Những "vị thuốc thanh nhiệt" từ thiên nhiên theo y học cổ truyền

Vào những ngày thời tiết oi bức, cơ thể dễ rơi vào trạng thái “nóng trong” với các biểu hiện như nổi mụn, táo bón, miệng khô, mất ngủ. Theo y học cổ truyền, nguyên nhân chủ yếu là do nhiệt tích tụ trong cơ thể, làm mất cân bằng âm - dương. Bên cạnh việc điều chỉnh sinh hoạt, chế độ ăn uống với các loại rau có tính mát được xem là giải pháp đơn giản, hiệu quả và an toàn.
Top các loại rau là nguồn thuốc quý [Infographic] 6 loại rau ăn hằng ngày có tác dụng như thuốc chữa bệnh

Dưới đây là những loại rau quen thuộc nhưng lại mang giá trị “thanh nhiệt, giải độc” đáng chú ý theo y học cổ truyền.

Rau má - thanh nhiệt, giải độc, mát gan

Những
Rau má phù hợp với người thường xuyên bị nóng trong, nổi mụn hoặc nhiệt miệng. (Ảnh: Internet)

Theo y học cổ truyền, rau má có vị đắng nhẹ, tính mát, tác dụng thanh nhiệt, giải độc, lợi tiểu và làm mát gan. Đây là loại rau rất phù hợp với người thường xuyên bị nóng trong, nổi mụn hoặc nhiệt miệng.

Rau má còn giúp tăng cường tuần hoàn, hỗ trợ làm lành vết thương và cải thiện làn da. Tuy nhiên, không nên lạm dụng uống quá nhiều nước rau má trong thời gian dài vì có thể gây lạnh bụng.

Rau diếp cá - kháng viêm, giải độc cơ thể

Những
Rau diếp cá hỗ trợ lợi tiểu, làm mát phổi, giúp giảm ho... (Ảnh: Internet)

Rau diếp cá có vị cay nhẹ, tính mát, quy vào kinh phế và can. Đông y cho rằng loại rau này có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, tiêu viêm, đặc biệt hiệu quả trong các trường hợp mụn nhọt, viêm nhiễm.

Ngoài ra, rau diếp cá còn hỗ trợ lợi tiểu, làm mát phổi, giúp giảm ho và cải thiện tình trạng nóng trong do ăn nhiều đồ cay nóng.

Rau mồng tơi - nhuận tràng, thanh nhiệt

Những
Mồng tơi tốt cho người bị táo bón, nóng trong, giúp làm dịu hệ tiêu hóa. (Ảnh: Internet)

Mồng tơi là loại rau phổ biến trong bữa ăn gia đình Việt, có tính hàn, vị ngọt, giúp thanh nhiệt, giải độc, nhuận tràng.

Theo Đông y, mồng tơi đặc biệt tốt cho người bị táo bón, nóng trong, giúp làm dịu hệ tiêu hóa và hỗ trợ thải độc qua đường ruột. Những món canh mồng tơi nấu với cua hoặc tôm không chỉ ngon mà còn rất phù hợp trong mùa hè.

Rau ngót - thanh nhiệt, sinh tân dịch

Những
Rau ngót hỗ trợ làm dịu tình trạng nóng trong, khô miệng. (Ảnh: Internet)

Rau ngót có vị ngọt, tính mát, theo y học cổ truyền giúp thanh nhiệt, giải độc, sinh tân dịch, hỗ trợ làm dịu tình trạng nóng trong, khô miệng.

Ngoài ra, loại rau này còn góp phần bổ dưỡng cơ thể, hỗ trợ tiêu hóa khi dùng trong các món canh thanh đạm.

Rau đay - giải nhiệt, bổ huyết

Những
Rau đay giúp giải nhiệt, nhuận tràng, cải thiện tình trạng thiếu máu. (Ảnh: Internet)

Rau đay có tính mát, vị ngọt, giúp giải nhiệt, nhuận tràng và bổ huyết. Theo y học cổ truyền, rau đay còn hỗ trợ cải thiện tình trạng thiếu máu nhẹ và tăng cường sức khỏe tổng thể.

Đặc biệt, rau đay kết hợp với mồng tơi và cua đồng là món ăn “kinh điển” giúp giải nhiệt hiệu quả trong những ngày nắng nóng.

Cải xanh - thanh nhiệt, lợi tiểu

Những
Cải xanh tính mát, thanh nhiệt, kích thích tiêu hóa. (Ảnh: Internet)

Cải xanh có vị cay nhẹ, tính mát, tác dụng thanh nhiệt, lợi tiểu, tiêu đờm. Đông y thường sử dụng cải xanh trong các trường hợp nhiệt phế, ho có đờm, nóng trong.

Ngoài ra, cải xanh còn giúp kích thích tiêu hóa, phù hợp với những người ăn uống kém hoặc cảm thấy đầy bụng trong mùa nóng.

Rau dền - thanh nhiệt, mát huyết

Những
Rau dền đỏ hỗ trợ bổ máu. (Ảnh: Internet)

Theo Đông y, rau dền có vị ngọt, tính mát, giúp thanh nhiệt, mát huyết, lợi tiểu.

Đặc biệt phù hợp với người bị nóng trong, táo bón, nổi mụn. Rau dền đỏ còn được cho là hỗ trợ bổ máu nhẹ.

Lưu ý khi sử dụng

Dù mang lại nhiều lợi ích, việc sử dụng các loại rau có tính mát cũng cần hợp lý:

  • Không nên lạm dụng quá mức, đặc biệt với người có tỳ vị hư hàn (dễ lạnh bụng, tiêu chảy)
  • Nên kết hợp đa dạng thực phẩm, tránh ăn đơn lẻ một loại trong thời gian dài
  • Ưu tiên chế biến đơn giản (luộc, nấu canh) để giữ nguyên tính mát tự nhiên
  • Kết hợp với chế độ sinh hoạt lành mạnh, uống đủ nước

San San (t/h)

https://suckhoeviet.org.vn/

Tin liên quan

Bộ Y tế yêu cầu siết chặt kiểm tra bếp ăn tập thể, trường học

Bộ Y tế yêu cầu siết chặt kiểm tra bếp ăn tập thể, trường học

Chiều 1/4, Bộ Y tế đã ban hành văn bản gửi UBND các tỉnh, thành phố, về việc tăng cường kiểm tra, bảo đảm an toàn thực phẩm ở các bếp ăn tập thể, bếp ăn trường học.
Dự báo thời tiết ngày 2/4/2026: Bắc Bộ nhiều mây, có mưa vài nơi

Dự báo thời tiết ngày 2/4/2026: Bắc Bộ nhiều mây, có mưa vài nơi

Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia vừa đưa ra thông tin dự báo thời tiết Hà Nội và các khu vực khác trên cả nước ngày 2/4/2026.
Bộ Y tế khuyến cáo tuyệt đối không sử dụng cá nóc làm thực phẩm

Bộ Y tế khuyến cáo tuyệt đối không sử dụng cá nóc làm thực phẩm

Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) vừa có văn bản gửi Sở Y tế thành phố Cần Thơ đề nghị điều tra, xử lý và tăng cường biện pháp phòng, chống ngộ độc trên địa bàn sau khi ghi nhận 3 trường hợp nhập viện do ăn cá nóc.

Các tin khác

Các phương thuốc tân lương giải biểu tiêu biểu trong y học cổ truyền và ứng dụng thực tiễn

Các phương thuốc tân lương giải biểu tiêu biểu trong y học cổ truyền và ứng dụng thực tiễn

(SKV) - Các phương thuốc tân lương giải biểu gồm các vị thuốc vị cay, tính mát như Tang diệp, Cát căn, Bạc hà… dùng để phát tán phong nhiệt. Các phương thuốc tân lương giải biểu có tác dụng phát tán phong nhiệt dùng để chữa các chứng bệnh gây ra do ngoại cảm phong nhiệt: Phát sốt, ra mồ hôi, đau đầu, đau người, sợ gió, sợ lạnh, miệng khát, họng đau, ho, rêu lưỡi trắng hoặc hơi vàng, mạch phù sác.
Quế chi thang phương thuốc tiêu biểu trong nhóm tân ôn giải biểu của Y học cổ truyền

Quế chi thang phương thuốc tiêu biểu trong nhóm tân ôn giải biểu của Y học cổ truyền

(SKV) - Bài thuốc có tác dụng chủ yếu là phát tán phong hàn ở phần biểu, đồng thời điều hòa dinh – vệ, giúp cơ thể phục hồi trạng thái cân bằng. Khác với những phương thuốc phát hãn mạnh, Quế chi thang có tính phát hãn nhẹ, điều hòa, thường được sử dụng trong các trường hợp ngoại cảm phong hàn thể biểu hư – khi cơ thể đã suy yếu, xuất hiện triệu chứng sốt nhẹ, sợ gió, ra mồ hôi tự nhiên, đau đầu và mạch phù hoãn.
Đại Thanh Long Thang và những ứng dụng trong điều trị chứng ngoại cảm phong hàn

Đại Thanh Long Thang và những ứng dụng trong điều trị chứng ngoại cảm phong hàn

(SKV) - Đại thanh long thang là phương thuốc tiêu biểu thuộc nhóm tân ôn giải biểu trong Y học cổ truyền, được sử dụng để điều trị chứng ngoại cảm phong hàn kèm nội nhiệt. Bài viết nhằm phân tích thành phần, cơ chế tác dụng theo lý luận Đông y và đánh giá ứng dụng lâm sàng hiện nay. Kết quả cho thấy bài thuốc có tác dụng phát hãn giải biểu, thanh nhiệt, trừ phiền, phù hợp với các trường hợp cảm mạo phong hàn có biểu hiện không ra mồ hôi, sốt, phiền táo. Ngoài ra, bài thuốc còn được ứng dụng trong một số bệnh lý hiện đại như viêm cầu thận cấp và phù do dị ứng lạnh.
Ma Hoàng Thang: Phương tễ kinh điển và giá trị trong điều trị cảm mạo phong hàn

Ma Hoàng Thang: Phương tễ kinh điển và giá trị trong điều trị cảm mạo phong hàn

(SKV) - Trong hệ thống phương tễ của Y học cổ truyền, Ma hoàng thang là một trong những bài thuốc tiêu biểu, xuất hiện từ Thương hàn luận và được sử dụng rộng rãi qua nhiều thế kỷ. Không chỉ mang giá trị lịch sử, bài thuốc còn thể hiện rõ tư duy biện chứng luận trị, nguyên tắc cốt lõi của Y học phương Đông khi điều trị không dựa trên tên bệnh mà dựa vào bản chất cơ chế bệnh sinh.
Phương tễ trong Y học cổ truyền: Cấu trúc lý luận, nguyên tắc vận dụng và giá trị trong thực hành lâm sàng hiện đại

Phương tễ trong Y học cổ truyền: Cấu trúc lý luận, nguyên tắc vận dụng và giá trị trong thực hành lâm sàng hiện đại

(SKV) - Trong hệ thống Y học cổ truyền (YHCT), phương tễ không chỉ là tập hợp các bài thuốc mà còn là biểu hiện tập trung của tư duy biện chứng luận trị, nền tảng cốt lõi chi phối toàn bộ hoạt động chẩn đoán và điều trị. Việc nghiên cứu phương tễ, do đó, không thể tách rời khỏi hệ thống lý luận “lý – pháp – phương – dược”, trong đó phương tễ đóng vai trò cầu nối giữa nhận thức bệnh lý và can thiệp điều trị cụ thể.
Tiểu thanh long thang: Phương thuốc tân ôn giải biểu tiêu biểu trong điều trị ho đờm do phong hàn

Tiểu thanh long thang: Phương thuốc tân ôn giải biểu tiêu biểu trong điều trị ho đờm do phong hàn

(SKV) - Tiểu thanh long thang là một phương thuốc kinh điển thuộc nhóm tân ôn giải biểu, có nguồn gốc từ y học cổ truyền phương Đông. Bài thuốc được sử dụng trong các trường hợp ngoại cảm phong hàn kèm theo nội ẩm, khi tà khí xâm nhập vào phần biểu nhưng đồng thời ảnh hưởng đến chức năng tuyên phát và túc giáng của phế.
Phương thuốc Tân ôn giải biểu “Cát căn thang” và ứng dụng

Phương thuốc Tân ôn giải biểu “Cát căn thang” và ứng dụng

(SKV) - Cát căn thang là một phương thuốc cổ phương tiêu biểu thuộc nhóm tân ôn giải biểu trong y học cổ truyền. Bài thuốc có nguồn gốc từ tác phẩm kinh điển Thương hàn luận, được sử dụng trong các trường hợp ngoại cảm phong hàn khi tà khí còn ở phần biểu nhưng đã ảnh hưởng đến cân cơ và kinh lạc.
Tọa đàm khoa học: Y học Cổ truyền- Khó khăn, Thách thức và Triển vọng phát triển trong thời đại hiện nay

Tọa đàm khoa học: Y học Cổ truyền- Khó khăn, Thách thức và Triển vọng phát triển trong thời đại hiện nay

(Hà Nội, ngày 23/03/2026) – Chiều ngày 23/3/2026, tại Hội trường Hải Thượng Lãn Ông – Học viện Y dược Cổ truyền Việt Nam, một diễn đàn khoa học quy mô lớn đã quy tụ những trí tuệ hàng đầu của ngành Y học cổ truyền (YHCT) để cùng thảo luận về con đường phát triển bền vững trong kỷ nguyên mới.
Tác dụng của muối theo y học cổ truyền

Tác dụng của muối theo y học cổ truyền

Muối là gia vị quen thuộc trong gian bếp. Trong y học cổ truyền, muối còn được xem là một loại “dược liệu” quan trọng, gắn liền với nhiều bài thuốc dân gian và phương pháp dưỡng sinh.
Khoai lang: Từ thực phẩm dân dã đến vị thuốc quý trong y học cổ truyền

Khoai lang: Từ thực phẩm dân dã đến vị thuốc quý trong y học cổ truyền

Khoai lang là minh chứng tiêu biểu cho triết lý “thuốc trong thức ăn” của y học cổ truyền. Với đặc tính lành tính, dễ sử dụng và giàu giá trị dinh dưỡng, khoai lang không chỉ giúp cải thiện sức khỏe mà còn góp phần phòng ngừa nhiều bệnh lý thường gặp.
Xem thêm
Chi hội Nam Y tỉnh Thái Nguyên: Tổng kết công tác năm 2025 và triển khai nhiệm vụ trọng tâm năm 2026

Chi hội Nam Y tỉnh Thái Nguyên: Tổng kết công tác năm 2025 và triển khai nhiệm vụ trọng tâm năm 2026

(Sức khỏe Việt) – Sáng ngày 26/03/2026, trong không khí phấn khởi của những ngày đầu xuân Bính Ngọ, Chi hội Nam y tỉnh Thái Nguyên đã trang trọng tổ chức Hội nghị Tổng kết công tác Hội năm 2025 và triển khai phương hướng, nhiệm vụ năm 2026. Hội nghị đánh dấu bước phát triển vượt bậc của Chi hội với những thành tích xuất sắc trong công tác chăm sóc sức khỏe cộng đồng và bảo tồn giá trị y học cổ truyền.
Thiền Năng lượng sinh học: Hành trình lan tỏa sức mạnh chữa lành từ tâm

Thiền Năng lượng sinh học: Hành trình lan tỏa sức mạnh chữa lành từ tâm

Trong không khí ấm áp của những ngày đầu xuân, Chi hội Câu lạc bộ (CLB) Healing In Balance đã tổ chức buổi gặp mặt đầy ý nghĩa, tổng kết công tác hoạt động năm 2025, đánh dấu bước phát triển mới trong việc đưa bộ môn Thiền năng lượng sinh học đến gần hơn với cộng đồng Việt Nam.
Hội Nam Y Việt Nam Tổng kết Hoạt động năm 2025 và Phát động phong trào Thi đua năm 2026: Khát vọng vươn tầm Y học Dân tộc

Hội Nam Y Việt Nam Tổng kết Hoạt động năm 2025 và Phát động phong trào Thi đua năm 2026: Khát vọng vươn tầm Y học Dân tộc

Ngày 21 tháng 3 năm 2026, tại Hà Nội, Hội Nam Y Việt Nam đã long trọng tổ chức Hội nghị Tổng kết hoạt động năm 2025 và Phát động phong trào thi đua năm 2026. Sự kiện là dịp nhìn lại những thành tựu trong việc gìn giữ tinh hoa y học dân tộc, đồng thời kích hoạt hành trình mới vì sức khỏe cộng đồng.
​Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác: Pho sử sống của Y đức và Khát vọng tự chủ Y học dân tộc

​Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác: Pho sử sống của Y đức và Khát vọng tự chủ Y học dân tộc

Trong tiết xuân của ngày rằm tháng Giêng năm Bính Ngọ, ngành Y tế Việt Nam lại cùng hướng về Y Miếu (Hà Nội) và mảnh đất Liêu Xá (Hưng Yên) để tưởng niệm 235 năm ngày mất của Đại danh y Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác. Sự kiện không chỉ là nghi thức tâm linh, mà còn là dịp để nhìn lại giá trị xuyên thời đại của một hệ thống tư tưởng y học đồ sộ.
Khai Xuân Hội tụ: Liên minh các Hội Y tế và Công ty CP Ao Vua hướng về cội nguồn Tản Viên Sơn

Khai Xuân Hội tụ: Liên minh các Hội Y tế và Công ty CP Ao Vua hướng về cội nguồn Tản Viên Sơn

[Ba Vì, ngày 28/02/2026] – Trong tiết trời xuân ấm áp và linh thiêng của vùng đất Ba Vì, một sự kiện gặp gỡ đầy ý nghĩa đã diễn ra, đánh dấu sự gắn kết bền chặt giữa các tổ chức xã hội - nghề nghiệp và doanh nghiệp vì sự nghiệp chăm sóc sức khỏe Nhân dân.
Phiên bản di động