Y học cổ truyền là gì? Có nên khám chữa bệnh bằng Y học cổ truyền?

Y học cổ truyền là di sản quý báu của dân tộc đã có từ thủa sơ khai của nước ta. Hiện nay khám chữa bệnh bằng YHCT là phương pháp được dùng trong điều trị nhiều bệnh lý. Để hiểu thêm về phương pháp chữa bệnh bằng YHCT có phù hợp với mình hay không, bệnh nhân nên tìm hiểu kỹ để lựa chọn những địa chỉ thăm uy tín để bệnh được chữa trị hiệu quả.
Y học cổ truyền tham gia phòng chống Covid 19 Y học cổ truyền tham gia phòng chống Covid 19
Điều trị thiếu máu do bệnh trĩ bằng y học cổ truyền Điều trị thiếu máu do bệnh trĩ bằng y học cổ truyền

Y học cổ truyền là gì?

Y học cổ truyền là gì? Có nên khám chữa bệnh bằng y học cổ truyền
Ảnh minh họa https://suckhoeviet.org.vn/

Y học cổ truyền Việt Nam là di sản quý báu của dân tộc ta đã có từ thủa sơ khai của đất nước ta cho đến nay. Y học cổ truyền Việt Nam là một bộ phận cấu thành của nền văn hóa Việt Nam, được xác định như một nhân tố quan trọng giúp cho chiến lược chăm sóc sức khỏe thành công. Đảng và Nhà nước ta luôn coi trọng việc kế thừa, phát huy và phát triển nền Y học cổ truyền Việt Nam.

Các nghiên cứu từ xưa đã chỉ ra rằng phương pháp khám bằng Y học cổ truyền (YHCT) xuất phát từ nền y học phương Đông. Ngày nay, YHCT để chỉ nền y học xuất phát từ Việt Nam và Trung Quốc để phân biệt với Tây y.

Nền YHCT còn lưu trữ nhiều bài thuốc trong đó phương pháp trị liệu như: châm cứu, bấm huyệt, xoa bóp... đã được chứng minh về tính hiệu quả và an toàn trong chữa trị. Có thể nói, tính độc đáo nhất của YHCT nằm ở cách sử dụng thuốc. Phương pháp chữa bệnh bằng YHCT hầu như chỉ sử dụng thuốc có nguồn gốc từ tự nhiên, dựa trên dược tính, hiệu quả của từng vị, phối hợp với nhau thành một bài thuốc hoàn chỉnh.

Khám chữa bệnh bằng Y học cổ truyền

Chẩn đoán Y học cổ truyền

Chẩn đoán hay khám chữa bệnh bằng YHCT các phương pháp chẩn đoán bao gồm:

Phương pháp vọng chẩn (nhìn)

Chẩn đoán bằng phương thức quan sát (nhìn) tình trạng bệnh nhân tỉ mỉ như: thần, sắc, hình thái, mặt, lưỡi… của người bệnh, sẽ giúp thầy thuốc sơ bộ thấy cần đi sâu, nắm vững những vấn đề gì để biết được tình hình bệnh tật trong cơ thể phản ánh ra ngoài. YHCT rất chú trọng đến việc xem xét các bộ phận ở mặt, mắt, lưỡi… vì có quan hệ nhiều với các tạng phủ.

Phương pháp văn chẩn (nghe - ngửi)

Phương pháp văn chẩn là để ý đến những tính chất của các âm thanh như tiếng thở, tiếng ho, tiếng rên hay ngửi mùi phát ra từ người bệnh.

Phương pháp vấn chẩn (hỏi)

Hỏi người bệnh hoặc thân nhân người bệnh là một yếu tố hết sức quan trọng để cung cấp thêm cho thầy thuốc những chi tiết không thể biết được về tiền sử bệnh, diễn tiến bệnh từ lúc khởi bệnh đến lúc thăm khám. Hỏi sẽ giúp thầy thuốc bổ sung những khái niệm đã có, làm sáng tỏ những nghi ngờ đã có khi nhìn và nghe.

Phương pháp thiết chẩn

Thiết là cắt mổ xẻ để phân tích. Đây là khâu cuối cùng trong tứ chẩn, nhằm tập hợp đầy đủ những triệu chứng, giúp cho việc chẩn đoán bệnh một cách toàn tiện. Thiết chẩn gồm 2 phần :

Mạch chẩn: xem mạch để biết tình trạng thịnh, suy của các tạng phủ, vị trí nông, sâu và tính chất hàn, nhiệt của bệnh.

Xúc chẩn: sờ nắn vùng bụng, tứ chi, da thịt (bì phu, cơ nhục), đường đi của kinh mạch và bộ phận bị bệnh để tìm các biểu hiện bất thường.

Điều trị chữa bệnh bằng Y học cổ truyền

Y học cổ truyền là gì? Có nên khám chữa bệnh bằng y học cổ truyền
Ảnh minh họa https://suckhoeviet.org.vn/

Hiện nay các phòng khám YHCT thường vận dụng phương pháp châm cứu, thuốc uống hoặc dùng ngoài da và cả xoa bóp trong điều trị bệnh. Trong đó, việc châm cứu cho bệnh nhân dựa trên hoạt động của hệ thống kinh mạch với hàng trăm huyệt đạo trên cơ thể.

Hệ thống các huyệt và đường kinh mạch có mối liên hệ mật thiết với các tạng, phủ trong cơ thể, để điều trị các rối loạn ở tạng phủ nào, rối loạn kiểu nào thì cần can thiệp vào các huyệt tương ứng và một số huyệt khác để hỗ trợ cần thiết. Người thầy thuốc sẽ dựa trên nguyên lý này để điều trị, các rối loạn ở tạng phủ nào, rối loạn kiểu nào thì sẽ thực hiện can thiệp vào các huyệt tương ứng và một số huyệt khác liên quan để hỗ trợ nếu cần thiết.

Điều đặc biệt là hệ thống các huyệt, kinh mạch đó không thể dùng các phương pháp giải phẫu, sinh lý của Tây y để miêu tả được, tuy rằng trong thời đại ngày nay, châm cứu được sử dụng như một phương pháp gây vô cảm (gây tê) trong một số cuộc phẫu thuật (Đông Tây y kết hợp).

Ưu, nhược điểm của Y học cổ truyền

Ưu điểm của Y học cổ truyền

YHCT có các ưu điểm an toàn và hiệu quả. Chính vì vậy không chỉ Châu Á, nhiều nước Âu, Mỹ đã bắt đầu xu hướng “trở về với tự nhiên” qua việc sử dụng ngày càng nhiều các loại thuốc có nguồn gốc cây cỏ hay các phương pháp điều trị của YHCT để dự phòng, chữa trị và nâng cao sức khỏe.

An toàn

Những phương pháp và nguyên liệu được sử dụng trong chẩn đoán và điều trị cho bệnh nhân trong YHCT có tính an toàn rất cao. Do các loại thuốc được sử dụng khi điều trị chủ yếu đến từ thiên nhiên ví dụ như: rễ cây, hoa, lá cây, thân cây, quả ... vốn quen thuộc, thân thiện với con người và luôn có sẵn ở mọi lúc mọi nơi. Do đó thường không có độc tính và tác dụng phụ đối với cơ thể người bệnh.

Hiệu quả

YHCT đã được rất nhiều nước trên thế giới công nhận về khả năng chữa bệnh của nó. Ngoài ra, nó còn trị được một số căn bệnh mãn tính mà Y học phương Tây cũng không tìm ra phương pháp. Y học cổ truyền không chỉ điều trị được bệnh mà nó còn có những loại thuốc giúp bổ xung dưỡng chất, có tác dụng làm đẹp cho con người.

Nhược điểm của Y học cổ truyền

Bên cạnh các ưu điểm trên YHCT còn tồn tại một số nhược điểm sau:

Thời gian tác dụng chậm

Điều trị bằng trong YHCT tuy mang lại hiệu quả cao nhưng tác dụng thường đến chậm, không nhanh như đối với Tây y. Ngoài ra, khâu bào chế thuốc thường khá kỳ công và mất nhiều thời gian do chủ yếu làm bằng thủ công. Nhiều loại thuốc trong YHCT thường có mùi đặc trưng và khá khó uống, đặc biệt với người bệnh chưa quen.

Nguồn nhân lực Y học cổ truyền còn hạn chế

Bác sĩ YHCT sau khi tốt nghiệp tại trường phải trải qua một quá trình học hỏi lâu dài sau đó, tích lũy kinh nghiệm, thực hành liên tục rồi mới được hành nghề. Hiện tại, nền YHCT vẫn chưa thật sự đầu tư nhiều về số lượng cơ sở khám đông y cũng như chất lượng nhân viên y tế và trình độ hiểu biết từ phía bệnh nhân.

Phòng khám Y học cổ truyền uy tín

Với những bệnh nhân quan tâm và đang có nhu cầu tìm hiểu một địa chỉ khám chữa bệnh bằng thuốc Đông Y tốt thì có thể tham khảo nội dung bài viết dưới đây. Bài viết đưa ra gợi ý về cả bệnh viện công lập và cả cơ sở y tế tư nhân để bệnh nhân và người nhà có thể tham khảo.

Bệnh viện Y học cổ truyền Trung ương

Địa chỉ: Số 29 Nguyễn Bỉnh Khiêm, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội

Dù chuyên khoa về YHCT nhưng Bệnh viện Y học cổ truyền Trung ương có đầy đủ các chuyên khoa cận lâm sàng thực hiện Chụp chiếu, xét nghiệm, thăm dò chức năng, sản xuất thuốc Đông y.

Bệnh viện khám, nhận bệnh nhân vào điều trị nội trú, điều trị ngoại trú với các chuyên khoa khám: Nội, ngoại, phụ, nhi, nam khoa, vật lý trị liệu, thủy trị liệu, châm cứu, xoa bóp, xử lý cấp cứu ban đầu. Bệnh viện cũng kết hợp điều trị Đông Tây y mang lại hiệu quả khám chữa bệnh hiệu quả cao và trên nhiều đối tượng người bệnh và nhiều nhóm bệnh khác nhau.

Bệnh viện Châm cứu Trung ương

Địa chỉ: Số 49 Thái Thịnh, quận Đống Đa, Hà Nội

Bệnh viện Châm cứu Trung ương là cơ sở y tế có uy tín lớn về châm cứu và phục hồi chức năng. Khám, cấp cứu, điều trị, phục hồi chức năng cho người bệnh ở tuyến cao nhất bằng phương pháp không dùng thuốc: Châm cứu, xoa bóp, bấm huyệt, dưỡng sinh…

Bệnh viện được đánh giá tốt về kết hợp tốt giữa y học hiện đại với YHCT trong chẩn đoán và điều trị bệnh, được người bệnh tín nhiệm. Bệnh viện Châm cứu Trung ương sử dụng phương pháp điều trị đa dạng kết hợp giữa YHCT và Y học hiện đại gồm:

Viện Y học cổ truyền Quân đội

Địa chỉ: Số 442 Kim Giang, quận Hoàng Mai, Hà Nội

Viện YHCT Quân đội là đơn vị đầu ngành về YHCT trong toàn quân và là một trong 5 cơ sở Y học cổ truyền lớn tại Việt Nam.

Hiện tại, Viện điều trị có hiệu quả trên 50 mặt bệnh bằng phương pháp kết hợp Đông - Tây y. Từ kết quả thừa kế, điều trị và nghiên cứu khoa học, tới nay, Viện đã tạo ra được trên 60 chủng loại thuốc. Hàng năm, đơn vị sản xuất trên 100 tấn dược phẩm các loại phục vụ điều trị nội và ngoại trú dưới dạng: viên hoàn, viên nang, viên nén, cao lỏng, chè tan, thuốc bột...

Các bệnh điều trị hiệu quả tại đây bao gồm: Bệnh lý hậu môn trực tràng (trĩ, rò hậu môn, viêm đại tràng),bệnh lý xương khớp (viêm khớp, thoát vị cột sống, thoái hóa xương khớp),bệnh lý tim mạch (tăng huyết áp, thiếu máu cơ tim, di chứng đột quỵ).

Khoa Y học cổ truyền – Bệnh viện Bạch Mai

Địa chỉ: Số 78 Giải Phóng, Đống Đa, Hà Nội

Khoa YHCT là đơn vị chuyên môn kỹ thuật về YHCT hoạt động trong bệnh viện đa khoa đặc biệt tuyến trung ương, là cầu nối giữa Y học hiện đại với YHCT. Khoa Y học cổ truyền đã và đang nghiên cứu, kế thừa, phát triển nhiều bài thuốc và một số phương pháp chữa bệnh không dùng thuốc mang lại hiệu quả cao.

Khoa YHCT có mối liên kết kết chặt chẽ với các khoa lâm sàng khác trong bệnh viện nên được hỗ trợ tối ưu về chuyên môn kỹ thuật, giúp cho công tác khám chữa bệnh luôn đạt hiệu quả cao nhất.

Phòng chẩn trị Y học cổ truyền Thọ An Đường

Địa chỉ: Nhà D1A ngõ 360 Xã Đàn, Đống Đa, Hà Nội

Phòng khám Thọ An Đường được mở bởi bác sĩ khoa Khám chữa bệnh chất lượng cao - Bệnh viện Y học cổ truyền Trung ương. Đây là một phòng khám tư về YHCT uy tín tại Hà Nội.

Trung tâm điều trị phục hồi Xương khớp Việt Nam

Địa chỉ: Số 15 ngõ 135 Đội Cấn, quận Ba Đình, Hà Nội

Trung tâm điều trị phục hồi Xương khớp Việt Nam được thành lập với mục tiêu là đơn vị tiên phong hỗ trợ điều trị phục hồi xương khớp hiệu quả, an toàn, giúp đẩy lùi bệnh xương khớp, để tạo ra một cuộc sống khỏe mạnh, hạnh phúc cho người bệnh.

Trung tâm đầu tư vào đẩy mạnh cơ sở vật chất, trang thiết bị y tế phục vụ cho quá trình khám chữa bệnh.

Đội ngũ bác sĩ tại Trung tâm chủ yếu là các Thạc sĩ, Bác sĩ từ các Bệnh viện YHCT uy tín tại Hà Nội có lịch thăm khám. Ngoài ra, còn có lịch khám của các Giáo sư, Phó Giáo sư, Tiến sĩ với nhiều năm kinh nghiệm.

Phòng khám Y học cổ truyền và Phục hồi chức năng Hoàng Gia

Địa chỉ: Số 45 Phủ Doãn, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội

Phòng khám YHCT và Phục hồi chức năng Hoàng Gia là phòng khám kết hợp giữa các bài thuốc Đông y với các phương pháp điều trị không dùng thuốc.

Phòng khám có đội ngũ cố vấn chuyên môn là các Giáo sư, chuyên gia đầu ngành, cùng các Thạc sĩ, Bác sĩ đã có nhiều kinh nghiệm, trình độ chuyên môn cao được đào tạo tại các trường đại học, cao đẳng và tại các bệnh viện nổi tiếng như: Bệnh viện Việt Đức, BV Bạch Mai, BV YHCT Trung ương, BV YHCT Bộ Công An…

Phòng khám được trang bị các thiết bị chuyên ngành như máy kéo giãn cột sống, máy điều trị siêu âm, máy sóng ngắn, máy Điện xung, điện phân và từ trường, máy đun Parafin điều trị, và nhiều thiết bị tập vận động phục hồi chức năng khác…

Sự kết hợp giữa kinh nghiệm của các Giáo sư đầu ngành, các Bác sĩ chuyên ngành cùng các thiết bị y tế hiện đại sẽ giúp việc điều trị bằng phương pháp YHCT và phục hồi chức năng của Phòng khám Hoàng Gia đạt hiệu quả cao.

https://suckhoeviet.org.vn/

Thúy Hà

Tin liên quan

Xây dựng danh mục những “Vấn đề chuyên môn cốt lõi” của lĩnh vực y học cổ truyền

Xây dựng danh mục những “Vấn đề chuyên môn cốt lõi” của lĩnh vực y học cổ truyền

Ngày 15/5, tại Hà Nội, Học viện Y-Dược học cổ truyền Việt Nam (Bộ Y tế) phối hợp Hội đồng Y khoa quốc gia tổ chức Hội thảo quốc tế góp ý danh mục “Vấn đề chuyên môn cốt lõi” và xây dựng test blueprint đánh giá năng lực hành nghề khám bệnh, chữa bệnh cho bác sĩ y học cổ truyền.
Ký kết hợp tác giữa hai bệnh viện y học cổ truyền: Kết nối tri thức, lan tỏa giá trị y học dân tộc

Ký kết hợp tác giữa hai bệnh viện y học cổ truyền: Kết nối tri thức, lan tỏa giá trị y học dân tộc

Ngày 12/3/2026, tại trụ sở Sở Y tế tỉnh Cao Bằng đã diễn ra lễ ký kết thỏa thuận hợp tác chuyên môn giữa Bệnh viện Đa khoa Y học cổ truyền Hà Nội và Bệnh viện Đa khoa Y dược cổ truyền – Phục hồi chức năng tỉnh Cao Bằng. Sự kiện không chỉ mở ra cơ hội hợp tác trong đào tạo, chuyển giao kỹ thuật và hỗ trợ chuyên môn, mà còn thể hiện tinh thần gắn kết của những người thầy thuốc cùng chung tâm huyết với sự nghiệp phát triển y học cổ truyền Việt Nam.
Y học cổ truyền Việt Nam cùng y học hiện đại trong kỉ nguyên vươn mình của đất nước - Những vấn đề cần quan tâm để phát triển bền vững

Y học cổ truyền Việt Nam cùng y học hiện đại trong kỉ nguyên vươn mình của đất nước - Những vấn đề cần quan tâm để phát triển bền vững

Tạp chí Sức Khoẻ Việt trân trọng giới thiệu bài viết: "Y học cổ truyền Việt Nam cùng y học hiện đại trong kỉ nguyên vươn mình của đất nước - Những vấn đề cần quan tâm để phát triển bền vững" của TTND. GS. TS Trương Việt Bình - Chủ tịch Hội Nam Y Việt Nam.
Ban Thiện nguyện phía Nam (Hội Nam y Việt Nam) tổ chức khám chữa bệnh y học cổ truyền và tặng quà cho 150 người dân tại xã Tân Tập

Ban Thiện nguyện phía Nam (Hội Nam y Việt Nam) tổ chức khám chữa bệnh y học cổ truyền và tặng quà cho 150 người dân tại xã Tân Tập

(SKV) - Sáng 13/6, tại Chùa Giác Thiện (xã Tân Tập, tỉnh Tây Ninh), Ban Thiện nguyện phía Nam thuộc Hội Nam y Việt Nam phối hợp cùng UBMTTQ Việt Nam xã Tân Lập, Chùa Giác Thiện, Phòng khám Y học cổ truyền Dr Khỏe, Câu lạc bộ Thiện nguyện Từ Tâm Y Quán và các mạnh thường quân trong, ngoài nước tổ chức chương trình khám chữa bệnh bằng y học cổ truyền, cấp phát thuốc miễn phí và trao quà cho người dân có hoàn cảnh khó khăn.
Chi hội Nam y tỉnh An Giang phối hợp Chùa Nam Thạnh Tự khám và cấp thuốc miễn phí cho nhân dân

Chi hội Nam y tỉnh An Giang phối hợp Chùa Nam Thạnh Tự khám và cấp thuốc miễn phí cho nhân dân

Đoàn đã khám bệnh, cấp thuốc và trao quà cho 250 người dân, đồng thời khám bệnh và cấp thuốc cho 150 người dân, với tổng số 400 lượt người được chăm sóc sức khỏe.
Hội Nam Y Việt Nam: Chi hội Nam Y Văn phòng tổ chức kỳ họp thường kỳ- Kết nạp Hội viên mới và phổ cập tri thức dược liệu kháng khuẩn

Hội Nam Y Việt Nam: Chi hội Nam Y Văn phòng tổ chức kỳ họp thường kỳ- Kết nạp Hội viên mới và phổ cập tri thức dược liệu kháng khuẩn

HÀ NỘI: Sáng 23/5/2026, Chi hội Nam Y Văn phòng (thuộc Hội Nam Y Việt Nam) đã trang trọng tổ chức buổi họp thường kỳ nhằm đánh giá hoạt động thời gian qua, triển khai phương hướng nhiệm vụ thời gian tới. Đồng thời, buổi họp cũng diễn ra lễ kết nạp hội viên mới và chương trình phổ cập tri thức chuyên môn kết hợp nhận diện thương hiệu Sao Thiên Y.
Nâng cao tay nghề chăm sóc sức khỏe cộng đồng và lan tỏa giá trị nước sạch Hydrogen tại Kon Tum

Nâng cao tay nghề chăm sóc sức khỏe cộng đồng và lan tỏa giá trị nước sạch Hydrogen tại Kon Tum

QUẢNG NGÃI – Vừa qua, Chi hội Nam Y phường Kon Tum, tỉnh Quảng Ngãi đã tổ chức buổi sinh hoạt định kỳ với mục tiêu đào tạo, nâng cao tay nghề y học cổ truyền cho các hội viên. Buổi sinh hoạt không chỉ dừng lại ở việc trao đổi chuyên môn y tế mà còn mở ra không gian giao lưu đặc biệt với doanh nghiệp, mang đến những kiến thức thiết thực về nguồn nước sạch – yếu tố cốt lõi trong việc bảo vệ sức khỏe chủ động cho bản thân và cộng đồng.
Hội nghị khoa học- Định hướng mới cho sự kết hợp Y học Cổ truyền và Y học hiện đại trong kỷ nguyên số

Hội nghị khoa học- Định hướng mới cho sự kết hợp Y học Cổ truyền và Y học hiện đại trong kỷ nguyên số

CẦN THƠ – Sáng ngày 16/05/2026, tại Vạn Phát Riverside (thành phố Cần Thơ), Hội nghị Khoa học với chủ đề “Y học cổ truyền – Y học hiện đại trong kỷ nguyên mới - Cơ hội và thách thức” đã chính thức được khai mạc. Sự kiện quy mô này do Trường Trung cấp Quốc tế Mekong phối hợp cùng Phòng khám Đa khoa BIC NANO CELL và Chi hội Nam Y Cần Thơ tổ chức, thu hút đông đảo giới chuyên gia, cơ quan quản lý và các y bác sĩ trên cả nước tham dự.
Phiên bản di động