Một số bài thuốc có cây Bách bộ
![]() |
| Cây Bách bộ |
Bách bộ thuộc loài dây leo, dài 6 – 8 m, thân nhỏ, nhẵn. Lá thường mọc đối, có khi vừa mọc đối vừa mọc cách, có cuống, hình tim. Trên mặt lá, ngoài gân chính có 6 – 8 gân phụ chạy dọc từ cuống đến đầu lá, có những gân ngang nhỏ và rõ. Hoa tự mcoj ở kẽ lá gồm 1 – 2hoa, màu vàng đỏ. Bao hoa gồm 4 phiến, hai phiến ngoài dài 4cm, rộng 5mm; 2 phiến trong rộng hơn. Có 4 nhị, tua ngắn. Qủa nang, có 4 hạt. Rễ củ màu vàng nhạt, mọc thành chùm 20 – 30 củ, có khi tới 100 củ, dài 10 – 25 cm, đường kính 2,5 – 2 cm.
Rễ cây Bách bộ được thí nghiệm in vitro trong ống nghiệm thu được kết quả: có khả năng kháng khuẩn đối với nhiều loại khuẩn gây bệnh gồm: Streptococus Pneumoniae, bHemolytic Streptococus, Neisseria Meningitidis và Staphylococus aureus (Trung Dược Học).
Thực nghiệm, ngâm giun trong dung dịch 0,15% Stemonin, giun sẽ tê liệt sau 15 phút. Nếu kịp thời lấy giun ra khỏi dung dịch, giun sẽ hồi phục lại.
Tiêm dung dịch Stemonin sulfat (3mg) vào ếch nặng 25g, có thể làm cho ếch tê bại, sau 12 giờ thì bình phục.
Dịch cồn hoặc nước ngâm kiệt từ Bách Bộ có tác dụng diệt ký sinh trùng như chấy rận, bọ chét, ấu trùng ruồi, muỗi, rệp… (Trung Dược Học).
Dùng rượu thuốc Bách bộ 1/10 trong rượu 700, ngâm hoặc phun vào con rận, rận sẽ chết sau một phút. Nếu ngâm rệp, con vật sẽ chết nhanh hơn (Tài Nguyên Cây Thuốc Việt Nam)
Nước sắc Bách bộ không tỏ ra có tác dụng giảm ho do chích Iod nơi mèo. Bách bộ có tác dụng làm giảm hưng phấn trung khu hô hấp của động vật, làm giảm ho do ức chế phản xạ ho. Đối với kháng Histamin gây co giật, Bách bộ có tác dụng giống như Aminophylline nhưng hòa hoãn và kéo dài hơn (Trung Dược Học).
Khi cho 100 bệnh nhân dùng nước sắc Bách bộ điều trị ho, cho thấy có 85% tổng bệnh nhân có xu hướng thuyên giảm ho (Trung Dược Học). Stemonin trong Bách bộ có tác dụng làm giảm tính hưng phấn của trung tâm hô hấp của động vật, ức chế phản xạ ho, do đó có tác dụng trị ho. Bách bộ đã được thí nghiệm chữa lao hạch có kết quả tốt (Tài Nguyên Cây Thuốc Việt Nam).
Trị các chứng ho:
Củ bách bộ xắt mỏng, sao khô cho vào túi vải, cho vào bình thủy tinh, thêm rượu đến ngập dược liệu, đậy kín ngâm khoảng trên 3 tháng, mỗi lần uống lấy khoảng 10ml/ngày.
Trị ho lâu ngày:
Bách bộ (rễ) 80g, giã nát rồi vắt lấy nước. Nước này đem đi sắc, sắc đến khi dịch lỏng chuyển sang dạng dẻo quánh. Mỗi lần pha với chút nước nóng bằng muỗng canh rồi uống, ngày uống 3 lần.
Trị đau bụng do các loại trùng sán:
Bách bộ rửa sạch bắc bếp nấu thành cao, uống thường xuyên sẽ giúp phòng trị các loại trùng, sán.
Trị ho nhiều:
Bách bộ (cả dây lẫn rễ) giã nát vắt lấy nước cốt, trộn với lượng mật ong với lượng tương đương. Nấu thành cao, ngậm nước nuốt từ từ xuống.
Chữa trẻ nhỏ ho sốt (phế nhiệt):
Bách bộ, bối mẫu, cát căn, thạch cao mỗi vị cân lấy 30g. Đem đi tán thành bột mịn, mỗi lần dùng 12g. Ngày dùng 2 lần.
Trị các loại côn trùng vào lỗ tai:
Bách bộ (sao) nghiền nát, vắt lấy nước cốt, trộn với dầu mè bôi trong lỗ tai.
Trị tự nhiên ho không dứt:
Bách bộ (củ rễ), hơ trên lửa nướng cho khô, mỗi nấu lấu nước nóng để ấm, rồi ngậm chung với một rễ khô, nuốt từ từ nước xuống.
Người tỳ vị hư nhược không nên dùng.
Người dạ dày, ruột yếu,ỉa chảy không nên dùng.
Thảo dược này có thể tương tác với những thuốc bạn đang dùng hay tình trạng sức khỏe hiện tại của bạn. Bạn nên tham khảo ý kiến tư vấn của thầy thuốc hoặc bác sĩ trước khi sử dụng cây sen.
Tin liên quan
Xuyên Tâm Liên – “Kháng sinh tự nhiên” trong y học cổ truyền
11:54 | 08/08/2025 Y học cổ truyền
Tác dụng – công dụng chung của cây Bách hợp
11:15 | 16/07/2025 Y học cổ truyền
Những bệnh không nên dùng cà phê
09:15 | 14/07/2025 Y học cổ truyền
Cùng chuyên mục
Nước gạo rang - Thức uống “dưỡng vị” trong y học cổ truyền
07:50 | 17/03/2026 Y học cổ truyền
Cây lá bỏng - “Tủ thuốc xanh” trong vườn nhà
07:45 | 16/03/2026 Y học cổ truyền
Y học cổ truyền Việt Nam cùng y học hiện đại trong kỉ nguyên vươn mình của đất nước - Những vấn đề cần quan tâm để phát triển bền vững
20:21 | 15/03/2026 Y học cổ truyền
Hạ khô thảo - Dược liệu giúp thanh nhiệt và hỗ trợ huyết áp
07:05 | 15/03/2026 Y học cổ truyền
Cây thành ngạnh và những công dụng bất ngờ trong y học cổ truyền
07:10 | 13/03/2026 Y học cổ truyền
Chữa bệnh không dùng thuốc: Giá trị của châm cứu và dưỡng sinh trong y học cổ truyền
22:11 | 09/03/2026 Y học cổ truyền
Các tin khác
Hoa và sức khỏe phái đẹp - Liệu pháp dịu dàng từ thiên nhiên
07:00 | 08/03/2026 Y học cổ truyền
Phát triển Y học cổ truyền Việt Nam trong thế kỷ XXI
16:47 | 07/03/2026 Tư vấn
Rau răm: Từ thảo mộc vườn nhà đến vị thuốc dân gian
07:35 | 07/03/2026 Y học cổ truyền
Thuốc nam trong hỗ trợ điều trị đau nhức xương khớp ở người cao tuổi
07:30 | 06/03/2026 Y học cổ truyền
Dược liệu sạch - điều kiện sống còn của ngành Nam y
20:00 | 02/03/2026 Y học cổ truyền
Lễ hội Hải Thượng Lãn Ông 2026: Lan tỏa giá trị y đức, phát huy tinh hoa y học cổ truyền
18:53 | 02/03/2026 Thông tin đa chiều
Chăm sóc chủ động – Chìa khóa cho một đời sống cân bằng
16:58 | 02/03/2026 Tư vấn
[E-Magazine] Cây quất - “Món quà sức khỏe” từ thiên nhiên
07:00 | 01/03/2026 Y học cổ truyền
Nâng cao năng lực khám, chữa bệnh bằng y học cổ truyền
22:52 | 26/02/2026 Thông tin đa chiều
Huyền hồ - Dược liệu hỗ trợ giảm đau và hoạt huyết
10:00 | 25/02/2026 Y học cổ truyền
Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác: Pho sử sống của Y đức và Khát vọng tự chủ Y học dân tộc
03-03-2026 22:00 Hoạt động hội
Khai Xuân Hội tụ: Liên minh các Hội Y tế và Công ty CP Ao Vua hướng về cội nguồn Tản Viên Sơn
28-02-2026 21:00 Hoạt động hội
Hội Nam Y Việt Nam Khai xuân Bính Ngọ- Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955- 27/2/2026)
27-02-2026 14:30 Hoạt động hội
Lan tỏa tinh thần y đức và phát huy giá trị thuốc Nam
26-02-2026 20:06 Hoạt động hội
Hội Nam Y Việt Nam và Công ty CP Tập đoàn Ao Vua trao tặng 300 suất quà tết tại Cẩm Thủy- Thanh Hóa
03-02-2026 19:00 Hoạt động hội



