Thuyền thoái (xác ve sầu) – Dược liệu tán phong nhiệt, tiêu viêm, hỗ trợ trị ho khàn tiếng và bệnh ngoài da

Thuyền thoái là phần xác lột của ve sầu, được sử dụng khá phổ biến trong y học cổ truyền. Theo Đông y, vị thuốc này có tác dụng giải biểu nhiệt, tuyên phế, tán phong nhiệt, tiêu viêm, thường được dùng trong các chứng sốt cao co giật, đau đầu chóng mặt do phong nhiệt, khàn tiếng – mất tiếng, mày đay, mụn nhọt, ban chẩn và một số bệnh lý da liễu khác.
Thông tin dược liệu thuyền thoái

  • Tên gọi khác: Thiền thoái, thuyền thuế, xác ve sầu…

  • Tên khoa học: Periostracum Cicadae

  • Họ: Ve sầu (Cicadidae/Cicadeae)

Đặc điểm – nguồn gốc – thu hái

1) Đặc điểm của ve sầu và vị thuốc

Ve sầu là côn trùng có vỏ cứng, cơ thể chia đốt. Con non sống dưới đất, đến thời điểm trưởng thành sẽ lột xác để hình thành cánh và chuyển sang sống trên cây.

Xác lột chính là dược liệu thuyền thoái: hình bầu dục, hơi cong, màu nâu vàng, có râu sợi, mắt lồi, miệng rộng. Trên lưng thường có vết nứt hình chữ thập, hai bên có cánh nhỏ; phần ngực – bụng có 3 đôi chân phủ lông mịn. Dược liệu nhẹ, rỗng, mỏng và dễ vỡ.

Đại gia đình 99 Trần Hưng Đạo, Hà Nội": Kỷ niệm tuổi thơ - Con ve sầu

2) Bộ phận dùng

Xác ve sầu là bộ phận dùng làm thuốc.

3) Phân bố

Ve sầu sống chủ yếu ở vùng nhiệt đới. Tại Việt Nam, loài này có mặt ở nhiều nơi, thường bám trên cây lớn, hút nhựa cây để sinh trưởng.

4) Thu hoạch – sơ chế

Thuyền thoái được thu hái vào mùa hạ, đôi khi có vào mùa thu nhưng ít hơn. Sau khi lấy về, loại bỏ phần đầu, chân, cánh (tùy cách dùng), rửa sạch, phơi khô và có thể sao nhẹ cho thơm.

5) Bảo quản

Bảo quản trong hũ sạch, để nơi khô thoáng, tránh ẩm mốc và mối mọt.

Thành phần hóa học

Tài liệu nghiên cứu ghi nhận thuyền thoái chứa các thành phần như chitin, tro, nitơ, cùng nhiều acid amin (alanine, proline, aspartic acid, serine, threonine, glutamic acid…) và một số hoạt chất như isoxanthopterin, erythropterin…

xác ve sầu chữa bệnh

Tính vị – quy kinh – công dụng theo Đông y

1. Tính vị

Dược liệu được ghi nhận là có vị ngọt, mặn và tính hàn.

2. Quy kinh

Được quy vào 2 kinh Phế và Can.

3. Tác dụng dược lý

Công dụng: Giải kinh tuyên phế, tán phong nhiệt, thấu đậu chẩn.

Chủ trị: Dùng chữa các chứng như phong chẩn, đậu chẩn, kinh giật ở trẻ em, phá thương phong, mất tiếng, mắt có màng mộng, đầu phong choáng váng…

4. Cách dùng – liều lượng

Dược liệu thuyền thoái thường được sử dụng với các vị thuốc khác để nâng cao công dụng trị bệnh. Liều dùng được khuyến cáo trong 1 ngày rơi vào khoảng 2,4 – 4,5g. Tuy nhiên, có thể tùy thuộc vào từng bài thuốc mà có sự điều chỉnh cho hợp lý.

Các bài thuốc chữa bệnh từ dược liệu thuyền thoái

Dưới đây là thông tin về một số bài thuốc thông dụng có dùng vị thuốc thuyền thoái:

1. Bài thuốc chữa chứng cảm sốt ở trẻ em

Chuẩn bị: 2 – 4g thuyền thoái, 12g long đảm thảo, 12g kim ngân hoa, 12g thảo quyết minh, 10g liên kiều, 4g đảng sâm, 12g cúc hoa cùng 12g địa hoàng tươi.

Thực hiện: Các vị thuốc cho vào ấm, thêm 600ml nước sắc lấy nước đặc, bỏ bã, cho trẻ uống ngày 1 thang.

2. Bài thuốc chữa màng mộng ở mắt

Chuẩn bị: 3g thuyền thoái, 3g xà thối, 20g thạch thuyết minh, 12g bạch tật lê, 12g phòng phong, 8g thương truật, 4g xuyên khung, 12g xích thược, 8g đương quy cùng 4g chích thảo.

Thực hiện: Cho hết vị thuốc vào ấm. Thêm 800ml nước rồi sắc lấy phân nửa. Bỏ bã và chia đều thuốc thành 2 lần uống trong ngày, dùng mỗi ngày 1 thang.

3. Bài thuốc chữa uốn ván

Chuẩn bị: 32g thuyền thoái, 8g minh thiên ma, 8g chế nam tinh, 7 con cương tằm sao, 7 con toàn yết.

Thực hiện: Các vị thuốc trên đem cho vào ấm sắc lấy nước đặc, lọc bỏ bã và uống khi còn ấm. Dùng mỗi ngày 1 thang trong vòng 3 ngày liên tục.

4. Bài thuốc chữa phá thương phong

Chuẩn bị: 40g thuyền thoái, 8g thiên ma, 8g nam tinh chế, 29g bọ cạp cùng 2g cương tàm sao.

Thực hiện: Các vị thuốc trên đem trộn cho đều rồi nghiền thành bột mịn. Mỗi lần uống 2 – 4g. Đối với trẻ em thì mỗi tối uống chỉ 1g và cách 2 giờ uống 1 lần.

5. Bài thuốc chữa viêm cầu thận

Chuẩn bị: 20g thuyền thoái, 40g ích mẫu thảo, 20g tô diệp, 40g bố tra diệp, 20g tiêm bình lang.

Thực hiện: Các vị thuốc trên cho hết vào ấm, thêm 1/2 thăng nước. Sắc lấy 200ml, bỏ bã đi rồi chia đều làm 2 lần uống, ngày dùng 1 thang.

6. Bài thuốc chữa chứng đau đầu, ù tai, chóng mặt

Chuẩn bị: Thuyền thoái với lượng tùy ý.

Thực hiện: Đem vị thuốc đi sao vàng rồi nghiền thành bột. Lấy uống mỗi ngày 4 – 6g chiêu cùng nước sôi ấm hoặc rượu trắng.

7. Bài thuốc chữa ho, khàn tiếng, mất tiếng, thở gấp

Chuẩn bị: Thuyền thoái cùng với nghệ vàng liều lượng bằng nhau.

Thực hiện: Đem 2 vị thuốc trên trộn đều rồi nghiền thành bột mịn. Trẻ em mỗi lần uống 4 – 6g, tần suất 3 – 4 lần mỗi ngày. Người lớn mỗi lần uống 8 – 12g cũng với tần suất 3 – 4 lần/ngày.

8. Bài thuốc chữa sốt cao, co giật ở trẻ em

Chuẩn bị: 3g thuyền thoái cùng với 6g câu đằng.

Thực hiện: Cả 2 vị thuốc trộn đều rồi nghiền thành dạng bột mịn. Trường hợp trẻ sơ sinh, đem thuốc quấy đều với chút nước rồi đi hấp cách thủy. Sau đó gạn lấy nước và chia thành nhiều lần uống trong ngày. Đối với trẻ lớn lơn thì chỉ cần đem thuốc bột hãm với nước sôi ấm, chia đều làm 2 – 3 lần uống trong ngày.

9. Bài thuốc chữa bệnh sởi

Bài thuốc 1: Cần chuẩn bị 6g thuyền thoái, 12g cát căn, 6g xích thược, 8g liên kiều, 4g bối mẫu, 2g cam thảo cùng 6g kinh giới. Các vị thuốc trên cho vào ấm, đổ thêm nửa thăng nước. Sắc đến khi còn 300ml, lọc bỏ bã, chia đều làm 3 lần uống, dùng mỗi ngày 1 thang.

Bài thuốc 2: Cần có 3g thuyền thoái, 3g bạc hà cùng 9g ngò gai. Các vị thuốc đem sắc lấy nước đặc, lọc bỏ phần bã đi và dùng uống ngày 1 thang.

10. Bài thuốc chữa viêm màng kết mạc cấp

Chuẩn bị: 4g thuyền thoái, 12g kim ngân hoa, 4g đăng tâm thảo, 10g liên kiều, 12g cúc hoa, 12g sinh địa, 12g thảo quyết minh, 12g long đởm thảo.

Thực hiện: Các nguyên liệu đem đi sắc lấy nước đặc, bỏ đi phần bã và chia nước thuốc thành nhiều lần uống, ngày dùng 1 thang.

dược liệu thuyền toái

11. Bài thuốc chữa mụn nhọt lở loét

Chuẩn bị: Thuyền thoái cùng với bạch cương liều lượng bằng nhau.

Thực hiện: Hai vị thuốc trên trộn đều rồi đem nghiền thành dạng bột mịn. Sau đó trộn cùng với giấm để thu dạng hồ nhão. Bôi thuốc này vào xung quanh vết nhọt, để hở phần miệng. Khi cồi nhọt trồi ra thì lấy bỏ đi và bôi thuốc thêm lần nữa.

12. Bài thuốc chữa viêm da

Chuẩn bị: 6g thuyền thoái, 15g nhân trần, 3g đại hoàng, 12g bồ công anh, 12g kim ngân hoa, 12g chi tử, 10g dã cúc hoa, 10g lạc tiên bì, 6g bạc hà cùng 6g khổ sâm.

Thực hiện: Đem các vị thuốc trên đi sắc làm 2 lần để lấy nước đặc, uống nhiều lần, mỗi ngày 1 thang. Mỗi liệu trình sẽ duy trì liên tục 7 ngày. Dùng với trường hợp trên da xuất hiện các mảng ban nhỏ sần lên, gây ngứa, chảy dịch có mùi hôi, đóng vảy vàng.

13. Bài thuốc chữa bệnh chàm thể phong nhiệt

Bài thuốc 1: Cần có 6g thuyền thoái, 12g mộc thông, 12g phòng phong, 12g kinh giới, 12g ngưu bàng tử, 20g thạch cao, 8g tri mẫu, 16g sinh địa. Các vị thuốc này đem trộn đều rồi tán thành dạng bột mịn. Mỗi lần uống từ 8 – 12g chiêu với nước sôi ấm. Ngày dùng 2 lần vào bữa sáng và bữa tối.

Bài thuốc 2: Chuẩn bị 6g thuyền thoái, 12g sinh địa, 12g trạch tả, 8g sài hồ, 8g mộc thông, 4g cam thảo, 8g long đởm thảo, 8g chi tử, 8g xa tiền cùng 8g hoàng cầm. Các vị thuốc sắc lấy nước, lọc bỏ bã và uống mỗi ngày chỉ 1 thang.

14. Bài thuốc chữa bệnh chàm thể mãn tính

Chuẩn bị: 6g thuyền thoái, 12g đương quy, 16g kinh giới, 16g thục địa, 16g sinh địa, 12g phòng phong, 12g bạch thược, 8g bạch tiễn bì, 8g khổ sâm, 12g thương truật cùng 12g sinh phụ tử.

Thực hiện: Đem tất cả vị thuốc trên đi sắc lấy nước, bỏ bã rồi chia uống nhiều lần, mỗi ngày dùng 1 thang.

15. Bài thuốc trị viêm da thần kinh thể phong nhiệt

Chuẩn bị: 6g thuyền thoái, 20g thạch cao, 12g kinh giới, 12g sinh địa, 12g đương quy, 12g ngưu bàng tử, 12g phòng phong, 12g địa phủ tử cùng 12g tri mẫu.

Thực hiện: Các vị thuốc này đem đi sắc lấy nước, bỏ bã, uống ngày 1 thang.

16. Bài thuốc chữa viêm da thần kinh thể huyết táo

Chuẩn bị: 6g thuyền thoái, 8g cương tàm, 16g kinh giới, 12g kê huyết đằng, 12g đỗ đen, 12g cam thảo nam, 12g sa sâm, 12g cây cứt lợn cùng 12g kỷ tử.

Thực hiện: Cho các vị thuốc vào ấm sắc lấy nước, lọc bỏ phần bã. Chia đều làm nhiều lần uống, ngày dùng 1 thang.

17. Bài thuốc chữa tăng huyết áp

Chuẩn bị: 6g thuyền thoái, 12g huyền sâm, 9g ngưu tất, 9g phục linh, 9g mạch đông, 9g cúc hoa, 9g câu đằng, 15g sinh cốt long, 15g đại giả thạch, 6g chích viễn chí cùng 15g sinh mẫu lệ.

Thực hiện: Các vị thuốc trên đem cho vào ấm, sắc với 1 thăng nước lấy nước đặc. Bỏ bã đi chia đều làm 3 lần uống, liều 1 thang/ngày.

18. Bài thuốc chữa viêm thanh quản thể phế nhiệt

Chuẩn bị: 6g thuyền thoái, 12g cát cánh, 12g tang diệp, 12g kinh giới, 6g cam thảo cùng 12g tiên hồ.

Thực hiện: Các vị thuốc đem sắc lấy nước, chia làm 2 – 3 lần uống. Uống vào sau bữa ăn 30 phút, liều 1 thang/ngày.

19. Bài thuốc chữa viêm thanh quản thể đờm nhiệt

Chuẩn bị: 6g thuyền thoái, 10g qua lâu, 8g hạnh nhân, 10g bối mẫu, 6g cam thảo, 10g hoàng cầm, 10g ngưu bàng, 10g chi tử, 8g tri mẫu, 12g tiền hồ, 12g cát cánh, 12g tang bì.

Thực hiện: Cho các vị thuốc trên vào ấm, thêm 600ml nước. Sắc lấy phân nửa, loại bã rồi chia lam 3 lần uống. Ngày dùng 1 thang, uống thuốc sau bữa ăn 30 phút.

20. Bài thuốc chữa tai biến mạch máu não

Chuẩn bị: 6g thuyền thoái, 6g thạch xương bồ, 6g bột cam thảo, 12g quy bản, 18g sinh bạch thược, 15g câu đằng, 15g thạch quyết minh, 15g sinh địa, 9g hàng cúc hoa, 9g đảm nam tinh, 9g thảo quyết sao.

Thực hiện: Các vị thuốc trên đem sắc lấy nước uống, liều 1 thang/ngày.

21. Bài thuốc chữa viêm mũi dị ứng

Bài thuốc 1: Cần có 10g thuyền thoái, 20g đảng sâm, 10g thạch lựu bì, 10g đương quy, 10g thương nhĩ tử, 10g kê nội kim, 30g hoàng kỳ, 10g thần khúc, 10g sài hồ, 10g phòng phong, 10g ô mai, 10g tân di, 10g sơn tra, 10g mạch nha, 15g địa long, 15g lộ lộ thông, 15g bạch truật, 15g phục linh, 6g quế chi, 15g nga bất thực thảo. Các vị thuốc đem sắc lấy nước uống, 1 thang/ngày.

Bài thuốc 2: Chuẩn bị 10g thuyền thoái, 10g hạnh nhân, 10g bạch truật, 15g quế chi, 6 quả đại táo, 10g chích cam thảo, 10g can khương, 10g nhân sâm, 6g đình lịch tử, 10g nhân sâm, 10g bạch thược. Các vị thuốc đem đi sắc lấy nước đặc, uống khi còn nóng, liều 1 thang/ngày.

Bài thuốc 3: Cần 10g thuyền thoái, 10g phòng phong, 10g bạch thược, 10g sài hồ, 10g thương nhĩ tử, 10g bạch truật, 15g sinh kỳ, 8g hoa tân di, 5g ngũ vị tử, 5g cam thảo. Các vị thuốc đem chế thành dạng sương hít. Dùng hít khi bị ngạt mũi, khó chịu.

22. Bài thuốc chữa thủy đậu

Bài thuốc 1: Cần 3g thuyền thoái, 5g đạm đậu xị, 9g bạch vi, 6g kim ngân hoa, 6g địa đinh thảo, 1g bạc hà, 5g tang diệp, 2g sơ chi vỏ cùng 6g liên kiều. Sắc lấy nước uống ngày 1 thang, chia làm 3 lần. Dùng khi mới mắc phát sốt, nốt đậu dịch còn trong suốt.

Bài thuốc 2: Cần 3g thuyền thoái, 6g liên kiều, 8g đương quy, 6g phòng phong, 6g xích thược, 3g mộc thông, 8g hoạt thạch, 6g cù mạch, 4g ngưu bàng, 6g sài hồ, 8g kinh giới, 6g thạch cao, 6g hoàng cầm, 3g sơn chi, 6g đăng tâm, 4g xa tiền tử. Sắc lấy nước, chia 2 – 3 lần uống, liều 1 thang/ngày. Cũng dùng khi bệnh mới khởi phát.

Bài thuốc 3: Chuẩn bị 8g thuyền thoái, 8g kinh giới, 8g liên kiều, 8g sơn tra, 8g mạch nha, 12g cát căn, 12g cát cánh, 12g tiền hồ, 6g chỉ xác, 8g thanh bì. Các vị thuốc sắc lấy nước uống, liều 1 thang/ngày. Dùng khi sốt nhiều kèm nôn ói, khát nước.

Bài thuốc 4: Cần có 3g thuyền thoái, 10g hoạt thạch, 3g vỏ chi tử sao, 10g liên kiều, 10g kim ngân hoa, 6g bồ công anh, 6g địa đinh thảo, 3g bạc hà, 5g hoàng cầm, 3g cam thảo, 3g mộc thông. Sắc lấy nước uống, chia đều làm 2 – 3 lần, liều 1 thang/ngày. Dùng khi sốt cao, nốt đậu đỏ tươi, xuất hiện nhiều ở ngực, phiền toái, bụng rất ngứa.

xác ve sầu chữa bệnh

23. Bài thuốc giúp mát gan, sáng mắt

Chuẩn bị: 3g thuyền thoái, 12g cúc hoa, 2g khương hoạt, 12g mộc tặc thảo, 12g bạch tật lê.

Thực hiện: Các vị thuốc đem cho hết vào ấm, sắc lấy nước đặc, bỏ bã uống ngày 1 thang.

24. Bài thuốc chữa mày đay do phong nhiệt

Bài thuốc 1: Cần có 6g thuyền thoái, 6g kinh giới, 6g phòng phong, 10g đại thanh diệp, 10g đơn bì, 10g ngưu bàng tử, 6g cam thảo, 12g liên kiều, 12g sinh địa, 12g ngân hoa. Các vị thuốc sắc lấy nước uống, liều 1 thang/ngày, duy trì liên tục 7 ngày.

Bài thuốc 2: Chuẩn bị 3g thuyền thoái, 4g cam thảo, 10g bạc hà, 12g kim ngân hoa, 12g sinh địa, 10g kinh giới, 10g khổ sâm, 10g phòng phong, 12g đương quy, 8g mộc thông. Cách dùng tương tự như với bài thuốc 1.

25. Bài thuốc chữa mề đay thể phong hàn

Chuẩn bị: 3g thuyền thoái, 8g khương hoạt, 8g xa tiền tử, 4g cam thảo, 8g mộc thông, 10g phòng phong, 12g kim ngân hoa, 10g kinh giới, 12g đương quy, 10g bạch chỉ, 10g sài hồ, 10 quả đại táo.

Thực hiện: Các vị thuốc này đem sắc lấy nước uống với liều 1 thang/ngày.

26. Bài thuốc chữa mề đay thể phong thấp

Chuẩn bị: 10g thuyền thoái, 30g thạch cao sống, 30g khổ sâm, 10g tri mẫu, 10g đơn bì, 6g kinh giới, 6g phòng phong, 15g địa phu tử, 15g thổ phụ linh, 15h xích thược.

Thực hiện: Cho hết các vị thuốc vào ấm, sắc lấy 300ml nước. Chia đều làm 3 lần uống khi còn ấm. Dùng mỗi ngày 1 thang trong 7 ngày liên tục.

Lưu ý quan trọng khi sử dụng thuyền thoái

Dù là dược liệu quen thuộc, không nên tự ý dùng thuyền thoái trong các trường hợp:

Phụ nữ mang thai

Người hư hàn, cơ địa lạnh, dễ tiêu chảy

Hư chứng nhưng không thuộc phong nhiệt

Người đang dùng thuốc điều trị khác cần hỏi ý kiến chuyên môn để tránh tương tác

Những thông tin trên mang tính tham khảo. Khi có triệu chứng bệnh, bạn nên thăm khám và trao đổi với thầy thuốc/nhân viên y tế trước khi sử dụng dược liệu./.

Lâm Bình
https://suckhoeviet.org.vn

Cùng chuyên mục

Lễ hội Hải Thượng Lãn Ông 2026: Lan tỏa giá trị y đức, phát huy tinh hoa y học cổ truyền

Lễ hội Hải Thượng Lãn Ông 2026: Lan tỏa giá trị y đức, phát huy tinh hoa y học cổ truyền

Trong không khí rực rỡ của mùa xuân Bính Ngọ 2026, Lễ hội Hải Thượng Lãn Ông đã trở thành một điểm đến tâm linh, văn hóa và sức khỏe đặc biệt đối với người dân và du khách trên khắp cả nước.
Nâng cao năng lực khám, chữa bệnh bằng y học cổ truyền

Nâng cao năng lực khám, chữa bệnh bằng y học cổ truyền

Y học cổ truyền Việt Nam là kết tinh của trí tuệ dân tộc qua hàng nghìn năm lịch sử, gắn bó mật thiết với đời sống sinh hoạt và chăm sóc sức khỏe của nhân dân.
Lương y Phạm Xuân Nội – Người lính Thành cổ và hành trình cả đời giữ trọn chữ “Tâm” với nghề thuốc

Lương y Phạm Xuân Nội – Người lính Thành cổ và hành trình cả đời giữ trọn chữ “Tâm” với nghề thuốc

(SKV) - Giữa lòng phố cổ Hà Nội, nơi những con phố nghề vẫn lặng lẽ gìn giữ hồn cốt Thăng Long xưa, Phòng chẩn trị Đông y Nội Lộc của Lương y đa khoa Phạm Xuân Nội từ lâu đã trở thành địa chỉ quen thuộc của nhiều thế hệ người bệnh. Không chỉ bởi những thang thuốc gia truyền được chắt lọc qua nhiều đời, mà còn bởi phong thái điềm đạm, tận tâm của một người thầy thuốc luôn coi việc cứu người là lẽ sống.
Bác sĩ Vũ Hữu Tỉnh – Người kế thừa dòng chảy y học cổ truyền giữa lòng Thủ đô

Bác sĩ Vũ Hữu Tỉnh – Người kế thừa dòng chảy y học cổ truyền giữa lòng Thủ đô

(SKV) - Nhân kỷ niệm Ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2, câu chuyện về bác sĩ Vũ Hữu Tỉnh – Trưởng phòng khám chuyên khoa Y học cổ truyền Hưng Long Đường – là lát cắt chân thực về người thầy thuốc lặng lẽ gìn giữ y đức và tinh hoa y học cổ truyền. Gắn với nghề thuốc từ truyền thống gia đình nhiều thế hệ, bác sĩ Tỉnh đã kế thừa di sản Đông y, và nỗ lực đổi mới cách hành nghề, đặt người bệnh làm trung tâm trong từng quyết định chuyên môn, để y học cổ truyền tiếp tục đồng hành bền bỉ cùng đời sống hiện đại.

Các tin khác

Huyết kiệt – dược liệu giúp hoạt huyết, cầm máu, giúp vết thương nhanh lên da non

Huyết kiệt – dược liệu giúp hoạt huyết, cầm máu, giúp vết thương nhanh lên da non

Trong kho dược liệu Đông y, Huyết kiệt được nhận diện rất đặc trưng: một loại nhựa khô màu đỏ như máu, giòn, dễ vỡ, thường được dùng với mục đích hoạt huyết – tán ứ, sinh tân, giảm đau và hỗ trợ hồi phục da. Từ những vết bầm tím do chấn thương, tụ máu sưng đau, đến các tình trạng xuất huyết ngoài da, mụn nhọt lở loét… Huyết kiệt xuất hiện trong nhiều bài thuốc dân gian và y học cổ truyền như một “vị thuốc cầm máu – liền da” quen thuộc.
Gai dầu (cần sa) trong y học cổ truyền: Ranh giới mong manh giữa vị thuốc và hiểm họa

Gai dầu (cần sa) trong y học cổ truyền: Ranh giới mong manh giữa vị thuốc và hiểm họa

Gai dầu – còn gọi là cần sa – được nhắc đến trong y học cổ truyền thông qua hạt Hỏa ma nhân với công dụng nhuận tràng, hỗ trợ tiêu hóa. Tuy nhiên, đây cũng là dược liệu tiềm ẩn nhiều rủi ro nếu sử dụng sai cách. Việc hiểu đúng bản chất, công dụng và giới hạn an toàn của gai dầu là điều cần thiết để tránh những hệ lụy khó lường cho sức khỏe.
Hồi đầu thảo – dược liệu cổ truyền hỗ trợ điều hòa kinh nguyệt, giảm đau dạ dày

Hồi đầu thảo – dược liệu cổ truyền hỗ trợ điều hòa kinh nguyệt, giảm đau dạ dày

Hồi đầu thảo là một dược liệu quen thuộc trong y học cổ truyền, có tính bình, vị đắng, thường được sử dụng trong các bài thuốc hỗ trợ điều hòa kinh nguyệt, giảm đau dạ dày, trị mụn nhọt, viêm gan mạn tính và một số chứng bệnh do khí huyết ứ trệ. Việc sử dụng hồi đầu thảo đúng cách, đúng liều lượng được cho là mang lại hiệu quả tích cực, đặc biệt với phụ nữ.
Dế – “vị thuốc” dân gian trong Đông y: Công dụng, cách dùng và những lưu ý an toàn

Dế – “vị thuốc” dân gian trong Đông y: Công dụng, cách dùng và những lưu ý an toàn

Tóm tắt: Không chỉ là loài côn trùng quen thuộc ở đồng ruộng, dế (dế mèn, dế dũi…) từ lâu còn được ghi nhận trong y học cổ truyền như một dược liệu có tính hàn, vị mặn, thường được dân gian ứng dụng để hỗ trợ bí tiểu, sỏi đường tiết niệu, táo bón và một số trường hợp sinh khó.
Xịt xoang Triệu Minh – Bài thuốc từ tình thương và trí tuệ

Xịt xoang Triệu Minh – Bài thuốc từ tình thương và trí tuệ

Trong dòng chảy hiện đại hóa ngày càng mạnh mẽ, giữa bộn bề của cuộc sống đô thị nơi con người ngày càng xa rời với thiên nhiên và cội nguồn vẫn còn đó những con người lặng thầm bền bỉ gìn giữ những giá trị cổ truyền dân tộc – không chỉ bằng tri thức mà bằng cả tâm nguyện và lòng từ bi. Một trong những hình ảnh đáng kính ấy là sư thầy Thích Đàm Thái – một nữ tu người dân tộc Dao, hiện đang trụ trì tại chùa Quang Phúc (Phường Thanh Liệt, Thành phố Hà Nội), tác giả bài thuốc gia truyền “Xịt xoang Triệu Minh”.
Cây nắp ấm – Từ loài cây bắt mồi đến vị thuốc Đông y quen thuộc

Cây nắp ấm – Từ loài cây bắt mồi đến vị thuốc Đông y quen thuộc

Không chỉ được biết đến như một loài cây cảnh độc đáo có khả năng bắt côn trùng, cây Nắp ấm (còn gọi là cây Bình nước) từ lâu đã được sử dụng trong y học cổ truyền như một vị thuốc thanh nhiệt, giải độc, hỗ trợ điều trị nhiều bệnh lý thường gặp. Trong bối cảnh xu hướng quay trở lại với thảo dược tự nhiên ngày càng rõ nét, Nắp ấm đang dần được nhìn nhận lại dưới góc độ dược liệu có giá trị.
Cao ban long – Dược liệu quý cổ truyền, dùng đúng cách để phát huy giá trị bồi bổ

Cao ban long – Dược liệu quý cổ truyền, dùng đúng cách để phát huy giá trị bồi bổ

Trong kho tàng y học cổ truyền, cao ban long được xếp vào nhóm dược liệu quý, thường xuất hiện trong các bài thuốc bồi bổ cơ thể, hỗ trợ xương khớp, sinh tinh và nâng cao thể trạng. Tuy nhiên, cũng như nhiều vị thuốc bổ khác, cao ban long không phải ai dùng cũng phù hợp, việc sử dụng cần đúng liều, đúng đối tượng và có hiểu biết đầy đủ để đảm bảo an toàn, hiệu quả.
Màng tang – Dược liệu giàu tinh dầu, hỗ trợ tiêu hóa và giảm đau

Màng tang – Dược liệu giàu tinh dầu, hỗ trợ tiêu hóa và giảm đau

(SKV) - Trong kho tàng dược liệu Đông y, màng tang là loại cây được đánh giá cao nhờ hàm lượng tinh dầu dồi dào, mang lại nhiều tác dụng dược lý quan trọng. Từ lâu, dược liệu này đã được sử dụng để hỗ trợ điều trị đầy hơi, tiêu chảy, đau bụng kinh niên, phong thấp, đau nhức xương khớp, phù chân kéo dài. Tuy nhiên, để phát huy hiệu quả và đảm bảo an toàn, người dùng cần hiểu rõ đặc điểm, công dụng cũng như cách sử dụng đúng của vị thuốc này.
Ý dĩ: Từ bài thuốc dân gian đến những lưu ý khoa học cho người dùng

Ý dĩ: Từ bài thuốc dân gian đến những lưu ý khoa học cho người dùng

Trong kho tàng dược liệu Đông y, ý dĩ là cái tên quen thuộc, xuất hiện trong nhiều bài thuốc dân gian và y thư cổ. Không chỉ được biết đến với công dụng hỗ trợ điều trị ho, phong thấp, sỏi tiết niệu, ý dĩ còn được nhiều người truyền tai nhau như một “bí quyết” giúp làm đẹp da, giảm cân. Tuy nhiên, các thầy thuốc Đông y đều khuyến cáo: ý dĩ là vị thuốc, không phải thực phẩm dùng tùy tiện, nếu lạm dụng hoặc dùng sai cách có thể gây ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe.
Cây gai cua – Dược liệu dân gian được dùng ở nhiều nước nhưng tiềm ẩn độc tính

Cây gai cua – Dược liệu dân gian được dùng ở nhiều nước nhưng tiềm ẩn độc tính

Trong y học cổ truyền của một số quốc gia như Ấn Độ, Nepal, cây gai cua được sử dụng như một dược liệu hỗ trợ điều trị nhiều bệnh lý, từ viêm nhiễm ngoài da, vàng da đến ho, sốt. Tuy nhiên, khác với nhiều vị thuốc quen thuộc ở Việt Nam, cây gai cua chưa được sử dụng chính thức trong y học cổ truyền nước ta và được xếp vào nhóm dược liệu có độc, cần đặc biệt thận trọng khi áp dụng.
Xem thêm
​Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác: Pho sử sống của Y đức và Khát vọng tự chủ Y học dân tộc

​Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác: Pho sử sống của Y đức và Khát vọng tự chủ Y học dân tộc

Trong tiết xuân của ngày rằm tháng Giêng năm Bính Ngọ, ngành Y tế Việt Nam lại cùng hướng về Y Miếu (Hà Nội) và mảnh đất Liêu Xá (Hưng Yên) để tưởng niệm 235 năm ngày mất của Đại danh y Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác. Sự kiện không chỉ là nghi thức tâm linh, mà còn là dịp để nhìn lại giá trị xuyên thời đại của một hệ thống tư tưởng y học đồ sộ.
Khai Xuân Hội tụ: Liên minh các Hội Y tế và Công ty CP Ao Vua hướng về cội nguồn Tản Viên Sơn

Khai Xuân Hội tụ: Liên minh các Hội Y tế và Công ty CP Ao Vua hướng về cội nguồn Tản Viên Sơn

[Ba Vì, ngày 28/02/2026] – Trong tiết trời xuân ấm áp và linh thiêng của vùng đất Ba Vì, một sự kiện gặp gỡ đầy ý nghĩa đã diễn ra, đánh dấu sự gắn kết bền chặt giữa các tổ chức xã hội - nghề nghiệp và doanh nghiệp vì sự nghiệp chăm sóc sức khỏe Nhân dân.
Hội Nam Y Việt Nam Khai xuân Bính Ngọ- Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955- 27/2/2026)

Hội Nam Y Việt Nam Khai xuân Bính Ngọ- Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955- 27/2/2026)

Trong không khí hân hoan của những ngày đầu xuân Bính Ngọ 2026, Hội Nam Y Việt Nam đã long trọng tổ chức Buổi lễ Khai xuân và Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/02/1955 – 27/02/2026). Đây là dịp để các thế hệ thầy thuốc nhìn lại chặng đường vẻ vang, đồng thời thắp sáng tinh thần “Nam dược trị Nam nhân”.
Lan tỏa tinh thần y đức và phát huy giá trị thuốc Nam

Lan tỏa tinh thần y đức và phát huy giá trị thuốc Nam

Nhân dịp kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955 – 27/2/2026) và khai Xuân năm Bính Ngọ, Chi hội Nam y Thái Nguyên đã long trọng tổ chức buổi gặp mặt đầu Xuân dành cho các hội viên là thầy thuốc, y sĩ, lương y và những người làm công tác chăm sóc sức khỏe cộng đồng, tại Văn phòng Chi hội.
Hội Nam Y Việt Nam và Công ty CP Tập đoàn Ao Vua trao tặng 300 suất quà tết tại Cẩm Thủy- Thanh Hóa

Hội Nam Y Việt Nam và Công ty CP Tập đoàn Ao Vua trao tặng 300 suất quà tết tại Cẩm Thủy- Thanh Hóa

Sáng ngày 3/2/2026, tại trụ sở UBND xã Cẩm Thủy, tỉnh Thanh Hóa, Hội Nam Y Việt Nam phối hợp cùng Công ty CP Tập đoàn Ao Vua đã tổ chức chương trình trao tặng quà Tết cho các hộ gia đình có hoàn cảnh khó khăn và gia đình chính sách trên địa bàn.
Phiên bản di động