Điều trị say nóng say nắng theo y học cổ truyền

Say nóng, say nắng là tình trạng mất nước kèm theo rối loạn trung khu điều hoà thân nhiệt cấp tính.

Khi con người lao động hoặc di chuyển quá lâu dưới thời tiết nắng nóng, nhất là buổi trưa (11h -14h), nhiều tia nắng mặt gay gắt sẽ chiếu thẳng vào vùng cổ gáy (tương ứng với vùng hành tủy của não bộ) một cách liên tục khiến trung tâm điều hòa thân nhiệt của cơ thể sẽ bị chấn động, làm rối loạn việc điều hòa thân nhiệt kèm theo hiện tượng mất nước cấp của cơ thể. Do đó, say nắng thường cho biểu hiện bệnh nặng ngay từ đầu, có thể xuất hiện nhiều dấu hiệu thần kinh sớm khi bị say nắng, rất rõ tổn thương có thể hồi phục hoặc không thể hồi phục. Một số trường hợp bị say nắng có thể có tụ máu dưới màng cứng và trong não.

Điều trị say nóng say nắng theo y học cổ truyền
Ảnh minh họa

Khi nạn nhân bị say nắng, say nóng cần phải đưa ngay nạn nhân ra khỏi nơi thoáng mát, có bóng râm, nới rộng khuyu áo khuyu quần.

Châm hoặc day bấm: huyệt nhân trung; châm nặn máu huyệt thập tuyên, thập nhị tỉnh, hoặc châm tả huyệt đại chùy, khúc trì, hợp cốc, túc tam lý.

Cho dùng thuốc:

Hương phụ 20g, cát căn 20g, tích tuyết thảo (rau má tươi) 40g, lá tre 20g.. Dùng 400ml nước sắc còn 200ml chia hai lần uống, có thể sắc từ một đến hai thang, nếu chuyển biến chậm thì sắc thêm thang thứ hai.

Hương nhu 20g, rau má 30g, sâm bố chính 15g, đậu ván trắng 20g, hậu phác 20g, rễ đinh lăng lá nhỏ 40g. Dùng 600ml sắc còn 300ml chia hai đến 4 lần uống/24h. Sau đó sơ cứu bệnh nhân tỉnh táo nhưng mệt mỏi do rối loạn nước và điện giải cần phải đưa nạn nhân hoặc thương binh về cơ sở y tế đơn vị để theo dõi và điều trị tiếp.

Minh Thùy (t/h)
Suckhoeviet.org.vn

Tin liên quan

Dự báo thời tiết ngày 14/1/2026: Bắc Bộ sáng sớm có sương mù nhẹ rải rác

Dự báo thời tiết ngày 14/1/2026: Bắc Bộ sáng sớm có sương mù nhẹ rải rác

Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia vừa đưa ra thông tin dự báo thời tiết Hà Nội và các khu vực khác trên cả nước ngày 14/1/2026.
Nâng tầm giá trị dược liệu Việt Nam

Nâng tầm giá trị dược liệu Việt Nam

Việt Nam được đánh giá có nguồn dược liệu tự nhiên đa dạng, quý hiếm, với khoảng trên 5.100 loài và đang được các doanh nghiệp, địa phương định hướng phát triển thành ngành kinh tế, phục vụ xuất khẩu.
Diễn tập công tác y tế phục vụ Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng

Diễn tập công tác y tế phục vụ Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng

Ngày 12/1, Bộ Y tế tổ chức diễn tập công tác y tế đảm bảo cho Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV.

Cùng chuyên mục

Giữ ấm từ bàn chân: Bước đơn giản để phòng cảm lạnh mùa rét

Giữ ấm từ bàn chân: Bước đơn giản để phòng cảm lạnh mùa rét

Khi trời trở lạnh, dù bạn đã mặc đủ áo ấm, nhưng cảm giác mệt mỏi, dễ bị cảm hay giấc ngủ không sâu vẫn có thể ghé thăm. Một trong những nguyên nhân phổ biến nhưng thường bị lãng quên là việc không giữ ấm bàn chân. Điều này khiến cơ thể "mất nhiệt" liên tục và tiêu hao năng lượng không cần thiết. Vậy tại sao giữ ấm bàn chân lại quan trọng đến vậy?
Những bài thuốc quý từ cây bưởi

Những bài thuốc quý từ cây bưởi

Bưởi không chỉ là trái cây quen thuộc mà còn là nguồn thuốc quý. Từ lá, hoa, vỏ quả đến múi và hạt, hầu như mọi bộ phận của cây bưởi đều có thể dùng làm thuốc, hỗ trợ phòng và điều trị nhiều vấn đề sức khỏe thường gặp.
Hoa sói – Dược liệu thơm quen thuộc trong Đông y, cần dùng đúng cách để bảo đảm an toàn

Hoa sói – Dược liệu thơm quen thuộc trong Đông y, cần dùng đúng cách để bảo đảm an toàn

Không chỉ là loài cây cảnh gắn liền với không gian làng quê, đình chùa và đời sống tâm linh của người Việt, hoa sói (còn gọi là hoa ngâu) từ lâu còn được sử dụng như một vị thuốc dân gian và nguyên liệu ướp trà truyền thống. Với mùi hương thanh khiết đặc trưng và những ghi nhận về giá trị dược lý, hoa sói được ứng dụng trong hỗ trợ điều trị một số bệnh lý ngoài da, phong thấp, đau nhức xương khớp. Tuy nhiên, đây cũng là dược liệu có độc tính nhất định, cần sử dụng thận trọng.
Hoa hiên – Dược liệu Đông y quen thuộc giúp thanh nhiệt, cầm máu và an thần

Hoa hiên – Dược liệu Đông y quen thuộc giúp thanh nhiệt, cầm máu và an thần

Không chỉ được trồng làm cây cảnh hay sử dụng trong ẩm thực, hoa hiên còn là một vị thuốc Đông y được sử dụng từ lâu trong dân gian với nhiều công dụng đáng chú ý. Nhờ chứa các hoạt chất có giá trị dược lý, hoa hiên thường được dùng để thanh nhiệt, tiêu viêm, cầm máu, hỗ trợ điều trị rối loạn kinh nguyệt, mất ngủ và một số bệnh lý đường tiêu hóa, tiết niệu.
Thảo quyết minh – Vị thuốc nam quen thuộc hỗ trợ thanh can, nhuận tràng, hạ huyết áp

Thảo quyết minh – Vị thuốc nam quen thuộc hỗ trợ thanh can, nhuận tràng, hạ huyết áp

Thảo quyết minh là một trong những vị thuốc nam phổ biến, mọc hoang ở nhiều địa phương trên cả nước và được sử dụng từ lâu trong y học cổ truyền. Với tác dụng nổi bật trong hỗ trợ điều trị táo bón, cao huyết áp, mất ngủ và các bệnh về mắt, thảo quyết minh ngày càng được quan tâm trong chăm sóc sức khỏe cộng đồng.
Chủ động bảo vệ sức khỏe cộng đồng và người lao động trong mùa lạnh

Chủ động bảo vệ sức khỏe cộng đồng và người lao động trong mùa lạnh

Khi các đợt không khí lạnh tăng cường, thời tiết chuyển sang rét đậm, rét hại, sức khỏe của người dân và người lao động lại đứng trước nhiều nguy cơ bị đe dọa. Nhiệt độ xuống thấp, gió lạnh kéo dài, độ ẩm cao và tình trạng thiếu ánh nắng mặt trời không chỉ gây ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho nhiều loại bệnh phát sinh, đặc biệt là các bệnh đường hô hấp và bệnh mạn tính.

Các tin khác

Quy định về kê đơn thuốc cổ truyền, thuốc dược liệu

Quy định về kê đơn thuốc cổ truyền, thuốc dược liệu

Bộ trưởng Bộ Y tế vừa ban hành Thông tư 55/2025/TT-BYT quy định về kê đơn thuốc cổ truyền, thuốc dược liệu và kê đơn kết hợp thuốc cổ truyền, thuốc dược liệu với thuốc hóa dược trong cơ sở khám bệnh, chữa bệnh. Thông tư có hiệu lực thi hành từ ngày 01/03/2026.
[Infographic] 5 cách chữa viêm thanh quản bằng gừng

[Infographic] 5 cách chữa viêm thanh quản bằng gừng

Gừng là loại gia vị được sử dụng phổ biến. Bên cạnh đó, nguyên liệu này còn là một vị thuốc trong y học cổ truyền, giúp cải thiện nhiều vấn đề về sức khỏe một cách tự nhiên. Cùng tham khảo 5 bài thuốc chữa viêm thanh quản từ gừng.
Cách sử dụng cây ngải cứu trong các bài thuốc chữa bệnh

Cách sử dụng cây ngải cứu trong các bài thuốc chữa bệnh

Ngải cứu không chỉ là loại rau quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày mà còn được xem là một trong những vị thuốc dân gian quan trọng của y học cổ truyền. Từ lâu, ngải cứu đã được sử dụng để điều hòa khí huyết, giảm đau, cầm máu, trừ hàn, đặc biệt hiệu quả với các chứng bệnh liên quan đến nhiễm lạnh và rối loạn khí huyết.
Bộ Y tế ban hành Dược điển Việt Nam VI

Bộ Y tế ban hành Dược điển Việt Nam VI

Bộ Y tế vừa có quyết định ban hành Dược điển Việt Nam VI bao gồm 1.722 tiêu chuẩn quốc gia về thuốc. Dược điển này có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, là căn cứ bắt buộc trong hoạt động kiểm nghiệm, đánh giá chất lượng thuốc và nguyên liệu làm thuốc.
Bài 2: Những bài thuốc điều trị cảm cúm từ cây lá vườn nhà

Bài 2: Những bài thuốc điều trị cảm cúm từ cây lá vườn nhà

Trong bài 1 chúng tôi có giới thiệu những bài thuốc điều trị cảm cúm từ cây lá vườn nhà như: Tía tô, cúc tần, gừng… Bài 2 cùng Sức khỏe Việt tiếp tục mời quý độc giả khám phá thêm về Chanh và mật ong, ngải cứu, bưởi, tía tô, kinh giới...
Huyệt Mệnh Môn: “nguồn lửa sinh mệnh” trong y học cổ truyền

Huyệt Mệnh Môn: “nguồn lửa sinh mệnh” trong y học cổ truyền

(SKV) - Theo y học cổ truyền, huyệt Mệnh Môn giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc duy trì dương khí và sinh lực của cơ thể. Được coi là nơi tàng trữ “mệnh môn hỏa” – ngọn lửa sinh mệnh, huyệt này có mối liên hệ mật thiết với chức năng của thận, khả năng chuyển hóa và trạng thái sức khỏe toàn thân. Việc chăm sóc và giữ ấm Mệnh Môn đúng cách được xem là nền tảng trong dưỡng sinh và phòng bệnh lâu dài.
Rau củ bổ khí huyết mùa đông: Nguồn dưỡng sinh tự nhiên cho cơ thể

Rau củ bổ khí huyết mùa đông: Nguồn dưỡng sinh tự nhiên cho cơ thể

Theo Đông y, mùa đông thuộc hành Thủy, là thời điểm cơ thể cần “tàng tinh, dưỡng khí”, nuôi dưỡng khí huyết để tăng sức đề kháng, phòng ngừa bệnh tật. Bên cạnh các món ăn ấm nóng, việc lựa chọn đúng các loại rau củ có tác dụng bổ khí, dưỡng huyết, ôn tỳ vị đóng vai trò quan trọng trong chăm sóc sức khỏe mùa lạnh. Nhiều loại rau củ quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày, nếu sử dụng đúng cách, có thể trở thành “vị thuốc dưỡng sinh” an toàn và hiệu quả.
[E-Magazine] Chức năng, nhiệm vụ của Bệnh viện y học cổ truyền tỉnh

[E-Magazine] Chức năng, nhiệm vụ của Bệnh viện y học cổ truyền tỉnh

Bộ Y tế đang dự thảo Thông tư hướng dẫn chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của bệnh viện y học cổ truyền công lập thuộc tỉnh, thành phố. Dự thảo Thông tư này đề xuất quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của bệnh viện y học cổ truyền công lập thuộc tỉnh, thành phố (Bệnh viện y học cổ truyền tỉnh).
Củ nghệ - Gia vị quen thuộc, bài thuốc mộc mạc từ gian bếp

Củ nghệ - Gia vị quen thuộc, bài thuốc mộc mạc từ gian bếp

Trong gian bếp của nhiều gia đình, củ nghệ không chỉ là một loại gia vị mà còn được xem như “vị thuốc” dân gian quen thuộc. Nhiều nghiên cứu khoa học hiện đại cũng cho thấy nghệ mang lại không ít lợi ích cho cơ thể, nếu biết sử dụng đúng cách.
Cách sử dụng cây đinh lăng trong các bài thuốc chữa bệnh

Cách sử dụng cây đinh lăng trong các bài thuốc chữa bệnh

Đinh lăng là loại cây dễ trồng, được sử dụng làm gia vị giúp tăng hương vị cho món ăn. Đặc biệt, đinh lăng là dược liệu quen thuộc trong y học cổ truyền, có nhiều tác dụng tốt với sức khỏe, hỗ trợ tăng cường sức đề kháng và điều trị các bệnh lý thường gặp.
Xem thêm
Chi hội Nam y tỉnh An Giang tổng kết hoạt động năm 2025, đề ra mục tiêu phát triển vững mạnh trong năm 2026

Chi hội Nam y tỉnh An Giang tổng kết hoạt động năm 2025, đề ra mục tiêu phát triển vững mạnh trong năm 2026

Thực hiện chương trình công tác năm 2025, Chi hội Nam y tỉnh An Giang đã tổ chức Hội nghị tổng kết hoạt động vào ngày 03/01/2025 tại phường Tân Châu, tỉnh An Giang.
Hội Nam y Việt Nam: Dấu ấn hoạt động năm 2025 và mục tiêu trọng tâm năm 2026

Hội Nam y Việt Nam: Dấu ấn hoạt động năm 2025 và mục tiêu trọng tâm năm 2026

Năm 2025 ghi dấu một giai đoạn hoạt động sôi động, nhiều điểm nhấn của Hội Nam y Việt Nam trong bối cảnh phong trào bảo tồn, phát triển y học cổ truyền và Nam y tiếp tục nhận được sự quan tâm của xã hội.
Viện Nghiên cứu Y Dược học Tuệ Tĩnh: Trang trọng Lễ kỷ niệm 5 năm thành lập và Hội thảo khoa học Kế thừa di sản Đại Danh y Tuệ Tĩnh

Viện Nghiên cứu Y Dược học Tuệ Tĩnh: Trang trọng Lễ kỷ niệm 5 năm thành lập và Hội thảo khoa học Kế thừa di sản Đại Danh y Tuệ Tĩnh

(SKV) - Trong không khí trang trọng và phấn khởi, sáng ngày 21/12 Viện Nghiên cứu Y Dược học Tuệ Tĩnh đã long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 5 năm thành lập gắn với Hội thảo khoa học “Kế thừa, phát huy di sản Đại danh y – Thiền sư Tuệ Tĩnh trong nghiên cứu và phát triển Y Dược học cổ truyền”. Sự kiện là dấu mốc quan trọng, nhìn lại chặng đường hình thành – phát triển của Viện, đồng thời mở ra những định hướng mới cho y dược học cổ truyền Việt Nam trong giai đoạn hội nhập và đổi mới.
Lan tỏa phong trào thi đua khi trí thức, nhà khoa học và doanh nghiệp cùng đồng hành

Lan tỏa phong trào thi đua khi trí thức, nhà khoa học và doanh nghiệp cùng đồng hành

Hội nghị Khối thi đua số 7 của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam diễn ra ngày 20/12 tại Hà Nội.
Hội Nam Y Việt Nam và hành trình lan tỏa yêu thương đến 280 hộ đồng bào Rục ở Kim Phú (Quảng Trị)

Hội Nam Y Việt Nam và hành trình lan tỏa yêu thương đến 280 hộ đồng bào Rục ở Kim Phú (Quảng Trị)

Trong hai ngày 12 và 13/12/2025, Hội Nam Y Việt Nam đã thực hiện một hành trình thiện nguyện đặc biệt, mang theo khoảng 20 tấn hàng hóa với tổng trị giá hơn 500 triệu đồng đến với đồng bào Rục tại xã Kim Phú, tỉnh Quảng Trị.
Phiên bản di động