Tháo gỡ vướng mắc trong mua sắm thuốc của bệnh viện công

Chiều 6/11, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XV, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch, Luật Đầu tư, Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư và Luật Đấu thầu.

Tham gia thảo luận sâu vào các nội dung của dự thảo Luật, một trong những nội dung thu hút sự quan tâm của các đại biểu là nội dung sửa đổi, bổ sung khoản 2 Điều 55 của Luật Đấu thầu.

Đại biểu Trần Khánh Thu (Thái Bình) cho rằng quy định trong dự thảo Luật về sửa đổi, bổ sung khoản 2 Điều 55 của Luật Đấu thầu về mua thuốc để bán lẻ tại nhà thuốc bệnh viện công lập chưa thể tháo gỡ được ở khâu tổ chức mua sắm thuốc bán lẻ tại các cơ sở y tế công lập, vì 2 lý do.

Tháo gỡ vướng mắc trong mua sắm thuốc của bệnh viện công. Ảnh minh họa.

Thứ nhất, mua sắm trực tiếp không phải là áp giá. Trong các quy định về đấu thầu không có hình thức nào là áp giá.

Mua sắm trực tiếp cũng là một hình thức lựa chọn nhà thầu nên cần thực hiện các quy trình, trình tự lựa chọn nhà thầu như: Xây dựng kế hoạch; tổ chức thẩm định, phê duyệt chọn nhà thầu; phát hành hồ sơ, đánh giá hồ sơ, đề xuất và thẩm định cũng như phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu.

Thời gian thực hiện các bước không thể cắt ngắn được; trong khi nhà thuốc bệnh viện không chỉ phục vụ người bệnh nội trú mà còn phục vụ người bệnh ngoại trú, người nhà người bệnh và các đối tượng khác.Hiện nay cũng chưa có mẫu hồ sơ đối với việc mua sắm trực tiếp.

Thứ hai, nhà thuốc bệnh viện hoạt động theo hình thức kinh doanh có đóng thuế nên hàng hóa bán tại đây bao gồm chi phí tổ chức đấu thầu và các khoản thuế phí của cơ sở kinh doanh; tất cả sẽ được tính trên giá thành sản phẩm.

Người dân phải chịu tăng thêm chi phí này. Bên cạnh đó, nguồn thu hợp pháp của đơn vị tự chủ công lập còn đến từ các nơi khác như căngtin, tạp hóa... Nếu áp dụng phạm vi Điều 2 của Luật Đấu thầu thì các sản phẩm tại đây cũng thuộc đối tượng áp dụng.

Đại biểu kiến nghị sửa Khoản 2, Điều 55 như sau: Đối với việc mua thuốc không thuộc danh mục thuốc do quỹ bảo hiểm y tế chi trả, mua vaccine để tiêm chủng theo hình thức dịch vụ, mua hàng hóa để bán lẻ bao gồm cả mua thuốc để bán lẻ tại cơ sở bán lẻ thuốc trong khuôn viên cơ sở khám bệnh, chữa bệnh công lập thì cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, cơ sở y tế tự quyết định việc mua sắm trên cơ sở đảm bảo công khai, minh bạch, hiệu quả kinh tế và trách nhiệm giải trình.

Theo đại biểu Trần Thị Nhị Hà (Hà Nội), nhà thuốc bệnh viện bán thuốc theo nhu cầu của người bệnh mà không dự trù trước được về danh mục, số lượng nên rất khó để xây dựng kế hoạch lựa chọn nhà thầu.

Việc thiếu thuốc tại nhà thuốc bệnh viện buộc người dân phải mua bên ngoài. Điều này vừa bất tiện, vừa khó kiểm soát chất lượng, giá cả và ảnh hưởng đến quyền tiếp cận dịch vụ y tế tốt nhất.

Trước thực trạng trên, đại biểu Trần Thị Nhị Hà kiến nghị sửa khoản 2 Điều 55 như sau: Đối với việc mua vaccine để tiêm chủng theo hình thức dịch vụ; mua thuốc, thiết bị y tế, mỹ phẩm, thực phẩm chức năng, hàng hóa thiết yếu khác tại cơ sở bán lẻ trong khuôn viên cơ sở khám chữa bệnh công lập thì cơ sở khám chữa bệnh được tự quyết định việc mua sắm đảm bảo công khai, minh bạch, hiệu quả kinh tế và trách nhiệm giải trình mà không phải áp dụng các hình thức lựa chọn nhà thầu theo quy định của Luật Đấu thầu.

Về vấn đề này, đại biểu Phạm Khánh Phong Lan (TP Hồ Chí Minh), cho rằng nhà thuốc bệnh viện hiện vẫn tạo cảm giác yên tâm cho người bệnh cả về chất lượng và giá thuốc.

Tuy nhiên, các nhà thuốc bệnh viện đang phải chịu sự ràng buộc của rất nhiều quy định, trong đó có quy định của Luật Đấu thầu hiện hành, khiến hoạt động mua sắm thuốc gặp nhiều khó khăn.

Đại biểu đề nghị cần bổ sung quy định về mua sắm trực tiếp, nếu không sửa Luật thì khi xây dựng nghị định, thông tư hướng dẫn cần phải giải thích theo nghĩa rộng hơn về việc “tự quyết định việc mua sắm".

Trong các hình thức đấu thầu, nhà thuốc có thể lựa chọn chỉ định thầu, chào hàng cạnh tranh, mua sắm trực tiếp đàm phán giá... chứ không phải chỉ đấu thầu rộng rãi.