩm chức năng, quảng cáo thực phẩm chức năng không đúng quy định.

Cụ thể, Cục An toàn thực phẩm đã thành lập 5 đoàn kiểm tra đột xuất các cơ sở sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu, kinh doanh nguyên liệu thực phẩm, sữa, thực phẩm chức năng tại 5 tỉnh/thành gồm: Bắc Ninh, Thái Bình, Đồng Nai, Nam Định, Hà Nội.

Kết quả, trong số 17 cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm chức năng bị kiểm tra đột xuất, có 1 cơ sở vi phạm về nội dung bắt buộc trên nhãn hàng hóa (đã đề nghị tạm dừng lưu thông hàng hóa); 2 cơ sở vi phạm về quảng cáo; 1 cơ sở vi phạm 4 hành vi về điều kiện sản xuất, kinh doanh.

Đồng thời, Cục An toàn thực phẩm cũng đã đề nghị Sở Tài chính các tỉnh/thành thu hồi Giấy phép đăng ký kinh doanh của 4 cơ sở kinh doanh thực phẩm.

Các đoàn kiểm tra cũng đã thực hiện lấy mẫu kiểm nghiệm nhưng đến nay chưa có kết quả nên chưa xử lý các hành vi vi phạm.

Đoàn kiểm tra của Cục Quản lý y dược cổ truyền kiểm tra tại một cơ sở sản xuất, kinh doanh thuốc y học cổ truyền trên địa bàn Hà Nội

Phát hiện 21 cơ sở dược, mỹ phẩm, y học cổ truyền vi phạm

Đối với lĩnh vực dược, mỹ phẩm, Cục Quản lý Dược cũng đã thành lập 5 đoàn kiểm tra đột xuất tại các tỉnh, thành phố gồm: Hà Nội, TPHCM, Đồng Nai, Bình Dương, Long An, An Giang, Nam Định, Phú Thọ, Bắc Ninh.

Các đoàn đã kiểm tra tại 38 cơ sở, trong đó, lĩnh vực dược là 18 cơ sở (9 cơ sở sản xuất; 9 cơ sở nhập khẩu thuốc); 20 cơ sở kinh doanh mỹ phẩm (trong đó có 13 cơ sở sản xuất mỹ phẩm, 7 cơ sở kinh doanh, công bố mỹ phẩm).

Kết quả, các đoàn kiểm tra đã phát hiện 17 cơ sở có các hành vi vi phạm. Trong đó, lĩnh vực dược có 7 cơ sở (gồm 2 cơ sở kinh doanh dược, 5 cơ sở sản xuất thuốc).

Cục Quản lý Dược đã tạm dừng sản xuất đối với 1 cơ sở do chỉ đáp ứng nguyên tắc GMP mức độ 4; yêu cầu hủy 841 ống thuốc Milgamma N không đạt chất lượng về cảm quan (do bệnh viện bảo quản không đúng điều kiện ghi trên nhãn và trả lại Công ty) và 2 lô bán thành phẩm dùng để sản xuất thực phẩm bảo vệ sức khỏe do không đáp ứng điều kiện bảo quản.

Đồng thời, kiến nghị cơ quan chức năng (Cục Quản lý y dược cổ truyền) xem xét lại phạm vi trong giấy chứng nhận GMP của 1 đơn vị do tại thời điểm kiểm tra, dây truyền sản xuất vị thuốc cổ truyền không hoạt động trong thời gian dài và không còn đủ thiết bị như tại thời điểm đánh giá.

Trong lĩnh vực mỹ phẩm, các đoàn kiểm tra phát hiện 9 cơ sở có hành vi vi phạm. Các vi phạm chủ yếu là hành vi công bố, quảng cáo, sản xuất mỹ phẩm có thành phần không đúng với phiếu công bố sản phẩm mỹ phẩm.

Đối với lĩnh vực dược liệu, thuốc cổ truyền, vị thuốc cổ truyền, Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên cho biết, các đoàn kiểm tra đã tiến hành kiểm tra đột xuất 21 cơ sở, trong đó 5 cơ sở sản xuất, 3 bệnh viện, 10 phòng khám chuyên khoa y học cổ truyền, phòng chẩn trị y học cổ truyền, 1 cơ sở bán buôn, 2 cơ sở bán lẻ dược liệu, thuốc dược liệu, thuốc cổ truyền.

Kết quả, các đoàn đã phát hiện 4 cơ sở có hành vi vi phạm hành chính và chuyển thông tin để Sở Y tế xử lý vi phạm.

Đối với lĩnh vực trang thiết bị y tế, các đoàn kiểm tra của Cục Hạ tầng và thiết bị y tế đã kiểm tra đột xuất tại 16 cơ sở khám chữa bệnh, cơ sở sản xuất, kinh doanh thiết bị y tế trên địa bàn các tỉnh, thành phố: Hà Nội, Cần Thơ và TPHCM. Qua công tác kiểm tra, các đoàn chưa phát hiện các đơn vị có hành vi vi phạm.

38 địa phương đã phát hiện hơn 200 cơ sở kinh doanh thực phẩm, mỹ phẩm, dược phẩm có hành vi vi phạm hành chính, xử phạt đến 5,1 tỷ đồng.

38 địa phương xử phạt các vi phạm hành chính đến 5,1 tỷ đồng

Trưởng Ban chỉ đạo 389 của Bộ Y tế cũng cho biết,Bộ Y tế đã nhận được báo cáo của 38 Sở Y tế về việc triển khai tháng cao điểm đấu tranh ngăn chặn hàng giả tại các địa phương. Các Sở Y tế còn lại, đang tổng hợp, hoàn thiện báo cáo gửi Bộ Y tế, trong đó có một số Sở Y tế vẫn đang tiếp tục triển khai do có một số vụ việc phức tạp, phát sinh.

Trong lĩnh vực y tế, 38 địa phương đã kiểm tra tại 2.763 cơ sở kinh doanh thực phẩm, mỹ phẩm, dược phẩm, phát hiện hơn 200 cơ sở có hành vi vi phạm hành chính, xử phạt đến 5,1 tỉ đồng. Một số Sở Y tế đang tiếp tục củng cố hồ sơ, chờ kết quả kiểm nghiệm để tiếp tục xử lý vi phạm theo đúng quy định của pháp luật.

Đối với công tác lấy mẫu kiểm tra chất lượng của các cơ quan kiểm nghiệmnhà nước, Bộ Y tế cho biết, từ đầu năm 2025, Hệ thống kiểm nghiệm của nhà nước đã lấy khoảng 16.000 mẫu thuốc, mỹ phẩm, dược liệu để kiểm tra chất lượng; đã phát hiện 16 mẫu không đạt tiêu chuẩn chất lượng và chuyển các cơ quan chức năng xử lý.

Trong tháng cao điểm (từ 15/5-15/6) chỉ riêng Viện Kiểm nghiệm thuốc Trung ương và Viện Kiểm nghiệm thuốc TPHCM đã tiến hành lấy hơn 1.000 mẫu thuốc, mỹ phẩm dược liệu để kiểm tra chất lượng, phát hiện 4 mẫu không đạt tiêu chuẩn chất lượng.

Đặc biệt, Trung tâm Kiểm nghiệm thuốc, mỹ phẩm, thực phẩm Hà Nội đã phát hiện 2 cơ sở bán lẻ thuốc bán thuốc giả, thuốc không rõ nguồn gốc xuất xứ (Nhà thuốc Đức Anh mua bán thuốc không có nguồn gốc, thuốc nhập lậu và thuốc giả; nhà thuốc An An mua bán thuốc Theophylline extended-release tablets giả).

Tăng cường kiểm tra đột xuất và tăng mức xử phạt

Trưởng Ban chỉ đạo 389 của Bộ Y tế nhấn mạnh, thông qua tháng cao điểm vừa qua, ý thức, trách nhiệm của các cơ sở kinh doanh cũng như ý thức về phòng chống hàng giả của người dân và cộng đồng đã được nâng cao rõ rệt, đặc biệt đối với nhóm hàng thực phẩm chức năng, thực phẩm bảo vệ sức khỏe và mỹ phẩm.

Thời gian tới, Bộ Y tế sẽ tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý liên quan đến quảng cáo, cấp phép, kiểm soát, xử phạt đối với thuốc, mỹ phẩm và dược liệu, nhất là trên môi trường mạng xã hội và sàn thương mại điện tử.

Trong đó, các cơ quan quản lý sẽ phối hợp sửa đổi một số quy định hiện hành theo hướng tăng cường quản lý thực phẩm chức năng, thuốc, mỹ phẩm và dược liệu; phân cấp mạnh mẽ cho địa phương và phân định rõ trách nhiệm của các bộ, ngành trong quản lý.

Đồng thời, trình Chính phủ tăng mức và hình thức xử phạt đối với các cá nhân, tập thể vi phạm. Đẩy mạnh công tác hậu kiểm, thanh tra, kiểm tra định kỳ và đột xuất.

Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin để truy xuất nguồn gốc sản phẩm, kiểm soát từ khâu nguyên liệu, sản xuất đến phân phối, trong đó hướng đến tích hợp mã định danh, blockchain hoặc hệ thống truy xuất minh bạch dữ liệu…