Huyệt tam âm giao và vai trò điều trị bệnh trong Y học cổ truyền

Huyệt tam âm giao là một huyệt đạo phổ biến trong Y học cổ truyền. Khi kích thích huyệt đúng cách sẽ giúp cơ thể thông kinh lạc, điều hòa khí huyết, bổ thận, sơ can,... Huyệt tam âm giao có khả năng tác động trên phạm vi rộng với đặc tính tự điều chỉnh nên trở thành huyệt vị quan trọng trong hoạt động chữa bệnh của Y học cổ truyền.
Công dụng tuyệt vời của hoa đậu biếc với sức khỏe và những lưu ý khi sử dụng Công dụng tuyệt vời của hoa đậu biếc với sức khỏe và những lưu ý khi sử dụng
Chuối hột - Chuối hột - "thần dược" chữa sỏi thận, tiểu đường, huyết áp cao

Vị trí huyệt tam âm giao

Huyệt tam âm giao còn được gọi với một số tên khác như là hạ tam lý, huyệt đại âm, huyệt thừa mạng thừa mệnh. Tam âm giao là huyệt đạo thứ 6 trên đường kinh Tỳ. Huyệt là nơi giao của 3 đường kinh âm ở chân đó là Thái âm tỳ, Thiếu âm thận và Quyết âm can.

Huyệt tam âm giao là huyệt tổng vùng bụng dưới. Đây cũng là nơi âm khí hội tụ, vì vậy không bao giờ châm huyệt này khi phụ nữ có thai.

Huyệt tam âm giao nằm ở vết lõm bờ sau của xương chày, bờ trước cơ gấp dài các ngón chân và cơ cẳng chân sau, từ điểm cao nhất của mắt cá chân trong đo lên 3 thốn, tương đương với khoảng 6,5cm đối với người lớn, với trẻ nhỏ khoảng 5,5cm.

Huyệt tam âm giao và vai trò điều trị bệnh trong Y học cổ truyền
Huyệt tam âm giao nằm tại vị trí chỗ lõm bờ xương chày phía trên mắt cá chân. Ảnh internet

Tác dụng huyệt tam âm giao

Huyệt tam âm giao là một huyệt đạo quan trọng trong Y học cổ truyền, nó có nhiều tác dụng khác nhau:

Công năng dưỡng âm

Chính bởi vị trí là điểm giao của 3 đường kinh âm Can - Tỳ - Thận nên huyệt có tác động trực tiếp vào cả 3 cơ quan này. Huyệt có tác dụng trợ vận hóa, điều huyết và thông khí trệ. Hơn nữa, huyệt còn giúp hạ tiết, điều hòa chức năng của bàng quang. Do đó, người mắc các bệnh về hệ tiết niệu, sinh dục thì nên áp dụng day ấn hoặc châm cứu huyệt này.

Ngoài ra, sự kết hợp huyệt túc tam lý và huyệt tam âm giao còn giúp trị chứng mất ngủ hoặc rối loạn giấc ngủ. Bởi chứng bệnh này có gốc là âm huyết, gây hao tổn làm ảnh hưởng đến giấc ngủ, khi phối hợp bấm hai huyệt này sẽ giúp khí huyết lưu thông, ăn ngon ngủ kỹ hơn.

Điều hòa thần kinh

Theo y học cổ truyền, mỗi dạng cảm xúc âm tính đều sẽ gây nên tổn thương một loại khí nhất định trong cơ thể. Do đó, bất kỳ một cảm xúc âm tính nào kéo dài đều sẽ ảnh hưởng tới Can khí - nguyên nhân gây ra nhiều bệnh lý khác nhau.

Trong khi đó, huyệt tam âm giao lại có công dụng sơ tiết Can khí và ngăn ngừa những trạng thái tâm lý này. Vì thế, những người đang căng thẳng tâm lý, không kiểm soát được cảm xúc thì khi tác động vào huyệt sẽ giúp bình ổn tinh thần, giải tỏa ức khí của cơ thể.

Giải độc và tăng cường chuyển hóa

Huyệt tam âm giao còn được sử dụng phổ biến trong dưỡng sinh để thanh lọc, thúc đẩy khí huyết lưu thông và tăng cường hoạt động chuyển hóa của cơ thể. Đặc biệt, với người rối loạn tạng phủ thì có thể tác động vào huyệt này để cải thiện tình trạng.

Điều hòa huyết áp

Nếu huyết áp tăng hoặc giảm mạnh, bấm huyệt này sẽ giúp cân bằng huyết áp và cải thiện tình trạng kịp thời. Nên bấm huyệt vào khung thời gian từ 11 - 13 giờ mỗi ngày trong khoảng 15 phút vì đây là thời điểm mà tim hoạt động mạnh nhất. Duy trì thực hiện đều đặn trong khoảng 2 - 3 tháng sẽ giúp huyết áp của bạn được ổn định hơn và giảm nguy cơ bị đột quỵ.

Huyệt tam âm giao và vai trò điều trị bệnh trong Y học cổ truyền
Huyệt tam âm giao có khả năng điều hòa thần kinh, cân bằng cảm xúc và nâng cao sức khỏe não bộ. Ảnh internet

Các phương pháp tác động vào huyệt tam âm giao

Cách bấm huyệt tam âm giao

Huyệt tam âm giao là một huyệt đạo quan trọng trong cơ thể cho nên nó được ứng dụng khá rộng rãi trong việc chữa bệnh. Tuy nhiên để đảm bảo chắc chắn việc điều trị mang lại hiệu quả cũng như phát huy được hết tác dụng vốn có cần tác động vào huyệt một cách chính xác:

Khi tự day bấm huyệt tam âm giao, tốt nhất là người bệnh nên ngồi dưới đất hoặc ngồi trên ghế, sao cho khi hai cánh tay gập nhẹ vừa đủ ôm lấy cổ chân. Dùng một tay giữ cổ chân, một tay tác động lên huyệt này với một lực vừa đủ, không quá mạnh để tránh làm bầm tím, nhưng cũng không quá nhẹ đến mức không tác động được đến huyệt đạo.

Dùng tay bấm huyệt tam âm giao theo chiều kim đồng hồ liên tục trong 5 – 7 phút. Trong quá trình day bấm nếu bạn cảm thấy mỏi tay có thể dừng lại để nghỉ nhưng không nhấc ngón tay khỏi vị trí huyệt đạo mà vẫn giữ tư thế như vậy.

Cách châm cứu huyệt tam âm giao

Cách châm huyệt tam âm giao đó là:

Châm thẳng, châm sâu từ 1- 1,5 thốn. Có thể châm xuyên từ huyệt tam âm giao sang huyệt tuyệt cốt. Khi trị bệnh ở chân sẽ châm hướng mũi kim từ phía trước ra phía sau. Khi điều trị bệnh toàn thân thì châm mũi kim hướng từ dưới lên trên.

Cứu 5-7 tráng.

Ôn cứu 10-20 phút.

Kiết già

Đây thực chất là một tư thế ngồi thiền quen thuộc. Trong tư thế này, cơ thể sẽ tạo áp lực lên chân ép đúng vào vị trí của huyệt, giúp huyệt luôn trong trạng thái bị kích thích. Từ đó giúp điều hòa, lưu thông máu, cải thiện các vấn đề về thần kinh và giải tỏa căng thẳng hiệu quả.

Huyệt tam âm giao và vai trò điều trị bệnh trong Y học cổ truyền
Bấm huyệt tam âm giao là phương pháp tác động hỗ trợ điều trị một số bệnh lý. Ảnh internet

Lưu ý khi sử dụng huyệt tam âm giao

Một số lưu ý khi tác động vào huyệt:

Cần xác định chính xác vị trí của huyệt trước khi thực hiện.

Không tác động vào huyệt đối với phụ nữ mang thai vì sẽ gây ảnh hưởng đến thai kỳ, đặc biệt là những trường hợp có tiền sử sảy thai hoặc sinh non.

Kiên trì áp dụng các phương pháp điều trị trong thời gian dài mới đem lại hiệu quả cao.

Không nên lạm dụng việc tác động vào huyệt mà cần kết hợp thêm với chế độ ăn uống, nghỉ ngơi và sinh hoạt hợp lý.

Trong quá trình thực hiện, nếu gặp bất kỳ vấn đề nào bất thường thì cần ngừng áp dụng và báo ngay với bác sĩ/thầy thuốc để có biện pháp xử lý kịp thời.

Huyệt tam âm giao là một huyệt đạo quan trọng, thường được sử dụng trong việc châm cứu, bấm huyệt chữa bệnh của Y học cổ truyền. Khi thực hiện châm cứu, việc xác định huyệt đạo rất quan trọng. Do đó, người bệnh nên thực hiện theo đúng chỉ dẫn của bác sĩ, chỉ thực hiện chuyên môn khi có bác sĩ, lương y hỗ trợ.

Thúy Hà (t/h)
https://suckhoeviet.org.vn

Tin liên quan

Đẩy mạnh phát triển nền y học cổ truyền Việt Nam trong giai đoạn mới

Đẩy mạnh phát triển nền y học cổ truyền Việt Nam trong giai đoạn mới

Ngày 15/9/2025, Phó Thủ tướng Lê Thành Long đã ký Chỉ thị số 25/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương liên quan đẩy mạnh phát triển nền y học cổ truyền Việt Nam trong giai đoạn mới.
Phát triển mạnh nghề trồng và chế biến cây dược liệu, tạo đột phá kinh tế nông thôn

Phát triển mạnh nghề trồng và chế biến cây dược liệu, tạo đột phá kinh tế nông thôn

Tỉnh Ninh Bình đang chứng kiến sự phát triển vượt bậc của nghề trồng và chế biến cây dược liệu, với nhiều hợp tác xã, làng nghề truyền thống được hình thành và mở rộng. Không chỉ bảo tồn tri thức y học cổ truyền, ngành dược liệu còn tạo sinh kế bền vững cho người dân và thúc đẩy kinh tế nông thôn phát triển.
Tiềm năng to lớn và thế mạnh vượt trội từ phát triển dược liệu dưới tán rừng

Tiềm năng to lớn và thế mạnh vượt trội từ phát triển dược liệu dưới tán rừng

Việc phát huy giá trị cây dược liệu tại các khu rừng đang mở ra một hướng đi đầy triển vọng và bền vững cho nền kinh tế nông lâm nghiệp của Việt Nam. Mô hình này không chỉ góp phần quan trọng vào việc tạo sinh kế, nâng cao thu nhập cho người dân vùng cao, mà còn đóng vai trò thiết yếu trong công tác bảo vệ, khai thác hiệu quả và bền vững tài nguyên rừng quý giá.

Cùng chuyên mục

Loại trừ bệnh sốt rét, cần triển khai ngay và quyết liệt

Loại trừ bệnh sốt rét, cần triển khai ngay và quyết liệt

Vào Ngày Sốt rét Thế giới năm 2026, WHO cùng đối tác phát động chiến dịch: "Loại trừ bệnh sốt rét, cần triển khai ngay và quyết liệt".
Bác sĩ lưu ý thói quen nguy hiểm dễ gây đột quỵ khi trời nắng nóng

Bác sĩ lưu ý thói quen nguy hiểm dễ gây đột quỵ khi trời nắng nóng

Thói quen tắm ngay sau khi đi nắng về để “giải nhiệt” tưởng chừng vô hại nhưng lại là tác nhân hàng đầu dẫn đến những ca đột quỵ não nghiêm trọng.
“Thải độc” bằng chanh liều cao: Từ trào lưu mạng đến những ca nhập viện, thậm chí tử vong

“Thải độc” bằng chanh liều cao: Từ trào lưu mạng đến những ca nhập viện, thậm chí tử vong

Gần đây, trên mạng xã hội lan truyền trở lại trào lưu sử dụng nước cốt chanh, chanh muối như một “phương thuốc” chữa bách bệnh. Tin theo lời đồn, nhiều người tự ý dùng chanh liều cao hoặc bỏ điều trị y khoa, dẫn đến hậu quả nghiêm trọng.
Thực đơn dinh dưỡng bảo vệ thận cho người bị chứng thận hư

Thực đơn dinh dưỡng bảo vệ thận cho người bị chứng thận hư

Kiêng khem quá mức sẽ dẫn đến suy kiệt cơ thể, hoặc bồi bổ sai cách lại tạo gánh nặng cho thận là 2 bài toán đặt ra về vấn đề dinh dưỡng với người có hội chứng thận hư. Bổ sung dinh dưỡng đúng cách là một liệu pháp hỗ trợ để kiểm soát triệu chứng, giảm phù và hỗ trợ trong quá trình điều trị bệnh thận hư.
Những thực phẩm người cao tuổi nên tránh để bảo vệ sức khỏe

Những thực phẩm người cao tuổi nên tránh để bảo vệ sức khỏe

Đối với người cao tuổi, chế độ ăn uống không chỉ đơn thuần là cung cấp năng lượng mà còn là yếu tố can thiệp trực tiếp đến diễn tiến của các bệnh lý mạn tính...
Tắm - xông - Ngâm thuốc đúng cách giúp cơ thể thải độc và tái sinh tế bào

Tắm - xông - Ngâm thuốc đúng cách giúp cơ thể thải độc và tái sinh tế bào

Có những bí quyết trường thọ ở ngay trong đời sống hằng ngày, trong nếp sinh hoạt tưởng như bình thường đến mức nhiều người không còn để ý. Tắm, xông, ngâm chân là cách giúp thân thể “thở”, giúp khí huyết lưu thông, giúp độc tố có đường đi ra ngoài, và giúp sự sống trong mỗi tế bào được làm mới mỗi ngày...

Các tin khác

Dưỡng sinh Tâm - Thân - Ý

Dưỡng sinh Tâm - Thân - Ý

Dưỡng sinh vốn không phải chuyện tập vài động tác hay uống thêm vài vị thuốc. Đó là nghệ thuật nuôi dưỡng toàn bộ sự sống từ tế bào, hơi thở đến tâm ý bên trong. Khi thân - tâm - ý vận hành hài hòa, trường năng lượng sống được kích hoạt, con người không chỉ khỏe mạnh hơn mà còn trẻ lâu, minh mẫn và an định trước biến động đời sống...
Bị bỏng có nên bôi nghệ?

Bị bỏng có nên bôi nghệ?

Tôi vừa bị bỏng nước sôi ở tay nhìn rất sợ. Có người khuyên giã nghệ tươi và bôi ngay khi lên da non, có người lại bảo không nên. Vậy tôi phải làm thế nào bây giờ? Mong chuyên mục tư vấn giúp.
Hội chẩn đa chuyên khoa: Chuẩn mực mới, hy vọng mới cho người bệnh ung thư

Hội chẩn đa chuyên khoa: Chuẩn mực mới, hy vọng mới cho người bệnh ung thư

Trong bức tranh y tế toàn cầu, ung thư không chỉ là một thách thức y khoa đơn thuần mà đã trở thành gánh nặng kinh tế - xã hội, đe dọa trực tiếp đến nguồn lực lao động và sự phát triển bền vững của mỗi quốc gia cũng như Việt Nam. Tuy nhiên, khi những rào cản về phát hiện muộn đang là 'điểm nghẽn' ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị, thì sự tiến bộ của công nghệ sinh học đã mở ra một vận hội mới, trong đó hội chẩn đa chuyên khoa (MDT) đang được đánh giá là "chìa khóa" sống còn trong cuộc chiến chống ung thư.
Ăn nhiều trứng muối dễ bị nhiễm độc chì

Ăn nhiều trứng muối dễ bị nhiễm độc chì

Con trai tôi 16 tuổi, rất thích món cháo trắng ăn cùng trứng muối. Gần như mỗi tuần cháu phải ăn đến 3-4 lần. Mong chuyên mục cho biết, cháu ăn như vậy có nhiều không? Mỗi tuần cháu nên ăn mấy quả?
Bộ Y tế đặt mục tiêu nâng tầm dược liệu Việt Nam

Bộ Y tế đặt mục tiêu nâng tầm dược liệu Việt Nam

Sự kiện kỷ niệm 65 năm Ngày truyền thống Viện Dược liệu không chỉ là dịp nhìn lại chặng đường phát triển của ngành dược liệu, mà còn đặt ra yêu cầu mới: biến tiềm năng tài nguyên bản địa thành năng lực sản xuất, nghiên cứu và thương mại hóa bền vững.
Ngưu bàng: Công dụng theo y học cổ truyền và các bài thuốc thường gặp

Ngưu bàng: Công dụng theo y học cổ truyền và các bài thuốc thường gặp

Trong kho tàng y học cổ truyền, ngưu bàng từ lâu đã được xem là một vị thuốc đa dụng. Không chỉ xuất hiện trong các bài thuốc dân gian, cây còn được ứng dụng rộng rãi trong chăm sóc sức khỏe nhờ đặc tính thanh nhiệt, giải độc và hỗ trợ điều trị nhiều chứng bệnh thường gặp.
Những "vị thuốc thanh nhiệt" từ thiên nhiên theo y học cổ truyền

Những "vị thuốc thanh nhiệt" từ thiên nhiên theo y học cổ truyền

Vào những ngày thời tiết oi bức, cơ thể dễ rơi vào trạng thái “nóng trong” với các biểu hiện như nổi mụn, táo bón, miệng khô, mất ngủ. Theo y học cổ truyền, nguyên nhân chủ yếu là do nhiệt tích tụ trong cơ thể, làm mất cân bằng âm - dương. Bên cạnh việc điều chỉnh sinh hoạt, chế độ ăn uống với các loại rau có tính mát được xem là giải pháp đơn giản, hiệu quả và an toàn.
Các phương thuốc tân lương giải biểu tiêu biểu trong y học cổ truyền và ứng dụng thực tiễn

Các phương thuốc tân lương giải biểu tiêu biểu trong y học cổ truyền và ứng dụng thực tiễn

(SKV) - Các phương thuốc tân lương giải biểu gồm các vị thuốc vị cay, tính mát như Tang diệp, Cát căn, Bạc hà… dùng để phát tán phong nhiệt. Các phương thuốc tân lương giải biểu có tác dụng phát tán phong nhiệt dùng để chữa các chứng bệnh gây ra do ngoại cảm phong nhiệt: Phát sốt, ra mồ hôi, đau đầu, đau người, sợ gió, sợ lạnh, miệng khát, họng đau, ho, rêu lưỡi trắng hoặc hơi vàng, mạch phù sác.
Quế chi thang phương thuốc tiêu biểu trong nhóm tân ôn giải biểu của Y học cổ truyền

Quế chi thang phương thuốc tiêu biểu trong nhóm tân ôn giải biểu của Y học cổ truyền

(SKV) - Bài thuốc có tác dụng chủ yếu là phát tán phong hàn ở phần biểu, đồng thời điều hòa dinh – vệ, giúp cơ thể phục hồi trạng thái cân bằng. Khác với những phương thuốc phát hãn mạnh, Quế chi thang có tính phát hãn nhẹ, điều hòa, thường được sử dụng trong các trường hợp ngoại cảm phong hàn thể biểu hư – khi cơ thể đã suy yếu, xuất hiện triệu chứng sốt nhẹ, sợ gió, ra mồ hôi tự nhiên, đau đầu và mạch phù hoãn.
Đại Thanh Long Thang và những ứng dụng trong điều trị chứng ngoại cảm phong hàn

Đại Thanh Long Thang và những ứng dụng trong điều trị chứng ngoại cảm phong hàn

(SKV) - Đại thanh long thang là phương thuốc tiêu biểu thuộc nhóm tân ôn giải biểu trong Y học cổ truyền, được sử dụng để điều trị chứng ngoại cảm phong hàn kèm nội nhiệt. Bài viết nhằm phân tích thành phần, cơ chế tác dụng theo lý luận Đông y và đánh giá ứng dụng lâm sàng hiện nay. Kết quả cho thấy bài thuốc có tác dụng phát hãn giải biểu, thanh nhiệt, trừ phiền, phù hợp với các trường hợp cảm mạo phong hàn có biểu hiện không ra mồ hôi, sốt, phiền táo. Ngoài ra, bài thuốc còn được ứng dụng trong một số bệnh lý hiện đại như viêm cầu thận cấp và phù do dị ứng lạnh.
Xem thêm
Hội nghị Ban Thường vụ Hội Nam Y Việt Nam lần thứ 14: Kiến tạo nền móng cho nhiệm kỳ mới và nâng tầm vị thế y học dân tộc

Hội nghị Ban Thường vụ Hội Nam Y Việt Nam lần thứ 14: Kiến tạo nền móng cho nhiệm kỳ mới và nâng tầm vị thế y học dân tộc

Hà Nội, ngày 11/4/2026 Hội Nam Y Việt Nam đã tổ chức thành công Hội nghị Ban Thường vụ lần thứ 14. Đây là kỳ họp quan trọng nhằm đánh giá toàn diện các hoạt động trong quý 1 năm 2026, đồng thời hoạch định chiến lược trọng tâm cho năm 2026, hướng tới Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Nam Y Việt Nam nhiệm kỳ 3 (2027–2032)
Hành Trình "Về Nguồn": Lãnh Đạo Hội Nam Y Việt Nam Dâng Hương Tại Cụm Di Tích Y Thánh Tuệ Tĩnh

Hành Trình "Về Nguồn": Lãnh Đạo Hội Nam Y Việt Nam Dâng Hương Tại Cụm Di Tích Y Thánh Tuệ Tĩnh

HẢI PHÒNG – Trong không khí trang nghiêm của những ngày lễ hội, đoàn đại biểu Hội Nam Y Việt Nam do Thầy thuốc Nhân dân. Giáo sư. Tiến sĩ Trương Việt Bình – Chủ tịch Hội làm trưởng đoàn, đã có chuyến hành trình đầy ý nghĩa về với vùng đất địa linh nhân kiệt Cẩm Văn – Cẩm Vũ (Cẩm Giang, Hải Phòng). Đây là hoạt động thiết thực nhằm tri ân các bậc tiền nhân, đặc biệt là Đại danh y Thiền sư Tuệ Tĩnh – vị Thánh thuốc Nam của dân tộc.
Chi hội Nam Y tỉnh Thái Nguyên: Tổng kết công tác năm 2025 và triển khai nhiệm vụ trọng tâm năm 2026

Chi hội Nam Y tỉnh Thái Nguyên: Tổng kết công tác năm 2025 và triển khai nhiệm vụ trọng tâm năm 2026

(Sức khỏe Việt) – Sáng ngày 26/03/2026, trong không khí phấn khởi của những ngày đầu xuân Bính Ngọ, Chi hội Nam y tỉnh Thái Nguyên đã trang trọng tổ chức Hội nghị Tổng kết công tác Hội năm 2025 và triển khai phương hướng, nhiệm vụ năm 2026. Hội nghị đánh dấu bước phát triển vượt bậc của Chi hội với những thành tích xuất sắc trong công tác chăm sóc sức khỏe cộng đồng và bảo tồn giá trị y học cổ truyền.
Thiền Năng lượng sinh học: Hành trình lan tỏa sức mạnh chữa lành từ tâm

Thiền Năng lượng sinh học: Hành trình lan tỏa sức mạnh chữa lành từ tâm

Trong không khí ấm áp của những ngày đầu xuân, Chi hội Câu lạc bộ (CLB) Healing In Balance đã tổ chức buổi gặp mặt đầy ý nghĩa, tổng kết công tác hoạt động năm 2025, đánh dấu bước phát triển mới trong việc đưa bộ môn Thiền năng lượng sinh học đến gần hơn với cộng đồng Việt Nam.
Hội Nam Y Việt Nam Tổng kết Hoạt động năm 2025 và Phát động phong trào Thi đua năm 2026: Khát vọng vươn tầm Y học Dân tộc

Hội Nam Y Việt Nam Tổng kết Hoạt động năm 2025 và Phát động phong trào Thi đua năm 2026: Khát vọng vươn tầm Y học Dân tộc

Ngày 21 tháng 3 năm 2026, tại Hà Nội, Hội Nam Y Việt Nam đã long trọng tổ chức Hội nghị Tổng kết hoạt động năm 2025 và Phát động phong trào thi đua năm 2026. Sự kiện là dịp nhìn lại những thành tựu trong việc gìn giữ tinh hoa y học dân tộc, đồng thời kích hoạt hành trình mới vì sức khỏe cộng đồng.
Phiên bản di động