Công dụng của cháo sắn dây

Trong y học cổ truyền, sắn dây được xếp vào nhóm thuốc 'phát tán phong nhiệt' với tên thuốc là cát căn, có công dụng giải nhiệt, kích thích tiêu hóa, tiêu độc, giảm sốt, mẩn ngứa...

1.Đặc điểm và công dụng của sắn dây

Sắn dây thuộc cây họ đậu, có vị ngọt, tính mát. Tác dụng trị tiêu chảy, chống khát, giải biểu, tiêu nhiệt, chữa bệnh nhức đầu do cảm lạnh, cảm nắng và ban chẩn không mọc ra được… rất công hiệu

Theo nghiên cứu của y học hiện đại, sắn dây có tác dụng cải thiện chức năng của hệ tuần hoàn, tăng độ đàn hồi của động mạch vành, chống thiểu năng tuần hoàn não và thiếu máu cơ tim cấp tính, nhờ tác dụng gia tăng lượng máu cung cấp cho các tổ chức não và cơ tim.

Sắn dây còn có tác dụng hạ huyết áp. Thành phần có tác dụng hạ huyết áp là puerarin và một số chất có gốc aglycone. Ngoài những ứng dụng cổ truyền, hiện tại sắn dây có thể sử dụng để chữa tăng huyết áp, xơ vữa động mạch vành, thiếu máu não, kèm theo các triệu chứng chóng mặt, hoa mắt, đau đầu, cổ gáy cứng đơ.

Công dụng của cháo sắn dây
Sắn dây cho vị thuốc cát căn chữa nhức đầu, giảm khát

2. Cháo sắn dây giải nhiệt

- Thành phần: Bột sắn dây 15g, gạo tẻ 100g, đường phèn vừa đủ.

- Cách dùng: Gạo vo sạch, thêm nước vào nấu thành cháo, cháo chín bỏ bột sắn dây vào, bột chín là được, thêm đường, chia ăn trong ngày.

- Công dụng: Trừ nhiệt, giải phiền muộn. Chủ trị cảm mạo phong nhiệt, sốt không có mồ hôi, đau đầu, ù tai, khát nước do nhiệt, cổ họng sưng đau, tiêu chảy do tỳ hư, tăng huyết áp, suy tim, giải độc rượu.

Tác dụng của cháo bột sắn dây trong các y thư cổ:

- "Bản thảo cương mục" cho rằng, bột sắn dây có tác dụng giải khát, lợi đại tiểu tiện, giải rượu, trừ được nóng nhiệt khó chịu trong người, trẻ em lở loét do nhiệt.

- "Thực y tâm kính" cho rằng, cháo bột sắn dây dùng để trị trẻ em bị nôn mửa.

- "Thái bình thánh huệ phương" trị chứng khát nước nóng bức khó chịu trong người, nôn mửa do trúng gió, không ăn được... Bột sắn dây rất thích hợp với các chứng lở loét do nhiệt, cổ họng sưng đau, khát nước khó chịu trong người.

- "Danh y biệt lục" cho rằng, sắn dây trị nhức đầu do trúng gió trúng lạnh, làm cho cơ thể thoải mái dễ chịu ra mồ hôi. Tác dụng trị tiêu chảy, chống khát; giải biểu, tiêu nhiệt của rễ sắn dây được các thầy thuốc rất coi trọng.

Nhiều danh y dùng rễ sắn dây trị chứng tiêu chảy do tì vị hư nhược. Qua nghiên cứu tính chất dược lý, rễ sắn dây không chỉ có tác dụng giải nhiệt mà còn giúp tăng lưu lượng máu ở mạch máu não và động mạch vành.

Căn cứ vào ghi chép của sách y học và kinh nghiệm thực tiễn lâm sàng, cháo rễ sắn dây có hiệu quả trị liệu rất tốt đối với bệnh tăng huyết áp, chứng điếc tai đột phát thời kỳ đầu.

Tuy nhiên, Trương Nguyên Tố đời Kim có nói "Không nên dùng nhiều, sợ hư tổn vị khí". Người bị viêm loét dạ dày sau khi dùng cháo sắn dây có thể bị trướng bụng, khó chịu, nên dùng ít.

Công dụng của cháo sắn dây
Cháo bột sắn dây trị phong nhiệt cảm mạo

3. Một số bài thuốc khác thường dùng

- Chữa đau đầu, sốt nóng, đau mình mẩy: Cát căn (củ sắn dây thái lát, phơi hoặc sấy khô) 10g, địa liền 5g, bạch chỉ 5g. Phơi khô, tán bột, rây mịn. Ngày uống 2 lần, mỗi lần 5g.

- Thuốc giải nhiệt, tiêu khát, tiêu độc: Rau má để tươi rửa sạch 20g, giã nát, thêm nước sôi để nguội, lọc lấy nước cốt rồi hòa 10g bột sắn dây. Thêm đường, uống làm một lần.

- Chữa sốt rét, khát nước, không có mồ hôi: Cát căn 8g, đại táo 5g, ma hoàng 5g, gừng sống 5g, cam thảo 4g, quế chi 4g, bạch thược 4g. Tất cả thái nhỏ, sắc với 400ml nước còn 100ml, chia làm hai lần, uống trong ngày.

Nguồn: Công dụng của cháo sắn dây

BS Vũ Quốc Trung/suckhoedoisong.vn
suckhoeviet.org.vn

Tin liên quan

Mức đóng BHYT thay đổi ra sao khi lương cơ sở tăng từ 1/7/2026?

Mức đóng BHYT thay đổi ra sao khi lương cơ sở tăng từ 1/7/2026?

Chính phủ dự kiến điều chỉnh lương cơ sở tăng 8%, mức đóng bảo hiểm y tế (BHYT) cũng thay đổi do mức đóng hiện được tính bằng 4,5% lương cơ sở.
Tiếp tục cắt giảm thủ tục khám chữa bệnh, nâng cao chất lượng dịch vụ y tế

Tiếp tục cắt giảm thủ tục khám chữa bệnh, nâng cao chất lượng dịch vụ y tế

Bộ Y tế đang đẩy mạnh cải cách hành chính trong lĩnh vực khám chữa bệnh với mục tiêu giảm thủ tục cho cơ sở y tế và người dân, đồng thời nâng cao chất lượng dịch vụ trong bối cảnh nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng tăng.
Phó Thủ tướng Mai Văn Chính: Tạo cơ chế đặc thù để y học cổ truyền bứt phá

Phó Thủ tướng Mai Văn Chính: Tạo cơ chế đặc thù để y học cổ truyền bứt phá

Phó Thủ tướng Mai Văn Chính ghi nhận những kết quả đạt được của Hội Đông y Việt Nam và các đơn vị trực thuộc trong nghiên cứu, đào tạo, bảo tồn và phát triển y học cổ truyền.

Cùng chuyên mục

Nước gạo rang - Thức uống “dưỡng vị” trong y học cổ truyền

Nước gạo rang - Thức uống “dưỡng vị” trong y học cổ truyền

Trong kho tàng ẩm thực và kinh nghiệm chăm sóc sức khỏe của người Việt, nhiều thức uống giản dị lại mang giá trị dưỡng sinh đáng kể. Nước gạo rang là một ví dụ điển hình. Từ những hạt gạo quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày, khi được rang thơm và nấu thành nước, thức uống này không chỉ có hương vị dễ chịu mà còn được y học cổ truyền đánh giá là có nhiều tác dụng tốt đối với cơ thể.
Cây lá bỏng - “Tủ thuốc xanh” trong vườn nhà

Cây lá bỏng - “Tủ thuốc xanh” trong vườn nhà

Cây lá bỏng (còn gọi là sống đời) thường được trồng làm cảnh hoặc làm thuốc. Theo kinh nghiệm dân gian, loại cây này không chỉ dễ trồng mà còn có nhiều tác dụng như thanh nhiệt, tiêu viêm, hỗ trợ làm lành vết thương và giảm ho. Từ lâu, lá bỏng đã trở thành vị thuốc quen thuộc trong nhiều bài thuốc đơn giản, dễ áp dụng tại nhà.
Y học cổ truyền Việt Nam cùng y học hiện đại trong kỉ nguyên vươn mình của đất nước - Những vấn đề cần quan tâm để phát triển bền vững

Y học cổ truyền Việt Nam cùng y học hiện đại trong kỉ nguyên vươn mình của đất nước - Những vấn đề cần quan tâm để phát triển bền vững

Tạp chí Sức Khoẻ Việt trân trọng giới thiệu bài viết: "Y học cổ truyền Việt Nam cùng y học hiện đại trong kỉ nguyên vươn mình của đất nước - Những vấn đề cần quan tâm để phát triển bền vững" của TTND. GS. TS Trương Việt Bình - Chủ tịch Hội Nam Y Việt Nam.
Hạ khô thảo - Dược liệu giúp thanh nhiệt và hỗ trợ huyết áp

Hạ khô thảo - Dược liệu giúp thanh nhiệt và hỗ trợ huyết áp

Trong kho tàng dược liệu của y học cổ truyền, hạ khô thảo là một vị thuốc quen thuộc, được sử dụng để thanh nhiệt, tiêu viêm và hỗ trợ điều trị nhiều bệnh lý. Loài cây này mọc hoang ở nhiều nơi, dễ thu hái và có giá trị dược tính đáng chú ý, đặc biệt trong các bài thuốc liên quan đến gan, huyết áp và các chứng viêm.
Cây thành ngạnh và những công dụng bất ngờ trong y học cổ truyền

Cây thành ngạnh và những công dụng bất ngờ trong y học cổ truyền

Trong kho tàng dược liệu của y học cổ truyền Việt Nam, nhiều loại cây mọc hoang trong tự nhiên lại có giá trị chữa bệnh. Cây thành ngạnh là một trong số đó. Dù không quá phổ biến trong đời sống hằng ngày, nhưng theo kinh nghiệm dân gian, loại cây này được sử dụng để hỗ trợ điều trị nhiều vấn đề sức khỏe, đặc biệt liên quan đến tiêu hóa và giải độc cơ thể.
Chữa bệnh không dùng thuốc: Giá trị của châm cứu và dưỡng sinh trong y học cổ truyền

Chữa bệnh không dùng thuốc: Giá trị của châm cứu và dưỡng sinh trong y học cổ truyền

Không chỉ nổi tiếng với các bài thuốc thảo dược, y học cổ truyền Việt Nam còn có nhiều phương pháp trị liệu không dùng thuốc như châm cứu, xoa bóp bấm huyệt và dưỡng sinh. Dựa trên nguyên lý cân bằng âm dương, điều hòa khí huyết, các liệu pháp này ngày càng được quan tâm trong chăm sóc sức khỏe, đặc biệt khi bệnh mạn tính gia tăng và xu hướng sống khỏe tự nhiên trở nên phổ biến.

Các tin khác

Hoa và sức khỏe phái đẹp - Liệu pháp dịu dàng từ thiên nhiên

Hoa và sức khỏe phái đẹp - Liệu pháp dịu dàng từ thiên nhiên

Không chỉ mang vẻ đẹp thanh tao và hương thơm dễ chịu, nhiều loài hoa còn được y học cổ truyền xem như những vị thuốc quý giúp bồi bổ cơ thể, điều hòa khí huyết và chăm sóc sắc đẹp. Từ hoa cúc, hoa hồng đến hoa nhài hay hoa sen, mỗi loài hoa đều chứa những dược tính tự nhiên góp phần giúp phụ nữ khỏe - đẹp hơn mỗi ngày.
Phát triển Y học cổ truyền Việt Nam trong thế kỷ XXI

Phát triển Y học cổ truyền Việt Nam trong thế kỷ XXI

Tạp chí Sức khoẻ Việt trân trọng giới thiệu bài viết "Phát triển Y học cổ truyền Việt Nam trong thế kỷ XXI" của TTND. GS. TS Trương Việt Bình - Chủ tịch Hội Nam Y Việt Nam.
Rau răm: Từ thảo mộc vườn nhà đến vị thuốc dân gian

Rau răm: Từ thảo mộc vườn nhà đến vị thuốc dân gian

Không chỉ là loại rau gia vị góp mặt trong nhiều món ăn truyền thống, rau răm còn được y học cổ truyền và một số nghiên cứu hiện đại ghi nhận với nhiều lợi ích đáng chú ý. Tuy nhiên, sử dụng thế nào để tốt cho sức khỏe là điều không phải ai cũng hiểu rõ.
Thuốc nam trong hỗ trợ điều trị đau nhức xương khớp ở người cao tuổi

Thuốc nam trong hỗ trợ điều trị đau nhức xương khớp ở người cao tuổi

Đau nhức xương khớp là tình trạng phổ biến ở người cao tuổi, đặc biệt khi thời tiết thay đổi, trời lạnh hoặc ẩm ướt. Không chỉ gây khó khăn trong vận động, các bệnh lý xương khớp còn ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống và tâm lý của người già. Bên cạnh các phương pháp điều trị của y học hiện đại, y học cổ truyền với hệ thống thuốc nam phong phú được xem là giải pháp hỗ trợ an toàn, phù hợp với thể trạng người cao tuổi nếu được sử dụng đúng cách.
Dược liệu sạch - điều kiện sống còn của ngành Nam y

Dược liệu sạch - điều kiện sống còn của ngành Nam y

Với Nam y, phần lớn các bài thuốc dựa vào cây thuốc bản địa thì chất lượng dược liệu càng đóng vai trò then chốt. Tuy nhiên, trong bối cảnh thị trường dược liệu ngày càng mở rộng, câu chuyện đảm bảo nguồn dược liệu sạch, có truy xuất nguồn gốc và đạt chuẩn đang trở thành một trong những vấn đề cốt lõi đối với sự phát triển bền vững của y học cổ truyền Việt Nam.
Lễ hội Hải Thượng Lãn Ông 2026: Lan tỏa giá trị y đức, phát huy tinh hoa y học cổ truyền

Lễ hội Hải Thượng Lãn Ông 2026: Lan tỏa giá trị y đức, phát huy tinh hoa y học cổ truyền

Trong không khí rực rỡ của mùa xuân Bính Ngọ 2026, Lễ hội Hải Thượng Lãn Ông đã trở thành một điểm đến tâm linh, văn hóa và sức khỏe đặc biệt đối với người dân và du khách trên khắp cả nước.
Chăm sóc chủ động – Chìa khóa cho một đời sống cân bằng

Chăm sóc chủ động – Chìa khóa cho một đời sống cân bằng

(SKV) - Có một sự thật giản dị nhưng không phải ai cũng kịp nhận ra: cơ thể luôn thì thầm trước khi buộc phải “lên tiếng” bằng bệnh tật. Đó có thể là những cơn mệt mỏi thoáng qua, vài đêm ngủ chập chờn, cảm giác căng thẳng kéo dài hay những rối loạn nhẹ trong sinh hoạt thường ngày. Mỗi tín hiệu ấy là một lời nhắc nhở rằng chúng ta đã sống quá nhanh, quá vội mà quên lắng nghe chính mình.
[E-Magazine] Cây quất - “Món quà sức khỏe” từ thiên nhiên

[E-Magazine] Cây quất - “Món quà sức khỏe” từ thiên nhiên

Cây quất không chỉ quen thuộc trong dịp Tết mà còn là một loại cây mang lại giá trị sức khỏe đáng chú ý. Từ quả đến vỏ, quất được sử dụng rộng rãi trong ẩm thực và các bài thuốc dân gian nhờ đặc tính giàu tinh dầu, vitamin và hợp chất sinh học. Dưới góc nhìn của cả y học cổ truyền và y học hiện đại, quất được đánh giá là thực phẩm - dược liệu tự nhiên giúp hỗ trợ hô hấp, tiêu hóa và tăng cường sức đề kháng, đặc biệt phù hợp trong giai đoạn giao mùa và những thời điểm cơ thể dễ suy giảm miễn dịch.
Nâng cao năng lực khám, chữa bệnh bằng y học cổ truyền

Nâng cao năng lực khám, chữa bệnh bằng y học cổ truyền

Y học cổ truyền Việt Nam là kết tinh của trí tuệ dân tộc qua hàng nghìn năm lịch sử, gắn bó mật thiết với đời sống sinh hoạt và chăm sóc sức khỏe của nhân dân.
Huyền hồ - Dược liệu hỗ trợ giảm đau và hoạt huyết

Huyền hồ - Dược liệu hỗ trợ giảm đau và hoạt huyết

Trong kho tàng dược liệu phương Đông, Corydalis yanhusuo - thường gọi là huyền hồ - được biết đến như một vị thuốc có tác dụng giảm đau và hoạt huyết. Từ lâu, dược liệu này đã được sử dụng trong y học cổ truyền để hỗ trợ điều trị đau bụng kinh, đau đầu, đau dạ dày, đau do ứ trệ khí huyết. Ngày nay, nhiều nghiên cứu hiện đại bước đầu cũng ghi nhận những hoạt chất trong huyền hồ có tiềm năng tác động lên hệ thần kinh và tuần hoàn.
Xem thêm
​Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác: Pho sử sống của Y đức và Khát vọng tự chủ Y học dân tộc

​Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác: Pho sử sống của Y đức và Khát vọng tự chủ Y học dân tộc

Trong tiết xuân của ngày rằm tháng Giêng năm Bính Ngọ, ngành Y tế Việt Nam lại cùng hướng về Y Miếu (Hà Nội) và mảnh đất Liêu Xá (Hưng Yên) để tưởng niệm 235 năm ngày mất của Đại danh y Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác. Sự kiện không chỉ là nghi thức tâm linh, mà còn là dịp để nhìn lại giá trị xuyên thời đại của một hệ thống tư tưởng y học đồ sộ.
Khai Xuân Hội tụ: Liên minh các Hội Y tế và Công ty CP Ao Vua hướng về cội nguồn Tản Viên Sơn

Khai Xuân Hội tụ: Liên minh các Hội Y tế và Công ty CP Ao Vua hướng về cội nguồn Tản Viên Sơn

[Ba Vì, ngày 28/02/2026] – Trong tiết trời xuân ấm áp và linh thiêng của vùng đất Ba Vì, một sự kiện gặp gỡ đầy ý nghĩa đã diễn ra, đánh dấu sự gắn kết bền chặt giữa các tổ chức xã hội - nghề nghiệp và doanh nghiệp vì sự nghiệp chăm sóc sức khỏe Nhân dân.
Hội Nam Y Việt Nam Khai xuân Bính Ngọ- Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955- 27/2/2026)

Hội Nam Y Việt Nam Khai xuân Bính Ngọ- Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955- 27/2/2026)

Trong không khí hân hoan của những ngày đầu xuân Bính Ngọ 2026, Hội Nam Y Việt Nam đã long trọng tổ chức Buổi lễ Khai xuân và Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/02/1955 – 27/02/2026). Đây là dịp để các thế hệ thầy thuốc nhìn lại chặng đường vẻ vang, đồng thời thắp sáng tinh thần “Nam dược trị Nam nhân”.
Lan tỏa tinh thần y đức và phát huy giá trị thuốc Nam

Lan tỏa tinh thần y đức và phát huy giá trị thuốc Nam

Nhân dịp kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955 – 27/2/2026) và khai Xuân năm Bính Ngọ, Chi hội Nam y Thái Nguyên đã long trọng tổ chức buổi gặp mặt đầu Xuân dành cho các hội viên là thầy thuốc, y sĩ, lương y và những người làm công tác chăm sóc sức khỏe cộng đồng, tại Văn phòng Chi hội.
Hội Nam Y Việt Nam và Công ty CP Tập đoàn Ao Vua trao tặng 300 suất quà tết tại Cẩm Thủy- Thanh Hóa

Hội Nam Y Việt Nam và Công ty CP Tập đoàn Ao Vua trao tặng 300 suất quà tết tại Cẩm Thủy- Thanh Hóa

Sáng ngày 3/2/2026, tại trụ sở UBND xã Cẩm Thủy, tỉnh Thanh Hóa, Hội Nam Y Việt Nam phối hợp cùng Công ty CP Tập đoàn Ao Vua đã tổ chức chương trình trao tặng quà Tết cho các hộ gia đình có hoàn cảnh khó khăn và gia đình chính sách trên địa bàn.
Phiên bản di động