Không chủ quan với bệnh cúm A

Các bác sĩ Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương điều trị cho người bệnh nhiễm cúm A nặng. (Ảnh: Thanh Sơn)

Bệnh cúm A xảy ra quanh năm nhưng thường tăng cao vào thời điểm giao mùa, nhất là khi có thời tiết nóng lạnh xen kẽ thất thường. Phần lớn người mắc cúm có biểu hiện nhẹ và tự hồi phục. Tuy nhiên, bệnh cũng có thể diễn biến nặng, gây biến chứng ở nhóm người cao tuổi, trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai, người mắc bệnh nền hoặc suy giảm miễn dịch.

Tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương (Bộ Y tế) thời gian gần đây đang rải rác tiếp nhận điều trị cho một số trường hợp nhiễm cúm A. Qua thăm khám, các bác sĩ ghi nhận tình trạng viêm phổi nặng, tổn thương phổi ảnh hưởng đáng kể đến khả năng trao đổi khí, phải được hỗ trợ hô hấp với nồng độ oxy khoảng 40-50% để duy trì oxy máu. Các xét nghiệm ghi nhận phản ứng viêm và các chỉ số nhiễm khuẩn tăng cao. Người bệnh được điều trị cúm A kết hợp điều trị tình trạng nhiễm khuẩn và hỗ trợ hô hấp tích cực.

Thạc sĩ, bác sĩ nội trú Lê Thị Huyền, Trung tâm Hồi sức tích cực, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, sau 3 ngày điều trị, bệnh nhân đã hết sốt, huyết động tương đối ổn định, nhưng tình trạng tổn thương phổi vẫn còn nặng, chưa thể tự duy trì hô hấp hiệu quả và tiếp tục phải thở máy không xâm nhập.

Theo các bác sĩ, ở người mắc COPD, đường thở thường bị viêm và tắc nghẽn kéo dài, khiến chức năng hô hấp suy giảm. Khi mắc cúm A, tình trạng viêm đường hô hấp và tăng tiết dịch có thể làm nặng thêm tình trạng tắc nghẽn sẵn có. Đồng thời, tổn thương phổi do cúm có thể làm giảm khả năng trao đổi khí, khiến người bệnh nhanh chóng rơi vào suy hô hấp. Trường hợp này cho thấy mức độ nguy hiểm của cúm A không thể chỉ đánh giá qua mức độ sốt. Ở người có bệnh phổi mạn tính, tình trạng khó thở tăng dần, đặc biệt khi tiến triển nhanh, có thể là dấu hiệu cảnh báo bệnh đang trở nặng và cần được cấp cứu kịp thời.

Thạc sĩ, bác sĩ Phạm Văn Phúc, Phó Giám đốc Trung tâm Hồi sức tích cực, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương khuyến cáo, người dân cần chủ động tiêm vaccine phòng cúm hằng năm, đặc biệt là các nhóm có nguy cơ cao. Bên cạnh đó, cần duy trì vệ sinh tay, che miệng và mũi khi ho, hắt hơi, giữ không gian sống thông thoáng và hạn chế tiếp xúc gần với người đang có triệu chứng mắc bệnh. Người mắc cúm nên hạn chế tiếp xúc với người khác để giảm nguy cơ lây nhiễm.

Khi trẻ em hoặc người thuộc nhóm nguy cơ cao xuất hiện các triệu chứng nghi ngờ cúm, gia đình nên đưa người bệnh đi khám sớm để được đánh giá và hướng dẫn điều trị phù hợp. Cần đưa người bệnh đến cơ sở y tế ngay khi xuất hiện các dấu hiệu như khó thở, thở nhanh, tím tái, đau tức ngực, lơ mơ, kích thích bất thường hoặc sức khỏe xấu đi nhanh chóng. Ở trẻ em, các dấu hiệu như khó thở, rút lõm lồng ngực, li bì, co giật, không uống được hoặc có biểu hiện mất nước cần được xử trí y tế kịp thời.

Các bác sĩ lưu ý, mức độ nặng của cúm không thể chỉ đánh giá qua mức độ sốt. Người bệnh cần được theo dõi sát diễn biến hô hấp và những thay đổi bất thường của sức khỏe để phát hiện sớm dấu hiệu chuyển nặng, điều trị kịp thời.

Cúm mùa là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính do virus cúm gây ra. Bệnh lây truyền chủ yếu qua đường hô hấp, qua các giọt bắn hô hấp hoặc tiếp xúc với bề mặt có virus. Bệnh xảy ra quanh năm nhưng thường tăng cao vào thời điểm giao mùa, nhất là khi có thời tiết nóng lạnh xen kẽ thất thường. Theo số liệu của hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm, biểu đồ số mắc cúm mùa có xu hướng gia tăng trong những tuần gần đây.

Để chủ động bảo vệ sức khỏe của bản thân, gia đình và cộng đồng, Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) khuyến cáo người dân cần thực hiện: Đeo khẩu trang đúng cách khi đến cơ sở y tế, trên phương tiện giao thông công cộng, tại nơi đông người hoặc trong không gian kín, thông khí kém.

Người có triệu chứng viêm đường hô hấp cần đeo khẩu trang khi tiếp xúc với người khác. Che miệng, mũi khi ho hoặc hắt hơi bằng khăn giấy dùng một lần hoặc khuỷu tay áo; bỏ khăn giấy đã sử dụng đúng nơi quy định và rửa tay ngay sau đó. Rửa tay thường xuyên bằng xà-phòng và nước sạch hoặc dung dịch sát khuẩn tay; hạn chế đưa tay lên mắt, mũi, miệng. Giữ vệ sinh cá nhân; thường xuyên vệ sinh, làm sạch các bề mặt thường xuyên tiếp xúc; bảo đảm thông thoáng nơi ở, nơi làm việc, lớp học và tăng cường thông khí tại không gian kín. Hạn chế tiếp xúc gần với người mắc hoặc nghi mắc bệnh đường hô hấp. Người có triệu chứng sốt, ho, đau họng, sổ mũi nên hạn chế tiếp xúc với người khác, nghỉ ngơi và theo dõi sức khỏe.

Đáng chú ý, người dân không tự ý sử dụng thuốc kháng virus, thuốc kháng sinh khi chưa có chỉ định của nhân viên y tế. Người thuộc nhóm có nguy cơ diễn biến nặng khi mắc cúm, gồm người trên 65 tuổi; trẻ em dưới 5 tuổi; phụ nữ mang thai (đặc biệt trong 3 tháng cuối thai kỳ) hoặc phụ nữ mới sinh trong vòng hai tuần; người có bệnh nền như bệnh tim mạch, bệnh phổi mạn tính, suy thận, xơ gan, đái tháo đường; người suy giảm miễn dịch hoặc người có dấu hiệu bệnh diễn biến nặng cần liên hệ hoặc đến cơ sở y tế để được tư vấn, khám và xử trí kịp thời.