Cây Bát Giác Liên: Dược liệu quý trong kho tàng y học cổ truyền Việt Nam
| Cây Vuốt Hùm dược liệu quý được săn lùng ráo riết Dây Thìa Canh: "Kẻ hủy diệt Đường" và những lợi ích bất ngờ cho sức khỏe Quả Vải: Dược liệu quý hay “Kẻ hai mặt”? |
Bát Giác Liên, tên khoa học là Mahonia bealei (Fortune) Carr., thuộc họ Hoàng Liên gai (Berberidaceae). Đây là loại cây bụi nhỏ, cao trung bình khoảng 1–3 m, có nhiều cành, lá kép mọc so le, phiến lá có răng cưa nhọn, mặt trên xanh bóng, mặt dưới nhạt màu hơn.
![]() |
| Cây thường mọc hoang ở các tỉnh miền núi phía Bắc. |
Điểm đặc trưng của Bát Giác Liên chính là cụm hoa màu vàng mọc thành chùm ở ngọn cành, nở vào mùa xuân, sau đó kết quả mọng hình cầu, khi chín có màu lam đen rất đẹp mắt.
Cây thường mọc hoang ở các tỉnh miền núi phía Bắc, nơi có độ cao và khí hậu mát mẻ, song cũng được người dân di thực về trồng làm dược liệu hoặc cảnh quan trong vườn thuốc nam.
Theo y học cổ truyền, Bát Giác Liên có vị đắng, tính mát, quy kinh tỳ và vị, chủ yếu dùng rễ và thân (thường gọi là Hoàng liên gai) để làm thuốc. Những công dụng chính gồm:
Thanh nhiệt, giải độc, sát khuẩn; Hỗ trợ điều trị các chứng rối loạn tiêu hóa như viêm dạ dày, tiêu chảy, kiết l;. Giúp giảm đau nhức xương khớp; Hỗ trợ chữa một số bệnh viêm nhiễm ngoài da; Bồi bổ cơ thể, tăng sức đề kháng
Các nghiên cứu hiện đại cũng chỉ ra trong thân rễ Bát Giác Liên chứa hoạt chất berberin — một alcaloid có tác dụng kháng khuẩn mạnh, chống viêm và giúp cầm tiêu chảy khá hiệu quả.
Bát Giác Liên có thể được sử dụng đơn độc dưới dạng sắc nước uống, hoặc kết hợp với các vị thuốc khác như hoàng bá, cam thảo, mộc hương trong các bài thuốc chữa tiêu chảy, lỵ trực khuẩn.
Ngoài ra, nước sắc đặc của thân rễ Bát Giác Liên còn được dùng rửa vết thương, mụn nhọt, lở ngứa, nhờ đặc tính sát khuẩn, làm se và chống viêm.
Tuy nhiên, do vị thuốc có vị đắng khá mạnh và tác dụng dược tính cao, người sử dụng nên tuân theo hướng dẫn của thầy thuốc Đông y để tránh lạm dụng, nhất là với trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai hoặc người có tỳ vị hư yếu.
Hiện nay, do nhu cầu sử dụng ngày càng cao, một số địa phương đã tiến hành gây trồng, nhân giống cây Bát Giác Liên để vừa đảm bảo nguồn nguyên liệu dược liệu, vừa góp phần bảo tồn nguồn gen quý. Đây cũng là hướng đi phù hợp, kết hợp giữa khai thác hợp lý và phát triển bền vững, tránh nguy cơ cạn kiệt dược liệu trong tự nhiên.
Với những giá trị y học nổi bật và tiềm năng phát triển kinh tế dược liệu, cây Bát Giác Liên xứng đáng được nghiên cứu sâu hơn, nhân rộng trồng tại các vùng trung du và miền núi, nhằm phát huy lợi thế “vàng xanh” của rừng Việt Nam, phục vụ chăm sóc sức khỏe cộng đồng một cách an toàn, hiệu quả và bền vững.
Tin liên quan
Hoa và sức khỏe phái đẹp - Liệu pháp dịu dàng từ thiên nhiên
07:00 | 08/03/2026 Y học cổ truyền
Thuốc nam trong hỗ trợ điều trị đau nhức xương khớp ở người cao tuổi
07:30 | 06/03/2026 Y học cổ truyền
[E-Magazine] Cây quất - “Món quà sức khỏe” từ thiên nhiên
07:00 | 01/03/2026 Y học cổ truyền
Cùng chuyên mục
Chữa bệnh không dùng thuốc: Giá trị của châm cứu và dưỡng sinh trong y học cổ truyền
22:11 | 09/03/2026 Y học cổ truyền
Phát triển Y học cổ truyền Việt Nam trong thế kỷ XXI
16:47 | 07/03/2026 Tư vấn
Rau răm: Từ thảo mộc vườn nhà đến vị thuốc dân gian
07:35 | 07/03/2026 Y học cổ truyền
Dược liệu sạch - điều kiện sống còn của ngành Nam y
20:00 | 02/03/2026 Y học cổ truyền
Lễ hội Hải Thượng Lãn Ông 2026: Lan tỏa giá trị y đức, phát huy tinh hoa y học cổ truyền
18:53 | 02/03/2026 Thông tin đa chiều
Chăm sóc chủ động – Chìa khóa cho một đời sống cân bằng
16:58 | 02/03/2026 Tư vấn
Các tin khác
[Infographic] 5 loại trà thảo dược tốt cho tim mạch
07:10 | 23/02/2026 Khỏe - Đẹp
10 loại thảo mộc tự nhiên giúp giảm đầy bụng
07:20 | 22/02/2026 Y học cổ truyền
Dưa hành, củ kiệu - Bí quyết hỗ trợ tiêu hóa từ món ăn dân dã
07:20 | 21/02/2026 Y học cổ truyền
Lợi ích sức khỏe của các loại hạt ngày Tết theo y học cổ truyền
07:30 | 20/02/2026 Y học cổ truyền
Bánh chưng ngày Tết: Bí quyết cân bằng dinh dưỡng từ những nguyên liệu quen thuộc
07:15 | 19/02/2026 Y học cổ truyền
Ăn chay ngày Tết: Lợi ích sức khỏe và những điều cần lưu ý
07:15 | 18/02/2026 Khỏe - Đẹp
Công dụng của các loại mứt Tết dưới góc nhìn y học cổ truyền
07:30 | 17/02/2026 Y học cổ truyền
Cây thuốc Nam quanh ta: “Kho báu” bị lãng quên trong đời sống hiện đại
00:00 | 17/02/2026 Y học cổ truyền
Mâm ngũ quả ngày Tết: Lợi ích sức khỏe nhìn từ y học cổ truyền và hiện đại
08:00 | 16/02/2026 Khỏe - Đẹp
Bánh chưng, bánh tét: Giá trị dinh dưỡng và cách ăn không lo tăng cân ngày Tết
09:00 | 15/02/2026 Khỏe - Đẹp
Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác: Pho sử sống của Y đức và Khát vọng tự chủ Y học dân tộc
7 ngày trước Hoạt động hội
Khai Xuân Hội tụ: Liên minh các Hội Y tế và Công ty CP Ao Vua hướng về cội nguồn Tản Viên Sơn
28-02-2026 21:00 Hoạt động hội
Hội Nam Y Việt Nam Khai xuân Bính Ngọ- Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955- 27/2/2026)
27-02-2026 14:30 Hoạt động hội
Lan tỏa tinh thần y đức và phát huy giá trị thuốc Nam
26-02-2026 20:06 Hoạt động hội
Hội Nam Y Việt Nam và Công ty CP Tập đoàn Ao Vua trao tặng 300 suất quà tết tại Cẩm Thủy- Thanh Hóa
03-02-2026 19:00 Hoạt động hội



