Dinh dưỡng và bài thuốc cho mùa nóng: Giải pháp giữ sức khỏe trong thời tiết nắng nóng

Mùa nóng mang đến những thách thức đặc biệt cho sức khỏe của chúng ta. Nhiệt độ cao có thể gây ra nhiều vấn đề như mất nước, mệt mỏi, và các bệnh lý liên quan đến nhiệt. Để duy trì sức khỏe tốt trong mùa hè, việc chú trọng đến dinh dưỡng và áp dụng các bài thuốc tự nhiên là rất cần thiết. Bài viết này sẽ cung cấp cho bạn những thông tin hữu ích về dinh dưỡng và các bài thuốc phù hợp cho mùa nóng, giúp bạn và gia đình khỏe mạnh hơn.
Một số bài thuốc dân gian từ rau su su Cây chó đẻ – Bí quyết dân gian bảo vệ gan trong cuộc sống hiện đại Cách sử dụng cây bách xù trong các bài thuốc chữa bệnh Cây một dược: Công dụng, cách dùng trị bệnh theo y học cổ truyền Cây lụa: Công dụng, cách dùng trị bệnh theo y học cổ truyền Cây máu chó: Công dụng, cách dùng trị bệnh theo y học cổ truyền Hạt thìa là đen: Công dụng, cách dùng trị bệnh theo y học cổ truyền

Tại sao dinh dưỡng quan trọng vào mùa nóng?

Trong mùa hè, cơ thể chúng ta thường xuyên phải đối mặt với nhiệt độ cao, dẫn đến sự mất nước và điện giải. Dinh dưỡng hợp lý không chỉ giúp bù đắp lượng nước mất đi mà còn cung cấp các vitamin và khoáng chất cần thiết để duy trì sức khỏe. Một chế độ ăn uống cân bằng sẽ giúp tăng cường sức đề kháng, cải thiện tâm trạng và giữ cho cơ thể luôn mát mẻ.

Các nguyên tắc dinh dưỡng trong mùa nóng

Uống đủ nước

Mùa nóng khiến cơ thể dễ mất nước qua mồ hôi. Do đó, việc uống đủ nước là rất quan trọng. Bạn nên:

Uống ít nhất 2-3 lít nước mỗi ngày.

Sử dụng nước ép trái cây tươi hoặc nước dừa để bổ sung vitamin và khoáng chất.

Tránh đồ uống có cồn và caffeine, vì chúng có thể gây mất nước.

Ăn nhiều rau củ quả

Rau củ quả không chỉ giúp cung cấp nước mà còn chứa nhiều vitamin và khoáng chất. Một số loại rau củ quả nên bổ sung trong mùa hè bao gồm:

Dưa hấu: giàu nước và vitamin a, c.

Dưa leo: giúp giải nhiệt và cung cấp nước.

Rau diếp: giàu chất xơ và vitamin k.

Chọn thực phẩm dễ tiêu

Trong mùa nóng, bạn nên chọn các thực phẩm dễ tiêu hóa để tránh cảm giác nặng bụng. Một số thực phẩm phù hợp bao gồm:

Thịt gà: giàu protein và dễ tiêu hóa.

Cá: cung cấp axit béo omega-3, tốt cho sức khỏe tim mạch.

Ngũ cốc nguyên hạt: cung cấp năng lượng và chất xơ.

Hạn chế thực phẩm nóng

Tránh xa các thực phẩm có tính nóng như:

Thức ăn chiên xào: có thể gây nóng trong người.

Thực phẩm nhiều gia vị: gây ra cảm giác khó chịu trong mùa hè.

Dinh dưỡng và bài thuốc cho mùa nóng: Giải pháp giữ sức khỏe trong thời tiết nắng nóng
Dinh dưỡng và bài thuốc cho mùa nóng: Giải pháp giữ sức khỏe trong thời tiết nắng nóng

Các bài thuốc tự nhiên giúp giải nhiệt

Tiết trời nóng của mùa hè là điều kiện thuận lợi cho một số bệnh lý phát sinh như lỵ, mẩn ngứa, cảm phong nhiệt, chứng nhiệt tích trong cơ thể...

Món ăn nên dùng trong mùa hè

Canh củ sắn, đậu đỏ:

Củ sắn (ngoài Bắc gọi là củ đậu) 1 củ, lột vỏ, cắt nhỏ thành những hạt lựu. Đậu đỏ 50g. Cho đậu đỏ vào nồi nước xương, hầm mềm. Tiếp theo cho củ sắn. Nấu thêm 5 phút. Cho thêm bột nêm, hành ngò.

Cháo vỏ dưa hấu, gạo tẻ:

Vỏ dưa hấu 250g, gọt bỏ đi lớp vỏ màu xanh bên ngoài, cắt thành những hạt lựu. Gạo 50g. Cho gạo vào nồi nước, nấu cho đến khi gạo nở bung ra. Tiếp theo cho vỏ dưa hấu vào. Nấu thêm 5 phút nữa. Cho thêm bột nêm, hành ngò.

Thịt rim với vỏ dưa hấu:

Vỏ dưa hấu 250g, gọt bỏ đi lớp vỏ màu xanh bên ngoài, cắt thành những hạt lựu. Thịt thăn 80g, xắt thành miếng nhỏ.

Cháo rau sam, gạo tẻ:

Rau sam (phần đọt non) 150g. Gạo tẻ 50g. Nấu cháo.

Cháo rau dền, gạo tẻ:

Rau dền 1 nắm. Gạo tẻ 50g. Nấu cháo.

Chè đậu xanh, đậu đỏ, đậu đen:

Đậu xanh 20g, đậu đỏ 20g, đậu đen 20g. Nấu chè ăn.

Gỏi ngó sen:

Gỏi sen 150g, cắt thành khúc dài 5cm, ngâm vào chậu nước có vắt một ít nước cốt chanh trong vòng 20 phút rời vớt lên. Luộc chín thịt ba chỉ và tôm. Bóc vỏ tôm và chẻ đôi, cắt mỏng thịt. Làm sẵn nước mắm tỏi chua ngọt. Trộn chung các loại rau thơm với tôm, thịt, ngó sen cùng với nước mắm vừa đủ. Cuối cùng rắc đậu phộng được giã dập sau khi rang vàng vào.

Canh bí đao:

Bí đao 200g. Gọt bỏ vỏ, cắt thành miếng dày khoảng 2cm. Cho nước hầm xương vào nồi và đun sôi. Cho bí đao vào, thêm bột nêm, hành ngò. Nấu thêm khoảng 5 phút.

Nước uống

Rễ cỏ ranh 12g, củ sắn dây 10g sắc lấy nước uống. Ngoài tác dụng giúp thanh nhiệt, bài thuốc có tác dụng giúp giải độc rượu, chảy máu cam do nhiệt.

Mã đề 16g sắc lấy nước uống. Bài thuốc có tác dụng hỗ trợ chữa chứng lỵ, tiểu nóng và gắt.

Vỏ bí đao 30g nấu nước uống. Trị mẩn ngứa vào mùa hè.

Mướp đắng tươi. Giã lấy nước. Uống 100 - 150ml. Bài thuốc có tác dụng hỗ trợ điều trị lỵ.

Ô mai 10 quả, bạc hà 12g. Sắc lấy nước uống. Bài thuốc thích hợp cho chứng cảm mùa hè kèm theo đau họng, viêm họng, khàn tiếng.

Rau muống 200g. Giã và vắt lấy nước uống. Dùng trong chảy máu cam do nhiệt.

Rau cần 250g. Giã và vắt lấy nước uống. Tác dụng an thần, trị chảy máu cam do nhiệt, cao huyết áp, chứng ho do phong nhiệt gây nên.

Ngó sen tươi 150g. Ép lấy nước uống. Tác dụng tốt trong trường hợp chảy máu cam, giúp an thần, thanh nhiệt, giải độc.

Cà chua 100g, dưa hấu bỏ hạt 100g. Cho vào máy xay sinh tố và xay lên. Nước giải khát này có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, trị cảm nắng, giải độc rượu.

Bài thuốc trị cảm do phong nhiệt

- Tang diệp 12g, cúc hoa 12g, hạnh nhân 12g, liên kiều 6g, cát cánh 10g, lô căn 8g, bạc hà 4g, cam thảo 2g. Sắc lấy nước uống. Bài thuốc này trị cảm do phong nhiệt kèm theo ho.

- Liên kiều 8g, cát cánh 8g, trúc diệp 8g, kinh giới 6g, đạm đậu xị 10g, ngưu bàng tử 10g, kim ngân hoa 10g, bạc hà 6g, cam thảo 2g. Sắc lấy nước uống.

- Bạc hà 6g, kim ngân hoa 10g, cúc hoa 12g, kinh giới 6g. Sắc lấy nước uống. Trị cảm do phong nhiệt.

Xem thêm: Những Cây thuốc và vị thuốc Việt Nam (TS Đỗ Tất Lợi)

Dinh dưỡng hợp lý và các bài thuốc tự nhiên là những yếu tố quan trọng giúp bạn duy trì sức khỏe trong mùa nóng. Bằng cách chăm sóc cơ thể với chế độ ăn uống cân bằng và áp dụng các bài thuốc giải nhiệt, bạn có thể vượt qua những ngày hè oi ả một cách dễ dàng. Hãy chú ý đến sức khỏe của bạn và gia đình để có một mùa hè tràn đầy năng lượng và sức sống!

Thúy Hà (t/h)
https://suckhoeviet.org.vn

Tin liên quan

8 loại đồ uống giúp giải nhiệt ngày nắng nóng

8 loại đồ uống giúp giải nhiệt ngày nắng nóng

Trong những ngày hè oi bức, nắng nóng, uống nhiều nước là điều rất quan trọng và cần thiết. Bên cạnh nước lọc, chúng ta nên bổ sung các đồ uống từ trái cây, vừa giúp giải nhiệt lại tốt cho sức khỏe.

Cùng chuyên mục

Sơn tra - Dược liệu dân dã hỗ trợ tiêu hóa và khí huyết

Sơn tra - Dược liệu dân dã hỗ trợ tiêu hóa và khí huyết

Sơn tra là một vị thuốc quý trong kho tàng y học cổ truyền, thường được biết đến không chỉ như một loại quả ăn được mà còn là dược liệu đem lại giá trị bồi bổ sức khỏe toàn diện. Từ lâu, nhân dân ta đã sử dụng sơn tra trong các bài thuốc điều trị rối loạn tiêu hóa, hỗ trợ tim mạch và nâng cao thể trạng.
Thuyền thoái (xác ve sầu) – Dược liệu tán phong nhiệt, tiêu viêm, hỗ trợ trị ho khàn tiếng và bệnh ngoài da

Thuyền thoái (xác ve sầu) – Dược liệu tán phong nhiệt, tiêu viêm, hỗ trợ trị ho khàn tiếng và bệnh ngoài da

Thuyền thoái là phần xác lột của ve sầu, được sử dụng khá phổ biến trong y học cổ truyền. Theo Đông y, vị thuốc này có tác dụng giải biểu nhiệt, tuyên phế, tán phong nhiệt, tiêu viêm, thường được dùng trong các chứng sốt cao co giật, đau đầu chóng mặt do phong nhiệt, khàn tiếng – mất tiếng, mày đay, mụn nhọt, ban chẩn và một số bệnh lý da liễu khác.
Huyết kiệt – dược liệu giúp hoạt huyết, cầm máu, giúp vết thương nhanh lên da non

Huyết kiệt – dược liệu giúp hoạt huyết, cầm máu, giúp vết thương nhanh lên da non

Trong kho dược liệu Đông y, Huyết kiệt được nhận diện rất đặc trưng: một loại nhựa khô màu đỏ như máu, giòn, dễ vỡ, thường được dùng với mục đích hoạt huyết – tán ứ, sinh tân, giảm đau và hỗ trợ hồi phục da. Từ những vết bầm tím do chấn thương, tụ máu sưng đau, đến các tình trạng xuất huyết ngoài da, mụn nhọt lở loét… Huyết kiệt xuất hiện trong nhiều bài thuốc dân gian và y học cổ truyền như một “vị thuốc cầm máu – liền da” quen thuộc.
Gai dầu (cần sa) trong y học cổ truyền: Ranh giới mong manh giữa vị thuốc và hiểm họa

Gai dầu (cần sa) trong y học cổ truyền: Ranh giới mong manh giữa vị thuốc và hiểm họa

Gai dầu – còn gọi là cần sa – được nhắc đến trong y học cổ truyền thông qua hạt Hỏa ma nhân với công dụng nhuận tràng, hỗ trợ tiêu hóa. Tuy nhiên, đây cũng là dược liệu tiềm ẩn nhiều rủi ro nếu sử dụng sai cách. Việc hiểu đúng bản chất, công dụng và giới hạn an toàn của gai dầu là điều cần thiết để tránh những hệ lụy khó lường cho sức khỏe.
Giá trị của cây bình vôi trong kho tàng y học cổ truyền

Giá trị của cây bình vôi trong kho tàng y học cổ truyền

Trong kho tàng dược liệu truyền thống của người Việt, cây bình vôi là một vị thuốc quen thuộc. Bình vôi được y học cổ truyền ghi nhận với nhiều công dụng quý, đặc biệt trong hỗ trợ an thần, cải thiện giấc ngủ và điều hòa khí huyết.
Bất ngờ với lợi ích sức khỏe của lá ớt

Bất ngờ với lợi ích sức khỏe của lá ớt

Trong đời sống, cây ớt không chỉ được biết đến với quả cay nồng mà lá ớt cũng là một vị thuốc quen thuộc, gắn liền với nhiều bài thuốc dân gian. Theo y học cổ truyền, lá ớt mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe nếu được sử dụng đúng cách và hợp lý.

Các tin khác

Hồi đầu thảo – dược liệu cổ truyền hỗ trợ điều hòa kinh nguyệt, giảm đau dạ dày

Hồi đầu thảo – dược liệu cổ truyền hỗ trợ điều hòa kinh nguyệt, giảm đau dạ dày

Hồi đầu thảo là một dược liệu quen thuộc trong y học cổ truyền, có tính bình, vị đắng, thường được sử dụng trong các bài thuốc hỗ trợ điều hòa kinh nguyệt, giảm đau dạ dày, trị mụn nhọt, viêm gan mạn tính và một số chứng bệnh do khí huyết ứ trệ. Việc sử dụng hồi đầu thảo đúng cách, đúng liều lượng được cho là mang lại hiệu quả tích cực, đặc biệt với phụ nữ.
Ban hành phác đồ điều trị 16 bệnh phổ biến: Kết hợp tinh hoa y học cổ truyền và hiện đại

Ban hành phác đồ điều trị 16 bệnh phổ biến: Kết hợp tinh hoa y học cổ truyền và hiện đại

Bộ Y tế vừa ban hành 16 bài hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh theo y học cổ truyền, kết hợp y học cổ truyền với y học hiện đại. Đây là căn cứ để các cơ sở y tế trên toàn quốc xây dựng hướng dẫn chẩn đoán bệnh y học cổ truyền, kết hợp y học cổ truyền và hiện đại tại đơn vị.
Dế – “vị thuốc” dân gian trong Đông y: Công dụng, cách dùng và những lưu ý an toàn

Dế – “vị thuốc” dân gian trong Đông y: Công dụng, cách dùng và những lưu ý an toàn

Tóm tắt: Không chỉ là loài côn trùng quen thuộc ở đồng ruộng, dế (dế mèn, dế dũi…) từ lâu còn được ghi nhận trong y học cổ truyền như một dược liệu có tính hàn, vị mặn, thường được dân gian ứng dụng để hỗ trợ bí tiểu, sỏi đường tiết niệu, táo bón và một số trường hợp sinh khó.
Xịt xoang Triệu Minh – Bài thuốc từ tình thương và trí tuệ

Xịt xoang Triệu Minh – Bài thuốc từ tình thương và trí tuệ

Trong dòng chảy hiện đại hóa ngày càng mạnh mẽ, giữa bộn bề của cuộc sống đô thị nơi con người ngày càng xa rời với thiên nhiên và cội nguồn vẫn còn đó những con người lặng thầm bền bỉ gìn giữ những giá trị cổ truyền dân tộc – không chỉ bằng tri thức mà bằng cả tâm nguyện và lòng từ bi. Một trong những hình ảnh đáng kính ấy là sư thầy Thích Đàm Thái – một nữ tu người dân tộc Dao, hiện đang trụ trì tại chùa Quang Phúc (Phường Thanh Liệt, Thành phố Hà Nội), tác giả bài thuốc gia truyền “Xịt xoang Triệu Minh”.
Cát sâm – “Sâm nam” mộc mạc và giá trị bền vững trong y học cổ truyền

Cát sâm – “Sâm nam” mộc mạc và giá trị bền vững trong y học cổ truyền

Trong kho tàng dược liệu phong phú của y học cổ truyền Việt Nam, cát sâm là một vị thuốc quen thuộc nhưng không phô trương, được dân gian tin dùng từ lâu đời nhờ tính mát, dễ sử dụng và khả năng bồi bổ cơ thể một cách bền bỉ. Dược liệu này thường xuất hiện trong các bài thuốc thanh nhiệt, bổ tỳ phế, trị ho nhiều đờm, nhức đầu, bí tiểu và hỗ trợ phục hồi thể trạng cho người suy nhược.
Cây nắp ấm – Từ loài cây bắt mồi đến vị thuốc Đông y quen thuộc

Cây nắp ấm – Từ loài cây bắt mồi đến vị thuốc Đông y quen thuộc

Không chỉ được biết đến như một loài cây cảnh độc đáo có khả năng bắt côn trùng, cây Nắp ấm (còn gọi là cây Bình nước) từ lâu đã được sử dụng trong y học cổ truyền như một vị thuốc thanh nhiệt, giải độc, hỗ trợ điều trị nhiều bệnh lý thường gặp. Trong bối cảnh xu hướng quay trở lại với thảo dược tự nhiên ngày càng rõ nét, Nắp ấm đang dần được nhìn nhận lại dưới góc độ dược liệu có giá trị.
Cây đuôi công – Dược liệu cổ truyền hỗ trợ điều trị đau nhức, bong gân

Cây đuôi công – Dược liệu cổ truyền hỗ trợ điều trị đau nhức, bong gân

Từ lâu trong dân gian và y học cổ truyền, cây đuôi công đã được biết đến như một loại dược liệu có thể hỗ trợ điều trị nhiều bệnh lý như đau nhức xương khớp, bong gân, phong thấp, mát gan, giảm đau dạ dày. Với hình dáng đẹp, màu hoa nổi bật, cây đuôi công vừa được trồng làm cảnh, vừa được khai thác làm thuốc. Tuy nhiên, đây là vị thuốc có độc tính, đòi hỏi người sử dụng phải hiểu rõ đặc điểm, công dụng và những lưu ý quan trọng trước khi áp dụng.
Cao ban long – Dược liệu quý cổ truyền, dùng đúng cách để phát huy giá trị bồi bổ

Cao ban long – Dược liệu quý cổ truyền, dùng đúng cách để phát huy giá trị bồi bổ

Trong kho tàng y học cổ truyền, cao ban long được xếp vào nhóm dược liệu quý, thường xuất hiện trong các bài thuốc bồi bổ cơ thể, hỗ trợ xương khớp, sinh tinh và nâng cao thể trạng. Tuy nhiên, cũng như nhiều vị thuốc bổ khác, cao ban long không phải ai dùng cũng phù hợp, việc sử dụng cần đúng liều, đúng đối tượng và có hiểu biết đầy đủ để đảm bảo an toàn, hiệu quả.
Màng tang – Dược liệu giàu tinh dầu, hỗ trợ tiêu hóa và giảm đau

Màng tang – Dược liệu giàu tinh dầu, hỗ trợ tiêu hóa và giảm đau

Trong kho tàng dược liệu Đông y, màng tang là loại cây được đánh giá cao nhờ hàm lượng tinh dầu dồi dào, mang lại nhiều tác dụng dược lý quan trọng. Từ lâu, dược liệu này đã được sử dụng để hỗ trợ điều trị đầy hơi, tiêu chảy, đau bụng kinh niên, phong thấp, đau nhức xương khớp, phù chân kéo dài. Tuy nhiên, để phát huy hiệu quả và đảm bảo an toàn, người dùng cần hiểu rõ đặc điểm, công dụng cũng như cách sử dụng đúng của vị thuốc này.
Ý dĩ: Từ bài thuốc dân gian đến những lưu ý khoa học cho người dùng

Ý dĩ: Từ bài thuốc dân gian đến những lưu ý khoa học cho người dùng

Trong kho tàng dược liệu Đông y, ý dĩ là cái tên quen thuộc, xuất hiện trong nhiều bài thuốc dân gian và y thư cổ. Không chỉ được biết đến với công dụng hỗ trợ điều trị ho, phong thấp, sỏi tiết niệu, ý dĩ còn được nhiều người truyền tai nhau như một “bí quyết” giúp làm đẹp da, giảm cân. Tuy nhiên, các thầy thuốc Đông y đều khuyến cáo: ý dĩ là vị thuốc, không phải thực phẩm dùng tùy tiện, nếu lạm dụng hoặc dùng sai cách có thể gây ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe.
Xem thêm
Gala Chào xuân 2026 - “Tinh hoa Thương hiệu Việt” lần thứ II: Diễn đàn kết nối tri thức và tôn vinh thương hiệu Việt

Gala Chào xuân 2026 - “Tinh hoa Thương hiệu Việt” lần thứ II: Diễn đàn kết nối tri thức và tôn vinh thương hiệu Việt

Tại Trường Đại học Nam Cần Thơ, Gala Chào xuân 2026 – “Tinh hoa Thương hiệu Việt” lần thứ II quy tụ đại diện Hội Nam Y Việt Nam, giới chuyên gia, doanh nghiệp và các đơn vị đồng hành trong không khí trang trọng, ấm áp.
Chi hội Nam y tỉnh An Giang khám bệnh, phát thuốc miễn phí cho 200 người dân xã Thường Phước

Chi hội Nam y tỉnh An Giang khám bệnh, phát thuốc miễn phí cho 200 người dân xã Thường Phước

Ngày 14/01/2026, thực hiện kế hoạch hoạt động Quý I/2026, Chi hội Nam y tỉnh An Giang phối hợp Hội Chữ thập đỏ xã Thường Phước (tỉnh Đồng Tháp) tổ chức chương trình khám bệnh, tư vấn sức khỏe và cấp phát thuốc miễn phí cho 200 người dân địa phương.
Chi hội Nam y tỉnh An Giang tổng kết hoạt động năm 2025, đề ra mục tiêu phát triển vững mạnh trong năm 2026

Chi hội Nam y tỉnh An Giang tổng kết hoạt động năm 2025, đề ra mục tiêu phát triển vững mạnh trong năm 2026

Thực hiện chương trình công tác năm 2025, Chi hội Nam y tỉnh An Giang đã tổ chức Hội nghị tổng kết hoạt động vào ngày 03/01/2025 tại phường Tân Châu, tỉnh An Giang.
Hội Nam y Việt Nam: Dấu ấn hoạt động năm 2025 và mục tiêu trọng tâm năm 2026

Hội Nam y Việt Nam: Dấu ấn hoạt động năm 2025 và mục tiêu trọng tâm năm 2026

Năm 2025 ghi dấu một giai đoạn hoạt động sôi động, nhiều điểm nhấn của Hội Nam y Việt Nam trong bối cảnh phong trào bảo tồn, phát triển y học cổ truyền và Nam y tiếp tục nhận được sự quan tâm của xã hội.
Viện Nghiên cứu Y Dược học Tuệ Tĩnh: Trang trọng Lễ kỷ niệm 5 năm thành lập và Hội thảo khoa học Kế thừa di sản Đại Danh y Tuệ Tĩnh

Viện Nghiên cứu Y Dược học Tuệ Tĩnh: Trang trọng Lễ kỷ niệm 5 năm thành lập và Hội thảo khoa học Kế thừa di sản Đại Danh y Tuệ Tĩnh

(SKV) - Trong không khí trang trọng và phấn khởi, sáng ngày 21/12 Viện Nghiên cứu Y Dược học Tuệ Tĩnh đã long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 5 năm thành lập gắn với Hội thảo khoa học “Kế thừa, phát huy di sản Đại danh y – Thiền sư Tuệ Tĩnh trong nghiên cứu và phát triển Y Dược học cổ truyền”. Sự kiện là dấu mốc quan trọng, nhìn lại chặng đường hình thành – phát triển của Viện, đồng thời mở ra những định hướng mới cho y dược học cổ truyền Việt Nam trong giai đoạn hội nhập và đổi mới.
Phiên bản di động