Công dụng và bài thuốc chữa bệnh tuyệt vời từ cây bình bát

Bình bát là loại cây ăn quả và một số bộ phận của nó còn được sử dụng làm thuốc. Quả bình bát có vị chát thường được sử dụng để sát khuẩn, chống viêm, trừ lỵ, tẩy giun. Để hiểu thêm về các công dụng của cây bình bát, mời bạn đọc tham khảo bài viết sau.

Cây bình bát có tác dụng gì?

Cây bình bát hay còn được gọi là na xiêm, một loại cây rất phổ biến ở các vùng nhiệt đới. Cây bình bát thường ra hoa vào tháng 5 – 6, mùa quả vào tháng 7 – 8. Các bộ phận được sử dụng làm dược liệu của cây bình bát gồm có thân, lá, quả, hạt và rễ cây.

Lá cây bình bát có thể thu hái quanh năm. Rễ nên lấy ở những cây lớn, to khỏe. Quả bình bát dược thu hái tùy theo mục đích sử dụng và lấy hạt của quả chín.

Vỏ thân cây bình bát có chứa:

  • Roliniastatin – 2;
  • Reticulacinon;
  • Các Diterpen.

Rễ cây bình bát có chứa:

  • Anonain;
  • Oxoushinsunin;
  • Michelalbin;
  • Reticulin;
  • Assimilobin.
  • Hydroxynomuciferin;
  • Methoxy Annomontin.

Lá cây bình bát chứa:

  • Squamon;
  • Annoreticuin;
  • Solamin;
  • Squamon;
  • Roliniastin;
  • Annomonicin;
  • Anoreticuin;
  • Isoanoreticuin.

Hạt bình bát chứa:

  • Reticulacin;
  • Uvariamicin;
  • Squamocin;
  • Trieporeticanin;
  • Dieporeticanin;
  • Nhiều chất thuộc nhóm N – acyl tryptamine béo.

Công dụng của bình bát theo Y Học Hiện Đại gồm có:

  • Cây bình bát có tác dụng kháng khuẩn, nấm và ức chế sự phát triển của Trichophyton Mentagrophytes, Candida Albicans, trực khuẩn lỵ và vi khuẩn gây nhiễm trùng hệ thống hô hấp;
  • Tác dụng gây độc với tế bào: Chiết xuất từ hạt, vỏ thân và rễ của cây bình bát được cho là có thể tiêu diệt các tế bào ung thư phổi, đại tràng, hầu mũi và bạch cầu dòng Lympho;
  • Cây bình bát có tác dụng tiêu diệt côn trùng, ấu trùng, chấy rận, con ghẻ.

Theo Y Học Cổ Truyền, toàn thân cây bình bát có vị đắng chát, có chứa độc tố, đặc biệt là ở phần vỏ thân và hạt. Tác dụng của cây bình bát theo Y Học Cổ Truyền gồm có:

  • Tác dụng chống viêm, kháng khuẩn, sát trùng;
  • Nhuận tràng, lợi tiểu;
  • An thần, chống trầm cảm;
  • Thanh nhiệt, giải độc, làm mát cơ thể.

Cây bình bát được sử dụng trong điều trị:

  • Điều trị mề đay mẩn ngứa;
  • Trị bệnh lao phổi;
  • Hỗ trợ cải thiện các bệnh xương khớp;
  • Điều trị bệnh tiểu đường.

Quả xanh của cây bình bát có tác dụng kháng khuẩn, sát trùng, trừ giun, điều trị kiết lỵ. Quả xanh có thể thái mỏng, phơi khô, rồi sắc thành thuốc dùng chữa sốt, tiêu chảy, nhiễm khuẩn hô hấp cấp.

Hạt cây bình bát có thể điều trị kiết lỵ, tiêu chảy nhưng nó có chứa độc, nên thường chỉ sử dụng bên ngoài. Hạt bình bát đem phơi khô, giã nhuyễn, nấu nước đặc, dùng để gội đầu trừ chấy rận hoặc ngâm quần áo diệt côn trùng nhỏ. Ngoài ra, hạt bình bát có thể đem đốt thành tro rồi trộn với dầu dừa để bôi vào vết ghẻ lở giúp chóng lành.

Lá bình bát có thể giã nát, ép lấy nước để để trừ chấy rận trên người và gia súc.

Công dụng và bài thuốc chữa bệnh tuyệt vời từ cây bình bát
Công dụng và bài thuốc chữa bệnh tuyệt vời từ cây bình bát

Bài thuốc từ cây bình bát

Theo Đông y, cây bình bát nước có vị chát, ở hạt và vỏ thân có độc nhẹ. Cây có tác dụng sát trùng, chữa bệnh ngoài da.

Ăn quả bình bát chín có thể hỗ trợ trị chứng thiếu máu hay chữa được bệnh khí hư huyết trắng ở phụ nữ.

Quả bình bát xanh sấy khô, nghiền thành bột dùng chữa tiêu chảy và bệnh lỵ, giun sán, nhiễm khuẩn hô hấp khá tốt.

Vỏ cây bình bát giã nát đắp quanh nướu răng để làm giảm nhức răng.

Nước sắc vỏ cây bình bát được dùng như bài thuốc giải nhiệt cơ thể.

Hạt bình bát có thể chữa tiêu chảy, kiết lỵ, nhưng độc nên thường chỉ dùng ngoài da. Người ta thường lấy hạt bình bát giã nát, nấu nước đặc rồi gội đầu để diệt chấy rận.

Hạt bình bát đốt cháy đen giã nát trộn với dầu dừa, bôi chữa ghẻ cũng rất tốt. Vỏ thân cũng có tác dụng như hạt, nhưng kém hơn và ít độc hơn.

Rễ cây bình bát dùng chữa sốt, đau bụng, viêm lợi, đau răng.

Tuy nhiên, nhựa cây có độc có thể gây kích ứng ngoài da nên phải cẩn trọng khi sử dụng. Nếu chẳng may bị độc, bạn có thể giải độc bằng chanh.

Chữa lao phổi: 1 nắm lá bình bát, 1.5 lít nước sạch. Thái nhỏ lá thành từng sợi mỏng rồi cho vào nồi nước; Dìm lá chìm xuống dưới mặt nước rồi đun với lửa nhỏ; Đợi đến khi thuốc sắc lại thành 1 cốc nước; chia cốc nước thành 2 phần bằng nhau và uống ngay trong ngày sau mỗi bữa ăn.

Thúy Hà (t/h)
https://suckhoeviet.org.vn

Tin liên quan

Tác dụng – công dụng chung của cây Bách hợp

Tác dụng – công dụng chung của cây Bách hợp

Tác dụng chung của cây Bách hợp là trị ho, ho ra máu, trong đờm có lẫn máu, nôn ra máu, viêm khí quản cấp, mạn tính; hồi hộp, phiền muộn, mất ngủ, ngủ mơ, nhất là sau khi ốm dậy, tai ù, đau tai; đại tiện bí kết, tiểu tiện ngắn đỏ.
Cây một dược: Công dụng, cách dùng trị bệnh theo y học cổ truyền

Cây một dược: Công dụng, cách dùng trị bệnh theo y học cổ truyền

Cây một dược là một loại thảo dược quý hiếm trong y học cổ truyền Việt Nam. Với nhiều công dụng chữa bệnh hiệu quả, cây một dược đã trở thành một phần quan trọng trong việc chăm sóc sức khỏe của người dân. Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu về công dụng, cách dùng cây một dược trị bệnh theo y học cổ truyền.

Cùng chuyên mục

Chích Lể Việt Nam: Gìn giữ và lan tỏa tinh hoa Nam y dân tộc

Chích Lể Việt Nam: Gìn giữ và lan tỏa tinh hoa Nam y dân tộc

Là một trong những phương pháp trị liệu không dùng thuốc được lưu truyền trong y học cổ truyền Việt Nam, chích lể mang trong mình dấu ấn của kinh nghiệm dân gian, tri thức Nam y và tâm huyết của nhiều thế hệ thầy thuốc. Tại Chi hội Nam Y TP.HCM và Thanh Tâm Đường, phương pháp này đang được tiếp tục gìn giữ, trao truyền và phát huy dưới sự hướng dẫn của thầy Nguyễn Châu Ngọc – người có hơn 20 năm nghiên cứu, ứng dụng chích lể trong thực hành y học cổ truyền.
Hơi ấm Nam y xoa dịu vết thương thời chiến giữa mùa mưa Long Đất

Hơi ấm Nam y xoa dịu vết thương thời chiến giữa mùa mưa Long Đất

SKV - Cơn mưa đầu mùa trút xuống vùng đất đỏ Đông Nam Bộ cũng là lúc những vết thương thời chiến của các thương bệnh binh tại Trung tâm Điều dưỡng thương binh và người có công Long Đất (nay thuộc xã Long Hải, TP. Hồ Chí Minh) bắt đầu “thức giấc”. Thấu hiểu và sẻ chia với nỗi đau xương tủy ấy, chuyến khám chữa bệnh thiện nguyện của đoàn thầy thuốc Hội Nam y Việt Nam không chỉ mang theo tình cảm tri ân, mà còn đem đến hơi ấm từ những phương pháp Nam y thuần Việt, giúp xoa dịu cơn đau và nâng cao sức khỏe cho các cựu chiến binh trước sự thay đổi đột ngột của thời tiết.
Đổi mới tư duy xây dựng nguồn nhân lực y học cổ truyền & tư duy khoa học ứng dụng: Từ bài học quốc tế đến lời giải cho thực tiễn Việt Nam

Đổi mới tư duy xây dựng nguồn nhân lực y học cổ truyền & tư duy khoa học ứng dụng: Từ bài học quốc tế đến lời giải cho thực tiễn Việt Nam

Thông báo kết luận số 68-TB/VPTW của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm mới đây về phát triển ngành Y học cổ truyền (YHCT) Việt Nam đã tạo ra một cột mốc lịch sử. Văn kiện nhấn mạnh yêu cầu chuyển dịch mạnh mẽ: từ "quản lý chuyên môn y tế" sang "phát triển hệ sinh thái y học cổ truyền quốc gia" và xây dựng "mô hình y học tích hợp Đông - Tây y theo hướng y học thực chứng". Nhìn từ góc độ quản lý và đào tạo, để vận hành được "hệ sinh thái" vĩ mô này, bài toán cốt lõi và tiên quyết chính là thay đổi tư duy về xây dựng nguồn nhân lực và tư duy khoa học ứng dụng.
Đại hội thành lập Hội Đông Y xã Hóc Môn lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 – 2031: Bước ngoặt mới của y học cổ truyền cơ sở

Đại hội thành lập Hội Đông Y xã Hóc Môn lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 – 2031: Bước ngoặt mới của y học cổ truyền cơ sở

SKV - Chiều nay, ngày 28 tháng 05 năm 2026, Đại hội thành lập Hội Đông y xã Hóc Môn lần thứ I (nhiệm kỳ 2026 – 2031) đã được tổ chức trọng thể. Đây là sự kiện chính trị - nghề nghiệp mang ý nghĩa quan trọng, đánh dấu bước ngoặt kiện toàn tổ chức xã hội - nghề nghiệp của đội ngũ lương y, bác sĩ Đông y trên địa bàn, nhằm đưa nền y học cổ truyền địa phương phát triển vững mạnh, đồng hành cùng sức khỏe cộng đồng.
"Phải đặt phát triển y học cổ truyền trong tổng thể chiến lược phát triển của đất nước trong giai đoạn mới"

"Phải đặt phát triển y học cổ truyền trong tổng thể chiến lược phát triển của đất nước trong giai đoạn mới"

Đó là một trong những chiến lược phát triển y học cổ truyền Việt Nam được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh tại buổi làm việc với Đảng ủy Bộ Y tế.
Phác đồ Ngũ hành sinh hóa hỗ trợ điều trị ung thư – hóa trị đa đích từ hợp chất thiên nhiên

Phác đồ Ngũ hành sinh hóa hỗ trợ điều trị ung thư – hóa trị đa đích từ hợp chất thiên nhiên

(SKV) - Trong cuộc đời làm nghề y, chúng tôi nhìn nhận khối u ung thư không chỉ là một tổ chức tế bào lỗi, mà là một “hệ sinh thái bệnh lý” cực kỳ xảo quyệt. Nó hoạt động như một ổ phiến quân tinh vi: từ mối chúa điều hành đến mối lính canh phòng; chúng giỏi ngụy trang, thạo trốn tránh, biết giả chết và thậm chí đào hầm xuyên qua hàng rào miễn dịch… hoặc di cư ra chỗ an toàn và thậm chí biết lập “hố đen chuyển hóa” để cướp lương thực của cơ thể. Để khuất phục kẻ thù đa diện này, đa hình thái này y học không thể chỉ dùng một mũi dùi, một lưỡi dao đơn độc để cắt bỏ khối u là xong. Chúng tôi đã đúc kết nên phác đồ chiến lược “Ngũ Hành Sinh Hóa” – một ma trận điều trị đa mô thức, đa mục tiêu, tấn công đa hình thái nơi mỗi hành là một mũi giáp công hiểm hóc, vây hãm khối u từ mọi phía để phối hợp hỗ trợ phần nào những chỗ còn khuyết của Y học hiện đại.

Các tin khác

Nấm độc khó phân biệt bằng mắt thường, chuyên gia khuyến cáo tuyệt đối không ăn

Nấm độc khó phân biệt bằng mắt thường, chuyên gia khuyến cáo tuyệt đối không ăn

Ngộ độc nấm rừng chứa độc tố amatoxin gây suy gan, thận và tử vong. Cần cảnh giác và không hái nấm hoang trong tự nhiên.
Điều trị bệnh gout từ thảo dược

Điều trị bệnh gout từ thảo dược

Cây Nở ngày đất hay còn gọi là cây bạc đầu, cây hoa gà trắng và có tên gọi khoa học là Gomphrena Celosioides Mart, phân bố nhiều ở các khu vực Nam Mỹ, châu Phi, châu Á và Việt Nam...
Loại trừ bệnh sốt rét, cần triển khai ngay và quyết liệt

Loại trừ bệnh sốt rét, cần triển khai ngay và quyết liệt

Vào Ngày Sốt rét Thế giới năm 2026, WHO cùng đối tác phát động chiến dịch: "Loại trừ bệnh sốt rét, cần triển khai ngay và quyết liệt".
Bác sĩ lưu ý thói quen nguy hiểm dễ gây đột quỵ khi trời nắng nóng

Bác sĩ lưu ý thói quen nguy hiểm dễ gây đột quỵ khi trời nắng nóng

Thói quen tắm ngay sau khi đi nắng về để “giải nhiệt” tưởng chừng vô hại nhưng lại là tác nhân hàng đầu dẫn đến những ca đột quỵ não nghiêm trọng.
“Thải độc” bằng chanh liều cao: Từ trào lưu mạng đến những ca nhập viện, thậm chí tử vong

“Thải độc” bằng chanh liều cao: Từ trào lưu mạng đến những ca nhập viện, thậm chí tử vong

Gần đây, trên mạng xã hội lan truyền trở lại trào lưu sử dụng nước cốt chanh, chanh muối như một “phương thuốc” chữa bách bệnh. Tin theo lời đồn, nhiều người tự ý dùng chanh liều cao hoặc bỏ điều trị y khoa, dẫn đến hậu quả nghiêm trọng.
Thực đơn dinh dưỡng bảo vệ thận cho người bị chứng thận hư

Thực đơn dinh dưỡng bảo vệ thận cho người bị chứng thận hư

Kiêng khem quá mức sẽ dẫn đến suy kiệt cơ thể, hoặc bồi bổ sai cách lại tạo gánh nặng cho thận là 2 bài toán đặt ra về vấn đề dinh dưỡng với người có hội chứng thận hư. Bổ sung dinh dưỡng đúng cách là một liệu pháp hỗ trợ để kiểm soát triệu chứng, giảm phù và hỗ trợ trong quá trình điều trị bệnh thận hư.
Những thực phẩm người cao tuổi nên tránh để bảo vệ sức khỏe

Những thực phẩm người cao tuổi nên tránh để bảo vệ sức khỏe

Đối với người cao tuổi, chế độ ăn uống không chỉ đơn thuần là cung cấp năng lượng mà còn là yếu tố can thiệp trực tiếp đến diễn tiến của các bệnh lý mạn tính...
Tắm - xông - Ngâm thuốc đúng cách giúp cơ thể thải độc và tái sinh tế bào

Tắm - xông - Ngâm thuốc đúng cách giúp cơ thể thải độc và tái sinh tế bào

Có những bí quyết trường thọ ở ngay trong đời sống hằng ngày, trong nếp sinh hoạt tưởng như bình thường đến mức nhiều người không còn để ý. Tắm, xông, ngâm chân là cách giúp thân thể “thở”, giúp khí huyết lưu thông, giúp độc tố có đường đi ra ngoài, và giúp sự sống trong mỗi tế bào được làm mới mỗi ngày...
Dưỡng sinh Tâm - Thân - Ý

Dưỡng sinh Tâm - Thân - Ý

Dưỡng sinh vốn không phải chuyện tập vài động tác hay uống thêm vài vị thuốc. Đó là nghệ thuật nuôi dưỡng toàn bộ sự sống từ tế bào, hơi thở đến tâm ý bên trong. Khi thân - tâm - ý vận hành hài hòa, trường năng lượng sống được kích hoạt, con người không chỉ khỏe mạnh hơn mà còn trẻ lâu, minh mẫn và an định trước biến động đời sống...
Bị bỏng có nên bôi nghệ?

Bị bỏng có nên bôi nghệ?

Tôi vừa bị bỏng nước sôi ở tay nhìn rất sợ. Có người khuyên giã nghệ tươi và bôi ngay khi lên da non, có người lại bảo không nên. Vậy tôi phải làm thế nào bây giờ? Mong chuyên mục tư vấn giúp.
Xem thêm
Ban Thiện nguyện phía Nam (Hội Nam y Việt Nam) tổ chức khám chữa bệnh y học cổ truyền và tặng quà cho 150 người dân tại xã Tân Tập

Ban Thiện nguyện phía Nam (Hội Nam y Việt Nam) tổ chức khám chữa bệnh y học cổ truyền và tặng quà cho 150 người dân tại xã Tân Tập

(SKV) - Sáng 13/6, tại Chùa Giác Thiện (xã Tân Tập, tỉnh Tây Ninh), Ban Thiện nguyện phía Nam thuộc Hội Nam y Việt Nam phối hợp cùng UBMTTQ Việt Nam xã Tân Lập, Chùa Giác Thiện, Phòng khám Y học cổ truyền Dr Khỏe, Câu lạc bộ Thiện nguyện Từ Tâm Y Quán và các mạnh thường quân trong, ngoài nước tổ chức chương trình khám chữa bệnh bằng y học cổ truyền, cấp phát thuốc miễn phí và trao quà cho người dân có hoàn cảnh khó khăn.
Chi hội Nam y tỉnh An Giang phối hợp Chùa Nam Thạnh Tự khám và cấp thuốc miễn phí cho nhân dân

Chi hội Nam y tỉnh An Giang phối hợp Chùa Nam Thạnh Tự khám và cấp thuốc miễn phí cho nhân dân

Đoàn đã khám bệnh, cấp thuốc và trao quà cho 250 người dân, đồng thời khám bệnh và cấp thuốc cho 150 người dân, với tổng số 400 lượt người được chăm sóc sức khỏe.
Hội Nam Y Việt Nam: Chi hội Nam Y Văn phòng tổ chức kỳ họp thường kỳ- Kết nạp Hội viên mới và phổ cập tri thức dược liệu kháng khuẩn

Hội Nam Y Việt Nam: Chi hội Nam Y Văn phòng tổ chức kỳ họp thường kỳ- Kết nạp Hội viên mới và phổ cập tri thức dược liệu kháng khuẩn

HÀ NỘI: Sáng 23/5/2026, Chi hội Nam Y Văn phòng (thuộc Hội Nam Y Việt Nam) đã trang trọng tổ chức buổi họp thường kỳ nhằm đánh giá hoạt động thời gian qua, triển khai phương hướng nhiệm vụ thời gian tới. Đồng thời, buổi họp cũng diễn ra lễ kết nạp hội viên mới và chương trình phổ cập tri thức chuyên môn kết hợp nhận diện thương hiệu Sao Thiên Y.
Nâng cao tay nghề chăm sóc sức khỏe cộng đồng và lan tỏa giá trị nước sạch Hydrogen tại Kon Tum

Nâng cao tay nghề chăm sóc sức khỏe cộng đồng và lan tỏa giá trị nước sạch Hydrogen tại Kon Tum

QUẢNG NGÃI – Vừa qua, Chi hội Nam Y phường Kon Tum, tỉnh Quảng Ngãi đã tổ chức buổi sinh hoạt định kỳ với mục tiêu đào tạo, nâng cao tay nghề y học cổ truyền cho các hội viên. Buổi sinh hoạt không chỉ dừng lại ở việc trao đổi chuyên môn y tế mà còn mở ra không gian giao lưu đặc biệt với doanh nghiệp, mang đến những kiến thức thiết thực về nguồn nước sạch – yếu tố cốt lõi trong việc bảo vệ sức khỏe chủ động cho bản thân và cộng đồng.
Hội nghị khoa học- Định hướng mới cho sự kết hợp Y học Cổ truyền và Y học hiện đại trong kỷ nguyên số

Hội nghị khoa học- Định hướng mới cho sự kết hợp Y học Cổ truyền và Y học hiện đại trong kỷ nguyên số

CẦN THƠ – Sáng ngày 16/05/2026, tại Vạn Phát Riverside (thành phố Cần Thơ), Hội nghị Khoa học với chủ đề “Y học cổ truyền – Y học hiện đại trong kỷ nguyên mới - Cơ hội và thách thức” đã chính thức được khai mạc. Sự kiện quy mô này do Trường Trung cấp Quốc tế Mekong phối hợp cùng Phòng khám Đa khoa BIC NANO CELL và Chi hội Nam Y Cần Thơ tổ chức, thu hút đông đảo giới chuyên gia, cơ quan quản lý và các y bác sĩ trên cả nước tham dự.
Phiên bản di động