Hạt cau trị giun sán, đầy trướng bụng

16:07 | 27/11/2025 Y học cổ truyền Theo dõi Tạp chí Sức khỏe Việt trên

Cây cau được trồng rất nhiều tại nước ta, đặc biệt là vùng nông thôn. Không chỉ được sử dụng nhiều trong các ngày lễ Tết, giỗ, rằm, cau nhiều tác dụng trị bệnh, đặc biệt là hạt cau.

Theo Đông y, hạt cau vị cay, đắng, tính ôn; vào kinh vị và đại tràng. Có tác dụng sát trùng, tiêu tích hành khí, lợi thủy. Chữa giun sán ký sinh đường ruột, thực tích khí trệ, bụng đầy táo bón, tả lỵ mót rặn, phù cước khí sưng đau. Liều dùng: 8-24g; có thể dùng liều cao từ 60-120g.

Trị sán, giun kim, giun đũa, đau bụng.

Bài 1: hạt cau 30g, hạt bí ngô 30g. Hạt bí đỏ nghiền thành bột, sắc nước hạt cau pha uống. Trị sán.

Bài 2: hạt cau 20g, vỏ lựu 12g, hạt bí đỏ12g. Sắc nước, uống lúc đói. Trị giun kim.

Bài 3: hạt cau 8g, sơn tra 16g. Sắc uống 7-9 ngày. Trị đầy hơi trướng bụng.

Bài 4: hạt cau 5g, hắc sửu 4g, mộc hương 4g, nhân trần 5g, tạo giác 3g. Tất cả tán bột mịn, làm viên hoàn 3g. Ngày uống 3 lần, mỗi lần 10 viên với nước, trước bữa ăn. Uống 5-7 ngày. Trị đầy hơi trướng bụng.

Lợi niêu, tiêu sưng. Trị cước khí thuỷ thũng, tiểu tiện khó.

Bài 1: hạt cau 16g, mộc qua 12g, ngô thù 4g, tía tô 4g, trần bì 6g, cát cánh 8g, gừng sống 8g. Sắc uống. Trị hàn thấp cước khí thời kỳ đầu, chân đùi sưng đau hoặc tức ngực buồn nôn.

Bài 2: hạt cau 9g, đại phúc bì 9g, mộc qua 9g, hạt cải củ 9g, tang bạch bì 9g, tô tử 6g, kinh giới tuệ 6g, ô dược 6g, trần bì 6g, chỉ xác 6g, gừng tươi 6g, trầm hương 2g. Sắc chia uống 3 lần trong ngày. Trị chân sưng phù.

Hạ khí, thông tiện. Trị khí trệ hơi đưa ngược lên, đại tiện khó, bụng trướng đầy, lỵ mót rặn.

Bài 1: mộc hương 4g, binh lang 12g, chỉ xác 8g, hoàng bá 12g, ngô thù 4g, tam lăng 8g, nga truật 8g, thanh bì 8g, trần bì 8g, đại hoàng 12g, hương phụ 12g, khiên ngưu 12g, mang tiêu 12g. Mang tiêu để riêng. Sắc các vị thuốc còn lại sau hòa mang tiêu, uống. Trị đau bụng, táo, lỵ, viêm ruột thời kỳ đầu.

Bài 2: mộc hương, binh lang, thanh bì, trần bì, nga truật, hoàng liên mỗi loại 3g; hoàng bá 10g, đại hoàng 10g, hương phụ sao 12g, khiên ngưu 12g. Tất cả tán bột mịn làm hoàn. Ngày uống 2 - 3 lần, mỗi lần 6-10g. Trị táo bón bụng đầy do thực tích khí trệ.

Bài 3: binh lang, chỉ thực, ô dược, mộc hương liều lượng bằng nhau. Tất cả tán bột mịn làm hoàn. Ngày uống 2 - 3 lần, mỗi lần 6-10g chiêu bằng nước đun sôi. Trị khí trệ, đau bụng, đại tiện khó.

Trị sốt rét: hạt cau 3g, thường sơn 6g, thảo quả 2g, cát căn 5g. Sắc uống.

Kiêng kỵ: Hạt cau vừa có tác dụng trị giun, vừa có tác dụng tẩy nhẹ; nhưng phá khí hạ hành mạnh nên người thể hư không nên dùng.

Đức Anh

Tags:

Tin liên quan

Kỳ 2: Công dụng – cách dùng và các bài thuốc từ cây bầu đất tím

09:22 | 03/12/2025 Y học cổ truyền

Tiếp nối những đặc điểm chung đã giới thiệu ở kỳ 1, kỳ này tập trung vào công dụng, cách dùng và các bài thuốc dân gian có sử dụng cây bầu đất tím. Từ lâu, đây không chỉ là loại rau quen thuộc mà còn là vị thuốc gần gũi, được người dân nhiều vùng miền sử dụng để hỗ trợ điều trị các chứng bệnh thông thường.

Các bài thuốc từ cây cau

09:52 | 26/11/2025 Y học cổ truyền

Trong Đông y thường dùng hai vị thuốc từ quả cau lấy tên thuốc là binh lang (hạt cau) và đại phúc bì (vỏ cau). Ngoài ra các bộ phận của cây cau đều có tác dụng chữa bệnh.

Kỳ 2: Các loại nước ép – sinh tố từ mướp và công dụng chữa bệnh

13:57 | 23/11/2025 Y học cổ truyền

Không chỉ xuất hiện trong các món ăn dân dã, mướp còn được y học cổ truyền dùng để chế biến thành nhiều loại đồ uống giải khát và hỗ trợ chữa bệnh. Theo bác sĩ Hoàng Khánh Toàn, từ quả mướp có thể tạo ra những loại nước ép, sinh tố vừa dễ uống, vừa mang lại hiệu quả thanh nhiệt, tiêu viêm, hóa đàm rất rõ rệt.

Cùng chuyên mục

Thượng kinh ký sự: Chuyến đi để đời của Hải Thượng Lãn Ông

15:26 | 02/11/2026 Thông tin đa chiều

Năm 1782, ở tuổi 62, Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác nhận chiếu triệu từ chúa Trịnh, rời Hương Sơn ra kinh thành chữa bệnh cho thế tử Trịnh Cán và chúa Trịnh Sâm. Chuyến đi đưa vị danh y vốn quen cuộc sống thanh đạm nơi thôn dã bước vào chốn cung phủ quyền quý, đồng thời trở thành chất liệu để ông viết nên Thượng kinh ký sự – tác phẩm ký đặc sắc, lưu giữ những quan sát chân thực về xã hội Việt Nam cuối thế kỷ XVIII.

Học thuyết Thủy – Hỏa trong y lý của Hải Thượng Lãn Ông

11:30 | 20/10/2026 Thông tin đa chiều

Học thuyết Thủy – Hỏa là một nội dung đáng chú ý trong hệ thống lý luận y học cổ truyền của Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác. Thông qua mối quan hệ giữa Thủy, Hỏa, âm dương và tạng phủ, ông góp phần hệ thống hóa cách lý giải bệnh lý và định hướng điều trị theo nguyên tắc biện chứng luận trị.

Quyên tý thang trong dòng chảy kế thừa y học của Hải Thượng Lãn Ông

15:57 | 13/10/2026 Thông tin đa chiều

Không chỉ sưu tầm những bài thuốc của người đi trước, Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác còn dành nhiều năm khảo cứu, hệ thống hóa y lý và đúc kết kinh nghiệm chữa bệnh thành một di sản đồ sộ. Nhìn từ quá trình kế thừa và vận dụng các cổ phương, câu chuyện Quyên tý thang gợi mở cách tri thức y học cổ truyền được tiếp nối, điều chỉnh và đưa vào thực hành qua nhiều thế hệ thầy thuốc.

Thế mạnh y học cổ truyền trong điều trị bệnh

07:07 | 03/10/2026 Thông tin đa chiều

Thời gian qua, các cơ sở khám, chữa bệnh tại thành phố Hà Nội đã tăng cường kết hợp y học cổ truyền với y học hiện đại để nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe Nhân dân, góp phần xây dựng nền y học Thủ đô phát triển toàn diện, nhân văn.

Những bài thuốc trong di sản Hải Thượng Lãn Ông

11:59 | 01/10/2026 Thông tin đa chiều

Không chỉ để lại một hệ thống lý luận y học đồ sộ, Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác còn dành nhiều năm sưu tầm, khảo cứu, chỉnh lý và phát triển các phương thuốc. Trong kho tàng ấy có những cổ phương được kế thừa từ y học phương Đông, những bài thuốc thu thập trong dân gian và cả những phương được ông đúc kết từ thực tiễn lâm sàng. Lục vị, Bát vị, Tứ quân, Tứ vật hay Độc hoạt tang ký sinh là một số phương tiêu biểu thường được nhắc đến trong di sản này.

Lục vị – bài thuốc kinh điển và tư duy “bổ thủy” của Hải Thượng Lãn Ông

15:08 | 29/09/2026 Thông tin đa chiều

Không phải bài thuốc do Hải Thượng Lãn Ông sáng chế, Lục vị địa hoàng hoàn là cổ phương gắn với danh y Tiền Ất đời Tống. Từ một phương thuốc kinh điển của y học cổ truyền, Hải Thượng Lãn Ông tiếp nhận, đặt trong hệ thống lý luận về thủy – hỏa và vận dụng linh hoạt cùng phép biện chứng luận trị. Qua đó, giá trị của Lục vị không chỉ nằm ở sáu vị thuốc, mà còn cho thấy cách một danh y Việt Nam kế thừa và phát triển y lý cổ truyền.

Các tin khác

Bát vị hoàn trong di sản Hải Thượng Lãn Ông

14:40 | 23/09/2026 Thông tin đa chiều

Trong Hải Thượng y tông tâm lĩnh, Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác dành nhiều trang khảo cứu phương tễ và lý giải cách phối hợp các vị thuốc. Bát vị hoàn là một trong những phương thuốc đáng chú ý, thể hiện rõ tư duy của ông về sự phối hợp giữa bổ và tả, giữa âm và dương. Hơn hai thế kỷ sau, giá trị của phương thuốc không chỉ nằm ở công thức cổ truyền, mà còn gợi mở cách nhìn nhận về việc kế thừa và sử dụng di sản y học.

Tăng tốc chuyển đổi số ở ngành dược

07:07 | 21/09/2026 Thông tin đa chiều

Thị trường dược phẩm Việt Nam đã đạt quy mô khoảng 7 tỷ USD và có mức tăng trưởng khoảng từ 12 đến 15% mỗi năm. Cùng với nâng cao năng lực sản xuất, chuyển đổi số đang từng bước thay đổi phương thức quản lý, sản xuất, phân phối và sử dụng thuốc… từ đó giúp giảm thủ tục, tăng minh bạch và khả năng kiểm soát thị trường.

Giải pháp hỗ trợ điều trị ung thư từ cây gừng gió

07:07 | 16/09/2026 Tư vấn

Gừng gió là cây thuốc được sử dụng nhiều trong y học cổ truyền để chữa một số bệnh như: Giảm đau, trúng gió, viêm ruột kết…

Từ những câu chuyện làm đẹp bằng nguyên liệu Việt đến khát vọng gia tăng giá trị Việt

17:22 | 14/09/2026 Thông tin đa chiều

Câu hỏi đáng suy nghĩ là: Tại sao cùng một nguồn tài nguyên, có người nhìn thấy nhiều giá trị hơn chúng ta?

Hải Thượng y tông tâm lĩnh: Công trình để đời của Hải Thượng Lãn Ông

14:16 | 14/09/2026 Thông tin đa chiều

Hơn hai thế kỷ sau khi được hoàn thành, Hải Thượng y tông tâm lĩnh vẫn là một trong những di sản quan trọng của Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác. Không chỉ ghi chép lý luận, phương thuốc và kinh nghiệm chữa bệnh, bộ sách còn thể hiện quan niệm của ông về y đức, nghề nghiệp và trách nhiệm của người thầy thuốc.

Người huyết áp cao có nên bổ sung magie?

04:04 | 14/09/2026 Tư vấn

Magie có thể hỗ trợ hạ huyết áp nhưng không nên xem đây là phương pháp thay thế thuốc điều trị.

Kỳ II: Y học cổ truyền - Từ tiềm năng y tế nội sinh đến lợi thế cạnh tranh quốc gia

09:51 | 10/09/2026 Y học cổ truyền

Nhìn nhận y học cổ truyền là nguồn lực nội sinh mới chỉ là bước khởi đầu. Điều quan trọng hơn là tạo cơ chế để nguồn lực ấy kết nối với khoa học, công nghệ, y học hiện đại và các ngành liên quan, hình thành hệ sinh thái kinh tế sức khỏe mang bản sắc Việt Nam - nền tảng của một lợi thế cạnh tranh mới trong bối cảnh toàn cầu.

Kỳ I: Khơi thông nguồn lực y học cổ truyền - Từ bài học Đổi mới đến yêu cầu phát triển mới

09:44 | 10/09/2026 Thông tin đa chiều

(SKV) Thông điệp "Chúng ta không thể viết lại lịch sử, nhưng có thể hoạch định lại tương lai" của Tổng Bí thư Tô Lâm gợi mở yêu cầu tiếp tục khơi thông các nguồn lực nội sinh. Trong đó, y học cổ truyền cần được nhìn nhận không chỉ là di sản, mà còn là nguồn lực góp phần phát triển đất nước.

Dược liệu và phương thuốc trong di sản Hải Thượng Lãn Ông

10:35 | 08/09/2026 Thông tin đa chiều

Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác không chỉ để lại một hệ thống trước tác lớn về y học mà còn dành nhiều tâm huyết khảo cứu dược liệu, phương thuốc và kinh nghiệm chữa bệnh. Trong Hải Thượng y tông tâm lĩnh, những tri thức được kế thừa từ các y thư trước, kinh nghiệm dân gian và thực tiễn hành nghề được ông chọn lọc, bình giải và hệ thống hóa. Di sản ấy góp phần quan trọng vào quá trình hình thành và phát triển nền y học cổ truyền Việt Nam.

7 nguyên tắc kê đơn của Hải Thượng Lãn Ông và những giá trị còn mãi

16:51 | 03/09/2026 Thông tin đa chiều

Hơn hai thế kỷ trước, trong điều kiện y học còn nhiều hạn chế, Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác đã để lại một di sản y học đồ sộ, trong đó có nhiều quan niệm về khám bệnh, dùng thuốc và đạo đức của người thầy thuốc. Dù y học hiện đại đã có nhiều tiến bộ về chẩn đoán và điều trị, một số tư tưởng ấy vẫn gợi mở những bài học đáng suy ngẫm về sự thận trọng khi dùng thuốc, tôn trọng từng người bệnh và chủ động giữ gìn sức khỏe.

Xem thêm

Hoạt động hội

Lễ ra mắt Chi hội Nam y người H’Mông Tâm Bình An: Nơi hội tụ tinh hoa tri thức bản địa và khát vọng phụng sự cộng đồng

1 ngày trước Hoạt động hội

Trong dòng chảy ngàn năm của nền y học dân tộc Việt Nam, Nam y không chỉ là những bài thuốc quý hay những phương pháp chữa bệnh được lưu truyền qua nhiều thế hệ. Đó còn là sự kết tinh của tri thức dân gian, kinh nghiệm thực tiễn, đạo lý nhân văn và tinh thần tận tụy vì sức khỏe nhân dân. Đặc biệt tại vùng đất Tây Bắc – nơi hội tụ không gian văn hóa đa dạng cùng nguồn tài nguyên dược liệu phong phú – việc kết nối những người làm nghề, yêu nghề và tâm huyết với tri thức bản địa đóng vai trò quan trọng trong việc bảo tồn di sản y học cổ truyền.

Chi hội Nam Y Văn phòng tổ chức sinh hoạt định kỳ thành công tốt đẹp tại Phú Thọ

3 ngày trước Hoạt động hội

Ngày 31/10 và 01/11 vừa qua, Chi hội Nam Y Văn phòng đã tổ chức thành công chuyến sinh hoạt định kỳ kết hợp tham quan, học tập và tổng kết công tác hội tại khu vực Đảo Ngọc Xanh (Thanh Thủy, Phú Thọ). Sự kiện có sự tham dự và phát biểu chỉ đạo quan trọng của TTND.GS.TS Trương Việt Bình - Chủ tịch Hội Nam Y Việt Nam.

Lan tỏa yêu thương: Hơn 220 triệu đồng chăm sóc sức khỏe và tặng quà người cao tuổi tại xã Đồng Hỷ

5 ngày trước Hoạt động hội

Thiết thực hưởng ứng Tháng hành động vì Người cao tuổi Việt Nam và Ngày Quốc tế Người cao tuổi (01/10), Trạm Y tế xã Đồng Hỷ phối hợp cùng Chi hội Nam y tỉnh Thái Nguyên tổ chức đợt cao điểm khám sức khỏe, tư vấn điều trị và trao tặng những phần quà ý nghĩa cho đông đảo người cao tuổi trên địa bàn. Chương trình mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, thể hiện đạo lý "Uống nước nhớ nguồn" và sự quan tâm thiết thực đến sức khỏe của thế hệ đi trước.

Hội nghị Ban Thường vụ Hội Nam y Việt Nam: Đẩy mạnh thi đua khen thưởng, hoạt động thiện nguyện và mở rộng hợp tác quốc tế

24-10-2026 10:20 Hoạt động hội

Ngày 24/10/2026, tại Văn phòng Hội Nam y Việt Nam (E23 khu đấu giá Yên Xá, Hà Đông), Ban Thường vụ Hội Nam y Việt Nam đã tổ chức hội nghị trọng thể dưới sự chủ trì của Thầy thuốc Nhân dân, Giáo sư, Tiến sĩ Trương Việt Bình – Chủ tịch Hội Nam y Việt Nam. Hội nghị tập trung thảo luận, thống nhất các nội dung trọng tâm về công tác thi đua khen thưởng nhân kỷ niệm 10 năm thành lập Hội, triển khai công tác thiện nguyện xã hội và đẩy mạnh hoạt động hợp tác quốc tế trong lĩnh vực y học cổ truyền.

TTND.GS.TS Trương Việt Bình chỉ đạo nhiều nhiệm vụ trọng tâm tại Hội nghị Ban Thường vụ Quý III/2026

04-10-2026 14:54 Hoạt động hội

Tại Hội nghị Ban Thường vụ Hội Nam y Việt Nam Quý III năm 2026 diễn ra vào ngày 04/10/2026, Thầy thuốc Nhân dân, Giáo sư, Tiến sĩ Trương Việt Bình – Chủ tịch Hội Nam y Việt Nam đã có bài phát biểu chỉ đạo quan trọng, định hướng chiến lược cho các hoạt động của Hội trong Quý IV năm 2026 và chặng đường phát triển tiếp theo.