Cảnh báo ngộ độc sâu ban miêu

Ngày 28/6, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 thông tin, Khoa Hồi sức nội khoa và chống độc của bệnh viện vừa tiếp nhận nam bệnh nhân N.Đ.T (42 tuổi, Yên Bái) bị ngộ độc vì ăn sâu ban miêu.

Thông tin từ gia đình, anh T ăn món sâu ban miêu chiên. Sau 30 phút, bệnh nhân có biểu hiện buồn nôn, đau bụng, tê bì đầu lưỡi và mặt, yếu cơ tứ chi, đái máu toàn bãi. Người bệnh được đưa vào bệnh viện tuyến trước cấp cứu, được chẩn đoán ngộ độc sâu ban miêu và được chuyển tới Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 trong tình trạng mệt mỏi nhiều, yếu cơ tứ chi, tiêu cơ vân, suy thận cấp.

Sâu ban miêu. https://suckhoeviet.org.vn/

Trước đó, vào tối 5/5, năm người ở tỉnh Yên Bái cùng ăn cơm tối với món sâu ban miêu chiên. Trong năm người có ba người ăn sâu ban miêu, hai người còn lại không ăn. Sau khi ăn khoảng 1-3 giờ đồng hồ, ba người ăn sâu ban miêu có biểu hiện buồn nôn, nôn, đau bụng, chướng bụng, tiểu buốt, tiểu khó, có người tiểu ra máu…

Sáng sớm hôm sau, ba người được đưa đến bệnh viện địa phương. Tại đây, ba bệnh nhân được chẩn đoán bị ngộ độc và được chuyển đến Bệnh viện Bạch Mai.

Vào năm 2023, ba bệnh nhân ở Lạng Sơn cũng bị ngộ độc sau khi ăn món sâu ban miêu chiên.

Người nhà của bệnh nhân cho hay sau khi ăn khoảng 20 phút, cả ba người xuất hiện tình trạng đau bụng, nôn và nôn ra máu, khó thở, tiểu buốt, phồng rộp niêm mạc vùng lưỡi...

Các bệnh nhân được chuyển đến Bệnh viện Đa khoa tỉnh Lạng Sơn với chẩn đoán ngộ độc do ăn sâu ban miêu, suy đa tạng. Sau đó, các bệnh nhân được chuyển tiếp đến Bệnh viện Bạch Mai.

Năm 2022, một người ở xã Lưu Sơn, huyện Đô Lương, tỉnh Nghệ An đã tử vong sau khi ăn sâu ban miêu. Theo người nhà nạn nhân, ông Trần M.H. (50 tuổi) và bà Bùi Thị B. (64 tuổi) đã bắt loại sâu ban miêu này rồi chế biến. Sau đó, cả hai người bị nôn ra máu, rộp miệng lưỡi.

Các nạn nhân đã được người thân đưa đến Bệnh viện Đa khoa huyện Đô Lương để cấp cứu và sau đó chuyển xuống Bệnh viện Đa khoa tỉnh Nghệ An. Tuy nhiên, do ngộ độc nặng, bà B. đã tử vong.

Cẩn trọng với các món ăn từ côn trùng. https://suckhoeviet.org.vn/

Bác sĩ tại Trung tâm Chống độc - Bệnh viện Bạch Mai khuyến cáo, nếu tiếp xúc với sâu ban miêu và bị chất độc gây bỏng rát, đỏ rộp da hay mắt, người dân cần rửa vùng bỏng rát bằng nước sạch và nhanh chóng đến ngay bệnh viện.

Trong y tế, sâu ban miêu được ứng dụng trong một số bài thuốc y học cổ truyền, song vì độc tính cao nên các chuyên gia y tế khuyến nghị người dân không nên tự ý thu bắt và sử dụng.

Ngoài ra, người dân cũng cần từ bỏ thói quen ăn những loại côn trùng, động vật lạ vì không biết chúng có chứa chất độc hay không; Kiểm tra kỹ khi mua rau củ quả để không lẫn sâu ban miêu trong thực phẩm.

Ngoài ra, người dân lưu ý khi sử dụng thuốc đông y vì một số bài thuốc dân gian không rõ nguồn gốc thường có thành phần từ sâu ban miêu. Khi nghi ngờ bị ngộ độc sâu ban miêu, hãy nhanh chóng đưa người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất để được xử lý kịp thời.

Sâu ban miêu là một loại bọ có hình dáng giống bọ xít, độc tính cao có thể dẫn tới ngộ độc nếu dùng sai cách. Sâu ban miêu ở Việt Nam thường được tìm thấy trên thân cây đậu (còn được gọi là sâu đậu).

Sâu ban miêu có đầu hình tim, có rãnh dọc ở giữa, râu đen hình sợi. Thân có 11 đốt, giữa đầu và thân có một chỗ thắt lại. Phía trên 2 cánh màu đen có các chấm màu vàng hoặc màu đỏ nhạt hoặc thân màu vàng với các điểm hay các dải ngang màu đen.

Nhiều người nhầm tưởng rằng sâu ban miêu lành tính vì loài này có nhiều ở rau ngót, rau tầm bóp… Tuy nhiên đây thực chất là một loài bọ cánh cứng, chứa chất độc Cartharidin. Sâu ban miêu có một số loài khác nhau nhưng chúng đều chứa chất độc này.