Hạt thìa là đen: Công dụng, cách dùng trị bệnh theo y học cổ truyền

Giới thiệu về hạt thìa là đen

Thìa là đen hay còn có tên gọi khác là hạt đen, tên khoa học là Nigella sativa. Là một cây thân thảo, mọc quanh năm. Được trồng để lấy hạt, hạt thì là đen có hình tam giác hay hình chóp, có màu trắng và sẽ chuyển sang đen khi tiếp xúc với không khí.

Hạt thì là đen có mùi hăng và vị cay nồng, nó được dùng như một gia vị nấu ăn trong bữa ăn của người từ thời xa xưa và cũng được người xưa dùng làm thuốc chữa bệnh.

Ngày nay, dựa theo nhiều nghiên cứu đã chứng thực một số công hiệu của hạt thì là đen trong y học. Trong hạt thì là đen có nhiều dưỡng chất cần thiết cho cơ thể như canxi, sắt, kẽm, chất xơ... mang lại giá trị dinh dưỡng cao cho cơ thể. Tuy nhiên, do vi cay nên có thể gây kích ứng với niêm mạc đường tiêu hoá nên cần lưu ý khi sử dụng.

Hạt thìa là đen: Công dụng, cách dùng trị bệnh theo y học cổ truyền

Công dụng của hạt thìa là đen

Theo y học cổ truyền

Tính vị, quy kinh

Chưa có nghiên cứu.

Công năng, chủ trị

Thìa là đen là một cây thuốc được sử dụng rộng rãi trên khắp thế giới. Thìa là đen theo truyền thống đã được sử dụng để điều trị nhiều loại rối loạn, bệnh tật và tình trạng liên quan đến hệ hô hấp, đường tiêu hóa, chức năng thận và gan, hệ thống mạch tim và hỗ trợ hệ thống miễn dịch, cũng như cho sức khỏe nói chung.

Ở các nước Đông Nam Á và Trung Đông để điều trị một số bệnh và đau ốm bao gồm hen suyễn, viêm phế quản, thấp khớp và các bệnh viêm liên quan.

Trong Hồi giáo, nó được coi là một trong những hình thức chữa bệnh vĩ đại nhất. Nó đã được sử dụng rộng rãi như thuốc hạ huyết áp, thuốc bổ gan, thuốc lợi tiểu, tiêu hóa, chống tiêu chảy, chất kích thích sự thèm ăn, thuốc giảm đau, chống vi khuẩn và trong các rối loạn về da.

Theo y học hiện đại

Thìa là đen đã được nghiên cứu rộng rãi về các hoạt động sinh học và tiềm năng điều trị của nó và được chứng minh là có phổ hoạt động rộng như lợi tiểu, hạ huyết áp, chống đái tháo đường, chống ung thư, giảm đau, kháng khuẩn, thuốc trị giun sán, thuốc giảm đau và chống viêm, giảm co thắt, giãn phế quản, bảo vệ dạ dày, bảo vệ gan, bảo vệ thận và các đặc tính chống oxy hóa.

Nó cũng được sử dụng làm thuốc bổ gan, tiêu hóa, chống tiêu chảy, kích thích ăn ngon miệng, tăng tiết sữa ở bà mẹ cho con bú để chống nhiễm ký sinh trùng và hỗ trợ hệ miễn dịch.

Hoạt tính kháng khuẩn

Tác dụng kháng khuẩn của hạt Thìa là đen đã được nghiên cứu do hai hoạt chất quan trọng là TQ và melanin.

Các chất chiết xuất thô khác nhau đặc biệt là alkaloid của Thìa là đen đã được thử nghiệm về hiệu quả kháng khuẩn đối với các phân lập vi khuẩn khác nhau bao gồm các vi khuẩn gram âm và gram dương, đặc biệt hiệu quả đối với các vi khuẩn gram âm. Chiết xuất thô của Thìa là đen cho thấy có tác dụng đầy hứa hẹn đối với một số sinh vật thử nghiệm.

Hoạt tính kháng khuẩn của Thìa là đen đối với các chủng Staphylococcus aureus kháng methicillin được phân lập lâm sàng đã được nghiên cứu vào năm 2008 bởi Hannan và cộng sự. Tất cả các chủng Staphylococcus aureus kháng methicillin được thử nghiệm đều nhạy cảm với dịch chiết etanolic của Thìa là đen ở nồng độ 4mg/ đĩa với khoảng MIC 0,2 - 0,5 mg/mL .

Hoạt động chống nấm

Chiết xuất methanolic của Thìa là đen có tác dụng kháng nấm mạnh nhất, tiếp theo là chiết xuất chloroform chống lại các chủng Candida albicans khác nhau.

Đối với nấm Candida albicans, Khan và cộng sự báo cáo rằng dịch chiết từ hạt Thìa là đen có tác dụng ức chế đối với bệnh nấm Candida ở chuột. Đã quan sát thấy sự giảm 5 lần nấm Candida ở thận, 8 lần ở gan và 11 lần ở lá lách ở các nhóm động vật sau khi điều trị bằng chiết xuất thực vật.

Hoạt tính kháng nấm từ chiết xuất ete, TQ của Thìa là đen được thử nghiệm đối với tám loài nấm gây bệnh trên da: Bốn loài Trichophyton rubrum và một loài trong số Trichophyton interdigitale, Trichophyton mentagrophytes, Epidermophyton floccosum và Microsporum canis. Kết quả này cho thấy tiềm năng của Thìa là đen như một nguồn cung cấp các loại thuốc antidermatophyte và hỗ trợ việc sử dụng nó trong y học dân gian để điều trị nhiễm nấm da.

Hoạt động chống oxy hóa

Hoạt động chống oxy hóa và chống viêm khớp của TQ chiết xuất từ Thìa là đen ở chuột Wistar do viêm khớp do collagen đã được đánh giá. Uống TQ làm giảm đáng kể nồng độ của các chất trung gian gây viêm IL-1β, IL-6, TNF-α, IFN-γ và PGE và tăng mức IL-10.

Các hoạt động chống oxy hóa, chống viêm, chống ung thư và kháng khuẩn của chiết xuất methanol của chồi, rễ và hạt từ Thìa là đen đã được nghiên cứu.

TQ đã được chứng minh là có khả năng ngăn chặn stress oxy hóa do Fe-NTA gây ra, phản ứng tăng sinh và sinh ung thư thận ở chuột Wistar.

Hoạt động chống đái tháo đường

Các phát hiện sinh hóa và siêu cấu trúc cho thấy chiết xuất Thìa là đen có tác dụng điều trị và bảo vệ chống lại bệnh tiểu đường bằng cách giảm stress oxy hóa, do đó bảo tồn tính toàn vẹn của tế bào β tuyến tụy.

Tác dụng hạ đường huyết quan sát được có thể do cải thiện siêu cấu trúc tế bào β, do đó dẫn đến tăng nồng độ insulin. Thìa là đen và TQ có thể chứng minh hữu ích về mặt lâm sàng trong điều trị bệnh nhân tiểu đường và bảo vệ tế bào β chống lại stress oxy hóa.

Trong một nghiên cứu lâm sàng, tác dụng bổ trợ của dầu Thìa là đen trên các thông số lâm sàng và sinh hóa khác nhau của hội chứng kháng insulin đã được khảo sát. Dầu Thìa là đen được phát hiện có hiệu quả như một liệu pháp bổ sung ở những bệnh nhân mắc hội chứng kháng insulin. Dầu Thìa là đen có một hoạt tính đáng kể ở bệnh nhân tiểu đường và rối loạn lipid máu.

Hoạt động chống ung thư

Các tác dụng gây độc tế bào của các chất chiết xuất từ ​​hạt Thìa là đen khác nhau như một liệu pháp bổ trợ cho doxorubicin chống các tế bào ung thư vú MCF-7 ở người đã được báo cáo.

Nghiên cứu cho thấy chiết xuất lipid của Thìa là đen gây độc tế bào đối với tế bào ung thư MCF-7 với LC50 là 2,720 ± 0,232 mg/mL.

Độc tính tế bào của Thìa là đen trong tế bào ung thư biểu mô vảy cổ tử cung ở người (SiHa) đã được nghiên cứu. Thìa là đen gây độc tế bào đối với tế bào SiHa với giá trị IC50 là 10,67 ± 0,12 và 9,33 ± 0,19 µg / mL được xác định bằng xét nghiệm MTT và xét nghiệm loại trừ thuốc nhuộm xanh trypan, tương ứng sau 72 giờ ủ.

Tác dụng chống ung thư của Thìa là đen đối với tế bào ung thư vú, và tác dụng tiềm tàng của nó trên con đường kích hoạt PPAR- đã được nghiên cứu và người ta thấy rằng Thìa là đen có tác dụng chống tăng sinh mạnh mẽ trong các tế bào ung thư vú và khi Thìa là đen kết hợp với doxorubicin và 5 - fluorouracil, độc tính tế bào được tìm thấy là tăng lên.

Hoạt động chống viêm và giảm đau

Loãng xương có liên quan đến căng thẳng oxy hóa và viêm. Các nghiên cứu về tác dụng chống loãng xương của Thìa là đen được thực hiện. Người ta tiết lộ rằng Thìa là đen đã được chứng minh là ức chế các cytokine gây viêm như interleukin - 1 và 6 và yếu tố phiên mã, yếu tố hạt nhân κB.

Các hoạt động chống oxy hóa, chống viêm, chống ung thư và kháng khuẩn của chiết xuất methanol của chồi, rễ và hạt từ Thìa là đen đã được nghiên cứu. Phần hexan của hạt trong chiết xuất metanol cho thấy hoạt động chống viêm đáng kể, ức chế giải phóng oxit nitric với giá trị IC50 là 6,20 µg/mL trong các đại thực bào RAW 264,7 được kích thích bằng lipopolysaccharide.

Một nghiên cứu thử nghiệm lâm sàng đã được thực hiện dưới dạng tiền cứu và mù đôi với phân tích mô tả để điều tra tác dụng chống viêm của Thìa là đen ở bệnh nhân có triệu chứng viêm mũi dị ứng. Các đặc điểm cá nhân, bao gồm cả tuổi và giới tính, và các đặc điểm của bệnh, bao gồm nghẹt mũi, chảy nước mũi, ngứa mũi và các cơn hắt hơi, được đánh giá trong khoảng thời gian 30 ngày. Kết quả cho thấy Thìa là đen có thể làm giảm sự hiện diện của mũi xung huyết niêm mạc, ngứa mũi, chảy nước mũi, hắt hơi, phì đại mũi, và niêm mạc xanh xao trong 2 tuần đầu (ngày thứ 15).

Công dụng của hạt thìa là đen

Liều dùng & cách dùng

Liều dùng của Thìa là đen sẽ khác nhau đối với những bệnh nhân khác nhau. Liều lượng dựa vào nhiều yếu tố như tuổi, tình trạng sức khỏe và bệnh lý. Hãy hỏi ý kiến thầy thuốc và bác sĩ để tìm ra liều dùng thích hợp.

Thìa là đen có nhiều cách sử dụng khác nhau, nó có thể được dùng trong mục đích nấu nướng. Tại Hoa Kỳ, Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm xếp Thìa là đen được sử dụng như một loại gia vị, gia vị tự nhiên hoặc hương liệu. Chúng được dùng trong các công thức nấu ăn với trái cây vỏ, rau, salad và thịt gia cầm.

Cách dùng hạt thìa là đen trị bệnh

Bài thuốc trị mụn, chăm sóc da

Thoa một lượng nhỏ dầu Thìa là đen (khoảng 3 - 4 giọt) lên da hơi ẩm. Ngoài ra, có thể kết hợp dầu hạt Thìa là đen với gel lô hội hoặc axit hyaluronic để sử dụng mỗi ngày.

Dùng 10 – 15 giọt dầu hạt thìa là đen vào khoảng 200ml nước sôi. Sau đó dùng một chiếc khăn trùm lên đầu, để mặt cách chậu nước khoảng 20cm – 30cm để hơi nước thấm vào da trong khoảng 5 phút.

Hỗ trợ giảm cân

Áp dụng chế độ ăn ít calo và bổ sung khoảng 1g dầu hạt thìa là đen trong mỗi bữa ăn giúp hỗ trợ giảm cân.

Điều trị các bệnh về gan, tim mạch, hen suyễn

Buổi sáng trước khi ăn, nên uống 1 muỗng cà phê dầu Thìa là đen pha cùng một ly nước ấm với mật ong.

Sử dụng để ngăn ngừa tình trạng rụng tóc

Chuẩn bị 2 muỗng dầu hạt thìa là đen, 20g bột henna và 60g giấm rượu vang. Trộn đều tất cả rồi chà xát vào da đầu, để trong một giờ và sau đó rửa sạch với nước. Thực hiện mỗi tuần một lần trong một tháng.

Cách dùng hạt thìa là đen trị bệnh

Lưu ý khi sử dụng hạt thìa là đen

Mặc dù hạt thìa là đen mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, nhưng cũng cần lưu ý một số điều sau:

Tham khảo ý kiến bác sĩ: Đặc biệt là cho những người có bệnh lý nền hoặc đang sử dụng thuốc.

Không lạm dụng: Sử dụng với liều lượng hợp lý để tránh các tác dụng phụ không mong muốn.

Chọn nguồn gốc rõ ràng: Nên mua hạt thìa là đen từ những nguồn uy tín để đảm bảo chất lượng.

Hạt thìa là đen là một loại thảo dược quý giá với nhiều công dụng tuyệt vời cho sức khỏe. Từ việc tăng cường sức đề kháng, hỗ trợ tiêu hóa đến giảm viêm và cải thiện sức khỏe tim mạch, hạt thìa là đen thực sự là một lựa chọn tuyệt vời cho những ai muốn bảo vệ sức khỏe của mình. Hy vọng rằng bài viết này sẽ cung cấp cho bạn những thông tin hữu ích và giúp bạn hiểu rõ hơn về hạt thìa là đen. Hãy chia sẻ bài viết này để nhiều người cùng biết đến lợi ích của hạt thìa là đen!

Xem thêm: Những Cây thuốc và vị thuốc Việt Nam (TS Đỗ Tất Lợi)