Kỳ 1: Mướp – món ăn dân dã và vị thuốc quý trong đời sống

Qủa mướp

Theo dinh dưỡng hiện đại, trong 100g mướp có tới 95,1g nước, cùng các thành phần có lợi như 0,9g protid, 0,1g lipid, 3g glucid, 0,5g xeluloza, 0,5g chất tro. Ngoài ra, mướp còn chứa 28mg canxi, 45mg photpho, 0,8mg sắt, 160mcg betacaroten, vitamin nhóm B, vitamin C và các hoạt chất như luffein, citruline, cucurbitacin… Nhờ hàm lượng chất dinh dưỡng phong phú, mướp không chỉ là thực phẩm ngon, mát mà còn góp phần hỗ trợ cơ thể trong nhiều hoạt động chuyển hóa.

Trong dược học cổ truyền, mướp có vị ngọt, tính mát, quy vào hai kinh Can và Vị, mang công dụng sinh tân, chỉ khái, thanh nhiệt, hóa đàm, lương huyết, giải độc, an thai, thông sữa. Từ lâu, loại quả này đã được dùng để chữa nhiều chứng bệnh thường gặp như sốt cao phiền khát, ho suyễn nhiều đờm (viêm họng, viêm phế quản), trĩ băng lậu, khí hư, huyết lâm (viêm đường tiết niệu, viêm bàng quang, viêm bể thận), mụn nhọt, ung thũng, táo bón hay tình trạng sữa không thông ở sản phụ.

Cùng với đó, các nghiên cứu hiện đại cũng ghi nhận nhiều lợi ích khác của mướp đối với sức khỏe. Hàm lượng đồng trong mướp có tác dụng chống viêm, giúp làm dịu cứng khớp và hạn chế đau do viêm khớp. Lượng mangan giúp thúc đẩy bài tiết insulin, hỗ trợ giảm nguy cơ mắc tiểu đường. Với khoảng 453mg kali trong 100g mướp, loại quả này còn giúp duy trì cân bằng chất lỏng, giảm căng cơ, ngăn ngừa chuột rút và đau nhức cơ bắp. Vitamin B6 trong mướp đóng vai trò quan trọng đối với quá trình sản xuất huyết sắc tố và quản lý sắt trong cơ thể, qua đó hỗ trợ phòng ngừa thiếu máu. Đặc biệt, nguồn vitamin A dồi dào giúp ngăn ngừa thoái hóa điểm vàng, bảo vệ thị lực. Lượng magiê trong mướp cũng có tác dụng điều hòa chất dẫn truyền thần kinh, từ đó hỗ trợ giảm các cơn đau liên quan đến chứng đau nửa đầu.

Mướp vừa là món ăn dân dã, vừa là vị thuốc quý, là nguồn thực phẩm lành mạnh góp phần chăm sóc và bảo vệ sức khỏe. Những lợi ích sâu rộng ấy cũng là cơ sở để y học cổ truyền phát triển nhiều phương thức sử dụng mướp nhằm hỗ trợ điều trị bệnh.