Công dụng làm thuốc của cây trứng cá
Cây trứng cá có thânnhỏ hoặc nhỡ. Cành nằm ngang, cong xuống phía dưới, có lông hình sao.
Lá hình trái xoan, phiến không đều, dài 7 – 12 cm, rộng 2 – 4 cm, gốc có tại ở một phía, đầu nhọn, mép khía răng không đều, hai mặt có lông, trắng nhạt ở mặt dưới, gân gốc 4, cuống lá dài 3 – 5 cm, có lông, lá kèm hình chỉ, gấp khúc.
Hoa mọc đơn độc, tụ họp thành 2 – 3 cái ở kẽ lá, cuống hoa dài hơn cuống lá, màu trắng, đài có 5 răng có lông dày ở hai mặt, đầu là đài có mũi nhọn hình chi; tràng 5 cánh hình bầu dục, thắt lại ở móng, nhị nhiều đính trên một đĩa bao quanh bầu, chỉ nhị mảnh; bầu hình trứng có lông tuyến, 5-7 ô, chứa nhiều noãn.
Quả nạc, hình cầu nhắc, đường kính khoảng 1 cm, hạt nhiều.
Bộ phận dùng: Rễ, lá.

Lá và hoa chứa kaempferol, quercetin và các 3 – 0 – galactosid của chúng, acid cafeic và luid ellagic.
Lá và thân chứa chrysin, 2’, 4’ dihyrochalcon, galangin 3, 7 – dimethylether, 5,7 – dihydroxy – 8 – methoxyllavonol, tilirosid và buddlenoid.
Đáng lưu ý là chrysin, 2’, 4′ – dihydroxychalcon và galang 3, 7 – dimethylether có hoạt tính sinh học với một nhóm dòng tế bào ở người và chuột [Ram P.Rastogi et al., vol.5. 1998].
Phần thịt bao gồm quả chứa chất rắn toàn phần 24,6%, chất rắn không tan 8,4%, protein 1,98%, đường khử 8,05%, sucrose 5,34%, acid (tính theo acid malic 0,08%) [Sastri et al., 1962,VI: 446].
Tác dụng dược lý
Rễ cây trứng cá được nghiên cứu để phát hiện thuốc chống ung thư mới. Các chất phân lập từ mật sâm đã thể hiện tác dụng độc hại tế bào đối với các tế bào P388 nuôi cấy. Các chất chiết flavan có tác dụng mạnh hơn các chất chiết flavon. Sáu flavan (1 – 6) còn thể hiện tác dụng có phần đặc hiệu đối với u hắc sắc tố và tế bào KB.
Hai hợp chất (6 và 7) có hoạt tính độc hại tế bào nói chung. Sáu flavon (6 – 11) có tác dụng độc với dòng tế bào ung thư ruột kết người (Kameda N et al., 1990).
Từ lá cây trứng cá đã phân lập được một số flavanon và flavon có tác dụng gây cảm ứng hoạt tính của enzym quinon reductase (Su B.N et al., 2003). Mật sâm có hoạt tính kháng khuẩn yếu. Nồng độ ức chế thấp nhất (MIC) trên Escherichia coli C600 của cao chiết methanol quả mật sâm tươi là 1.024 ng/ml, và trên Staphylococcus aureus 209P là 256 ug/ml (Yasunaka K. et al., 2005).
Công dụng
Theo kinh nghiệm dân gian, lá cây trứng cá được dùng sắc thông để làm thuốc điều kinh và chữa các bệnh về gan ở một số địa phương (Võ Văn Chi, 1997: 73).
Ở Campuchia, rễ cây trứng cá được phối hợp với một số dược thảo để làm thuốc điều kinh và trị các bệnh về gan.
Ở Philippin, nước hãm hoa được dùng trị nhức đầu, cảm lạnh.
Trong y học cổ truyền Ấn Độ, thuốc hãm hoa trứng cá (mật sâm) được dùng trị nhức đầu và cảm lạnh. Quả ăn được, ngọt và có vị ngon. Nước hãm lá được dùng uống như nước chè (Sastri BN. et al., 1962: 445 – 446; Seetharaman T.R., 1990).
Người dân bản xứ ở Brazin dùng nước hãm lá trứng cá theo kinh nghiệm cổ truyền để làm cho thai dễ ra (Di Stasi LC et al., 1994).
Mật sâm được dùng trong y học dân gian Mexico để trị bệnh sởi, mụn mủ ở miệng và đau dạ dày (Yasunaka K. et al., 2005).
Tin liên quan
Dự báo thời tiết ngày 14/1/2026: Bắc Bộ sáng sớm có sương mù nhẹ rải rác
05:30 | 14/01/2026 Môi trường xanh
Nâng tầm giá trị dược liệu Việt Nam
08:15 | 13/01/2026 Y học cổ truyền
Diễn tập công tác y tế phục vụ Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng
22:49 | 12/01/2026 Dấu ấn Việt Nam
Cùng chuyên mục
Vừng đen - Vị thuốc bồi bổ gan thận, dưỡng khí huyết
08:00 | 14/01/2026 Y học cổ truyền
Giữ ấm từ bàn chân: Bước đơn giản để phòng cảm lạnh mùa rét
20:41 | 13/01/2026 Thông tin đa chiều
Những bài thuốc quý từ cây bưởi
07:45 | 12/01/2026 Y học cổ truyền
Hoa sói – Dược liệu thơm quen thuộc trong Đông y, cần dùng đúng cách để bảo đảm an toàn
07:35 | 10/01/2026 Thông tin đa chiều
Hoa hiên – Dược liệu Đông y quen thuộc giúp thanh nhiệt, cầm máu và an thần
13:31 | 09/01/2026 Thông tin đa chiều
Thảo quyết minh – Vị thuốc nam quen thuộc hỗ trợ thanh can, nhuận tràng, hạ huyết áp
13:31 | 09/01/2026 Thông tin đa chiều
Các tin khác
Chủ động bảo vệ sức khỏe cộng đồng và người lao động trong mùa lạnh
11:19 | 08/01/2026 Tư vấn
Quy định về kê đơn thuốc cổ truyền, thuốc dược liệu
16:56 | 06/01/2026 Y học cổ truyền
[Infographic] 5 cách chữa viêm thanh quản bằng gừng
08:00 | 04/01/2026 Y học cổ truyền
Cách sử dụng cây ngải cứu trong các bài thuốc chữa bệnh
07:45 | 03/01/2026 Kho thuốc Việt
Bộ Y tế ban hành Dược điển Việt Nam VI
20:55 | 30/12/2025 Y học cổ truyền
Bài 2: Những bài thuốc điều trị cảm cúm từ cây lá vườn nhà
10:19 | 30/12/2025 Y học cổ truyền
Huyệt Mệnh Môn: “nguồn lửa sinh mệnh” trong y học cổ truyền
09:12 | 30/12/2025 Y học cổ truyền
Rau củ bổ khí huyết mùa đông: Nguồn dưỡng sinh tự nhiên cho cơ thể
07:00 | 30/12/2025 Bắt mạch cuộc sống
[E-Magazine] Chức năng, nhiệm vụ của Bệnh viện y học cổ truyền tỉnh
07:00 | 29/12/2025 SKV- Mag
Củ nghệ - Gia vị quen thuộc, bài thuốc mộc mạc từ gian bếp
07:15 | 28/12/2025 Y học cổ truyền
Chi hội Nam y tỉnh An Giang tổng kết hoạt động năm 2025, đề ra mục tiêu phát triển vững mạnh trong năm 2026
05-01-2026 09:00 Tin tức
Hội Nam y Việt Nam: Dấu ấn hoạt động năm 2025 và mục tiêu trọng tâm năm 2026
27-12-2025 19:00 Hoạt động hội
Viện Nghiên cứu Y Dược học Tuệ Tĩnh: Trang trọng Lễ kỷ niệm 5 năm thành lập và Hội thảo khoa học Kế thừa di sản Đại Danh y Tuệ Tĩnh
21-12-2025 21:05 Hoạt động hội
Lan tỏa phong trào thi đua khi trí thức, nhà khoa học và doanh nghiệp cùng đồng hành
21-12-2025 07:28 Hoạt động hội
Hội Nam Y Việt Nam và hành trình lan tỏa yêu thương đến 280 hộ đồng bào Rục ở Kim Phú (Quảng Trị)
13-12-2025 19:00 Hoạt động hội

