Bài thuốc quý phòng trị COVID -19

Vừa qua, Bộ Y tế đã có công văn về việc Tăng cường phòng, chống bệnh viêm đường hô hấp cấp do SARS-Cov-2 bằng thuốc và các phương pháp YHCT. Trên các phương tiện truyền thông có nói đến bài thuốc đông y của Bệnh viện Trung y Hồ Bắc tham gia dập dịch COVID – 19 có kết quả tốt. Vậy bài thuốc này gồm các vị gì và tác dụng của nó như thế nào?

Bài thuốc gồm: sài hồ 20g, hoàng cầm 10g, toàn qua lâu 10g, binh lang 10g, pháp bán hạ 10g, thảo qủa 15g, hậu phác 15g, tri mẫu 10g, bạch thược 10g, trần bì 10g, hổ trượng căn 10g, đảng sâm 15g, cam thảo 10g.

Tác dụng các vị thuốc:

Hậu phác phương hương hóa trọc, khứ thấp lý khí .

Thảo quả cay thơm hóa trọc, làm dứt nôn mửa, tuyên thấu tà mai phục.

Binh lang hóa đàm phá kết, khiến tà nhanh chóng bài tiết ra ngoài

Tri mẫu có tác dụng thanh nhiệt tả hỏa, tư âm, nhuận phế, sinh tân dịch. Chữa chứng phế vị thực nhiệt, sốt cao phiền khát, phế nhiệt, phế hư triều nhiệt, khái thấu và chứng tiêu khát

Cam thảo là sứ, giúp cho việc thanh nhiệt giải độc, lại điều hòa các vị thuốc

Sài hồ phát biểu, hoà lý, thăng dương, giải uất. Chữa nóng rét lẫn lộn, tức ngực, đau sườn, đắng miệng, tai điếc, chóng mặt, nhức đầu, nôn mửa, sốt rét, trung khí hạ hãm, Sài hồ được coi là vị thuốc chủ yếu để bình bổ, điều hoà các trạng thái trầm uất kích động sốt nóng sốt rét, đau quặn đan xen kéo dài mà y lý gọi là hoà giải thoái nhiệt, sơ can giải uất. Tác dụng ức chế trung khu thần kinh, làm giãn cơ, chống loét đường tiêu hoá, cải thiện chức năng gan, chống viêm, chống dị ứng, hạ sốt giảm đau, chống hen suyễn, hạ huyết áp, tăng khả năng miễn nhiễm, chống u bướu, kháng khuẩn và virus.

Bạch thược có tác dụng bổ huyết liễm âm, bình can chỉ thống. Dùng cho các trường hợp âm huyết hư, can dương vượng; làm tăng khả năng miễn nhiễm, chống viêm, kháng vi khuẩn và virus; chống thiếu máu cơ tim, giảm đau, chống kinh giật.

Hoàng cầm có tác dụng thanh nhiệt (thanh nhiệt ở phổi rất tốt), lợi thấp, tả hỏa, chỉ huyết, an thai. Trị các chứng thấp ôn, hoàng đản, nhiệt lâm, phế nhiệt khái thấu, ung nhọt sang độc, phong ôn thực nhiệt.

Qua lâu có tác dụng nhuận phế, hóa đàm, hoạt trường. Chữa ho nóng đờm dính, tức ngực, đau ngực, bí đại tiểu tiện.

Bán hạ có tác dụng trừ thấp, tán đờm, giáng khí nghịch. Chữa nôn mửa, ho có đờm, lồng ngực tức chướng, trúng phong đờm nghịch, chóng mặt do phong đờm

Trần bì có tác dụng lý khí, hoá đàm, tiêu tích, chỉ khái. Chữa ngực bụng trướng đau, nôn mửa, tiết tả, ho nhiều đờm.

Đảng sâm có tác dụng bổ trung ích khí, sinh tân, điều hoà tỳ vị. Chữa tỳ vị hư yếu, phổi kém, thân thể mệt mỏi và nóng, ăn kém, phân lỏng, ho suyễn, miệng khát.

Các vị: binh lang, thảo quả, bạch thược, hậu phác, tri mẫu, hoàng cầm, cam thảo nằm trong bài “Đạt nguyên ẩm”. Binh lang, hậu phác, thảo quả có khí vị cay mạnh, có thể tới ngay mạc nguyên, đuổi tà xuất ra ngoài; làm chủ dược. Mọi thứ tà ở ôn dịch nhiệt độc rất dễ hóa hỏa làm tổn thương đến âm cho nên dùng hoàng cầm, bạch thược, tri mẫu làm tá để tả hỏa giải độc, thanh nhiệt tư âm; cũng là phòng ngừa sự hao tán thương tổn đến âm do các thuốc cay táo gây ra. “Đạt nguyên ẩm” có công năng khai mở tới mạc nguyên, dẹp cái bẩn, làm tiêu hóa hết cái đục, thanh nhiệt giải độc, làm uế trọc được tiêu, nhiệt độc được thanh thải, âm dịch được phục hồi, giải được bệnh tà. Đây là thuốc hàng đầu sử dụng khi ôn dịch mới phát sinh hoặc trừ tà ẩn ở mạc nguyên trong bệnh sốt rét.

Bài thuốc quý phòng trị COVID -19
. . . . . . . . . Hoàng cầm là vị thuốc trong bài “Đạt nguyên ẩm”

Các vị: sài hồ, hoàng cầm, pháp bán hạ, cam thảo, đảng sâm (sinh khương, đại táo) thành đơn “Tiểu sài hồ thang”. Sài hồ và hoàng cầm phối hợp để giải tà nửa biểu nửa lý của thiếu dương. Thuốc có tác dụng kháng viêm, giải nhiệt, bảo vệ gan, lợi mật, điều hòa miễn dịch; cũng dùng trị sốt rét.

Vậy, đơn thuốc trên là sự kết hợp của 2 bài thuốc “Đạt nguyên ẩm” và “Tiểu sài hồ thang”.

Bài thuốc quý phòng trị COVID -19
. “Tiểu sài hồ thang”.

Sài hồ (rễ khô của cây sài hồ” là vị thuốc trong bài “Tiểu sài hồ thang”, tác dụng hoà giải thoái nhiệt, sơ can giải uất….; làm hạ sốt giảm đau, tăng khả năng miễn dịch, kháng khuẩn kháng virus… phòng trị Covid-19.

Trong đơn có thêm hổ trượng căn (chứa hợp chất stilben – glucoside và anthraquinone). Hổ trượng căn có tác dụng hoạt huyết giảm đau, thanh nhiệt lợi thấp giải độc, hóa đàm chỉ khái, ho do phế nhiệt.

Hiện nay, D­ược học hiện đại xác định chloroquine, một thuốc bán tổng hợp, chữa bệnh sốt rét, là chất có thể phòng ngừa và điều trị Covid-19. Sự trùng hợp đơn thuốc trên vừa có tác dụng phòng ngừa ôn dịch phát sinh lại có tác dụng chữa bệnh sốt rét nh­ư chloroquine; nên đơn thuốc trên là bài thuốc hay, sẽ có hiệu quả phòng ngừa và điều trị Covid-19. Tuy nhiên, một số chuyên gia cho rằng: khối lượng của các vị thuốc tương đối cao nên chỉ phù hợp với người Vũ Hán mà chư­a chắc đã phù hợp với ng­ười mình.

Coronavirus th­ường gây ra các triệu chứng cảm lạnh thông thư­ờng (sốt, ho, khó thở, đau cơ và mệt mỏi), làm nhiễm trùng mũi xoang hay cổ họng và lây lan qua hắt hơi, ho; bệnh nặng sẽ dẫn đến viêm phổi, hội chứng suy hô hấp cấp tính, nhiễm trùng huyết, sốc nhiễm trùng và có thể gây tử vong. Ở mỗi giai đoạn mắc bệnh, dựa vào diễn biến lâm sàng mà bác sĩ điều chỉnh liều lượng thuốc cho phù hợp với từng ng­ười bệnh. Đã là thuốc chữa bệnh phải có độc lực như­ chúng tôi phân tích ở trên, nên không được tự ý sử dụng thuốc khi chư­a có chỉ định của thầy thuốc.

Theo TS. Nguyễn Đức Quang (Nguyên Chủ nhiệm khoa Đông y thực nghiệm BV Y học cổ truyền Quân đội)

Cùng chuyên mục

Những bài thuốc quý từ cây bưởi

Những bài thuốc quý từ cây bưởi

Bưởi không chỉ là trái cây quen thuộc mà còn là nguồn thuốc quý. Từ lá, hoa, vỏ quả đến múi và hạt, hầu như mọi bộ phận của cây bưởi đều có thể dùng làm thuốc, hỗ trợ phòng và điều trị nhiều vấn đề sức khỏe thường gặp.
Công dụng chữa bệnh của 4 loài hoa mùa Xuân

Công dụng chữa bệnh của 4 loài hoa mùa Xuân

Mùa Xuân không chỉ mang đến sắc màu tươi mới của đất trời mà còn là thời điểm nhiều loài hoa khoe nở, ẩn chứa những công dụng chữa bệnh quý giá trong y học dân gian. Bốn loài hoa quen thuộc dưới đây không chỉ đẹp mà còn là những vị thuốc hữu ích, hỗ trợ chăm sóc sức khỏe hiệu quả.
Bài 3: Những lưu ý khi sử dụng các bài thuốc dân gian trị cảm cúm

Bài 3: Những lưu ý khi sử dụng các bài thuốc dân gian trị cảm cúm

Trong dân gian, nhiều loại thảo dược quen thuộc như chanh, mật ong, bưởi, ngải cứu, kinh giới, tía tô… được sử dụng rộng rãi để hỗ trợ điều trị cảm cúm. Những phương pháp này có ưu điểm là dễ làm, nguyên liệu sẵn có và mang lại hiệu quả nhất định khi được áp dụng đúng cách. Tuy nhiên, việc sử dụng thảo dược cũng có những điều cần đặc biệt lưu ý nhằm đảm bảo an toàn và tránh những tác dụng không mong muốn.
Cách sử dụng cây ngải cứu trong các bài thuốc chữa bệnh

Cách sử dụng cây ngải cứu trong các bài thuốc chữa bệnh

Ngải cứu không chỉ là loại rau quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày mà còn được xem là một trong những vị thuốc dân gian quan trọng của y học cổ truyền. Từ lâu, ngải cứu đã được sử dụng để điều hòa khí huyết, giảm đau, cầm máu, trừ hàn, đặc biệt hiệu quả với các chứng bệnh liên quan đến nhiễm lạnh và rối loạn khí huyết.
Bài 2: Những bài thuốc điều trị cảm cúm từ cây lá vườn nhà

Bài 2: Những bài thuốc điều trị cảm cúm từ cây lá vườn nhà

Trong bài 1 chúng tôi có giới thiệu những bài thuốc điều trị cảm cúm từ cây lá vườn nhà như: Tía tô, cúc tần, gừng… Bài 2 cùng Sức khỏe Việt tiếp tục mời quý độc giả khám phá thêm về Chanh và mật ong, ngải cứu, bưởi, tía tô, kinh giới...
Củ nghệ - Gia vị quen thuộc, bài thuốc mộc mạc từ gian bếp

Củ nghệ - Gia vị quen thuộc, bài thuốc mộc mạc từ gian bếp

Trong gian bếp của nhiều gia đình, củ nghệ không chỉ là một loại gia vị mà còn được xem như “vị thuốc” dân gian quen thuộc. Nhiều nghiên cứu khoa học hiện đại cũng cho thấy nghệ mang lại không ít lợi ích cho cơ thể, nếu biết sử dụng đúng cách.

Các tin khác

Cách sử dụng cây đinh lăng trong các bài thuốc chữa bệnh

Cách sử dụng cây đinh lăng trong các bài thuốc chữa bệnh

Đinh lăng là loại cây dễ trồng, được sử dụng làm gia vị giúp tăng hương vị cho món ăn. Đặc biệt, đinh lăng là dược liệu quen thuộc trong y học cổ truyền, có nhiều tác dụng tốt với sức khỏe, hỗ trợ tăng cường sức đề kháng và điều trị các bệnh lý thường gặp.
Bài 1: Những bài thuốc điều trị cảm cúm từ cây lá vườn nhà

Bài 1: Những bài thuốc điều trị cảm cúm từ cây lá vườn nhà

Cảm cúm là một bệnh lý do siêu vi trùng gây ra. Cảm cúm gây ra các triệu chứng nhiễm trùng đường hô hấp thông thường nhưng có thể kéo dài và biến chứng nguy hiểm, đặc biệt nghiêm trọng ở trẻ nhỏ, người già và người có hệ miễn dịch suy giảm. Để phòng và trị cúm an toàn, hiệu quả, mời bạn tham khảo ngay những bài thuốc điều trị cảm cúm từ cây lá vườn nhà sau đây.
Cây ô đầu – Vị thuốc hay từ dân gian

Cây ô đầu – Vị thuốc hay từ dân gian

Cây ô đầu, còn có nhiều tên gọi như củ ấu tàu, củ gấu tàu, xuyên ô, thiên hùng, trắc tử, ô uế, cố y, ú tàu (Tày), co u tàu (Thái)… Đây là vị thuốc có vị cay, đắng, tính nóng và độc tính mạnh. Từ lâu, ô đầu được xem là dược liệu quý có nhiều ứng dụng trong chăm sóc sức khỏe nhưng cũng là loại thảo dược cực độc, nếu sử dụng sai cách có thể gây nguy hiểm đến tính mạng. Dưới đây là một số bài thuốc dân gian có sử dụng cây ô đầu để tham khảo.
Chữa bong gân bằng cây lá náng

Chữa bong gân bằng cây lá náng

Cây lá náng (lá náng hoa trắng) là một loại cây mọc hoang quen thuộc trong đời sống hoặc có khi được trồng làm cảnh. Điểm đáng chú ý ở loại cây này là được tận dụng làm thuốc chữa bệnh xương khớp và nhiều chứng bệnh khác rất hiệu quả.
Những loại cây chữa đau nhức xương khớp

Những loại cây chữa đau nhức xương khớp

Một số loại cây thuốc nam chữa đau nhức xương khớp như: Cây xấu hổ, cây dây đau xương, cây ngải cứu....
Cải cúc - Loại rau bình dị, vị thuốc trong vườn nhà

Cải cúc - Loại rau bình dị, vị thuốc trong vườn nhà

Rau cải cúc (còn gọi là tần ô) từ lâu đã là nguyên liệu quen thuộc trong bữa ăn của nhiều gia đình Việt. Không chỉ có hương thơm dịu, vị ngọt mát đặc trưng, cải cúc còn được y học cổ truyền đánh giá là một loại rau có dược tính, giúp hỗ trợ điều trị nhiều chứng bệnh thường gặp.
Bài thuốc dân gian từ cốt khí củ

Bài thuốc dân gian từ cốt khí củ

Cây cốt khí hay còn gọi là hổ trượng căn, điền thất, hoạt huyết đan, ban trượng căn…có vị đắng, tính ấm. Cây cốt khí thường mọc hoang ở các vùng đồi núi nước ta, rễ củ của loại cây này có khả năng kháng khuẩn, kháng virus, chống u xơ, chống huyết khối. Thường được dùng để chữa phong thấp, chấn thương, huyết áp, viêm gan, điều hoà kinh nguyệt,… Dưới đây là những bài thuốc dân gian từ cốt khí củ để bà con tham khảo.
Lá lốt - Vị thuốc dân gian giúp giảm đau xương khớp hiệu quả

Lá lốt - Vị thuốc dân gian giúp giảm đau xương khớp hiệu quả

Lá lốt là loại thảo dược gần gũi, dễ sử dụng và mang lại nhiều lợi ích cho hệ xương khớp nhờ khả năng chống viêm, giảm đau, tán hàn và hoạt huyết. Khi được dùng đúng cách, lá lốt có thể trở thành giải pháp tự nhiên giúp nhiều người giảm bớt đau nhức và cải thiện chất lượng cuộc sống, đặc biệt trong những ngày thời tiết lạnh ẩm.
Kỳ 3: Công dụng và các bài thuốc từ cây cúc tần

Kỳ 3: Công dụng và các bài thuốc từ cây cúc tần

Trong y học cổ truyền, cúc tần được xem là một trong những vị thuốc có giá trị bởi đặc tính mát, vị đắng nhẹ, quy kinh vào phế và thận. Với khả năng thanh nhiệt, tiêu viêm, lợi tiểu, hoạt huyết và giảm đau, loài cây này xuất hiện trong nhiều bài thuốc dân gian dùng để chữa cảm sốt, đau nhức xương khớp, viêm phế quản hay các chứng bệnh do phong hàn gây nên. Y học hiện đại cũng đã có những nghiên cứu bước đầu chứng minh một số tác dụng sinh học của tinh dầu cúc tần, củng cố thêm giá trị của loài cây này trong điều trị hỗ trợ.
Kỳ 2 – Thành phần hóa học và cách thức khai thác dược liệu cây cúc tần

Kỳ 2 – Thành phần hóa học và cách thức khai thác dược liệu cây cúc tần

Cúc tần không chỉ là loài cây quen thuộc trong đời sống dân gian mà còn là một trong những dược liệu được sử dụng phổ biến trong Đông y nhờ thành phần hoạt chất phong phú. Chính sự đa dạng này đã tạo nên giá trị y học của cúc tần và khiến loài cây này trở thành nguồn dược liệu dễ khai thác, đáp ứng nhiều mục đích chăm sóc sức khỏe.
Xem thêm
Chi hội Nam y tỉnh An Giang tổng kết hoạt động năm 2025, đề ra mục tiêu phát triển vững mạnh trong năm 2026

Chi hội Nam y tỉnh An Giang tổng kết hoạt động năm 2025, đề ra mục tiêu phát triển vững mạnh trong năm 2026

Thực hiện chương trình công tác năm 2025, Chi hội Nam y tỉnh An Giang đã tổ chức Hội nghị tổng kết hoạt động vào ngày 03/01/2025 tại phường Tân Châu, tỉnh An Giang.
Hội Nam y Việt Nam: Dấu ấn hoạt động năm 2025 và mục tiêu trọng tâm năm 2026

Hội Nam y Việt Nam: Dấu ấn hoạt động năm 2025 và mục tiêu trọng tâm năm 2026

Năm 2025 ghi dấu một giai đoạn hoạt động sôi động, nhiều điểm nhấn của Hội Nam y Việt Nam trong bối cảnh phong trào bảo tồn, phát triển y học cổ truyền và Nam y tiếp tục nhận được sự quan tâm của xã hội.
Viện Nghiên cứu Y Dược học Tuệ Tĩnh: Trang trọng Lễ kỷ niệm 5 năm thành lập và Hội thảo khoa học Kế thừa di sản Đại Danh y Tuệ Tĩnh

Viện Nghiên cứu Y Dược học Tuệ Tĩnh: Trang trọng Lễ kỷ niệm 5 năm thành lập và Hội thảo khoa học Kế thừa di sản Đại Danh y Tuệ Tĩnh

(SKV) - Trong không khí trang trọng và phấn khởi, sáng ngày 21/12 Viện Nghiên cứu Y Dược học Tuệ Tĩnh đã long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 5 năm thành lập gắn với Hội thảo khoa học “Kế thừa, phát huy di sản Đại danh y – Thiền sư Tuệ Tĩnh trong nghiên cứu và phát triển Y Dược học cổ truyền”. Sự kiện là dấu mốc quan trọng, nhìn lại chặng đường hình thành – phát triển của Viện, đồng thời mở ra những định hướng mới cho y dược học cổ truyền Việt Nam trong giai đoạn hội nhập và đổi mới.
Lan tỏa phong trào thi đua khi trí thức, nhà khoa học và doanh nghiệp cùng đồng hành

Lan tỏa phong trào thi đua khi trí thức, nhà khoa học và doanh nghiệp cùng đồng hành

Hội nghị Khối thi đua số 7 của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam diễn ra ngày 20/12 tại Hà Nội.
Hội Nam Y Việt Nam và hành trình lan tỏa yêu thương đến 280 hộ đồng bào Rục ở Kim Phú (Quảng Trị)

Hội Nam Y Việt Nam và hành trình lan tỏa yêu thương đến 280 hộ đồng bào Rục ở Kim Phú (Quảng Trị)

Trong hai ngày 12 và 13/12/2025, Hội Nam Y Việt Nam đã thực hiện một hành trình thiện nguyện đặc biệt, mang theo khoảng 20 tấn hàng hóa với tổng trị giá hơn 500 triệu đồng đến với đồng bào Rục tại xã Kim Phú, tỉnh Quảng Trị.
Phiên bản di động