Bài thuốc xông giải cảm: Tinh hoa của dược liệu cổ truyền

Khi thời tiết giao mùa, hoặc khi cơ thể có các triệu chứng như đau đầu, nhức mỏi, sợ lạnh, sổ mũi và sốt nhẹ không ra mồ hôi, người Việt ta thường tìm đến phương pháp xông hơi bằng thảo dược. Đây là một bài thuốc tân ôn giải biểu (dùng vị cay, ấm để làm ra mồ hôi, giải cảm) đã được chứng minh hiệu quả qua nhiều thế hệ.
Cách sử dụng thảo dược trong xông hơi: Bí quyết thải độc và phục hồi sức khỏe Một số bài thuốc y học cổ truyền trị cảm lạnh

Trong Đông y, cảm lạnh (cảm phong hàn) xảy ra khi các yếu tố gây bệnh (Phong, Hàn) xâm nhập và làm bế tắc lỗ chân lông và kinh mạch ngoài da.

Tác dụng của xông hơi: Hơi nóng từ nồi nước xông giúp làm ấm cơ thể, kích thích các huyệt đạo và làm giãn nở lỗ chân lông.

Bài thuốc xông giải cảm: Tinh hoa của dược liệu cổ truyền
(Ảnh minh họa)

Tác dụng của tinh dầu: Tinh dầu bay hơi từ các loại lá thuốc có tính ấm, cay sẽ theo hơi nước thẩm thấu vào cơ thể, giúp khu phong trừ hàn (đẩy tà khí lạnh ra ngoài) và tuyên thông phế khí (làm thông thoáng đường hô hấp).

Xông hơi giải cảm giúp cơ thể ra mồ hôi (giải biểu), giải phóng tà khí, giảm đau đầu, nghẹt mũi và cảm giác nặng nề.

Một nồi lá xông hoàn chỉnh thường kết hợp ít nhất 5-7 loại lá thuộc các nhóm tác dụng khác nhau để đạt hiệu quả toàn diện:

Nhóm dược liệu Dược liệu tiêu biểu Công dụng chính theo Y học cổ truyền
Nhóm Tinh dầu (Khu phong, Kháng khuẩn) Sả, hương nhu, bạc hà, kinh giới, tía tô Giúp ra mồ hôi, thông mũi họng, sát khuẩn, giảm đau đầu.
Nhóm vỏ/lá chứa tinh dầu mạnh Lá chanh, lá bưởi, vỏ quýt (trần bì) Mùi thơm dễ chịu, giúp thư giãn, tiêu thực, tăng cường sức đề kháng.
Nhóm Giải nhiệt/Tiêu đờm Lá tre, cúc tần, ngải cứu Giúp thanh nhiệt nhẹ, hỗ trợ tiêu đờm, điều hòa khí huyết.
Gia vị tăng cường Gừng tươi, Muối hạt Gừng có tính ấm nóng mạnh, giúp ôn trung tán hàn (làm ấm), chống viêm; Muối có tác dụng sát khuẩn.

Xông hơi đúng cách

Để bài thuốc xông phát huy hiệu quả tối đa và an toàn, cần tuân thủ quy trình sau:

1. Chuẩn bị dược liệu và nấu nước

  • Liều lượng: Lấy mỗi loại lá khoảng 50-100 gram (một nắm tay). Rửa sạch tất cả.

  • Thứ tự nấu:

Cho các loại lá dai, củ (gừng) vào nồi trước, đổ nước ngập khoảng 2/3 nồi.

Đun sôi. Khi nước gần sôi thì cho các loại lá có nhiều tinh dầu dễ bay hơi (tía tô, bạc hà, hương nhu) vào sau cùng.

Đậy kín vung nồi, đun sôi trở lại khoảng 3-5 phút rồi bắc ra, không nên đun quá lâu làm bay hơi hết tinh dầu.

Bài thuốc xông giải cảm: Tinh hoa của dược liệu cổ truyền
(Ảnh minh họa: Internet)

2. Quá trình xông hơi

  • Phòng xông: Chọn phòng kín gió tuyệt đối.

  • Tiến hành:

Người bệnh cởi bỏ quần áo ngoài, ngồi trên ghế hoặc giường.

Đặt nồi nước xông ngay dưới chân (hoặc giữa hai chân), trùm chăn dày kín từ đầu xuống.

Mở hé vung nồi từ từ để hơi nóng thoát ra dần dần, tránh bị bỏng đột ngột.

Hít thở sâu hơi nước nóng. Thời gian xông lý tưởng là 10-15 phút, hoặc cho đến khi mồ hôi ra đều toàn thân.

3. Sau khi xông

Khi mồ hôi đã ra nhiều, dừng xông ngay.

Lau khô người bằng khăn sạch, thấm mồ hôi.

Thay quần áo khô, mặc đồ ấm.

Nằm nghỉ ngơi trên giường, tránh gió lùa. Tuyệt đối không tắm ngay sau khi xông.

Một số lưu ý khi xông

- Chỉ nên xông 1 lần/ngày và chỉ cần xông 1-2 lần là đủ. Lạm dụng xông nhiều lần dễ gây hao tổn tân dịch, thoát mồ hôi quá mức.

- Có thể nhỏ thêm vài giọt tinh dầu tràm, bạc hà hoặc khuynh diệp vào nồi xông khi vừa bắc ra để tăng tác dụng.

- Trẻ em dưới 12 tuổi nên xông đầu mặt nhẹ nhàng, không xông toàn thân.

- Ngừng xông ngay lập tức nếu thấy khó thở, tức ngực, choáng váng hoặc mệt lả.

- Sau khi xông, nên uống một bát cháo giải cảm nóng (cháo hành tía tô) hoặc một cốc nước ấm để bù nước và điện giải.

- Những đối tượng không nên xông: Người đang sốt cao trên 39,5 độ C; Người bị bệnh tim mạch, huyết áp cao, suy tim; Phụ nữ mang thai, người mới ốm dậy, người quá suy nhược.

Xông lá giải cảm là một phương pháp hỗ trợ tuyệt vời, an toàn và dễ thực hiện. Tuy nhiên, nó chỉ có tác dụng giảm triệu chứng cảm cúm nhẹ. Nếu bệnh kéo dài hoặc có diễn biến nặng, bạn cần tìm kiếm sự tư vấn và điều trị từ bác sĩ chuyên khoa.

Lam Anh (t/h)
https://suckhoeviet.org.vn/

Tin liên quan

Đề xuất xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về bệnh suy tim

Đề xuất xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về bệnh suy tim

Ngày 13/12, tại Hội nghị Khoa học toàn quốc lần thứ 2 của Phân hội Suy tim Việt Nam, các chuyên gia đã đề xuất Bộ Y tế xây dựng Cơ sở dữ liệu quốc gia về bệnh suy tim nhằm quản lý, điều trị tốt hơn nữa bệnh suy tim cũng như phục vụ công tác quản lý y tế, hoạch định chính sách và đào tạo nhân lực.
Dự báo thời tiết ngày 14/12/2025: Bắc Bộ có mưa rào rải rác, vùng núi rét đậm

Dự báo thời tiết ngày 14/12/2025: Bắc Bộ có mưa rào rải rác, vùng núi rét đậm

Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia vừa đưa ra thông tin dự báo thời tiết Hà Nội và các khu vực khác trên cả nước ngày 14/12/2025.
Hội đông Y Việt Nam: Lương y Hoàng Nguyên Cát và những bài thuốc quý của Thái Y viện triều Nguyễn

Hội đông Y Việt Nam: Lương y Hoàng Nguyên Cát và những bài thuốc quý của Thái Y viện triều Nguyễn

SKV - Ngày 11-12 tại Hà Nội, Hội Đông y Việt Nam tổ chức Hội nghị khoa học toàn quốc “Về thân thế, sự nghiệp của Lương y Hoàng Nguyên Cát và những bài thuốc quý, hiệu quả cao chăm sóc sức khỏe Vua Minh Mạng của Thái Y viện triều Nguyễn”.

Cùng chuyên mục

Kỳ 3: Công dụng và các bài thuốc từ cây cúc tần

Kỳ 3: Công dụng và các bài thuốc từ cây cúc tần

Trong y học cổ truyền, cúc tần được xem là một trong những vị thuốc có giá trị bởi đặc tính mát, vị đắng nhẹ, quy kinh vào phế và thận. Với khả năng thanh nhiệt, tiêu viêm, lợi tiểu, hoạt huyết và giảm đau, loài cây này xuất hiện trong nhiều bài thuốc dân gian dùng để chữa cảm sốt, đau nhức xương khớp, viêm phế quản hay các chứng bệnh do phong hàn gây nên. Y học hiện đại cũng đã có những nghiên cứu bước đầu chứng minh một số tác dụng sinh học của tinh dầu cúc tần, củng cố thêm giá trị của loài cây này trong điều trị hỗ trợ.
Bạn có biết: Lợi ích sức khỏe và bài thuốc từ quả trám

Bạn có biết: Lợi ích sức khỏe và bài thuốc từ quả trám

Trám là một loại quả nhỏ nhưng giàu giá trị dinh dưỡng và công dụng y học cổ truyền. Từ lâu, trám đã được dùng trong ẩm thực và làm thuốc, mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe.
Kỳ 2 – Thành phần hóa học và cách thức khai thác dược liệu cây cúc tần

Kỳ 2 – Thành phần hóa học và cách thức khai thác dược liệu cây cúc tần

Cúc tần không chỉ là loài cây quen thuộc trong đời sống dân gian mà còn là một trong những dược liệu được sử dụng phổ biến trong Đông y nhờ thành phần hoạt chất phong phú. Chính sự đa dạng này đã tạo nên giá trị y học của cúc tần và khiến loài cây này trở thành nguồn dược liệu dễ khai thác, đáp ứng nhiều mục đích chăm sóc sức khỏe.
Kỳ 1: Đặc điểm sinh học của cây cúc tần

Kỳ 1: Đặc điểm sinh học của cây cúc tần

Cây cúc tần, còn được gọi bằng nhiều tên khác nhau như đại ngải, băng phiến ngải, đại bi, từ bi hay lức ấn, là một loài cây thuộc họ Cúc (Asteraceae). Từ lâu, cúc tần đã quen thuộc với người dân ở nhiều vùng quê Việt Nam nhờ đặc tính dễ trồng, mọc khỏe và có mùi thơm dịu từ tinh dầu. Xét về nguồn gốc, loài cây này được cho là xuất phát từ khu vực Malaysia và Ấn Độ, sau đó lan rộng sang nhiều quốc gia châu Á, trong đó có Việt Nam.
10 loại thảo dược giúp an thần, giảm căng thẳng theo y học cổ truyền

10 loại thảo dược giúp an thần, giảm căng thẳng theo y học cổ truyền

Trong cuộc sống hiện đại, áp lực công việc và nhịp sống nhanh khiến nhiều người rơi vào trạng thái căng thẳng, lo âu kéo dài. Y học cổ truyền Việt Nam vốn có kho tàng phong phú các vị thuốc Nam có tác dụng an thần, dưỡng tâm, giúp cân bằng tinh thần. Dưới đây là một số dược liệu thường dùng, cùng phân tích và cách áp dụng trong đời sống.
Rau củ mùa đông: Những “vị thuốc” quen thuộc giúp bồi bổ và tăng cường sức khỏe

Rau củ mùa đông: Những “vị thuốc” quen thuộc giúp bồi bổ và tăng cường sức khỏe

Mùa đông là thời điểm cơ thể dễ suy giảm sức đề kháng, khô da, nhiễm lạnh và rối loạn tiêu hóa. Tuy nhiên, thiên nhiên cũng ưu ái ban tặng nhiều loại rau củ đặc trưng cho mùa này, vừa giàu dinh dưỡng theo y học hiện đại, vừa có giá trị như “vị thuốc” theo y học cổ truyền. Dưới đây là những loại rau củ phổ biến trong mùa đông và lợi ích sức khỏe nổi bật.

Các tin khác

Bài 3: Những lưu ý khi dùng dây gắm chữa bệnh

Bài 3: Những lưu ý khi dùng dây gắm chữa bệnh

Dây gắm là một trong những dược liệu quen thuộc trong y học cổ truyền, thường được sử dụng để hỗ trợ điều trị các bệnh về xương khớp, phong tê thấp, đau nhức mạn tính… Nhờ đặc tính thanh nhiệt, giải độc, tiêu viêm, dây gắm được nhiều người tin dùng như một giải pháp tự nhiên, lành tính. Tuy nhiên, để đạt hiệu quả điều trị tốt và đảm bảo an toàn cho sức khỏe, người bệnh cần nắm rõ những lưu ý quan trọng khi sử dụng loại thảo dược này.
Bài 2: Một số bài thuốc Đông y từ cây gắm phổ biến

Bài 2: Một số bài thuốc Đông y từ cây gắm phổ biến

Từ những thông tin trên, chúng ta có thể thấy được cây gắm đối với sức khỏe của chúng ta là vô cùng có lợi. Dưới đây là một vài bài thuốc phổ biến từ cây gắm cho một vài loại bệnh lý điển hình, tuy nhiên, các bài thuốc chỉ mang tính chất tham khảo, việc sử dụng cần có chỉ định của bác sĩ.
Bài 1: Những lợi ích tuyệt vời của cây gắm

Bài 1: Những lợi ích tuyệt vời của cây gắm

Cây gắm là một loại cây mọc khá nhiều ở Việt Nam. Không đơn thuần chỉ là một loại thực vật, cây gắm còn được biết đến là một loại dược liệu có hiệu quả điều trị nhiều căn bệnh khác nhau. Đó cũng là lý do vì sao cây gắm có mặt trong nhiều bài thuốc Đông y từ xưa đến nay.
Bài 3: Những lưu ý khi dùng cây chìa vôi làm thuốc chữa bệnh thoát vị đĩa đệm

Bài 3: Những lưu ý khi dùng cây chìa vôi làm thuốc chữa bệnh thoát vị đĩa đệm

Trong quá trình áp dụng các bài thuốc từ cây chìa vôi để hỗ trợ điều trị thoát vị đĩa đệm, người bệnh cần tuân thủ một số lưu ý quan trọng để đảm bảo hiệu quả và tránh những tác dụng không mong muốn. Việc sử dụng dược liệu tự nhiên tuy an toàn nhưng vẫn đòi hỏi sự cẩn trọng, đặc biệt khi người bệnh đang trong giai đoạn đau nặng hoặc có bệnh lý nền phức tạp.
Bài 2: Có thể dùng cây chìa vôi chữa thoát vị đĩa đệm theo các cách sau

Bài 2: Có thể dùng cây chìa vôi chữa thoát vị đĩa đệm theo các cách sau

Dược liệu cây chìa vôi khi được dùng đúng cách sẽ tác động trực tiếp đến phần đĩa đệm đang bị tổn thương, hỗ trợ quá trình hồi phục từ bên trong. Khi đi vào cơ thể, các hoạt chất có trong dược liệu giúp tăng độ bền thành mạch, giảm co cứng cơ, từ đó bổ sung dưỡng chất cho vùng đĩa đệm bị tổn thương và cải thiện lưu thông khí huyết. Nhờ những tác động này, cơn đau do thoát vị đĩa đệm được giảm thiểu dần theo thời gian.
Kỳ 2: Công dụng – cách dùng và các bài thuốc từ cây bầu đất tím

Kỳ 2: Công dụng – cách dùng và các bài thuốc từ cây bầu đất tím

Tiếp nối những đặc điểm chung đã giới thiệu ở kỳ 1, kỳ này tập trung vào công dụng, cách dùng và các bài thuốc dân gian có sử dụng cây bầu đất tím. Từ lâu, đây không chỉ là loại rau quen thuộc mà còn là vị thuốc gần gũi, được người dân nhiều vùng miền sử dụng để hỗ trợ điều trị các chứng bệnh thông thường.
Bài thuốc dân gian đơn giản, dễ thực hiện để chăm sóc sức khỏe mùa đông

Bài thuốc dân gian đơn giản, dễ thực hiện để chăm sóc sức khỏe mùa đông

Mùa đông là thời điểm cơ thể dễ bị ảnh hưởng bởi thời tiết lạnh giá, khô hanh và các bệnh liên quan đến đường hô hấp, da và hệ miễn dịch. Từ xa xưa, ông cha ta đã sử dụng các bài thuốc dân gian để phòng và trị bệnh một cách hiệu quả. Bài viết này sẽ giới thiệu những bài thuốc dân gian đơn giản, dễ thực hiện nhưng mang lại hiệu quả cao trong việc chăm sóc sức khỏe mùa đông.
Các loại thảo dược tăng cường đề kháng và lợi ích sức khỏe vượt trội

Các loại thảo dược tăng cường đề kháng và lợi ích sức khỏe vượt trội

Trong cuộc sống hiện đại, việc chăm sóc sức khỏe ngày càng trở thành ưu tiên hàng đầu. Một trong những cách hiệu quả và bền vững để bảo vệ cơ thể chính là sử dụng các loại thảo dược thiên nhiên, vốn đã được chứng minh có khả năng tăng cường hệ miễn dịch và cải thiện sức khỏe tổng thể. Dưới đây là những loại thảo dược nổi bật, được nhiều người tin dùng nhờ vào công dụng vượt trội của chúng.
Những tác dụng của cây chìa vôi trong chữa bệnh thoát vị đĩa đệm

Những tác dụng của cây chìa vôi trong chữa bệnh thoát vị đĩa đệm

Dân gian ta có rất nhiều bài thuốc từ dược liệu tự nhiên có tác dụng chữa bệnh vừa hiệu quả vừa an toàn. Trong số đó, không thể không kể đến cây chìa vôi với những lợi ích nổi bật trong hỗ trợ điều trị bệnh thoát vị đĩa đệm. Vậy dùng cây chìa vôi như thế nào để đạt được công dụng cao nhất? Những chia sẻ dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về tác dụng và cách sử dụng dược liệu quen thuộc này.
Kỳ cuối: Bài thuốc ngoài da và lưu ý khi sử dụng cây bầu đất tím

Kỳ cuối: Bài thuốc ngoài da và lưu ý khi sử dụng cây bầu đất tím

Sau khi tìm hiểu đặc điểm, công dụng và các bài thuốc ăn uống từ cây bầu đất tím, kỳ 3 sẽ giới thiệu các bài thuốc dùng ngoài da và những lưu ý quan trọng khi sử dụng loại dược liệu này để đảm bảo an toàn và hiệu quả.
Xem thêm
Diễn đàn quốc tế Lạc Bệnh Học lần thứ 21: Hội Nam Y Việt Nam làm cầu nối đưa Lạc Bệnh Học vươn tầm thế giới

Diễn đàn quốc tế Lạc Bệnh Học lần thứ 21: Hội Nam Y Việt Nam làm cầu nối đưa Lạc Bệnh Học vươn tầm thế giới

TTND. GS. TS. Trương Việt Bình khẳng định, Hội Nam Y Việt Nam sẽ tiếp tục mở rộng hợp tác quốc tế, đặc biệt với các cơ sở nghiên cứu hàng đầu của Trung Quốc và nhiều quốc gia khác, nhằm đưa Lạc bệnh học cũng như y học cổ truyền Việt Nam lên tầm cao mới.
Hội thảo khoa học “Sức khỏe não bộ: Phòng ngừa suy giảm và tăng cường trí nhớ” - Cùng hành động và chăm sóc sức khỏe cộng đồng

Hội thảo khoa học “Sức khỏe não bộ: Phòng ngừa suy giảm và tăng cường trí nhớ” - Cùng hành động và chăm sóc sức khỏe cộng đồng

Ngày 9/11, tại Khu Du lịch Ao Vua (Hà Nội), hơn 200 đại biểu, chuyên gia, bác sĩ đầu ngành trong lĩnh vực y học hiện đại và y học cổ truyền đã tham dự Hội thảo khoa học “Sức khỏe não bộ: Phòng ngừa suy giảm và tăng cường trí nhớ”.
Chi hội Nam y Trà Vinh tổ chức thành công đại hội đại biểu lần thứ II, nhiệm kỳ 2025-2030

Chi hội Nam y Trà Vinh tổ chức thành công đại hội đại biểu lần thứ II, nhiệm kỳ 2025-2030

SKV - Vĩnh Long, ngày 3/11/2025 – Trong không khí hân hoan và trang trọng, Chi Hội Nam Y Trà Vinh trực thuộc Hội Nam Y Việt Nam đã long trọng tổ chức Đại hội Đại biểu lần thứ II, nhiệm kỳ 2025 – 2030, đánh dấu bước phát triển mới sau 5 năm hoạt động tích cực, hiệu quả trong công tác khám chữa bệnh bằng y học cổ truyền và chăm sóc sức khỏe cộng đồng.
Chi hội Nam y tỉnh An Giang lan tỏa yêu thương – trao gửi niềm tin tới người dân khó khăn khóm Long Thạnh

Chi hội Nam y tỉnh An Giang lan tỏa yêu thương – trao gửi niềm tin tới người dân khó khăn khóm Long Thạnh

Thực hiện kế hoạch công tác thường niên quý III năm 2025, Chi Hội Nam y tỉnh An Giang đã tổ chức chương trình thiện nguyện ý nghĩa tại khóm Long Thạnh, phường Long Phú, tỉnh An Giang.
“Trái tim yêu thương” – Chi hội Nam y Kon Tum mang Trung thu về thôn nghèo Đăk Hà

“Trái tim yêu thương” – Chi hội Nam y Kon Tum mang Trung thu về thôn nghèo Đăk Hà

Ngày 4/10/2025, tại thôn 10, xã Đăk Hà, tỉnh Quảng Ngãi, Chi hội Nam Y Kon Tum đã tổ chức chương trình thiện nguyện đầy ý nghĩa mang tên “Trái tim yêu thương”
Phiên bản di động